Văn hóa – Di sản

Uy nghi, lộng lẫy Bửu Tán trên ngai vàng triều Nguyễn

Hương Giang • 14/11/2024 14:37

Bửu Tán trên ngai vàng triều Nguyễn được chạm khắc tinh xảo với hình ảnh chín con rồng uốn lượn và các góc có tua rủ mềm mại, uyển chuyển tạo nên một tổng thể uy nghi, lộng lẫy.

Ngai vàng vua Nguyễn là biểu tượng quyền lực của triều đại nhà Nguyễn, là triều đại cuối cùng và duy nhất trong lịch sử Việt Nam để lại ngai vàng còn nguyên vẹn cho đến ngày nay được làm bằng gỗ quý, sơn son thếp vàng, khắc chạm hình ảnh rồng đặt trong điện Thái Hòa. Bửu tán là cái tàng lọng che trên ngai vua và tạo nên sự uy nghi, trang trọng, linh thiêng của không gian vua ngự.

Bửu Tán trên ngai vàng vua triều Nguyễn.

Dưới thời vua Gia Long, Bửu Tán được làm từ vải gấm nhưng đến năm 1923 nhân dịp lễ “Tứ tuần đại khánh” vua Khải Định đã cho làm Bửu Tán bằng gỗ thếp vàng để thể hiện sự xa hoa, quyền quý. Bửu Tán được chạm khắc tinh xảo với hình ảnh chín con rồng uốn lượn, trong đó có một con rồng lớn nhất ở chính giữa miệng ngậm chữ “Thọ”, quanh các góc có tua rủ mềm mại, uyển chuyển tạo nên tổng thể vô cùng lộng lẫy và oai nghiêm.

Theo các tài liệu về lịch sử triều Nguyễn, người chế tác Bửu Tán là nghệ nhân Nguyễn Văn Khả. Cảm phục tài năng của nghệ nhân này, vua Khải Định đã ban cho Nguyễn Văn Khả hàm “Hàn lâm kiểm thảo” và thường gọi là Kiểm Khả.

Theo Giám đốc Công ty CP Tu bổ di tích Huế, quá trình phục chế các cấu kiện gỗ để trùng tu di tích phải tuân thủ quy trình nghiêm ngặt. Sơn son thếp vàng cần phải có những vật liệu truyền thống gồm sơn ta (sơn lấy từ nhựa cây sơn của núi rừng Bắc bộ) cùng các vật liệu như vàng quỳ, bạc quỳ, bột màu, nhựa thông, dầu trẩu, dầu hỏa, vải trắng, giấy nhám, keo epoxy, bột gỗ xay mịn, bột đá…

Điện Thái Hoà và Bửu Tán là nơi lưu giữ trọn vẹn giá trị văn hóa của triều Nguyễn trong lòng Quần thể di tích Cố đô Huế. Sau gần 3 năm trùng tu, công trình Điện Thái Hoà sẽ được khánh thành vào ngày 23/11 nhân dịp Kỷ niệm Ngày Di sản Văn hóa Việt Nam./.