Danh thắng & Di tích Hà Nội

Di chỉ khảo cổ học Gò Dền (huyện Mê Linh)

Sơn Dương (t/h) 20/05/2023 16:50

Gò Dền nằm ở phía đông làng Phú Mỹ, xã Tự Lập, huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội. Di chỉ khảo cổ học Gò Dền có diện tích khoảng 2,5ha.

di-chi-khao-co-hoc-go-den-huyen-me-linh-.jpg
Di chỉ khảo cổ học Gò Dền

Dựa vào vị trí có thế đất cao hơn khu ruộng trũng, xung quanh khoảng 3m, những năm đầu Công nguyên, trong cuộc đấu tranh chống giặc Hán, Hai Bà Trưng đã dùng nơi đây làm thành luỹ đánh quân Mã Viện ở Thành Viện (đọc chệch là thành Vượn) cách đó khoảng 1.500m về phía đông bắc, nên đây còn được gọi là Thành Dền.

Phát hiện năm 1970, cho đến nay Gò Dền đã qua 4 lần khai quật vào các năm 1983, 1984, 1996 và 2002 với tổng diện tích 195m2, với hàng nghìn hiện vật bao gồm các loại: đồ đá, đồng và gốm; trong đó, số lượng di vật bằng đồng rất lớn, bao gồm các loại rìu, mũi nhọn, mũi tên, lưỡi câu, dây đồng, cục đồng, xỉ đồng... Số lượng di vật đồng tương đương với di vật đá được tìm thấy trong các đợt khai quật. Đặc biệt, đã phát hiện hàng trăm mảnh khuôn đúc bằng đá, đất nung, hàng chục mảnh nồi nấu đồng, cốt đúc họng và lò nấu đồng. Đây là hiện tượng hiếm thấy ở Việt Nam.

Thông qua khuôn đúc, nồi nấu và lò đúc đồng được biết: ngoài các loại công cụ, vũ khí nêu trên, người thợ Gò Dền còn đúc các loại: giáo, lao có ngạnh, đục, dao, khuôn loại hai mang có đậu rót và đậu ngót (chứng tỏ kỹ thuật rất cao), nồi nấu bằng đất trộn trấu dùng đi dùng lại nhiều lần. Qua nghiên cứu đã khẳng định rằng nghệ thuật luyện kim đồng rất phát triển ở giai đoạn này và đặc biệt di chỉ Gò Dền có thể là một trong những trung tâm luyện kim đồng ở Việt Nam.

Di chỉ Gò Dền mang đặc trưng điển hình của giai đoạn văn hóa Đồng Đậu, sát lớp sinh thổ còn dấu tích của các yếu tố Phùng Nguyên (của giai đoạn trước) và lớp mặt đã xuất hiện các yếu tố Gò Mun (giai đoạn tiếp theo).

Từ di tích và di vật của Gò Dền cho phép hình dung về diện mạo của một cộng đồng cư dân thời Đồng Đậu (nửa sau Thiên niên kỷ II trước Công nguyên). Tại đây, con người sống định cư lâu dài nhờ nền kinh tế nông nghiệp trồng lúa nước, ngoài việc làm ruộng con người thời kỳ này còn giỏi nhiều nghề: đan lát và dệt vải. Nhưng đặc biệt nhất là người Gò Dền đã rất thành thạo với nghề luyện kim đồng, sản xuất ra nhiều loại sản phẩm phong phú: công cụ lao động sản xuất, săn bắn, đồ dùng sinh hoạt và vũ khí rất tinh xảo. Gò Dền xứng đáng là một di chỉ khảo cổ học đặc biệt quan trọng cho việc phục dựng diện mạo của Văn hoá Đồng Đậu tại Việt Nam.

Di chỉ khảo cổ học Gò Dền đã được Bộ Văn hoá và Thông tin xếp hạng di tích năm 1986./.

Theo Hà Nội Danh thắng và Di tích tập 01

Bài liên quan
(0) Bình luận
  • Bảo tàng Mỹ thuật ở giữa làng quê (huyện Ba Vì)
    Xứ Đoài là một vùng đất tối cổ - vùng địa văn hoá, địa thi hoạ - nơi mà con người có thể trải nghiệm đời mình trong hệ sinh thái tự nhiên của vùng đất, đi qua những truyền thuyết, cổ tích, để từ đó tạo nên tâm tính, giọng nói đặc trưng của con người xứ Đoài. Nắng và gió, núi và sông xứ Đoài đã gợi cảm hứng sáng tác cho một Tản Đà, một Quang Dũng và nhiều thi nhân, hoạ sĩ: từ Tô Ngọc Vân, Nguyễn Gia Trí đến Sĩ Tốt, Nguyễn Tiến Chung, Nguyễn Tư Nghiêm, Nguyễn Sáng... và những thế hệ văn nghệ sĩ sau này, ở họ đều có những sáng tác xuất sắc về xứ Đoài.
  • Bảo tàng Chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày (huyện Phú Xuyên)
    Đi khắp các vùng miền của Tổ quốc, những cựu tù binh Phú Quốc đã sưu tầm kỷ vật, di vật, tranh ảnh có liên quan đến các nhà tù trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược mà đồng đội và các ông đã trải qua. Hơn 20 năm kiếm tìm và góp nhặt, Bảo tàng Chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày, do chính những người cựu tù năm xưa thành lập là những minh chứng chân thực về một thời oanh liệt và hào hùng của dân tộc.
  • Bảo tàng Quê hương phong trào chiếc gậy Trường Sơn (huyệnỨng Hoà)
    Hoà Xá là một làng quê nằm sát bờ tả sông Đáy, thuộc vùng ven chiêm trũng Khu Cháy. Nơi đây sớm có phong trào cách mạng ngay từ những năm 1930, là hậu phương trung thành của cuộc kháng chiến chống Pháp. Trong công cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Hòa Xá được xem là quê hương của phong trào động viên thanh niên lên đường “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước” và câu chuyện huyền thoại “chiếc gậy Trường Sơn”.
  • Khu Cháy, Bảo tàng Khu Cháy - một địa chỉ đỏ về truyền thống đấu tranh cách mạng ở Ứng Hoà, Phú Xuyên
    “Khu Cháy” là thuật ngữ để nói về một khu du kích trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp gồm 22 xã ở phía nam huyện Ứng Hoà và tây huyện Phú Xuyên, Hà Nội.
  • Bảo tàng Tổng cục II (quận Hoàng Mai)
    Toạ lạc tại số 322 đường Lê Trọng Tấn, quận Hoàng Mai, Hà Nội trên khuôn viên rộng 3.500m2, gồm 2 tầng nhà và phần trưng bày ngoài trời, Bảo tàng Tổng cục II hiện lưu giữ 5.830 hiện vật, trong đó có nhiều hiện vật quý hiếm gắn liền với cuộc đời hoạt động của nhiều chiến sĩ tình báo xuất sắc của Quân đội nhân dân Việt Nam. Với chức năng phục vụ công tác nghiên cứu, tham quan học tập, giáo dục truyền thống, Bảo tàng Tổng cục II chính thức được Bộ Văn hoá - Thông tin công nhận nằm trong hệ thống các bảo tàng cấp 2 toàn quân.
  • Bảo tàng Binh chủng Thông tin (quận Ba Đình)
    Bảo tàng Binh chủng Thông tin thuộc loại hình bảo tàng lịch sử chuyên ngành quân sự, là thể chế văn hoá, có chức năng bảo quản và trưng bày các sưu tập về lịch sử Binh chủng Thông tin liên lạc nhằm phục vụ nhu cầu nghiên cứu, giáo dục, tham quan và hưởng thụ văn hoá của cán bộ, chiến sĩ trong Binh chủng và nhân dân, bạn bè quốc tế.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
Đừng bỏ lỡ
Di chỉ khảo cổ học Gò Dền (huyện Mê Linh)
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO