Tản văn

Nơi gió được sinh ra

Tản văn của Dương Thắng • 06:36 18/07/2023

Gió không về với nhân gian mà dạo chơi nữa. Trưa, nắng gắt gao nở một nụ cười bí hiểm. Yên gió, hàng cây đứng lặng ngả bóng vào nhau. Lá rơm rớm giọt sầu gục xuống. Phố thấp thoáng những bóng người chạy trốn, bịt kín khuôn mặt. Từng luồng bụi vẫn bay lơ lửng trên không trung, biến hình mờ ảo bám vào nóc nhà, khe cửa, vấn vít hàng quán, vỉa hè, lối người qua lại. Tôi chạy vội về với cánh đồng trong cơn mơ, gió yên lặng ngả xuống vai mình.

gio-650.jpg

Gió kể với tôi, rằng gió sinh ra từ cánh đồng, lúc chưa mùa gặt đã thoang thoảng hương lúa non, từ vạt cỏ dầm sương mà man mác mùi bùn, mùi đất. Gió sà mặt nước, nơi những con kênh dẫn lối chảy từ làng ra cánh đồng. Gió nằm trên mặt sông nghe rì rào sóng vỗ. Gió hít hà bao la hương đồng nội. Nụ cười của gió khi mới bắt đầu như thế. Chỉ là là mặt đất, quyện lấy sương sa, quyện lấy cỏ hoa. Rồi cứ thế, dần trưởng thành, gió dạo chơi trong những khu vườn êm ái. Nơi những con ong đi lấy mật, chỉ cần chạm nhẹ cánh hoa, là gió sà xuống kéo bông hoa rung rinh, lay lay theo cánh ong bay. Gió gom từng vốc nắng mật đậu đầy quả ngọt. Mùa quả chín vàng ươm, mùa nắng đã dậy hương. Gió nắm lấy tay người, chi chút gọi mời. Tuổi thơ tôi thấy gió khi ấy vì cũng ngang tầm với. Chỉ cần nghe thấy tán cây xào xạc trong bản tình ca của chim chóc, bướm ong là khi đó gió rạng rỡ, vui vầy. Vườn càng nhiều cây, càng đầy tiếng gió. Gió hát lên bài hát về màu xanh hi vọng, màu xanh bất tận. Trong vai trò của khách mời và cũng có khi làm chủ sân khấu, gió tự tin mà nói rằng: cả khu vườn sinh ra gió. Tôi chạm được gió trong đôi mắt trẻ thơ màu xanh mà mẹ tôi vẫn bảo chính màu xanh làm cho đôi mắt sáng. Khi ấy, gió toát lên nét trong trẻo, hồn nhiên, vô tư mặc sức cười đùa.

Rồi theo năm tháng, gió cao lớn hơn, mang trong mình sức vóc rộng dài, gió bắt đầu bằng những sải rộng, luồng gió chạy xô mãi tới chân trời. Gió thở động tàu dừa, buồng cau. Gió nắm lấy thân cau đu bám, chơi trò rây rắc hương tỏa đầy vơi. Hoa cau rụng xuống, chiếc mo kéo rụp. Gió làm những chiếc cây thấp, nhỏ phía dưới cũng phải giật mình co cụm trong sự ngơ ngác của trò chơi ú tim. Mỗi tối, cả nhà quây quần bên mâm cơm trước hiên, nghe rõ gió, cảm nhận sâu về gió bằng hương cau thoang thoảng, hương cơm ấm nồng. Bát canh cua đồng khi ấy ngọt vị gió, đậm đà vị gió. Tôi nhớ, những hôm đi làm đồng về, gió mời mọc ngồi bệt xuống dưới bụi tre già nghỉ ngơi. Chao ôi, gió cũng không cần phải tung những vạt lá tre bay lả tả mà lướt nhẹ dưới đường làng như vậy đâu. Bỏ chiếc nón mê xuống, các bà, các mẹ thi nhau đón gió. Cốc nước vối chẳng cần có đá, cứ mát âm ỉ đến tận ruột gan. Khi ấy, luồng gió hân hoan với từng lam lũ. Mẹ tôi ngồi đó, cũng nhẹ lòng với gió. Bao nhiều mồ hôi dần tan biến, đôi mắt nhìn trìu mến. Thực là gió đồng gió biển, xuất hiện, đến thật kịp thời. Con trâu cột dưới bóng tre cứ thiêm thiếp lắng nghe, không muốn đứng dậy đi cày. Người làng vui vầy, trong lời gió hát mê say.

Gió mang trong mình sứ mệnh cao cả là thế. Vậy mà, tôi cũng như những đứa trẻ mãi không chịu lớn đã bao lần cứ vô tư hỏi gió đến từ đâu. Mẹ tôi bảo gió đến từ màu xanh, đến từ bóng cây. Cây cao bóng cả thì gió càng đầy. Tôi vẫn không tin cho đến một hôm cả khu phố mất điện. Gió im phăng phắc, người người thầm nhắc. Nơi những con phố càng thiếu vắng bóng cây tôi càng không tìm thấy. Lại nhớ, có lần cả con phố chẳng phải trước bão hay sau bão gì, chỉ sau một đêm, cây đổ rạp hết, lá chất chồng lên nhau tả tơi dọc mép đường, tôi đã thấy bóng gió quay lưng, lặng lẽ rời đi. Chao ôi, lúc ấy thật muốn biết cảm xúc của cây, của gió. Nhưng muộn quá rồi, cây gục mình bên những chơi vơi. Chẳng kịp hấp hối, chẳng kịp nói một lời. Tim tôi đau, xa xót những mầm côi.

Cuối cùng, gió quyết định không về nhân gian nữa, gió ở lại với mây trời. Chọn lúc đỉnh điểm nắng nóng như thiêu như đốt, gió kéo mây đi đâu, để lại khoảng trời xanh đến thăm thẳm vô tận. Tưởng như những tia nắng có thể xuyên thủng tất cả mọi thứ. Nhân gian nằm im lìm, cắc cớ trong tiếng ve râm ran đến thấu ruột gan. Từng ngôi nhà nép vào nhau, nứt những khe bê tông không thể liên kết, hàn gắn lại. Đúng giữa trưa, trong giờ cao điểm, bỗng đâu cả thành phố bị cúp điện. Người người nhốn nháo, tỏa ra mọi cung đường tìm gió. Người ra bờ hồ, người tới bờ sông gọi gió. Cái nắng khiến mặt hồ, mặt sông cũng tưởng như vỡ ra như chiếc gương không thể lành lại được nữa. Dòng sông ngầm chảy một điều gì đó trong nỗi nhớ chực trào, trong khôn xiết gửi trao.

Thế rồi, cho đến cuối buổi hoàng hôn, lúc mặt trời còn kiêu hãnh vẽ từng vệt đỏ ửng miên man trước khi lặn mất, có tiếng điều hòa chạy êm đang tạo ra tiếng gió, nhỏ giọt từng thanh âm mơ màng. Hình như gió tới nhưng không còn ý niệm thời gian. Người cũng lại mau quên sự tồn tại của gió. Nằm trong phòng lạnh, chẳng ai còn thức tỉnh sự ngọt ngào của gió, chẳng ai tìm kiếm và quan tâm gió đến từ đâu nữa. Trong muôn vàn tiếng kêu than, hẳn không ai nghe thấy tiếng than về thân phận của gió. Như một bổn phận đã làm tròn sau cuối, gió hòa mình chới với khúc ru mưa. Đêm, cơn giông thịnh nộ, giận giữ như muốn gạt phăng mọi thứ hỗn độn mà nó đi qua. Cả thành phố ngủ say. Say hơn cả bầu trời làm da diết bóng cây. Tiếng gió thức đầy trong niềm vỡ òa tưởng như hạnh phúc nào còn chưa trọn vẹn. Nhưng không, đó chỉ là lời nhắc. Rằng mai này, nếu ai còn khao khát, trong lời ươm mầm của đất, hãy tự hỏi lòng mình nơi gió được sinh ra./.

Bài liên quan
  • Hương sen đầu hạ
    Làng tôi có một đầm sen, cứ tới đầu mùa hạ hoa lại bung nở hồng. Trời miền Trung buổi ấy cũng bắt đầu chói chang oi ả, nhưng màu hồng của sen, lạ thay, lại có thể làm dịu đi cái khắc nghiệt bao đời của xứ sở.
(0) Bình luận
  • Mẹ tôi
    Năm ấy, anh trai tôi vừa tròn mười tám tuổi thì lên đường nhập ngũ. Anh mặc quân phục khoác ba lô lên đường vào Nam với nụ cười hồn nhiên của tuổi trẻ và lời hẹn sẽ trở về trong ngày chiến thắng. Không ai ngờ buổi tiễn đưa hôm ấy lại là lần cuối cùng mẹ tôi được nhìn thấy anh. Chỉ một năm sau, anh hy sinh tại Quảng Trị. Từ đó, trong lòng mẹ có một khoảng trống không gì khỏa lấp nổi.
  • Một làn hương khẽ chạm miền thương nhớ…
    Có những mùa chẳng cần lời hẹn ước vẫn khiến lòng người mong ngóng, có những mùa đi qua bằng lăng kính màu sắc, có những mùa ở lại bằng tiếng gió và cũng có những mùa chỉ cần một làn hương khẽ chạm đã đủ đánh thức cả miền thương nhớ. Với Hà Nội, mùa thu là một mùa như thế. Thu không gõ cửa bằng những thanh âm rộn rã, cũng chẳng đến bằng bước chân vội vã, mà lặng lẽ len vào phố phường trong làn gió heo may, trong sắc nắng vàng dịu nhẹ và trong hương hoa sữa nồng nàn, da diết.
  • Hương ổi mùa thu
    Tháng Tám, khi sương mỏng còn giăng giăng như một dải lụa mềm, xô lệch qua vòm cây trước hiên, ngoài vườn chợt bâng khuâng một thứ mùi hương rất đỗi dịu dàng. Tôi thả bước tìm quanh, chợt nhận ra hương ổi chín mọng nương theo làn gió heo may tìm về chái bếp. Và trong khoảnh khắc cánh mũi khẽ phập phồng đón lấy thứ hương vị mộc mạc ấy, lòng tôi bỗng chao nghiêng, nhói lên một niềm nhớ quay quắt về những ngày xa xưa.
  • Khát vọng mùa hè
    Mùa hè, cũng đến từ một nơi xa, nhưng chẳng bao giờ chung đường với mùa xuân, mùa thu hay đông giá rét. Mùa hè đến từ những k ức thanh xuân nồng nàn, hồ hởi của mỗi con người chúng ta. Lạ thế chứ, sao ta đón bao mùa hè mà dường như vẫn chưa hề quen…
  • Mưa mùa hạ
    Khác với mưa phùn gió bấc hay những ngày “mưa thối đất thối cát” lê thê, mưa mùa hè luôn đem đến cảm giác hứng khởi. Nó đến bất ngờ, ào ạt rồi đi rất nhanh, trả lại bầu không khí dịu mát và bầu trời trong veo. Tôi vẫn nghĩ mưa mùa hè là cơn mưa đẹp nhất, trẻ trung và hào phóng như tuổi thanh xuân. Đang nắng như úp chảo lửa, bỗng mây đen ùn ùn kéo đến.
  • Dưới gốc cây thanh trà
    Tháng sáu về mang nắng gió rải đều trên khắp con đường, ngõ xóm, tôi mon men chân trần đi trên đám cỏ non dẫn vào khu vườn kí ức, ở đó, đám cây thanh trà đang rộ, quả vàng chín mọng, căng mình dưới lớp lá xanh đậm. Mùa này là mùa của những dư vị thanh thanh nơi đầu lưỡi, tôi có thể thả mình vào nơi mát mẻ của khu vườn, nghe tiếng ve thao thiết gọi hè. Những quả thanh trà được tưới đẫm nước, lấp lánh vàng, căng mọng, chỉ chờ tay người hái.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
Đừng bỏ lỡ
  • [Video] Hà Nội mở rộng không gian sáng tạo, thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa
    Tối 13/11, tại Quảng trường phía Đông hồ Hoàn Kiếm, UBND thành phố Hà Nội phối hợp với Hội Kiến trúc sư Việt Nam tổ chức khai mạc Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội năm 2026 với tên gọi “Thăng Long Kẻ Nghệ”, chủ đề "Kinh tế sáng tạo", đồng thời chính thức ra mắt nền tảng số văn hoá - du lịch HanoiGo.
  • [Podcast] Truyện ngắn: Đi thăm cha mẹ (Kỳ 2)
    Nàng cất lời, giọng có chút trách móc. Cũng phải thôi. Từ ngày cưới đến giờ đã nửa năm, vài lần nàng nhắc Khun đi thăm cha mẹ. Người già trong họ cũng bảo: “Mày lấy con gái người ta về lạy tạ tổ tiên nhận làm con nhà này rồi thì cũng phải đi lạy tạ cha mẹ nó chứ”...
  • Sau gần 1.000 năm, quyết sách lập Quốc Tử Giám vẫn vẹn nguyên giá trị
    Qua quá trình nghiên cứu, GS.TS Hoàng Anh Tuấn - Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học - Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội) khẳng định, việc lập Quốc Tử Giám năm 1076, cùng với việc dựng Văn Miếu năm 1070 và mở khoa thi năm 1075, là một quyết sách thể hiện tầm nhìn chiến lược của các vị Vua nhà Lý. Đối chiếu với quyết sách lập Quốc Tử Giám và sự kế thừa qua các triều đại, có thể rút ra những bài học cho các quyết sách của Đảng, Nhà nước về giáo dục và nhân tài trong giai đoạn mới.
  • Đánh thức di sản, mở "đường băng" cho kinh tế sáng tạo Thủ đô
    Ngày 13/11, Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội năm 2026 với tên gọi “Thăng Long Kẻ Nghệ”, chủ đề “Kinh tế sáng tạo”, thông điệp “Kết tài hoa, dệt tài sản” sẽ chính thức khai mạc, mở ra 16 ngày hoạt động sôi nổi trên địa bàn Thủ đô. Vượt ra ngoài khuôn khổ một sự kiện văn hóa, nghệ thuật thường niên, Lễ hội hướng tới kết nối di sản, tri thức nghề, thiết kế và thị trường, từng bước hình thành hệ sinh thái sáng tạo đô thị, đưa nguồn lực văn hóa trở thành động lực phát triển kinh tế của Hà Nội.
  • Ngày truyền thống MTTQ Việt Nam cùng ý nghĩa Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc
    Để phát huy vai trò của cộng đồng dân cư trong xây dựng, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, gắn hoạt động của Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam với đời sống Nhân dân, từ năm 2003, Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc ở khu dân cư được tổ chức nhân dịp kỷ niệm Ngày truyền thống MTTQ Việt Nam (18/11). Ngày hội từng bước trở thành hoạt động chính trị - xã hội có ý nghĩa thiết thực, được tổ chức rộng khắp tại các khu dân cư, góp phần tăng cường sự gắn bó giữa các gia đình, dòng họ, các tầng lớp Nhân dân và củng cố tinh thần đoàn kết trong cộng đồng.
  • Văn Miếu - Quốc Tử Giám trong phát triển công nghiệp văn hóa Hà Nội
    PGS.TS Nguyễn Văn Hiệu - Hiệu trưởng Trường Khoa học Liên ngành và Nghệ thuật (Đại học Quốc gia Hà Nội) đánh giá, giá trị của Văn Miếu - Quốc Tử Giám trước hết nằm ở ý nghĩa lịch sử của một thiết chế giáo dục; hệ thống tư liệu phản ánh lịch sử khoa cử và hình thành tầng lớp trí thức; khả năng giáo dục về truyền thống văn hóa và ở những biểu tượng có vị trí sâu sắc trong đời sống tinh thần của người Việt Nam. Những giá trị ấy tạo nên một nguồn vốn văn hóa đặc biệt.
  • Ý nghĩa chiến lược của việc xác lập Ngày Văn hóa Việt Nam
    Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam và Quốc hội khóa XVI thông qua Nghị quyết số 28/2026/QH16 về phát triển văn hóa Việt Nam, xác lập ngày 24/11 hằng năm là Ngày Văn hóa Việt Nam mang ý nghĩa và dấu ấn đặc biệt, tạo động lực để văn hóa thấm sâu vào đời sống, trở thành sức mạnh nội sinh cho sự phát triển bền vững của đất nước trong kỷ nguyên mới.
  • Món quà âm nhạc đặc biệt dành tặng thầy cô của nhạc sĩ Nguyễn Thành Trung
    Nhân dịp kỷ niệm Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11/2026, nhạc sĩ Nguyễn Thành Trung vừa cho ra mắt hai sáng tác mới mang tên “Lời tri ân” và “Ơn thầy cô mến thương”. Hai tác phẩm khắc họa trọn vẹn hình ảnh người thầy qua lăng kính của sự trải nghiệm trưởng thành và cả thế giới trong sáng của tuổi học trò.
  • [Video] Khẳng định giá trị di sản Quốc Tử Giám trong kiến tạo sức mạnh mềm quốc gia
    Chào mừng kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076–2026), Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026, chiều 11/11, tại sân Bái Đường, Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Thủ đô Hà Nội), Thông tấn xã Việt Nam phối hợp với Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức triển lãm ảnh “Từ di sản đến ngoại giao văn hóa”.
  • Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất: Cơ sở để xây dựng nền văn hóa Việt Nam trong điều kiện mới
    Ban Tuyên giáo Trung ương nhấn mạnh, Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất diễn ra ngày 24/11/1946 có ý nghĩa quan trọng trong việc khẳng định vị trí, vai trò, sứ mệnh của văn hóa trong sự nghiệp cách mạng và tương lai của dân tộc, đặt ra những vấn đề có ý nghĩa nền tảng đối với việc xây dựng nền văn hóa Việt Nam trong điều kiện mới.
Nơi gió được sinh ra
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO