Tản văn

Hương sen vương vấn sợi trà

Tản văn của Kỳ Giang 06:54 18/07/2024

Những ngày còn công tác ở Hà Nội, ông ngoại tôi đã xin được giống sen Hồ Tây về trồng trong đám ruộng lầy cải tạo thành ao, bờ mòn dần hóa thành đầm sen đầu tiên ở bản. Những nhà hàng xóm ngắm bông sen to, đẹp thơm ngát một vùng thì đến xin vài ngó già.

sen.jpg

Dần dần, sen bén rễ đất lành, bên gò chè sóng xanh được cúp tỉa gọn gàng. Lá sen phơi hãm nước uống hằng ngày, lá còn tươi dùng để gói xôi, bọc gà chạy đồi nướng đất "không lối thoát". Ngó sen trộn gỏi dễ ăn. Từ khi nào, tôi không rõ, người dân quê mình biết dùng những đóa hoa sen Hồ Tây kết hợp với thứ trà cánh hạc một tôm hai lá để làm nên thương hiệu: Trà sen - một món quà hội tụ tinh hoa của thiên nhiên đất trời.

Từ lúc còn mờ đất, một ngày mới đã mọc lên lưng đồi. Nón trắng nhấp nhô, tay thoăn thoắt hái. Búp chè đẫm sương đêm một tôm hai lá thả vào gùi đeo chéo bên hông. Nắng trung du mặn chát mồ hôi người làm chè. Những đôi mắt sáng nhìn nhau nhấp nhánh trong khi nhiệt độ tăng dần trên đỉnh đầu. Cây lá xanh ngắt đằng cánh rừng già, tôi mơ có một bóng râm để ngồi ngả lưng, quạt lấy quạt để. Chè được trồng kín đất, khoảnh nào cũng đều tắp, lựa thế con dốc uốn thành những đoàn tàu quanh năm trả hàng ở sân ga. Chè của các cụ trồng, trở thành của hồi môn cho con, cho cháu. Mùa hè, người hái chè trông thật nhỏ bé, giữa mênh mông đất trời không thấy cánh chim nào cõng ngọn gió đi ngang. Ve sục sôi bên tai, các cuộc vui bên dòng suối mát lành hay bờ biển xa vắng trở thành ước mơ thật xa xỉ. Nhấp một ngụm trà đá ủ trong thùng giấu ở đầu luống chè, công việc của người nông dân lại tiếp tục đến quá trưa, chỉ có trẻ con với người già mới được ưu tiên về nhà trước.

Chẳng ai buồn đo nhiệt độ trong ngày giữa nương chè nhưng tôi biết, so với cái nắng của miền Tây sông nước phơi được con cá biển khô queo, hạt muối diêm dân kết tinh trắng hơn hạt gạo và nắng đổ vai người hái hồ tiêu giữa cao nguyên đất đỏ thì vị chát trung du để có mẻ chè sao suốt cũng bỏng rát tay gầy.

Bố mẹ tôi quanh năm lấm lem bùn nâu, lăn xả, vật lộn với cuộc sống mưu sinh để cho con cái có ngày được “nở hoa” thơm ngát trong đầm. Không có "bùn" làm sao có "sen"? Ngồi lại bên đầm dưới trăng thanh, gió mát mới thổi cho hương sen thơm nhất lúc này. Hoa sen - loài hoa mọc trong hồ nước tượng trưng cho vẻ đẹp, cho sự tinh khiết, phẩm chất cao quý của con người Việt Nam. Vào ban đêm khi mật hoa ở độ thơm nhất, ông ngoại chèo thuyền thúng ra đầm, nơi hoa sen mọc lựa những bông cánh xếp đã căng, đem về nhẹ nhàng bóc từng cánh hoa mỏng manh và đổ đầy trà cánh hạc đã lấy hương gói vào trong từng bông sen. Sau đó, ông khép từng cánh hoa lại, buộc bằng dây cẩn thận để trà không bị rơi ra ngoài. Trải qua một đêm “thức” trong đóa hoa sen, cánh trà sẽ hấp thụ toàn bộ mùi hương, tất cả những vị tinh túy nhất để sáng tinh sương có ấm trà thơm ngọt, dịu nhẹ và đầy sâu lắng. Thưởng trà là một nghệ thuật, ở đó, người thưởng trà tìm được khoảng lặng bên trong mình, có được những giây phút thư thái, an yên trong không gian trong lành. Tìm được những người bạn trà đồng điệu, cùng chia sẻ vui buồn thì không có gì hạnh phúc bằng.

Trước đây, mất cả ngày, nhà tôi mới tưới xong một lô chè. Còn bây giờ, tôi ngồi nhà bật công tắc, thoải mái giới thiệu trà sen với khách, đưa họ đi xem các vòi rồng phun nước trắng xóa khắp đồi cao. Bình yên luôn ở quanh ta, ngồi ngắm chiều tà, pha ấm trà sen uống giải tỏa cái nóng để biết ơn hành trình làm trà dù có nhiều vất vả, mệt mỏi, khó khăn nhưng ông ngoại, cha mẹ tôi đã cố gắng những mẻ trà tốt nhất, đặc biệt hương sen vương vấn sợi trà đến tận mùa đông.

Mùa hoa bưởi, hoa nhài, hoa sói, hoa sen... thường trôi qua nhanh, chén trà cũng chóng nguội nhưng ngoại tôi và bà con trong bản đã dành tâm huyết giữ lại cho đời bí quyết lưu giữ hương thơm của đất trời và góp phần làm nên giá trị văn hóa tinh thần của mảnh đất miền non nước./.

Bài liên quan
  • Yêu một người Hà Nội
    Chuyến bay lúc 4 giờ chiều hạ cánh xuống sân bay Nội Bài với lời chào là bản nhạc "Nhớ về Hà Nội". Trống ngực tôi loạn xạ cứ như đang đến cuộc hẹn đã mong đợi từ lâu.
(0) Bình luận
  • Khát vọng mùa hè
    Mùa hè, cũng đến từ một nơi xa, nhưng chẳng bao giờ chung đường với mùa xuân, mùa thu hay đông giá rét. Mùa hè đến từ những k ức thanh xuân nồng nàn, hồ hởi của mỗi con người chúng ta. Lạ thế chứ, sao ta đón bao mùa hè mà dường như vẫn chưa hề quen…
  • Mưa mùa hạ
    Khác với mưa phùn gió bấc hay những ngày “mưa thối đất thối cát” lê thê, mưa mùa hè luôn đem đến cảm giác hứng khởi. Nó đến bất ngờ, ào ạt rồi đi rất nhanh, trả lại bầu không khí dịu mát và bầu trời trong veo. Tôi vẫn nghĩ mưa mùa hè là cơn mưa đẹp nhất, trẻ trung và hào phóng như tuổi thanh xuân. Đang nắng như úp chảo lửa, bỗng mây đen ùn ùn kéo đến.
  • Dưới gốc cây thanh trà
    Tháng sáu về mang nắng gió rải đều trên khắp con đường, ngõ xóm, tôi mon men chân trần đi trên đám cỏ non dẫn vào khu vườn kí ức, ở đó, đám cây thanh trà đang rộ, quả vàng chín mọng, căng mình dưới lớp lá xanh đậm. Mùa này là mùa của những dư vị thanh thanh nơi đầu lưỡi, tôi có thể thả mình vào nơi mát mẻ của khu vườn, nghe tiếng ve thao thiết gọi hè. Những quả thanh trà được tưới đẫm nước, lấp lánh vàng, căng mọng, chỉ chờ tay người hái.
  • Chiều hạ vàng
    Nhắc đến sắc vàng, dễ thường người ta lại nghĩ đến mùa thu, mùa của làn gió heo may với những nắng vàng, lá vàng... đã trở thành những ước lệ kinh điển như thể “con nai vàng ngơ ngác/ Đạp trên lá vàng khô” (Lưu Trọng Lư), “Ô! hay buồn vương cây ngô đồng/ Vàng rơi, vàng rơi thu mênh mông” (Bích Khê)…
  • Thương giậu tầm xuân
    Chiều chầm chậm rơi trước hiên nhà, nhìn nắng nghiêng qua hàng rào đã cũ, tôi lại nhớ đến giậu tầm xuân của những ngày xưa ấy. Không kiêu sa rực rỡ như hồng, tầm xuân như loài hoa dại chỉ lặng lẽ leo lên bờ rào, nương vào từng mắt lưới kẽm, từng cọc tre mảnh, mà nở những chùm hoa nhỏ xíu.
  • Ký ức tháng Tư
    Tháng Tư lại về. Với người lính, đó không chỉ là một tháng trong năm mà là tháng của ký ức, của những tiếng gọi từ quá khứ vọng về. Mỗi khi tháng Tư chạm ngõ, lòng chúng tôi lại dậy lên những âm thanh cũ: tiếng bước chân hành quân, tiếng võng kẽo kẹt giữa rừng, tiếng hát lạc trong gió núi. Và trên hết, đó là ký ức về ngày đất nước thống nhất - ngày mà bao máu xương, bao tuổi trẻ đã hóa thành niềm vui chung của dân tộc.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Festival Thăng Long - Hà Nội 2026: Thúc đẩy sáng tạo nghệ thuật trên nền tảng văn hoá truyền thống
    Tiếp nối thành công của Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ I năm 2025, Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ II năm 2026 với chủ đề “Dòng chảy di sản - Heritage Flow” sẽ diễn ra từ ngày 11/9 đến ngày 20/9/2026 tại nhiều không gian văn hóa, di sản tiêu biểu của Thủ đô như: Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Bảo tàng Hà Nội, xã Bát Tràng và khu vực Tượng đài Cảm tử và Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục.
  • Trưng bày “Tâm son, chí thép”: Lan tỏa các giá trị cao đẹp về lực lượng Công an nhân dân Việt Nam
    Kỷ niệm 81 năm Cách mạng tháng Tám thành công (19/8/1945 - 19/8/2026) và Quốc khánh nước Cộng hòa XHCN Việt Nam (2/9/1945 - 2/9/2026), 81 năm Ngày truyền thống Công an nhân dân Việt Nam (19/8/1945 - 19/8/2026), Ban quản lý Di tích Nhà tù Hỏa Lò tổ chức trưng bày chuyên đề “Tâm son, chí thép” tại Di tích Nhà tù Hỏa Lò (phường Cửa Nam, TP Hà Nội).
  • Nhà thơ Nguyễn Thị Hồng Ngát: Quen mà lạ trong tự truyện cuộc đời “Đi theo một quầng sáng”
    Khi biết nhà thơ Nguyễn Thị Hồng Ngát đang lao tâm khổ tứ với những đêm thức giấc, những ngày miệt mài viết tự truyện cuộc đời mình, tôi thầm nghĩ trong thời kỳ công nghệ số lên ngôi, còn mấy ai muốn đọc một cuốn tự truyện dày gần 500 trang nữa dù tôi biết cuộc sống của chị cũng có nhiều khúc quanh, khúc rẽ mà không ít người tò mò muốn biết... Thế mà trái với ý nghĩ ban đầu, khi cầm trên tay cuốn tự truyện “Đi theo một quầng sáng” (NXB Văn hóa Dân tộc, 2026) của chị, tôi đã đọc say sưa, hào hứng, thậm chí đọc miệt mài quên cả thời gian. Chỉ hai ngày, tôi đã “ngốn” xong cả dòng chảy ký ức cuộc đời tác giả.
  • Cầu Giấy: Trao tặng Huy hiệu 80 năm tuổi Đảng cho đảng viên lão thành Phùng Thị Hồng Vân
    Nhân kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9, ngày 20/8, Đảng ủy phường Cầu Giấy đã tổ chức Lễ trao tặng Huy hiệu 80 năm tuổi Đảng đợt 2/9/2026 cho đồng chí Phùng Thị Hồng Vân theo ủy quyền của Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội.
  • 13 sản phẩm OCOP đạt chuẩn 3 sao và 4 sao: Khẳng định giá trị nông sản và dược liệu Hà Nội
    Công cuộc phát triển kinh tế nông thôn và nâng cao giá trị nông sản tại Thủ đô vừa ghi nhận một bước tiến mới thông qua việc chứng nhận chính thức kết quả đánh giá, phân hạng cho các sản phẩm tiêu biểu thuộc Chương trình Mỗi xã một sản phẩm đợt một năm 2026.
Đừng bỏ lỡ
  • Khát vọng mùa hè
    Mùa hè, cũng đến từ một nơi xa, nhưng chẳng bao giờ chung đường với mùa xuân, mùa thu hay đông giá rét. Mùa hè đến từ những k ức thanh xuân nồng nàn, hồ hởi của mỗi con người chúng ta. Lạ thế chứ, sao ta đón bao mùa hè mà dường như vẫn chưa hề quen…
  • Lễ hội điện Huệ Nam: Giá trị văn hóa, tín ngưỡng hội tụ bên dòng sông Hương
    Lễ hội điện Huệ Nam tháng 7 Âm lịch năm 2026 chính thức khai hội tại điện Huệ Nam (điện Hòn Chén), đình làng Hải Cát và Điện thờ Thánh Mẫu (TP Huế).
  • [Podcast] Quà sáng của người Hà Nội
    Khi những tia nắng đầu tiên lấp lánh trên mặt hồ, cũng là lúc phố phường thức giấc bằng những âm thanh rất đỗi thân quen. Tiếng chổi tre của người công nhân vệ sinh, tiếng xe đạp chở hàng len qua từng con phố nhỏ, tiếng gọi nhau í ới của những người bán hàng rong... Và xen giữa những thanh âm ấy là mùi thơm quyến rũ của những món quà sáng đang lan tỏa từ các gánh hàng, quán nhỏ ven đường.
  • “Từ mùa thu độc lập” - Giai điệu của lòng yêu nước và niềm tự hào dân tộc
    Trong không khí phấn khởi, tự hào của những ngày tháng Tám lịch sử, hướng tới kỷ niệm 81 năm Cách mạng tháng Tám thành công và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, tối 19/8, tại Công viên Cầu Giấy, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội phối hợp với Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Cầu Giấy tổ chức chương trình nghệ thuật "Từ mùa thu độc lập".
  • Quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa Lễ hội điện Huệ Nam trong đời sống đương đại
    Các chuyên gia thảo luận, trao đổi “Quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể Lễ hội điện Huệ Nam trong đời sống đương đại” và hướng tới mục tiêu ghi danh vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại theo Công ước UNESCO năm 2003.
  • Liên hoan Phim Quốc tế Hà Nội lần thứ VIII: Điện ảnh - Kết nối - Phát triển
    Liên hoan Phim Quốc tế Hà Nội lần thứ VIII (HANIFF VIII) là sự kiện văn hóa – điện ảnh mang tầm quốc tế được tổ chức định kỳ hai năm một lần tại Thủ đô Hà Nội. Với chủ đề xuyên suốt “Điện ảnh - Kết nối - Phát triển”, HANIFF VIII không chỉ tôn vinh các tác phẩm điện ảnh xuất sắc của Việt Nam và thế giới mà còn là nhịp cầu thúc đẩy giao lưu văn hóa, phát triển công nghiệp điện ảnh và quảng bá hình ảnh Thủ đô Hà Nội.
  • “Bệ phóng” cho Hà Nội tiến tới mô hình không gian đô thị đa tầng - đa lớp
    Luật Thủ đô 2026 đã thiết lập khuôn khổ pháp lý mới với nhiều cơ chế, chính sách đặc thù, phân quyền mạnh mẽ cho chính quyền Thành phố Hà Nội trong quản lý đầu tư, phát triển đô thị. Đặc biệt, Luật Thủ đô 2026 quy định về không gian tầm thấp để Hà Nội hiện thực hóa mục tiêu phát triển không gian đô thị đa tầng – đa lớp, vươn mình mạnh mẽ trong kỷ nguyên mới.
  • Hà Nội tổ chức nhiều hoạt động văn hóa nghệ thuật đặc sắc, hấp dẫn dịp 2/9
    Nhân kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công (19/8/1945 - 19/8/2026) và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945 - 2/9/2026), Thành phố Hà Nội tổ chức nhiều hoạt động văn hóa nghệ thuật đặc sắc, hấp dẫn, qua đó bồi đắp tình yêu Tổ quốc, lòng tự hào dân tộc... và góp phần đưa Hà Nội thành điểm đến uy tín của các sự kiện văn hóa, nghệ thuật của khu vực và thế giới.
  • Lan tỏa tinh thần văn hóa từ "trái tim” của Thủ đô
    Khi những giai điệu của tác phẩm “Có phải em mùa thu Hà Nội” vang lên trong không gian Nhà Bát Giác bên hồ Hoàn Kiếm, hình ảnh Thủ đô hiện lên qua âm nhạc với vẻ dịu dàng, sâu lắng mà vẫn đầy sức sống. Từ một ca khúc quen thuộc, chương trình “Âm nhạc cuối tuần” chiều 16/8 đã mở ra một cách cảm nhận khác về Hà Nội: một thành phố trân trọng ký ức, nâng niu di sản, đồng thời sẵn sàng đón nhận những thanh âm mới của đời sống đương đại.
  • Chùm thơ của tác giả Nguyễn Bích Hạnh
    Tạp chí Người Hà Nội xin trân trọng giới thiệu chùm thơ của tác giả Nguyễn Bích Hạnh.
Hương sen vương vấn sợi trà
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO