Hà Nội xưa - nay

Trưng bày đầu máy xe lửa hơi nước thời chống Mỹ

Văn Thiện 14:33 12/11/2023

Từ ngày 17 – 26/11, những chiếc đầu máy xe lửa hơi nước sẽ được trưng bày tại Vườn Nhãn, Long Biên, Hà Nội để công chúng chiêm ngưỡng và gợi nhớ lại một phần ký ức xưa.

cc08dabd-33ae-4fdf-b4ac-f2730e2d-1699516373431.jpg
Đầu máy hơi nước Tự lực số hiệu 141-179. Ảnh: Bảo tàng Hà Nội

Đến với triển lãm “Đầu máy xe lửa hơi nước”, người dân và du khách sẽ được nhìn ngắm lại một trong những biểu tượng của ngành Đường sắt - nhân chứng đã tham gia vào cuộc chiến tranh chống Mỹ cứu nước. Những chiếc đầu máy xe lửa hơi nước cũng là niềm tự hào của ngành Đường sắt một thời gian khó.

Năm 1965, đầu máy xe lửa chạy bằng hơi nước số hiệu 141-179 là một trong 3 đầu xe lửa hơi nước thuộc dòng Mikado được các kỹ sư Xí nghiệp đầu máy xe lửa Gia Lâm nghiên cứu thiết kế và sản xuất, có sự hỗ trợ của các kỹ sư đầu máy xe lửa Trung Quốc.

Sau đó có khoảng 50 chiếc đầu máy chủng loại này mang tên Tự lực được sản xuất để phục vụ nhu cầu vận chuyển hàng hóa ở miền Bắc. Những năm chiến tranh chống Mỹ, những chiếc xe lửa "ra sức thi đua" vận chuyển hàng hóa, vũ khí, lương thực chi viện cho chiến trường miền Nam.

Đầu máy xe lửa mang số hiệu 141 - 179 đang được Nhà máy xe lửa Gia Lâm lưu giữ, đã có thời gian được đặt làm tượng đài đầu máy tại Quảng trường ga Vinh và dự kiến được đưa về Bảo tàng Hà Nội cuối năm nay. Hiện nay, loại đầu máy này ở nước ta chỉ còn khoảng 2-3 chiếc.

Đầu máy được thiết kế chạy trên đường ray 1m, dài khoảng 19 m (bao gồm cả xe than) hoặc dài 11,5m (không bao gồm xe than); rộng 2,75m, cao 3,8m, nặng khoảng 100 tấn (có than và có nước).

Những chiếc đầu máy mang tên Tự lực nói chung và chiếc đầu máy 141 - 179 nói riêng không chỉ là dấu mốc cho thành quả nghiên cứu mà nó còn là chứng nhân cho ý chí tự lực, tự cường, sự nỗ lực vượt khó của đội ngũ cán bộ, nhân viên ngành đường sắt Việt Nam nói riêng và cả nước trong giai đoạn chống Mỹ cứu nước nói chung

Trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội 2023 diễn ra từ ngày 17 - 26.11, những chiếc đầu máy xe lửa hơi nước sẽ được trưng bày tại Vườn Nhãn, Long Biên, Hà Nội để công chúng chiêm ngưỡng và gợi nhớ lại một phần ký ức xưa./.

Bài liên quan
  • “Giải mã” áo dài Hà Nội
    Các chuyên gia cho rằng, ngoài giá trị về mặt văn hóa thì áo dài có thể sử dụng để kết nối và thúc đẩy du lịch. Trong đó, Hà Nội có nhiều yếu tố để triển khai hoạt động này.
(0) Bình luận
  • Phố và phường qua những ngôi đình thờ tổ nghề trong phố cổ Hà Nội
    Hà Nội, trong lịch sử dài lâu của mình, được tạo nên bởi “phố” và “phường”. “Phố” và “phường” Hà Nội không chỉ là đơn vị hành chính mà còn hàm chứa những thăng trầm của lịch sử, những đổi thay của xã hội và những giá trị được kiến tạo bởi các cộng đồng dân cư Thăng Long - Hà Nội. Một trong những điểm nổi bật của quá trình kiến tạo này là sự gắn bó mật thiết giữa “phường” với tư cách là đơn vị hành chính đô thị và “phường” với tư cách là một tổ chức nghề nghiệp và “phố” là nơi buôn bán của cư dân đô thị. Trải qua thời gian, dấu ấn đậm nét của những phường nghề Thăng Long xưa vẫn được lưu lại ở các ngôi đình thờ tổ nghề ngay trong vùng lõi của Thủ đô, được gọi là khu phố cổ.
  • Kiến tạo bản sắc Hà Nội từ văn hóa dân gian
    Vốn được hiểu là tổng thể những đặc trưng văn hóa ổn định, bản sắc văn hóa của một nơi chốn trên thực tế lại không ngừng vận động, biến đổi qua thời gian. Bản sắc văn hóa Hà Nội cũng không phải ngoại lệ. Là kết quả của một quá trình kiến tạo lâu dài, bền bỉ, bản sắc văn hóa Hà Nội là sự kết tinh của quá trình đan xen, bồi đắp của những lớp trầm tích của đời sống dân gian và những mảng màu đa sắc của đời sống đô thị hàng nghìn năm. Trong quá trình này, văn hóa dân gian giữ vai trò nền tảng, từ đó, bản sắc văn hóa Hà Nội được định hình; và qua biết bao lớp vun bồi của giao lưu văn hóa, qua bao chảy trôi, thăng trầm của lịch sử, qua những tác động mạnh mẽ của kinh tế thị trường và toàn cầu hóa, vẫn có thể thấy vẻ đẹp đặc sắc của linh hồn phố thị Hà Nội được kiến tạo từ văn hóa dân gian.
  • Lễ hội chùa Vua xuân Bính Ngọ 2026: Đặc sắc cuộc thi “cờ người” đất Thăng Long – Hà Nội
    Thông tin UBND phường Hai Bà Trưng (TP. Hà Nội) cho biết, Lễ hội truyền thống chùa Vua - xuân Bính Ngọ 2026 sẽ diễn ra từ ngày 22 – 25/2 (mùng 6 đến mùng 9 tháng Giêng năm Bính Ngọ). Lễ hội được khai mạc vào sáng ngày 25/2 (ngày 9 tháng Giêng năm Bính Ngọ) tại chùa Vua (số 17 Thịnh Yên), trong đó đặc sắc nhất là phần thi cờ tướng.
  • Ngựa trong đời sống Thăng Long - Hà Nội
    Hà Nội có 5 địa danh gắn với chữ Mã là phố Kim Mã, hồ Mã Cảnh, phố Hòa Mã, phố Hàng Mã và đền Bạch Mã. Tuy nhiên, chữ Mã với nghĩa là ngựa thì chỉ có Kim Mã, Mã Cảnh và Bạch Mã. Tuy nhiên Bạch Mã với nghĩa ngựa trắng chỉ là truyền thuyết, còn chữ Mã trong Hàng Mã và Hòa Mã là chữ Nôm chỉ đồ cúng tế, quần áo mặc khi làm lễ.
  • Phường Hoàn Kiếm: Dâng hương kỷ niệm ngày hóa của Đức Hỏa Thần
    Sáng 17/11/2025, tại đền Hỏa Thần (số 30 Hàng Điếu, phường Hoàn Kiếm, Hà Nội), Đảng ủy, HĐND, UBND, UB MTTQ phường Hoàn Kiếm phối hợp cùng Ban Quản lý hồ Hoàn Kiếm và Phố cổ Hà Nội, Tiểu ban quản lý di tích Đền Hỏa Thần và nhân dân địa phương long trọng tổ chức lễ dâng hương kỷ niệm ngày hóa Đức Hỏa Thần.
  • Đồ chơi Trung thu Hà Nội xưa: Từ ký ức đến hành trình tiếp nối
    Rằm tháng Tám, tiếng trống hội, đèn ông sao, mùi bánh nướng, bánh dẻo… như đánh thức ký ức tuổi thơ trong mỗi người. Với trẻ nhỏ, Trung thu là đêm hội rước đèn, phá cỗ dưới trăng, còn với người lớn, đó là dịp trở về miền ký ức với những món đồ chơi dân dã. Năm nay, Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam mang đến cho công chúng một trải nghiệm đặc biệt qua không gian nghệ thuật sắp đặt “Sắc Thu” (diễn ra từ 4/10 và kéo dài đến 4/11/2025). Trong không gian ấy, có nhiều đồ chơi truyền thống gắn với các làng nghề Hà Nộ
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Quốc hội thông qua Luật Thủ đô 2024 (sửa đổi): Cột mốc quan trọng để Hà Nội vươn mình mạnh mẽ
    Tiếp tục kỳ họp thứ nhất, chiều 23/4, với 488 đại biểu tán thành (chiếm 97,60%), Quốc hội khóa XVI đã chính thức thông qua dự án Luật Thủ đô 2024 (sửa đổi). Đây là cột mốc quan trọng để Hà Nội hiện thực mục tiêu xây dựng, phát triển Thủ đô “Văn hiến – Văn minh – Hiện đại – Hạnh phúc” trong thời kỳ mới.
  • Bồi đắp hệ giá trị văn hóa, xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh
    Bước vào kỷ nguyên mới với những biến động mang tính toàn cầu, bài toán giữ gìn và phát huy bản sắc Thủ đô Hà Nội có thêm nhiều khó khăn, thách thức. Trong bối cảnh đó, Chương trình hành động số 08-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị đã mở đường, thể hiện tư duy, tầm nhìn mới để định vị, bồi đắp hệ giá trị, vai trò và ý nghĩa của nhiệm vụ xây dựng con người Hà Nội thanh lịch, văn minh.
  • [Podcast] Tản văn: Mùa về trên tay mẹ
    Kề má vào bàn tay mẹ, lòng tôi nghẹn ngào xót xa khi thấy từng vệt chai sần trên những đường nhăn chằng chịt nứt nẻ tựa trái na khô. Đôi tay mẹ bây giờ không còn khỏe, lập cập lẫn run run như buổi chiều hôm mòn vẹt vì nắng gió. Những mùa màng xưa cũ, những vệt trầm thăng đã quá nửa đời người lần lượt hiện lên trên đôi tay mẹ. Và ký ức tôi lại sụt sùi nhẩm đếm. Dẫu bốn mùa xuân - hạ - thu - đông đã neo sẵn vào đất trời nhưng mùa của mẹ còn ngổn ngang nhiều hơn cả thế.
  • Phường Hà Đông công bố các quyết định về công tác cán bộ
    Thực hiện các Quyết định số 1547-QĐ/TU và 1548-QĐ/TU ngày 14/4/2026 của Thành ủy Hà Nội, sáng 23/4, Ban Thường vụ Đảng ủy phường Hà Đông tổ chức Hội nghị công bố các quyết định về công tác cán bộ.
  • Phường Cầu Giấy tổ chức khám, tư vấn sức khỏe miễn phí cho người khuyết tật
    Chiều ngày 23/4, UBND phường Cầu Giấy phối hợp với Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, Phòng khám đa khoa Bệnh viện Đại học Y Hà Nội - cơ sở Cầu Giấy tổ chức chương trình khám, tư vấn sức khỏe miễn phí cho người khuyết tật trên địa bàn.
Đừng bỏ lỡ
Trưng bày đầu máy xe lửa hơi nước thời chống Mỹ
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO