Đưa bảo vật quốc gia vào thiết kế lụa: Khơi dậy tinh hoa, nối dài di sản

Chia sẻ tại buổi ra mắt bộ sưu tập, bà Văn Hằng – người sáng lập thương hiệu DeSilk cho hay, bộ sưu tập lụa "Khơi dậy tinh hoa, nối dài di sản" lấy cảm hứng từ 9 Bảo vật quốc gia của Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam bao gồm “Cánh cửa chạm rồng” (Chùa Keo, tỉnh Thái Bình), Tượng Hoàng hậu Trịnh Thị Ngọc Trúc (Chùa Mật, tỉnh Thanh Hóa), Phật bà Quan Âm (chùa Hội Hạ, tỉnh Vĩnh Phúc), Bình phong (họa sĩ Nguyễn Gia Trí), Hai thiếu nữ và em bé (họa sĩ Tô Ngọc Vân), Bác Hồ ở chiến khu Việt Bắc (họa sĩ Dương Bích Liên), Kết nạp Đảng ở Điện Biên Phủ (họa sĩ Nguyễn Sáng), Gióng (họa sĩ Nguyễn Tư Nghiêm), Em Thúy (họa sĩ Trần Văn Cẩn).

Mỗi sản phẩm trong bộ sưu tập là một hành trình nghệ thuật mang theo những nét độc đáo riêng biệt, từ các bảo vật là những bức sơn mài cho tới những đường chạm khắc tinh xảo trên các bảo vật từ chất liệu gỗ đều được chuyển hóa đầy khéo léo trên chất liệu lụa mềm mại.
Ví như thiết kế “Huyền thoại” lấy cảm hứng từ bức tranh sơn mài “Gióng” không chỉ kế thừa phong cách lập thể pha trộn với văn hóa Việt Nam của Nguyễn Tư Nghiêm, mà còn kết nối với di sản Đông Sơn qua các họa tiết zigzag và vòng tròn đồng tâm. Hình ảnh Thánh Gióng mạnh mẽ, sống động được tái hiện qua các mảng màu đỏ, cam và xám bạc, với nền đỏ rực, biểu tượng cho sự uy nghi của người anh hùng dân tộc.

Thiết kế “Song long chầu nhật” lấy cảm hứng lấy cảm hứng từ cánh cửa gỗ chạm khắc rồng tại chùa Keo (Thái Bình) không chỉ là thiết kế tinh xảo mà còn là lời tri ân đến giá trị biểu tượng và kỹ nghệ điêu khắc bậc thầy của nghệ nhân xưa. Hình ảnh hai con rồng đối xứng, thân hình uốn lượn chầu về phía mặt trời, biểu tượng của sự sống, năng lượng và sự sinh sôi. Mặt trời được cách điệu với các xoáy tròn và tia sáng, gợi lên hình ảnh lá bồ đề, giữ trọn tinh thần tâm linh và phong cách trừu tượng đương đại. Những đường nét sống động mô phỏng thân rồng và các đám mây lửa, tạo nên chiều sâu đa tầng, như một lời mời khám phá di sản truyền thống qua lăng kính đổi mới.
Tương tự, thiết kế “Tuổi xuân” lấy cảm hứng từ bức tranh sơn dầu “Hai thiếu nữ và em bé” của tác giả Tô Ngọc Vân Lấy là một chuyển hóa hiện đại, mang đến cái nhìn độc đáo về vẻ đẹp tự nhiên và sự hài hòa trong thế giới xung quanh. Khác với sự tĩnh lặng mộc mạc của hình ảnh thiếu nữ trong tà áo dài truyền thống, “Tuổi xuân” tái hiện sự kỳ diệu của thiên nhiên qua mô-típ kính vạn hoa đầy sống động: lá, hoa và cây cỏ được sắp xếp thành các họa tiết hình học phức tạp, thay thế hình tượng con người bằng sắc màu tự nhiên đầy tươi tắn như vàng, đỏ, trắng, và xanh. Tác phẩm lụa kỹ thuật số này không chỉ tôn vinh sự tinh tế của thiên nhiên mà còn mở ra không gian trừu tượng, khơi dậy nét hài hòa giữa các yếu tố trong tự nhiên.

Nhà thiết kế Minh Phạm - Giám đốc Nghệ thuật DeSilk bộc bạch để có thể chuyển hóa tinh thần của các Bảo vật thành những thiết kế đương đại trên nền lụa đó là một thách thức không nhỏ, đòi hỏi sự dày công trong tìm hiểu, quan sát. Mục tiêu mà nhóm thiết kế đặt ra là tạo nên sự gắn kết mạnh mẽ giữa nghệ thuật trong quá khứ và ngôn ngữ thị giác hiện đại.
“Mỗi mẫu thiết kế được chuyển hóa từ các Bảo vật quốc gia là kết quả của một quá trình nghiên cứu kỹ lưỡng, giữ nguyên tinh thần nghệ thuật từ các tác phẩm gốc, đồng thời thổi vào các thiết kế mới phong cách sáng tạo hiện đại. Qua bộ sưu tập này, DeSilk mong muốn kết nối quá khứ và hiện tại, đưa nghệ thuật truyền thống vào cuộc sống đương đại qua các thủ pháp nghệ thuật số tinh tế. Mỗi thiết kế trên nền lụa mời gọi người xem cùng hòa mình vào dòng chảy văn hóa, để cảm nhận sâu sắc tinh thần nghệ thuật Việt Nam qua từng thời kỳ”, chủ nhân thương hiệu DeSilk chia sẻ.

Phát biểu tại buổi ra mắt bộ sưu tập, ông Nguyễn Anh Minh – Giám đốc Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam nhận định, ý tưởng đưa tác phẩm nghệ thuật vào lụa không phải là mới, nhưng bộ sưu tập “Khơi dậy tinh hoa, nối dài di sản” của DeSilk này có một sự khác biệt. Không chỉ đưa bảo vật lên mỹ thuật ứng dụng một cách đơn thuần, thụ động mà phía sau mỗi sản phẩm là những ý tưởng về màu sắc, hoa văn, là những câu chuyện về về bảo vật quốc gia.
“Bảo tàng Mỹ thuật hiện đang lưu giữ hàng vạn những tác phẩm mỹ thuật trong đó có 9 bảo vật quốc gia – đó là những tác phẩm đỉnh cao của nền mỹ thuật Việt Nam. Việc đưa bảo vật quốc gia vào lụa là một sự kết hợp thú vị, mang đến những giá trị mới góp phần đưa di sản văn hóa đến gần hơn đến với công chúng. Đây cũng là mục tiêu mà Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam đang hướng tới nhằm lan tỏa giá trị nghệ thuật Việt không chỉ đến với riêng công chúng Việt Nam mà cả bạn bè quốc tế...", Giám đốc Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam nhấn mạnh./.