Tản văn

Ký ức mùa quả chín

Tản văn của Hà Vinh Tâm 11/10/2023 05:25

Mấy bữa nữa là giỗ bà ngoại rồi. Mẹ đã vội vàng từ Hà Nội về quê. Sáng, mẹ gọi điện báo: “Con à, xoài và vải đã chín cả rồi, mai Hoàn nghỉ về quê hái xoài và vải cho mẹ nhé!”... Vậy là một mùa quả chín lại về.

1592885429660_trai-nghiem-vai-4.jpg

Trong ký ức của tôi hiện lên khu vườn yên tĩnh có những hàng xoài lúc lỉu quả vàng thơm và những cây vải chi chít quả đỏ chín trên cành. Mùa hạ được gọi về từ những hương quả chín dần lên trong vườn như thế. Mùa nối mùa,...

Thường là vào dịp ra xuân, cây cối trong vườn đua nhau nảy lộc và những chùm hoa vải, hoa xoài trắng xanh bé xinh xuất hiện trong từng vòm lá. Gió xuân hây hẩy gieo niềm rạo rực của đất trời vào từng nụ hoa để đến một ngày hoa bung nở từng chuỗi như những chùm pháo hoa trắng xanh vừa dịu dàng, bình dị vừa đầy quyến rũ, say mê. Lũ ong mê mẩn bay xung quanh giống như những anh chàng đa tình đang ngẩn ngơ, quyến luyến trước sắc hương được phát tiết một cách tự nhiên của người phụ nữ mình yêu. Khu vườn trở nên rộn ràng hơn với những chuyến ong bay đến bay đi. Thế mới thấy đời sống của tự nhiên cũng thật rộn ràng theo thời gian. Thiên nhiên biến đổi không ngừng theo dòng chảy của đất trời để cùng hòa nhịp vào sự sống.

Trong ấn tượng của tôi, đường gân của hoa xoài màu tía đầy nồng nàn và sự rắn rỏi như chàng trai mới lớn sung sức để nâng từng chùm quả đang lớn dần. Đường gân của hoa vải màu xanh gợi sự thanh bình, nhẹ nhàng, mến thương của một cô gái thôn quê chỉn chu, đảm đang mà dịu hiền.

1574750592_4663ca7c57ee00aec30305c0167bf6d9_yjmm.jpg

Cùng với nắng, gió đất trời, sự gieo duyên của những chú ong, sự cần mẫn của đất mẹ, sự chăm bón của bàn tay người gieo trồng, những chùm quả xoài, quả vải lúc lỉu đã hiển lộ trên các cành cây. Hương quả ngọt ngào líu ríu bước chân mẹ và đánh thức các loài côn trùng ưa mật ngọt của trái cây. Những quả xoài và vải chuyển sang màu phớt hồng hây hây như má người con gái đến độ xuân thì.

Mỗi lần ra vườn, tôi thích nhất là nhón từng quả vải đưa vào miệng, cảm nhận được vị ngọt lịm tan dần trên đầu lưỡi. Tôi có thói quen, hái xoài xuống là lột luôn lớp vỏ ngoài để lộ phần thịt vàng ươm, ngọt ngào, mềm mại ấy để cắn từng miếng đến khi chỉ còn trơ lại hạt xoài trắng lép phía trong. Mỗi thứ quả có một hương vị riêng nhưng đều thật ngọt ngào, thương mến đối với tôi. Thứ quả đó là mùi vị quê hương, là tình mẹ yêu thương đi suốt cuộc đời tôi!

Đầu mùa thu hoạch mẹ luôn chọn những quả to nhất, đẹp nhất để đặt lên bàn thờ thắp hương cho bà ngoại. Tôi nhớ ngày xưa, mỗi lần xoài rụng lộp bộp trước cổng nhà, mỗi lần có cơn gió mạnh thổi là bà ngoại thường cắp rổ ra nhặt. Dáng bà lom khom vừa nhặt vừa chép miệng: “Thương quá, chưa chín mà đã rụng!”. Nhặt xong bà rửa sạch, lấy dao gọt những chỗ nứt, cắt ra những đĩa quả thật ngon lành cho chúng tôi ăn. Tiếp đó là lựa quả ngon ngọt, cho vào túi để đi biếu anh em, hàng xóm xung quanh. Thế mới thấy hết bao nghĩa tình trong những thứ quả quê thơm lừng đó.

Những mùa quả, mẹ thu hoạch với sự tất bật trong niềm vui của người gieo trồng. Mẹ thuê người hái xoài, hái vải. Mỗi mùa như vậy, mồ hôi mẹ rịn cả chiếc áo khoác nắng, lấm tấm trên trán, cổ và nhỏ giọt xuống dưới cằm. Hai cô cháu gái con cậu em và hai cậu con trai nhà tôi tụ tập về nhà mẹ. Đứa nhặt xoài vào rổ, đứa lau xoài, đứa cân xoài và vải cho bà. Các cháu được học bài về việc bảo quản quả sạch, chọn quả cho khách theo nhu cầu và sắp xếp xoài, vải vào thùng cho khách. Chị em tôi bất kể làm nghề gì cũng phụ mẹ cân đếm để bán để biếu thêm cho những khách hàng quen thuộc. Cả nhà rộn ràng với bạt ngàn xoài và vải được xếp đầy góc nhà.

Nhìn màu vỏ, nếm vị ngọt ngon của xoài, của vải là một niềm yêu thích của biết bao người thưởng thức nhưng lắng lại để ngửi mùi thơm của xoài và vải đang dâng lên khi đã đến độ chín căng tròn thì đó là nhã thú của người biết sống sâu và chậm để nhận ra đầy đủ, vẹn tròn hương vị cuộc sống. Đó cũng chính là cách sống riêng của mỗi người. Cách đón nhận các thức quả cũng thể hiện nét văn hóa, tầm ứng xử của người nhận quả.

Mỗi người đều có một ký ức tuổi thơ đặc biệt. Với tôi đó là ký ức về khu vườn của mẹ đầy những hoa thơm, trái ngọt, mỗi loại cây đều cho mình những bài học quý giá về cách sống, về cách ứng xử trong cuộc đời. Nếu chỉ nhìn thiên nhiên như một thế giới bên ngoài, ta sẽ không hiểu hết đời sống bí ẩn và vẻ đẹp của mỗi loài cây trái quanh ta cùng những chiêm nghiệm sâu sắc về cuộc đời. Hãy sống đến tận cùng từng hơi thở, chúng ta sẽ cảm nhận được sự kỳ diệu đầy bí ẩn, mê hoặc của thiên nhiên!

Bài liên quan
  • Những hàng thông lặng im
    Những hàng thông đã lặng im từ lâu lắm. Như từ hóa thạch, như từ lòng đất, như từ đại dương, những đại dương san hô mà loài người đã vô tình quên lãng. Thông như là sự hóa thạch của những trầm tích ấy. Những trầm tích mà hôm nay, ngày mai, bất cứ khi nào có thể lại sẽ reo ca trong lòng bạn. Này hỡi em yêu! Và đó là một sự nhiệm màu!
(0) Bình luận
  • Dịu dàng tháng Tư
    Tháng Tư Hà Nội thật đẹp! Có người nói tháng Tư như người con gái mới biết yêu, cũng dỗi hờn, đỏng đảnh. Cũng có người lại bảo tháng Tư như người phụ nữ mặn mà, đằm thắm nét duyên. Có lẽ đều đúng cả. Bởi tháng Tư Hà Nội như mang trong mình đủ đầy tiết trời của bốn mùa: xuân, hạ, thu, đông.
  • Mùa xuân trên dòng sông quê
    Có lẽ trong đời mình, tôi đã không thể nhớ nổi bao nhiêu lần qua sông Hồng. Thuở thơ bé, đó là những chuyến đò khua nước, sóng lăn tăn dưới ánh chiều. Lớn hơn một chút là những chuyến phà chở cả nhịp sống hai bờ sang nhau.
  • Lối đi đầy mùi khói cuối năm
    Một cảm xúc lan nhẹ trong lòng tôi. Ôi cái mùi khói đống rấm lâu lắm rồi tôi không còn được thấy. Đã gần bốn chục năm rồi, kể từ khi mẹ tôi theo mấy chị em chúng tôi ra thành phố sống, rồi bệnh già mà khuất núi, tôi không được ăn Tết ở quê.
  • Hà Nội trong nỗi nhớ
    Tôi chỉ ghé lại Hà Nội chơi trong một quãng ngắn của năm tháng thanh xuân mình đã đi qua. Ừ, chỉ là một quãng dừng chân ghé lại.
  • “Xứ của Hiền” - cuốn tản văn như một album ảnh màu sepia
    Tựa như một cuốn album màu sepia, 43 tản văn trong “Xứ của Hiền” không chứa đựng những xung đột gay gắt hay triết lý cao siêu. Ở đó chỉ có những rung động khẽ khàng, những nỗi buồn đẹp đẽ và lòng biết ơn sâu sắc với quá khứ. Đọc văn Diệu Hiền, tôi ngỡ mình đang ngồi bên tách trà nóng, nghe người bạn cũ thủ thỉ chuyện đời bằng chất giọng xứ Quảng ân tình và giàu nhạc điệu.
  • Hạ giới tròn trăng
    Ấu thơ tôi đã bao lần cuộn tròn say giấc bên chiếc chiếu cói in hoa trải giữa sân nhà vằng vặc màu trăng chín. Khoảnh khắc êm đềm ấy mang theo lời cha kể về muôn chuyện huyền bí của nhân gian, có lời giải mã vô tận, mênh mang cho câu thách hỏi tôi vẫn thường háo hức: “Con đố cha đoán được, mặt trăng có tự bao giờ!”. Nhiều năm ròng, tôi vẫn thổn thức khi nhớ về những giấc mơ, về những ngả rừng đêm thâm u, những miền biển miền sông thắt lại rồi phình ra một màu đen sẫm, những vùng đất đá lởm chởm và hỗn độn buổi sơ khai…
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Giải mã cuộc đấu trí lịch sử tại Paris qua hai ấn phẩm đặc biệt
    Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật vừa ra mắt hai ấn phẩm đặc biệt: “Hiệp định Paris - Thắng lợi của ý chí độc lập, tự chủ và chính nghĩa Việt Nam” của nguyên Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình và “Các cuộc thương lượng Lê Đức Thọ - Kissinger tại Paris” của tác giả Lưu Văn Lợi, Nguyễn Anh Vũ. Sách do Công ty Cổ phần Sách Omega Việt Nam phát hành. Đây là những tư liệu lịch sử quý giá, tái hiện sinh động cuộc đấu trí cam go trên bàn đàm phán Paris, qua đó làm sáng rõ nghệ thuật ngoại giao “vừa đánh, vừa đàm” và khẳng định bản lĩnh, trí tuệ, khát vọng vươn lên của dân tộc Việt Nam.
  • Tín hiệu vui từ sách tranh Việt Nam tại Hội chợ Sách thiếu nhi Bologna
    “Khu vườn trong tim ta” của tác giả - họa sĩ Phạm Quang Phúc, do Crabit Kidbooks phát hành đã được lựa chọn giới thiệu trong danh sách 150 Amazing Bookshelf thuộc hệ thống BolognaRagazzi Award 2026, trong khuôn khổ Hội chợ Sách thiếu nhi Bologna (Bologna Children’s Book Fair – BCBF). Đây là cuốn sách thiếu nhi Việt Nam đầu tiên góp mặt trong danh sách này.
  • “Những việc cần làm ngay” - Dấu ấn đổi mới và giá trị thời đại
    Trong không khí toàn Đảng, toàn dân, toàn quân quyết tâm đưa Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng vào cuộc sống, cuốn sách Dấu ấn “Những việc cần làm ngay” (Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật) được xuất bản như một chỉ dẫn quý báu. Tác phẩm khẳng định giá trị bền vững của tư duy đổi mới, bản lĩnh dám chịu trách nhiệm trước lịch sử. Trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc, di sản ấy tiếp tục trở thành nguồn cảm hứng hành động, thôi thúc mỗi cán bộ, đảng viên nỗ lực vì mục tiêu xây dựng đất nước hùng cường.
  • Lễ hội đình Nam Đồng kỷ niệm ngày sinh Thái úy Việt quốc công Lý Thường Kiệt
    Lễ hội là hoạt động ôn lại truyền thống lịch sử từ các bậc cao niên trong làng, qua đó tái hiện quá trình hình thành, phát triển của đình Nam Đồng và nét đẹp văn hóa gắn với việc thờ phụng Thái úy Lý Thường Kiệt.
  • 7.000 vận động viên tranh tài tại STour Pickleball Vietnam Masters 2026
    Ngày 4/4 tại Hà Nội, lễ công bố và khởi động truyền thông Giải STour Pickleball Vietnam Masters 2026 chính thức diễn ra, giới thiệu một sân chơi pickleball quy mô lớn, hướng tới cộng đồng nghệ sĩ, Kols và người yêu thể thao trên cả nước.
Đừng bỏ lỡ
  • Cuộc thi “Di sản trong mắt em”: Sân chơi nghệ thuật dành cho thiếu nhi
    Nằm trong khuôn khổ Cuộc thi Mỹ thuật Thiếu nhi Việt Nam 2026 “Di sản trong mắt em”, sáng 5/4, tại Bảo tàng Hà Nội, Xưởng nghệ thuật Art Tree phối hợp với Trường Khoa học Liên ngành và Nghệ thuật (Đại học Quốc gia Hà Nội) tổ chức chương trình trải nghiệm sáng tạo nghệ thuật dành cho thiếu nhi khám phá và tái hiện di sản văn hóa qua lăng kính hội họa.
  • Phim điện ảnh "Ma Xó" khai thác truyền thuyết tâm linh trong dân gian Việt Nam
    Tác phẩm đầu tay của đạo diễn Phan Bá Hỷ lựa chọn chất liệu truyền thuyết và những câu chuyện lưu truyền trong dân gian. Theo quan niệm tâm linh Á Đông, ma xó là vong linh của những người chết đột ngột, chết oan khuất hoặc không được thờ cúng đầy đủ...
  • Dịu dàng tháng Tư
    Tháng Tư Hà Nội thật đẹp! Có người nói tháng Tư như người con gái mới biết yêu, cũng dỗi hờn, đỏng đảnh. Cũng có người lại bảo tháng Tư như người phụ nữ mặn mà, đằm thắm nét duyên. Có lẽ đều đúng cả. Bởi tháng Tư Hà Nội như mang trong mình đủ đầy tiết trời của bốn mùa: xuân, hạ, thu, đông.
  • Điểm hẹn của những thanh âm sáng tạo
    Chiều Chủ nhật, ngày 5/4, vào lúc 15h30, không gian quen thuộc tại Nhà Bát Giác - Vườn hoa Lý Thái Tổ (Hà Nội) sẽ tiếp tục vang lên những giai điệu đặc sắc trong khuôn khổ chương trình “Âm nhạc cuối tuần” – một hoạt động nghệ thuật định kỳ đang dần trở thành điểm hẹn văn hóa hấp dẫn giữa lòng Thủ đô.
  • Nghệ sĩ Đức Hiếu giành giải Nhất Liên hoan nghệ thuật châu Á - Thái Bình Dương 2026
    Theo thông tin từ Bộ VH,TT&DL, trong khuôn khổ Liên hoan Nghệ thuật châu Á – Thái Bình Dương 2026 vừa diễn ra tại Thành Đô (Trung Quốc), nghệ sĩ Việt Nam Nguyễn Đức Hiếu xuất sắc vượt qua hàng trăm thí sinh đến từ nhiều nơi trên thế giới, lọt vào vòng chung kết và cán đích ở vị trí cao nhất.
  • Vở cải lương "Kiều" tái ngộ khán giả Thủ đô
    Ngày 18/4 tới, vở cải lương kinh điển “Kiều” của Nhà hát Cải lương Hà Nội sẽ trở lại, mang theo những giá trị nguyên bản từ bản dựng cách đây hơn 30 năm.
  • Đình Vạn Xuân
    Đình Vạn Xuân nay thuộc làng Hạ Mỗ, xã Ô Diên là ngôi đình cổ hiện còn khá nguyên vẹn. Đây là nơi thờ Lý Bát Lang - con trai thứ tám của Hậu Nam Đế Lý Phật Tử (thời Tiền Lý), quê huyện Thái Bình (cũng là quê hương của Tiền Lý Nam Đế Lý Bí ở trang Cổ Pháp, xã Tiên Phong, huyện Phổ Yên, tỉnh Thái Nguyên).
  • [Podcast] Truyện ngắn: Mầm sống
    Thụy ngồi đu đưa chiếc võng. Dưới hàng chuối xanh mát, những buồng chuối tròn lẳn lấp ló. Mấy cây mãng cầu không hạt trĩu trịt quả, nhìn đã mắt. Đám chanh rộ bông, ra bao nhiêu trái li ti. Những trái xoài cát Hòa Lộc bắt đầu già treo lủng lẳng. Thành quả của ba suốt mấy chục năm trời. Giờ thì ông đã ở trên thiên đàng.
  • Triển lãm "Mục Quang - The Gaze" tái hiện di sản nghệ thuật Lê Công Thành
    Triển lãm “Mục quang - The Gaze” giới thiệu nhiều tác phẩm tiêu biểu, khắc họa hành trình sáng tạo và dấu ấn nghệ thuật của cố họa sĩ, nhà điêu khắc Lê Công Thành.
  • Phát động cuộc thi ảnh nghệ thuật cấp quốc gia "Tự hào một dải biên cương" lần thứ IV
    Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương đã ban hành thể lệ Cuộc thi và Triển lãm ảnh nghệ thuật cấp quốc gia "Tự hào một dải biên cương" lần thứ IV. Thời gian nhận tác phẩm dự thi từ nay đến hết ngày 15/8/2026.
Ký ức mùa quả chín
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO