Sự kiện & Bình luận

Ta để lại gì trong tâm khảm nhân dân

Khúc Hồng Thiện • 21/06/2024 10:18

Nhà báo, nhà văn - Thiếu tướng Nguyễn Chí Trung (1930 - 2016) trong cuốn “Văn nghệ sĩ Liên khu 5 - Lý tưởng, nhân cách, sáng tạo” khi viết về chân dung những người làm báo, viết văn, quay phim, chụp ảnh nơi chiến trường dằng dặc đạn bom từng chia sẻ: “Trong chiến tranh, người chụp ảnh và người quay phim có khát khao như lửa táp, ấy là chụp được, quay được chính diện gương mặt của người chiến sĩ cầm súng đang xung phong”, nhưng họ “mãi mãi không bao giờ đạt được khát khao đó”…

1anh-1-1-.jpg
Chủ tịch Hồ Chí Minh gặp gỡ phóng viên các cơ quan báo chí trong và ngoài nước tại Thủ đô Hà Nội (5/1968). Ảnh tư liệu của TTXVN

1. Nhà báo, nhà văn - Thiếu tướng Nguyễn Chí Trung (1930 - 2016) trong cuốn “Văn nghệ sĩ Liên khu 5 - Lý tưởng, nhân cách, sáng tạo” khi viết về chân dung những người làm báo, viết văn, quay phim, chụp ảnh nơi chiến trường dằng dặc đạn bom từng chia sẻ: “Trong chiến tranh, người chụp ảnh và người quay phim có khát khao như lửa táp, ấy là chụp được, quay được chính diện gương mặt của người chiến sĩ cầm súng đang xung phong”, nhưng họ “mãi mãi không bao giờ đạt được khát khao đó”…

Vì sao ư? Vì “mặt đối mặt với người cầm súng là kẻ thù”. Ống kính của họ chỉ có thể hướng theo những người anh hùng ấy từ phía sau, nếu ráng hết sức thì cũng hướng chếch từ một bên. Làm sao phóng viên quay phim có thể đứng giữa những người cầm súng và kẻ thù của họ, để trong một khoảnh khắc cực ngắn khó tưởng tượng nổi, ghi lại chân thực gương mặt điềm nhiên và sắc lạnh của người cầm súng.

Bù đắp lại, những người quay phim chiến trường cố bám gần, bám sát nhất có thể để chụp các bức ảnh, quay những thước phim nhiều khi chỉ có một lần trong đời. Việc làm ấy đòi hỏi sự gan góc, cũng phi thường như bao người lính giương lê vọt khỏi công sự, xung phong vượt qua cửa mở.

“Những người quay phim chiến trường ở Liên khu 5 đã có sự gan góc đó. Họ đã làm ra những thước phim để lại cho đời. Trong những thước phim ấy không có hình ảnh họ. Hình ảnh họ ẩn sau những thước phim ấy mà thôi”.

Tôi may mắn được trực tiếp chứng kiến ngày ông viết những dòng này, cách đây mười mấy năm, lúc đó, mắt Thiếu tướng Nguyễn Chí Trung ngấn lệ. Hẳn ông nhớ, nhớ biết bao đồng chí, đồng đội từng vào sinh ra tử, nhớ ký ức những năm tháng khắc nghiệt mà hào hùng ấy.

Lăn lộn nơi chiến trường, giữa lằn ranh sinh tử, các nhà báo, phóng viên ngày ấy ôm máy ảnh, cố bám sát những người cầm súng, bất chấp mọi hiểm nguy. Nhờ thế, mà họ để lại cho chúng ta và cả nhiều thế hệ sau này, hàng nghìn bức ảnh, thước phim tư liệu quý giá như: “Những người dân quê tôi” - đạo diễn, quay phim Trần Văn Thủy; “Người săn thú trên núi Đắk Sao” của Trần Thế Dân và Ivang năm 1971; “Làng nhỏ bên sông Trà” của Nghiêm Phú Mỹ; “Chúng tôi buộc phải cầm súng” của đồng tác giả Trần Đống, Trần Thế Dân, Trần Văn Thủy… Danh sách này đương nhiên sẽ còn nối dài hơn, cả trước và sau, tên những nhà báo - chiến sĩ, vừa cầm bút, cầm máy quay, máy ảnh vừa cầm súng.

2. Lịch sử là sự kế thừa. Lịch sử nền báo chí cách mạng Việt Nam cũng vậy. Ngọn lửa nhiệt huyết luôn được giương cao, trao truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.

Nếu thế hệ cha anh phải sống, chiến đấu và băng qua nơi chiến trường lửa đạn, thì với những “nhà báo chiến trường” hôm nay, có thể thấy là đang tác nghiệp trên mặt trận không tiếng súng. Đó là những phóng viên lĩnh vực báo chí điều tra, phòng chống tham nhũng tiêu cực; những nhà báo nơi tuyến đầu điểm nóng xã hội - các phóng viên hiện trường. Ngay cả những cây bút lĩnh vực tuyên truyền - lý luận, đấu tranh, phê phán các luận điệu sai trái, thù địch - góp phần định hướng xã hội, bảo vệ Đảng, bảo vệ nhân dân, tựu trung vẫn mang phẩm chất của nhà báo chiến trường thời hiện đại.
Còn nhớ, dịp kỷ niệm 90 năm Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam, trong bài viết với nhan đề: “Phát huy hơn nữa vai trò của báo chí trong sự nghiệp đổi mới, xây dựng và bảo vệ đất nước”, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã khẳng định: “Những người làm báo tiếp tục là đội quân chủ lực trong việc định hướng dư luận xã hội, tuyên truyền, cổ vũ, động viên toàn Đảng, toàn dân, toàn quân thực hiện thắng lợi đường lối Đổi mới do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo. Các nhà báo luôn bám sát thực tiễn sinh động, xông pha nơi đầu sóng, ngọn gió, thông tin kịp thời, phân tích sâu sắc những diễn biến hằng ngày trên các lĩnh vực, ở khắp mọi miền của Tổ quốc; phản ánh, tuyên truyền, nhân lên các điển hình tiên tiến; chủ động đấu tranh chống các biểu hiện tiêu cực, trì trệ, tham nhũng, lãng phí; đấu tranh bảo vệ chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc; tham gia phản bác các luận điệu thù địch, xuyên tạc; bảo vệ quan điểm, đường lối của Đảng. Báo chí còn tích cực tham gia giám sát, phản biện, đóng góp ý kiến xây dựng các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, phát huy quyền làm chủ của nhân dân”.

Tại Hội nghị toàn quốc năm 2024 do Hội Nhà báo Việt Nam tổ chức tại TP. Hồ Chí Minh mới đây, nhà báo Lê Quốc Minh - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, Tổng Biên tập báo Nhân Dân, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam đã nhận định: “Trong bối cảnh khó khăn, thách thức chung của thế giới, khu vực và đất nước, có những thách thức chưa từng có tiền lệ, báo chí vẫn luôn là lực lượng xung kích trên mọi mặt trận”.

3. Đất nước đang trên đà đổi mới và hội nhập quốc tế sâu rộng. Bên cạnh những cơ hội và thuận lợi thì những khó khăn, thách thức cũng đang đặt ra nhiệm vụ hết sức quan trọng cho báo chí cách mạng Việt Nam, cũng như đội ngũ những người làm báo. Trên mặt trận không tiếng súng, báo chí cách mạng phải giữ vững quan điểm chính trị của Đảng và Nhà nước; tích cực tuyên truyền các chủ trưởng, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến nhân dân và cộng đồng quốc tế; không ngừng đấu tranh chống những luận điệu xuyên tạc của các thế lực thù địch, những hiện tượng tiêu cực diễn ra trong xã hội; đồng thời phải là diễn đàn của nhân dân, góp phần cổ vũ những nhân tố mới, khơi dậy những giá trị tốt đẹp trong mỗi người, mỗi gia đình và toàn xã hội.

image111.jpg

Để làm được điều đó, những người cầm bút hôm nay cần lắm mang trong mình một bầu nhiệt huyết, trách nhiệm và chính trực. Mỗi người cầm bút, phóng viên, biên tập viên thời hiện đại càng phải vững vàng trước bề bộn thông tin thật giả lẫn lộn, càng cần phải có “mắt sáng, lòng trong, bút sắc” như lời nhắc nhớ của nhà báo lão thành Hữu Thọ (1932-2015). Đó là đạo đức nghề nghiệp, là phẩm cách người cầm bút, là phẩm chất nhà báo Việt Nam.

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng vốn xuất thân là một nhà báo cũng lưu ý: “Trong thời đại bùng nổ thông tin, nhà báo cách mạng lại càng phải có bản lĩnh cách mạng, giữ vững vai trò định hướng thông tin, đồng thời đáp ứng tốt nhất quyền thông tin của các tầng lớp nhân dân. Nói cách khác, nhà báo cách mạng phải có tinh thần cách mạng, đó là tinh thần tiến công, đấu tranh loại bỏ cái xấu, bảo vệ cái tốt, vì sự nghiệp chung của đất nước, của nhân dân; là tinh thần tự đổi mới, tự hoàn thiện chính bản thân mình”.

Chẳng cứ riêng nghề báo, công việc nào, xã hội nào, thời đại nào chăng nữa, muốn phát triển đều phải biết cách trui rèn đạo đức, lý tưởng nghề nghiệp. Khi đã xác định mục tiêu đúng đắn thì chắc chắn sẽ tìm ra giải pháp phù hợp. Và, cách tốt nhất để chiến thắng cái ác là nhân lên mầm thiện. Trong mỗi lời nói, việc làm tốt đẹp của từng người, được tích lũy hằng ngày sẽ tôn bồi, nuôi dưỡng sự cảm thông, lòng trắc ẩn, tính trung thực, tự trọng ở mỗi chúng ta. Nhất là thế hệ trẻ, những người viết trẻ.

Nói như Chủ tịch Hồ Chí Minh - người khai sinh ra nền báo chí cách mạng nước nhà và cũng là một nhà báo lớn thì “cán bộ báo chí cũng là chiến sĩ cách mạng. Cây bút, trang giấy là vũ khí sắc bén của họ” và “bài báo là tờ hịch cách mạng”.

Trong bối cảnh hôm nay, giai đoạn cách mạng mới của đất nước ta, mỗi nhà báo, mỗi người cầm bút với khát khao cháy bỏng là sáng tạo nên những tác phẩm báo chí, văn học - nghệ thuật có chất lượng, lay động cảm xúc thẩm mỹ và lương tri con người, đóng góp thêm tiếng nói phản ánh, phản biện trên tinh thần xây dựng vì sự nghiệp chung.

Điều sâu thẳm mỗi khi đối diện với trang giấy, màn hình máy tính, máy ảnh và máy quay phim, là sự trăn trở, là tự vấn: Ta sẽ để lại gì trong tâm khảm nhân dân? Có như vậy các nhà báo mới thực sự làm tốt vai trò xung kích trên mặt trận không tiếng súng./.

Bài liên quan
(0) Bình luận
  • Ngày truyền thống MTTQ Việt Nam cùng ý nghĩa Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc
    Để phát huy vai trò của cộng đồng dân cư trong xây dựng, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, gắn hoạt động của Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam với đời sống Nhân dân, từ năm 2003, Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc ở khu dân cư được tổ chức nhân dịp kỷ niệm Ngày truyền thống MTTQ Việt Nam (18/11). Ngày hội từng bước trở thành hoạt động chính trị - xã hội có ý nghĩa thiết thực, được tổ chức rộng khắp tại các khu dân cư, góp phần tăng cường sự gắn bó giữa các gia đình, dòng họ, các tầng lớp Nhân dân và củng cố tinh thần đoàn kết trong cộng đồng.
  • Chính phủ thông qua Đề án điều chỉnh địa giới hành chính giữa Hà Nội và Phú Thọ
    Thay mặt Chính phủ, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà ngày 6/11 đã ký ban hành Nghị quyết số 351/NQ-CP về hồ sơ Đề án điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính giữa thành phố Hà Nội và tỉnh Phú Thọ.
  • Thượng tôn hiến pháp và pháp luật - Động lực kiến tạo phát triển đất nước
    GS. TS Tô Lâm, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam có bài viết quan trọng nhân Ngày Pháp luật Việt Nam (9/11). Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu bài viết của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước.
  • VIETBABY HANOI 2026 thu hút hơn 23.000 lượt khách tham quan
    Triển lãm Quốc tế Sản phẩm và Dịch vụ dành cho Mẹ bầu, Mẹ và Trẻ em – VIETBABY HANOI 2026 đã khép lại sau bốn ngày diễn ra từ 15-18/10/2026 tại Trung tâm Triển lãm Việt Nam (VEC), Đông Anh, Hà Nội, thu hút hơn 23.000 lượt khách tham quan.Với quy mô 350 gian hàng và hơn 400 thương hiệu đến từ 15 quốc gia, triển lãm tiếp tục khẳng định vị thế là một trong những sự kiện nổi bật của ngành hàng Mẹ & Bé tại Việt Nam.
  • Ninh Bình thành lập khu bảo tồn loài - sinh cảnh voọc mông trắng Kim Bảng
    Voọc mông trắng (Trachypithecus delacouri), hay còn gọi Voọc quần đùi trắng, là loài linh trưởng đặc hữu duy nhất chỉ có tại Việt Nam.
  • AgroViet 2026 tại Hà Nội: Kết nối giao thương, thúc đẩy nông nghiệp xanh
    Với quy mô 250 gian hàng tiêu chuẩn, quy tụ doanh nghiệp từ 25 tỉnh, thành phố cùng gần 100 gian hàng quốc tế, Hội chợ triển lãm nông nghiệp quốc tế lần thứ 26 (AgroViet 2026) dự kiến mang đến nhiều hoạt động quảng bá, xúc tiến thương mại và giới thiệu công nghệ mới.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
Đừng bỏ lỡ
  • “Âm nhạc cuối tuần” chiều 15/11: Cách cảm thụ mới với những giai điệu quen thuộc
    Trong chương trình “Âm nhạc cuối tuần” diễn ra vào 17h ngày 15/11 tại Nhà Bát Giác - Vườn hoa Lý Thái Tổ, NSƯT Quyền Văn Minh cùng các nghệ sĩ Bình Minh Jazz Club sẽ đưa khán giả gặp lại những ca khúc Việt Nam giàu cảm xúc, hòa mình vào nhịp điệu Jazz phóng khoáng và khám phá sự giao thoa thú vị giữa âm nhạc hiện đại với chất liệu văn hóa truyền thống.
  • Pavilion Nghệ thuật Art Hanoi 2026: Cuộc đối thoại giữa kiến trúc và nghệ thuật đương đại
    Trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, Quảng trường phía Đông hồ Hoàn Kiếm (Hà Nội) trở thành điểm hẹn nghệ thuật với không gian Nghệ thuật Art Hanoi 2026. Với sự tham gia của 10 nghệ sĩ thuộc nhiều thế hệ, Pavilion mở ra những góc nhìn đa dạng về con người, văn hóa và đời sống, đồng thời tạo nên điểm gặp gỡ giữa nghệ thuật và công chúng trong không gian đô thị.
  • Mở cổng đăng ký “săn” vé chương trình “Muôn sắc Việt Nam” vào lúc 10h ngày 17/11
    Ngày 13/11, Ban Tổ chức chương trình nghệ thuật đặc biệt “Muôn sắc Việt Nam” diễn ra tối 24/11, tại Sân vận động quốc gia Mỹ Đình (Hà Nội) chính thức công bố thông tin đăng ký vé tham dự.
  • Lễ hội Áo dài Hà Nội 2026: Kết hợp các hoạt động văn hóa, nghệ thuật và trải nghiệm
    Lễ hội Áo dài Du lịch Hà Nội 2026 do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội chủ trì, phối hợp với các sở, ngành, tổ chức, hiệp hội và đơn vị liên quan tổ chức. Đây là hoạt động văn hóa, du lịch thường niên nhằm gìn giữ, phát huy giá trị áo dài Việt Nam, đồng thời quảng bá hình ảnh Thủ đô giàu bản sắc, sáng tạo và thân thiện.
  • [Video] Hà Nội mở rộng không gian sáng tạo, thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa
    Tối 13/11, tại Quảng trường phía Đông hồ Hoàn Kiếm, UBND thành phố Hà Nội phối hợp với Hội Kiến trúc sư Việt Nam tổ chức khai mạc Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội năm 2026 với tên gọi “Thăng Long Kẻ Nghệ”, chủ đề "Kinh tế sáng tạo", đồng thời chính thức ra mắt nền tảng số văn hoá - du lịch HanoiGo.
  • [Podcast] Truyện ngắn: Đi thăm cha mẹ (Kỳ 2)
    Nàng cất lời, giọng có chút trách móc. Cũng phải thôi. Từ ngày cưới đến giờ đã nửa năm, vài lần nàng nhắc Khun đi thăm cha mẹ. Người già trong họ cũng bảo: “Mày lấy con gái người ta về lạy tạ tổ tiên nhận làm con nhà này rồi thì cũng phải đi lạy tạ cha mẹ nó chứ”...
  • Sau gần 1.000 năm, quyết sách lập Quốc Tử Giám vẫn vẹn nguyên giá trị
    Qua quá trình nghiên cứu, GS.TS Hoàng Anh Tuấn - Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học - Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội) khẳng định, việc lập Quốc Tử Giám năm 1076, cùng với việc dựng Văn Miếu năm 1070 và mở khoa thi năm 1075, là một quyết sách thể hiện tầm nhìn chiến lược của các vị Vua nhà Lý. Đối chiếu với quyết sách lập Quốc Tử Giám và sự kế thừa qua các triều đại, có thể rút ra những bài học cho các quyết sách của Đảng, Nhà nước về giáo dục và nhân tài trong giai đoạn mới.
  • Đánh thức di sản, mở "đường băng" cho kinh tế sáng tạo Thủ đô
    Ngày 13/11, Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội năm 2026 với tên gọi “Thăng Long Kẻ Nghệ”, chủ đề “Kinh tế sáng tạo”, thông điệp “Kết tài hoa, dệt tài sản” sẽ chính thức khai mạc, mở ra 16 ngày hoạt động sôi nổi trên địa bàn Thủ đô. Vượt ra ngoài khuôn khổ một sự kiện văn hóa, nghệ thuật thường niên, Lễ hội hướng tới kết nối di sản, tri thức nghề, thiết kế và thị trường, từng bước hình thành hệ sinh thái sáng tạo đô thị, đưa nguồn lực văn hóa trở thành động lực phát triển kinh tế của Hà Nội.
  • Ngày truyền thống MTTQ Việt Nam cùng ý nghĩa Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc
    Để phát huy vai trò của cộng đồng dân cư trong xây dựng, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, gắn hoạt động của Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam với đời sống Nhân dân, từ năm 2003, Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc ở khu dân cư được tổ chức nhân dịp kỷ niệm Ngày truyền thống MTTQ Việt Nam (18/11). Ngày hội từng bước trở thành hoạt động chính trị - xã hội có ý nghĩa thiết thực, được tổ chức rộng khắp tại các khu dân cư, góp phần tăng cường sự gắn bó giữa các gia đình, dòng họ, các tầng lớp Nhân dân và củng cố tinh thần đoàn kết trong cộng đồng.
  • Văn Miếu - Quốc Tử Giám trong phát triển công nghiệp văn hóa Hà Nội
    PGS.TS Nguyễn Văn Hiệu - Hiệu trưởng Trường Khoa học Liên ngành và Nghệ thuật (Đại học Quốc gia Hà Nội) đánh giá, giá trị của Văn Miếu - Quốc Tử Giám trước hết nằm ở ý nghĩa lịch sử của một thiết chế giáo dục; hệ thống tư liệu phản ánh lịch sử khoa cử và hình thành tầng lớp trí thức; khả năng giáo dục về truyền thống văn hóa và ở những biểu tượng có vị trí sâu sắc trong đời sống tinh thần của người Việt Nam. Những giá trị ấy tạo nên một nguồn vốn văn hóa đặc biệt.
Ta để lại gì trong tâm khảm nhân dân
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO