Dọc đường vô xứ Nghệ, chúng ta sẽ nhìn thấy những biển quảng cáo hấp dẫn, mời gọi nổi bật nào là cháo lươn, miến lươn và cả súp lươn nữa...
Món đặc sản có sức hút kì lạ với du khách thập phương. Mỗi khi ghé thăm TP. Vinh, du khách đều không thể bỏ qua cơ hội thưởng thức những bát cháo lươn, súp lươn nóng hổi, cay thơm đậm đà...
Hiện nay có rất nhiều vùng miền có món lươn nhưng để có được vị lươn như xứ Nghệ thì không phải cách nào cũng mang đến được.
Để chế biến các món ăn từ lươn chuẩn xứ Nghệ là cả một nghệ thuật, nếu là món xào thì lươn được hấp chín, còn nấu cháo thì lươn được luộc chung với gạo, vớt ra lóc thịt rồi tiếp tục ninh cháo. Để lấy thịt lươn nhanh người ta dùng cật tre để lóc. Tuyệt đối khi lươn đã chín không được đụng nước, vì chỉ cần dính một giọt nước là lươn sẽ rất tanh.
Khi nào ăn mới phi thơm hành trút thịt lươn, chút nước nghệ tươi (nghệ sẽ làm mất mùi tanh và tăng màu sắc của lươn, đây là cách chế biến đặc trưng riêng của người dân xứ Nghệ), ớt, tiêu cho thấm. Xào thịt lươn cho se lại, để thịt thấm gia vị. Khi nào ăn cháo, hoặc xào miến chỉ việc trộn cùng.
Còn món cháo lươn thì không khó kiếm, nhưng tìm được một nơi làm cháo lươn ngon đậm đà và khác biệt như ở Nghệ An thì không hề dễ. Cháo lươn trở thành một nét độc đáo trong văn hóa ẩm thực Nghệ An. Rất nhiều người có kinh nghiệm du lịch Nghệ An đã chia sẻ lại rằng, nếu đã đến nơi này, bạn nhất định phải ăn thử món cháo lươn.
Một bát cháo lươn ngon sẽ được nấu từ gạo tẻ chọn lọc, hạt gạo đều, tròn và mẩy. Lươn đạt chuẩn là lươn đồng tươi, cho thịt lươn chắc, ngọt bùi. Chế biến lươn phải cẩn thận, khéo léo để lươn không tanh và vẫn giữ được mùi thơm của thịt. Người Nghệ An nấu cháo theo công thức gia truyền nhiều thế hệ, cho ra bát cháo lươn sánh đều, tỏa lên mùi thơm nức. Cháo không loãng quá cũng không đặc quá, cháo trắng bỏ thêm thịt lươn, hành lá, rau răm và tiêu đen, trộn đều rồi thưởng thức.... Bởi vậy mà không phải ngẫu nhiên mà cháo lươn Nghệ An lại trở thành món ăn đặc trưng, là niềm nhớ, niềm thương, niềm tự hào của những người con xứ Nghệ.
Ngoài ra khi đến với Nghệ An, du khách cũng sẽ được thưởng thức món súp lươn nóng hổi với miếng thịt lươn chín mềm, nước dùng đậm đà, ngọt, cay nồng ăn kèm với bánh mì thì không gì sánh bằng vào những ngày lạnh giá như hôm nay. Trong những ngày đầu đông thế này mà được xì xụp bên bát súp lươn cay nóng hổi thì quả thật "chuẩn bài" bởi lươn vốn là thức ăn có tính hàn, ngoài nóng nhưng ăn vào lại mát. Ở Nhật Bản, người ta coi lươn như "sâm động vật" bởi những lợi ích đối với sức khỏe. Súp lươn Nghệ An thường được ăn kèm bánh mì, nhất là bánh mì rán giòn, bánh mì vừng hoặc bánh đa khô, hòa quyện cùng vị đậm đà của nước súp. Cũng có nhiều nơi người ta thích ăn súp lươn cùng bánh mướt. Loại bánh này khá giống bánh cuốn ở Hà Nội, tuy nhiên bánh mướt được tráng mỏng và không có nhân, chỉ cần rắc chút hành khô, khi chan nước súp rất vừa miệng và không hề bị cảm giác ngán ngấy khi ăn.
Ngoài ra những món ngon chế biến từ lươn nhanh chóng trở thành đặc sản mang đậm bản sắc xứ Nghệ như lươn chiên giòn sốt tiêu xanh, cơm lươn kiểu Nhật, lươn om chuối, miến lươn giòn tan, lươn xào lăn hăng ngày, gỏi lươn bắp chuối, lươn om riềng mẻ, lươn om nấm, lươn cuốn lá lốt …. những món ăn từ lươn đậm vị, béo, ngọt tạo nên đặc trưng của ẩm thực xứ Nghệ!
