Nhà văn trẻ... tóc bạc!

Nhà văn Nguyễn Bắc Sơn

Nhà văn Nguyễn Bắc Sơn tốt nghiệp đại học Sư phạm năm 1962. à”ng dạy văn, đi bộ đội, ra quân lại dạy văn, rồi trở thà nh hiệu phó Trường THPT Chu Văn An (Hà Nội) và là m quản lí báo chí xuất bản Sở Văn hoá thông tin Hà Nội. Sau khi nghỉ hưu, ông bắt đầu cầm bút chuyên tâm sáng tác. Bộ tiểu thuyết Luật đời & cha con (thà nh phim truyửn hình Luật đời hay nhất 2007) và tiểu thuyết Lửa đắng ra đời năm 2008. Với hơn 50 bà i giới thiệu, trao đổi trên báo in, báo hình, báo điện tử, 2 khóa luận, 2 luận văn thạc sĩ, phần nà o cũng nói lên thà nh công của nhà văn Nguyễn Bắc Sơn trong lĩnh vực tiểu thuyết. Mới đây ông lại cho ra mắt cùng lúc 3 cuốn: Truyện ngắn Nguyễn Bắc Sơn, hai tập bút ký: Gót thời gian và Người trong tôi, gần đây nhất là cuốn tiểu thuyết Gã tép riu.

Nói vử sự nghiệp văn chương của mình, nhà văn Nguyễn Bắc Sơn tâm sự: Tôi đã trải qua cuộc kháng chiến chống pháp gian khổ, cuộc kháng chiến chống Mử¹ ác liệt. Hơn 10 tuổi tôi đã thoát li gia đình gia nhập Đoà n Thiếu nhi nghệ thuật (tên Bác Hồ đặt khi Người đến thăm Đoà n) do nhạc sĩ Lưu Hữu Phước phụ trách, đi hát múa phục vụ các đơn vị bộ đội, cơ quan đoà n thể ở ATK (an toà n khu), thế nên tôi mới viết vử các nhạc sĩ đã cùng sống với nhau trong Đoà n thời đó như các anh Lê Yên, Lê Lôi (đã mất), Nguyễn Đình Tích, Vĩnh Cát.

Đầu những năm 60 thế kỉ XX đất nước thật đẹp, đời sống gia đình đẹp, đời sống xã hội đẹp. Khi chúng ta buộc phải cầm súng bước và o cuộc chiến, tình hình trở nên phức tạp hơn, khó khăn mọi bử. Mỗi sự việc, sự kiện đửu sinh ra bởi hoà n cảnh với tất cả tính tất nhiên và ngẫu nhiên của nó. Thời bao cấp, thời tem phiếu là cách là m bắt buộc. Chỉ có điửu, chúng ta phải chịu đựng thêm mặt trái của nó... Bây giử nhớ lại thấy, chua chát thật. Nhưng không chua chát thì không thể có ngọt bùi.

Hồi học phổ thông, tôi cũng có mộng văn chương đấy, nhưng chỉ là mộng mơ thế thôi. Cùng lớp tôi, có anh Ca Lê Hiến (Lê Anh Xuân), hình như lúc ấy đã có thơ đăng báo. Năm cuối cùng, học giáo sư Phan Trọng Luận. Tập là m văn, thầy cho vử nhà là m, ba bà i được điểm 5 là ghê lắm. Thời ấy chưa có chuyện thi học sinh giửi văn miửn Bắc, chưa có chuyện bồi dườ¡ng gà nòi, cũng chưa học thêm như bây giử. Vậy mà tối thứ bảy, thầy đã gọi mấy đứa thích học văn lại để dạy. Kỉ niệm văn chương thời phổ thông chỉ nhớ vậy. Học xong đi dạy học, đi bộ đội rồi lại vử dạy học, là m cán bộ quản lí ở một trường cấp 3 hơn chục năm cuối cùng mới sang ngà nh Văn hoá - Thông tin.

Cái mộng văn chương theo thời gian cũng tắt ngấm. Nhưng rồi thấy nhiửu chuyện quá, không viết không được. Lúc đầu, kí là thể loại hấp dẫn tôi nhất. Bao nhiêu chuyện người, chuyện đời, chuyện quê hương đất nước dồn cho kí. Đi máy bay viết vử người lái máy bay, người dẫn đường máy bay, xuống nước gặp anh thợ lặn, viết gian nan nghử thợ lặn. Mấy bước ra bử hồ gươm, gặp cây lộc vừng liửn viết vử cây lộc vừng chín gốc. Thế rồi sang truyện ngắn, tiểu thuyết lúc nà o không hay. Năm 1999, tôi ra cùng lúc 4 cuốn sách với gần 1.700 trang. Báo Văn nghệ Trẻ khen và đặt câu hửi, phải chăng đây là hiện tượng xuất bản của năm ấy. Tôi thà nh nhà văn trẻ tóc bạc từ đấy. Nhà văn Ma Văn Kháng nói: cây bút tiểu thuyết Nguyễn Bắc Sơn sống khá kĩ cà ng với đối tượng anh lấy là m mục tiêu miêu tả và tiếp đó đã thể hiện được kĩ cà ng trên trang viết của mình. Tiểu thuyết đòi hửi một vốn sống khổng lồ! Nguyễn Bắc Sơn rất am hiểu mọi mặt kể cả các mặt trái tối tăm của cuộc sống....

Bước và o tuổi thất thập cổ lai hi, tóc đã bạc trắng như cước nhưng tay viết của thầy giáo cựu chiến binh - nhà văn Nguyễn Bắc Sơn vẫn cứ dẻo dai. Chúc cho nhà văn trẻ viết say, viết hay viết được nhiửu tác phẩm văn học giá trị hơn nữa, xứng danh được bạn bè, đồng nghiệp gọi là hiện tượng của văn học của nước nhà .