Tản văn

Nơi gió được sinh ra

Tản văn của Dương Thắng • 06:36 18/07/2023

Gió không về với nhân gian mà dạo chơi nữa. Trưa, nắng gắt gao nở một nụ cười bí hiểm. Yên gió, hàng cây đứng lặng ngả bóng vào nhau. Lá rơm rớm giọt sầu gục xuống. Phố thấp thoáng những bóng người chạy trốn, bịt kín khuôn mặt. Từng luồng bụi vẫn bay lơ lửng trên không trung, biến hình mờ ảo bám vào nóc nhà, khe cửa, vấn vít hàng quán, vỉa hè, lối người qua lại. Tôi chạy vội về với cánh đồng trong cơn mơ, gió yên lặng ngả xuống vai mình.

gio-650.jpg

Gió kể với tôi, rằng gió sinh ra từ cánh đồng, lúc chưa mùa gặt đã thoang thoảng hương lúa non, từ vạt cỏ dầm sương mà man mác mùi bùn, mùi đất. Gió sà mặt nước, nơi những con kênh dẫn lối chảy từ làng ra cánh đồng. Gió nằm trên mặt sông nghe rì rào sóng vỗ. Gió hít hà bao la hương đồng nội. Nụ cười của gió khi mới bắt đầu như thế. Chỉ là là mặt đất, quyện lấy sương sa, quyện lấy cỏ hoa. Rồi cứ thế, dần trưởng thành, gió dạo chơi trong những khu vườn êm ái. Nơi những con ong đi lấy mật, chỉ cần chạm nhẹ cánh hoa, là gió sà xuống kéo bông hoa rung rinh, lay lay theo cánh ong bay. Gió gom từng vốc nắng mật đậu đầy quả ngọt. Mùa quả chín vàng ươm, mùa nắng đã dậy hương. Gió nắm lấy tay người, chi chút gọi mời. Tuổi thơ tôi thấy gió khi ấy vì cũng ngang tầm với. Chỉ cần nghe thấy tán cây xào xạc trong bản tình ca của chim chóc, bướm ong là khi đó gió rạng rỡ, vui vầy. Vườn càng nhiều cây, càng đầy tiếng gió. Gió hát lên bài hát về màu xanh hi vọng, màu xanh bất tận. Trong vai trò của khách mời và cũng có khi làm chủ sân khấu, gió tự tin mà nói rằng: cả khu vườn sinh ra gió. Tôi chạm được gió trong đôi mắt trẻ thơ màu xanh mà mẹ tôi vẫn bảo chính màu xanh làm cho đôi mắt sáng. Khi ấy, gió toát lên nét trong trẻo, hồn nhiên, vô tư mặc sức cười đùa.

Rồi theo năm tháng, gió cao lớn hơn, mang trong mình sức vóc rộng dài, gió bắt đầu bằng những sải rộng, luồng gió chạy xô mãi tới chân trời. Gió thở động tàu dừa, buồng cau. Gió nắm lấy thân cau đu bám, chơi trò rây rắc hương tỏa đầy vơi. Hoa cau rụng xuống, chiếc mo kéo rụp. Gió làm những chiếc cây thấp, nhỏ phía dưới cũng phải giật mình co cụm trong sự ngơ ngác của trò chơi ú tim. Mỗi tối, cả nhà quây quần bên mâm cơm trước hiên, nghe rõ gió, cảm nhận sâu về gió bằng hương cau thoang thoảng, hương cơm ấm nồng. Bát canh cua đồng khi ấy ngọt vị gió, đậm đà vị gió. Tôi nhớ, những hôm đi làm đồng về, gió mời mọc ngồi bệt xuống dưới bụi tre già nghỉ ngơi. Chao ôi, gió cũng không cần phải tung những vạt lá tre bay lả tả mà lướt nhẹ dưới đường làng như vậy đâu. Bỏ chiếc nón mê xuống, các bà, các mẹ thi nhau đón gió. Cốc nước vối chẳng cần có đá, cứ mát âm ỉ đến tận ruột gan. Khi ấy, luồng gió hân hoan với từng lam lũ. Mẹ tôi ngồi đó, cũng nhẹ lòng với gió. Bao nhiều mồ hôi dần tan biến, đôi mắt nhìn trìu mến. Thực là gió đồng gió biển, xuất hiện, đến thật kịp thời. Con trâu cột dưới bóng tre cứ thiêm thiếp lắng nghe, không muốn đứng dậy đi cày. Người làng vui vầy, trong lời gió hát mê say.

Gió mang trong mình sứ mệnh cao cả là thế. Vậy mà, tôi cũng như những đứa trẻ mãi không chịu lớn đã bao lần cứ vô tư hỏi gió đến từ đâu. Mẹ tôi bảo gió đến từ màu xanh, đến từ bóng cây. Cây cao bóng cả thì gió càng đầy. Tôi vẫn không tin cho đến một hôm cả khu phố mất điện. Gió im phăng phắc, người người thầm nhắc. Nơi những con phố càng thiếu vắng bóng cây tôi càng không tìm thấy. Lại nhớ, có lần cả con phố chẳng phải trước bão hay sau bão gì, chỉ sau một đêm, cây đổ rạp hết, lá chất chồng lên nhau tả tơi dọc mép đường, tôi đã thấy bóng gió quay lưng, lặng lẽ rời đi. Chao ôi, lúc ấy thật muốn biết cảm xúc của cây, của gió. Nhưng muộn quá rồi, cây gục mình bên những chơi vơi. Chẳng kịp hấp hối, chẳng kịp nói một lời. Tim tôi đau, xa xót những mầm côi.

Cuối cùng, gió quyết định không về nhân gian nữa, gió ở lại với mây trời. Chọn lúc đỉnh điểm nắng nóng như thiêu như đốt, gió kéo mây đi đâu, để lại khoảng trời xanh đến thăm thẳm vô tận. Tưởng như những tia nắng có thể xuyên thủng tất cả mọi thứ. Nhân gian nằm im lìm, cắc cớ trong tiếng ve râm ran đến thấu ruột gan. Từng ngôi nhà nép vào nhau, nứt những khe bê tông không thể liên kết, hàn gắn lại. Đúng giữa trưa, trong giờ cao điểm, bỗng đâu cả thành phố bị cúp điện. Người người nhốn nháo, tỏa ra mọi cung đường tìm gió. Người ra bờ hồ, người tới bờ sông gọi gió. Cái nắng khiến mặt hồ, mặt sông cũng tưởng như vỡ ra như chiếc gương không thể lành lại được nữa. Dòng sông ngầm chảy một điều gì đó trong nỗi nhớ chực trào, trong khôn xiết gửi trao.

Thế rồi, cho đến cuối buổi hoàng hôn, lúc mặt trời còn kiêu hãnh vẽ từng vệt đỏ ửng miên man trước khi lặn mất, có tiếng điều hòa chạy êm đang tạo ra tiếng gió, nhỏ giọt từng thanh âm mơ màng. Hình như gió tới nhưng không còn ý niệm thời gian. Người cũng lại mau quên sự tồn tại của gió. Nằm trong phòng lạnh, chẳng ai còn thức tỉnh sự ngọt ngào của gió, chẳng ai tìm kiếm và quan tâm gió đến từ đâu nữa. Trong muôn vàn tiếng kêu than, hẳn không ai nghe thấy tiếng than về thân phận của gió. Như một bổn phận đã làm tròn sau cuối, gió hòa mình chới với khúc ru mưa. Đêm, cơn giông thịnh nộ, giận giữ như muốn gạt phăng mọi thứ hỗn độn mà nó đi qua. Cả thành phố ngủ say. Say hơn cả bầu trời làm da diết bóng cây. Tiếng gió thức đầy trong niềm vỡ òa tưởng như hạnh phúc nào còn chưa trọn vẹn. Nhưng không, đó chỉ là lời nhắc. Rằng mai này, nếu ai còn khao khát, trong lời ươm mầm của đất, hãy tự hỏi lòng mình nơi gió được sinh ra./.

Bài liên quan
  • Hương sen đầu hạ
    Làng tôi có một đầm sen, cứ tới đầu mùa hạ hoa lại bung nở hồng. Trời miền Trung buổi ấy cũng bắt đầu chói chang oi ả, nhưng màu hồng của sen, lạ thay, lại có thể làm dịu đi cái khắc nghiệt bao đời của xứ sở.
(0) Bình luận
  • Khát vọng mùa hè
    Mùa hè, cũng đến từ một nơi xa, nhưng chẳng bao giờ chung đường với mùa xuân, mùa thu hay đông giá rét. Mùa hè đến từ những k ức thanh xuân nồng nàn, hồ hởi của mỗi con người chúng ta. Lạ thế chứ, sao ta đón bao mùa hè mà dường như vẫn chưa hề quen…
  • Mưa mùa hạ
    Khác với mưa phùn gió bấc hay những ngày “mưa thối đất thối cát” lê thê, mưa mùa hè luôn đem đến cảm giác hứng khởi. Nó đến bất ngờ, ào ạt rồi đi rất nhanh, trả lại bầu không khí dịu mát và bầu trời trong veo. Tôi vẫn nghĩ mưa mùa hè là cơn mưa đẹp nhất, trẻ trung và hào phóng như tuổi thanh xuân. Đang nắng như úp chảo lửa, bỗng mây đen ùn ùn kéo đến.
  • Dưới gốc cây thanh trà
    Tháng sáu về mang nắng gió rải đều trên khắp con đường, ngõ xóm, tôi mon men chân trần đi trên đám cỏ non dẫn vào khu vườn kí ức, ở đó, đám cây thanh trà đang rộ, quả vàng chín mọng, căng mình dưới lớp lá xanh đậm. Mùa này là mùa của những dư vị thanh thanh nơi đầu lưỡi, tôi có thể thả mình vào nơi mát mẻ của khu vườn, nghe tiếng ve thao thiết gọi hè. Những quả thanh trà được tưới đẫm nước, lấp lánh vàng, căng mọng, chỉ chờ tay người hái.
  • Chiều hạ vàng
    Nhắc đến sắc vàng, dễ thường người ta lại nghĩ đến mùa thu, mùa của làn gió heo may với những nắng vàng, lá vàng... đã trở thành những ước lệ kinh điển như thể “con nai vàng ngơ ngác/ Đạp trên lá vàng khô” (Lưu Trọng Lư), “Ô! hay buồn vương cây ngô đồng/ Vàng rơi, vàng rơi thu mênh mông” (Bích Khê)…
  • Thương giậu tầm xuân
    Chiều chầm chậm rơi trước hiên nhà, nhìn nắng nghiêng qua hàng rào đã cũ, tôi lại nhớ đến giậu tầm xuân của những ngày xưa ấy. Không kiêu sa rực rỡ như hồng, tầm xuân như loài hoa dại chỉ lặng lẽ leo lên bờ rào, nương vào từng mắt lưới kẽm, từng cọc tre mảnh, mà nở những chùm hoa nhỏ xíu.
  • Ký ức tháng Tư
    Tháng Tư lại về. Với người lính, đó không chỉ là một tháng trong năm mà là tháng của ký ức, của những tiếng gọi từ quá khứ vọng về. Mỗi khi tháng Tư chạm ngõ, lòng chúng tôi lại dậy lên những âm thanh cũ: tiếng bước chân hành quân, tiếng võng kẽo kẹt giữa rừng, tiếng hát lạc trong gió núi. Và trên hết, đó là ký ức về ngày đất nước thống nhất - ngày mà bao máu xương, bao tuổi trẻ đã hóa thành niềm vui chung của dân tộc.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Sáng rõ giải pháp, lộ trình thực hiện “Ngày Văn hóa Việt Nam” giai đoạn 2026-2030
    Nhằm đưa “Ngày Văn hóa Việt Nam” trở thành hoạt động chính trị - văn hóa thường niên có dấu ấn của địa phương, góp phần xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, hình thành người Hà Nội thanh lịch, văn minh, hiện đại; Ban Thường vụ Đảng ủy phường Khương Đình (TP Hà Nội) vừa ban hành Kế hoạch tuyên truyền, triển khai thực hiện “Ngày Văn hóa Việt Nam” trên địa bàn, giai đoạn 2026-2030 với 7 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm.
  • NSNA Nguyễn Văn Toản: “Mỗi bức ảnh là một câu chuyện được kể bằng ánh sáng và sự thấu cảm”
    Đến với nhiếp ảnh một cách tình cờ, rồi dần trở thành duyên nợ, NSNA Nguyễn Văn Toản - Chủ tịch Hội Nhiếp ảnh Hà Nội đã có gần 40 năm gắn bó với máy ảnh. Từ hàng nghìn khuôn hình, 101 tác phẩm đã được ông lựa chọn và giới thiệu trong cuốn sách ảnh “Những nẻo đường tôi qua” (NXB Thông tấn, 2026) là những lát cắt sinh động về thiên nhiên, đất nước, con người qua góc nhìn của người nghệ sĩ. Mỗi bức ảnh lưu giữ một khoảnh khắc, một cuộc gặp và những rung động riêng trên hành trình sáng tác của nghệ sĩ. Nhân dịp ra mắt cuốn sách, NSNA Nguyễn Văn Toản đã có những chia sẻ về những “đứa con tinh thần” và cả chặng đường gắn bó với nhiếp ảnh mà ông đã đi qua.
  • Xiếc Việt Nam giành giải Vàng tại Liên hoan Xiếc quốc tế Tajikistan 2026
    Nghệ thuật xiếc Việt Nam tiếp tục khẳng định vị thế trên trường quốc tế khi tiết mục “Duo Love” xuất sắc đem về giải Vàng quý giá tại Liên hoan Xiếc quốc tế lần thứ nhất diễn ra từ ngày 17 đến 20/9/2026 tại Thủ đô Dushanbe, Tajikistan.
  • Xây dựng thương hiệu Huế - điểm đến du lịch y tế hàng đầu Việt Nam
    TP Huế từng bước hình thành hệ sinh thái du lịch y tế đồng bộ, chuyên nghiệp và phát huy thế mạnh y tế chuyên sâu, y học cổ truyền, văn hóa và dịch vụ du lịch để xây dựng thương hiệu “Huế - Trung tâm chăm sóc sức khỏe chuyên sâu và điểm đến du lịch y tế hàng đầu Việt Nam”.
  • Hà Nội siết chặt quản lý, ứng dụng công nghệ để bảo đảm an toàn bữa ăn bán trú học đường
    Người dân và phụ huynh học sinh được khuyến khích chủ động tham gia giám sát, phản ánh kịp thời các dấu hiệu vi phạm qua các kênh chính thống của thành phố bao gồm: Tổng đài 1022 nhánh 8 (gọi 1022 với máy cố định, 024 1022 với thuê bao di động), Cổng thông tin An toàn thực phẩm Thành phố (https://antoanthucpham.hanoi.g...), ứng dụng iHanoi, Hệ thống HanoiCheck và Fanpage chính thức của Ban Chỉ đạo công tác an toàn thực phẩm Hà Nội.
Đừng bỏ lỡ
  • Từ cơ sở lan tỏa những hình ảnh đẹp của người Bí thư cấp ủy
    Từ những công việc gần dân, sát dân đến những nhiệm vụ khó, phức tạp ở cơ sở, vai trò của người Bí thư cấp ủy được thể hiện bằng trách nhiệm, sự nêu gương và hiệu quả trong hành động. Kế hoạch số 106-KH/TU, ngày 21/9/2026 của Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội về rà soát, lựa chọn và tổ chức tuyên dương Bí thư cấp ủy xuất sắc ở cơ sở trong Đảng bộ Thành phố năm 2027 không chỉ hướng tới ghi nhận những cá nhân tiêu biểu, mà còn tạo cơ hội lan tỏa những cách làm hay, kinh nghiệm quý từ cơ sở, góp phần bồi đắp hình ảnh người cán bộ gần dân, trọng dân, vì dân.
  • [Podcast] Cốm xào - thức quà thanh nhã vào thu của người Hà Nội
    Hà Nội có những món ăn chỉ cần nghe tên đã gợi nhớ cả một mùa, hoặc gắn với một nếp sống và cách thưởng thức riêng. Bởi vậy, nhắc đến thức quà ngon của Thủ đô, và được làm từ cốm thì cốm xào là một biến tấu đầy tinh tế và quyến rũ.
  • Chùm thơ của tác giả Xuân Lợi
    Tạp chí Người Hà Nội xin trân trọng giới thiệu chùm thơ của tác giả Xuân Lợi.
  • Quy định về việc thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới và lễ hội
    Việc thực hiện nếp sống văn minh trong sinh hoạt văn hóa, đặc biệt là đối với các sự kiện lớn của đời người như việc cưới và việc tang, luôn đóng vai trò quan trọng trong việc giữ gìn thuần phong mỹ tục, củng cố trật tự xã hội và xây dựng văn hóa cộng đồng. Nhằm cụ thể hóa các mục tiêu này, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTT&DL) đã ban hành các quy định pháp luật điều chỉnh chi tiết các hoạt động liên quan đến việc cưới và việc tang...
  • Đề xuất Ngày Văn hóa Việt Nam 2026 được nghỉ 1 ngày, không hoán đổi làm bù
    Nhằm bảo đảm hài hòa giữa mục tiêu tôn vinh, phát huy các giá trị văn hóa dân tộc với yêu cầu duy trì sự phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn then chốt cuối năm, Bộ Nội vụ đã trình Thủ tướng Chính phủ Tờ trình số 10137/TTr-BNV để bổ sung và điều chỉnh phương án nghỉ Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026. Điểm thay đổi so với Tờ trình số 10033/TTr-BNV ban hành ngày 11/9/2026 trước đó là việc không áp dụng phương án hoán đổi ngày làm việc để tạo thành kỳ nghỉ kéo dài.
  • Kể những câu chuyện lịch sử bằng ngôn ngữ sân khấu cải lương
    Tối 20/9, tại sân khấu Nhà Bát Giác bên hồ Hoàn Kiếm, chương trình “Âm nhạc cộng đồng” đã đưa khán giả đi qua nhiều lát cắt của âm nhạc Việt Nam: Từ những giai điệu về làng quê, đất nước đến câu vọng cổ phương Nam, từ ký ức lịch sử đến Hà Nội hôm nay. Không đóng khung trong một màu sắc, chương trình lựa chọn nhiều hình thức biểu diễn, tạo nên một không gian nghệ thuật có sự chuyển động liên tục nhưng vẫn giữ được những giá trị văn hóa đã được bồi đắp qua nhiều thế hệ.
  • [Video] Hanoi Jazztival 2026 - "mở đường" cho thị trường sáng tạo, phát triển công nghiệp văn hóa Thủ đô
    Sau 3 ngày diễn ra với nhiều hoạt động phong phú, đặc sắc, sôi nổi, Liên hoan Nhạc Jazz quốc tế Hà Nội 2026 với chủ đề “Jazz Hà Nội - Giai điệu không biên giới” đã chính thức khép lại với chương trình đêm bế mạc tối 19/9 tại Nhà Bát Giác trên phố đi bộ hồ Gươm.
  • Khai mạc Liên hoan phim Tài liệu Châu Âu - Việt Nam lần thứ 16 tại Hà Nội
    LHP Tài liệu châu Âu – Việt Nam lần thứ 16 có sự tham gia của 9 thành viên EUNIC gồm: Phái đoàn Wallonie – Bruxelles tại Việt Nam; Hội đồng Anh; Đại sứ quán Áo; Đại sứ quán Tây Ban Nha; Đại sứ quán Italia; Đại sứ quán Thụy Điển, Đại sứ quán Phần Lan, Đại sứ quán Na Uy, Viện Văn hóa Pháp và Việt Nam.
  • Hanoi Jazztival 2026: “Âm nhạc không biên giới” tỏa sáng giữa lòng Hà Nội
    Tiếp tục chuỗi hoạt động của Liên hoan nhạc Jazz quốc tế Hà Nội 2026 (Hanoi Jazztival 2026), tối 18/9 tại Vườn Âm nhạc - Nhà hát Lớn Hà Nội, các ban nhạc của Việt Nam và Hoa Kỳ, Hàn Quốc đã đem đến cho khán giả những phần trình diễn hấp dẫn trong đêm nhạc “Jazz Without Borders - Âm nhạc không biên giới”.
  • [Podcast] Truyện ngắn: Màu của gió (Kỳ 2)
    ⁠Gói bưu phẩm nhân viên bưu điện chuyển đến nhà tôi là cuốn tiểu thuyết có tên: Màu của gió, của tác giả Lam Thùy. Bức tranh trang trí bìa vẽ theo trường phái lập thể khá hiện đại, nhìn bắt mắt. Tôi mở Facebook, vào trang của Thùy, nhắn tin hộp thư messenger: “Cảm ơn em đã tặng sách. Tôi rất vui vì em vẫn tâm huyết với văn chương. Em đang ở đâu?”...
Nơi gió được sinh ra
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO