Nhịp sống Hà Nội

Nấu cỗ đêm ở làng Tráng Việt

Văn Hậu 07:55 01/04/2024

Xưa, Tráng Việt thuộc tổng Thiên Lộc, huyện Yên Lãng, phủ Tam Đới, trấn Sơn Tây. Làng nằm gọn ở khúc cong bờ bắc sông Hồng, nay là địa đầu của huyện Mê Linh, Hà Nội.

co-bat-trang-7.jpg
Ảnh minh họa

Đương cảnh Thành hoàng của Tráng Việt là Quốc Vương Thiên Lưu Ả Lự Minh Vương, tướng của Hai Bà Trưng, dòng dõi vua Hùng. Cha đẻ Lự Nương là Hùng Hiên. Bà là cô của Trưng Trắc, Trưng Nhị, đã hợp sức với cháu, cùng đánh Tô Định.

Thần phả kể rằng, vì mải mê đánh giặc cả ngày, tới đêm Ả Lự mới tạm nghỉ giao chiến. Lự Nương lúc đó cùng quân sĩ nghỉ ngơi ăn uống. Đang ăn, Lự Nương nghĩ, lúc này có thể bọn Tô Định chủ quan, chúng đang ăn uống rượu chè say sưa nằm la liệt ngổn ngang. Thế là đoàn nữ binh của bà đặt bát đũa xuống, giữa đêm bất ngờ xông vào tấn công tận sào huyệt giặc, quyết diệt bọn chúng. Lúc đó đèn đuốc tắt ngấm, quân ta cứ sờ lên ngực tên nào là đàn ông, mồm nồng nặc hơi rượu là tiêu diệt. Từ đó, hàng năm dân làng Tráng Việt tổ chức tiệc đêm để tưởng nhớ chiến công của Lự Nương.

Chính tiệc ở làng Tráng Việt tổ chức vào đêm mồng 8 tháng Hai. Khi tế phải tắt hết đèn đuốc. Mọi việc đều phải dò dẫm. Dân làng diễn hội thì phải dùng kiếm gỗ. Đầu kiếm buộc túm giẻ bọc vôi, nên vết đâm để lại dấu vôi trên áo. Khi thắp đuốc lên thấy nhiều áo đàn ông có dấu vôi là năm ấy dân làng làm ăn hưng thịnh. Ngược lại, áo đàn bà có nhiều dấu vôi thì người ta cho là điềm không hay. Vì vậy, việc sờ ngực đối tượng để quyết định nhát đâm là hết sức quan trọng.

Khi trận đấu kết thúc, làng mới tổ chức tiệc cỗ đêm. Có hai món là bành dầy và xôi nén. Các giáp mang bánh về cúng thần. Bánh dầy phải mướt, trắng, mềm, dẻo. Bánh dầy mà gợn hạt gạo, đen, khô mặt thì bị loại. Xôi nén đanh vuông bày trên mâm gỗ, mỗi chiều dài khoảng 60cm, dày 10cm. Đây là chiếc bánh biểu tượng lương khô của quân sĩ mang đi đánh trận.

Đến nay dân gian vẫn còn truyền tụng câu:

Đông Cao có tục bó mo

Tráng Việt có tục đi mò ăn đêm

Ấy là bắt nguồn từ câu chuyện Lự Nương đánh giặc và tục cúng đêm của người làng Tráng Việt vậy./.

Bài liên quan
(0) Bình luận
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Giới thiệu gần 100 hiện vật, hình ảnh, tài liệu quý của văn hóa Đông Sơn
    Sáng 18/4/2024, tại Bảo tàng Hà Nội, đường Phạm Hùng, phường Mễ Trì, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội đã diễn ra lễ khai mạc trưng bày chuyên đề “Tiếng vọng”. Đây là hoạt động ý nghĩa nhân dịp Lễ giỗ tổ Hùng Vương năm 2024 và kỷ niệm 100 năm nghiên cứu Văn hóa Đông Sơn tại Việt Nam.
  • Chiến thắng Điện Biên phủ được tái hiện qua tranh cổ động
    Ngày 17/4/2024, tại Hà Nội, Cục Văn hóa cơ sở tổ chức Trao giải thưởng cuộc thi sáng tác tranh cổ động tuyên truyền kỷ niệm 70 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ (7/5/1954 - 7/5/2024) và 65 năm Ngày mở đường Hồ Chí Minh - Ngày truyền thống Bộ đội Trường Sơn (19/5/1959 - 19/5/2024).
  • Di sản văn hóa cần được coi là nguồn lực cho phát triển
    Sáng 17/4, cho ý kiến về dự án Luật Di sản văn hóa (sửa đổi) tại phiên họp thứ 32 của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nhấn mạnh, di sản văn hóa cần được coi là nguồn lực cho phát triển cần được bảo tồn và phát huy, mối quan hệ bảo tồn và phát huy cần được rà soát trong tổng thể văn bản luật...
  • Ra mắt Viện Nghiên cứu Khởi nghiệp
    Chiều 17/4, tại Hà Nội, Viện Nghiên cứu Khởi nghiệp đã làm lễ ra mắt và thông tin Báo cáo chỉ số khởi nghiệp quốc gia năm 2024.
  • Lễ hội Bánh dân gian Nam Bộ lần thứ XI năm 2024
    Lễ hội năm nay có hơn 200 gian hàng, gồm: gian hàng bánh dân gian, gian hàng ẩm thực, gian hàng OCOP và đặc sản vùng miền. Đồng thời, Lễ hội thu hút hơn 100 nghệ nhân đến từ các vùng miền cả nước tham gia tranh tài và trình diễn làm các loại bánh dân gian.
Đừng bỏ lỡ
Nấu cỗ đêm ở làng Tráng Việt
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO