Truyện ngắn của Nhà văn Nguyễn Một|03/10/2020 17:13
Những ngọn gió mát rượi thổi từ cánh đồng mang theo mùi rơm rạ, phả từng đợt vào mái tóc dài của Hương. Hương phổng mũi hít thật sâu vào ngực, mùi hương dân dã mà cô bé thèm khát ngay từ hồi còn nhỏ. Hương xòe bàn tay, nhìn con bướm ép bằng cánh phượng. Con bướm từ mùa hè năm nảo năm nào còn sót lại trong đáy rương cũ của ngoại. Hôm về nghỉ hè, ngoại mang cái rương ra để Hương xếp quần áo vào. Trong lúc dọn dẹp, Hương tìm thấy nó và giữ lại. Hương tung nó lên cao.
Những ngọn gió mát rượi thổi từ cánh đồng mang theo mùi rơm rạ, phả từng đợt vào mái tóc dài của Hương. Hương phổng mũi hít thật sâu vào ngực, mùi hương dân dã mà cô bé thèm khát ngay từ hồi còn nhỏ. Hương xòe bàn tay, nhìn con bướm ép bằng cánh phượng. Con bướm từ mùa hè năm nảo năm nào còn sót lại trong đáy rương cũ của ngoại. Hôm về nghỉ hè, ngoại mang cái rương ra để Hương xếp quần áo vào. Trong lúc dọn dẹp, Hương tìm thấy nó và giữ lại. Hương tung nó lên cao.
Bay đi, bay đi bướm ơi! Biết đâu có phép lạ làm con bướm bay đi thì sao? Nhưng con bướm chỉ chao đảo vài vòng theo ngọn gió rồi rớt xuống kênh. Nó từ từ trôi theo dòng nước. Hương chạy theo trên bờ kênh xem nó có tấp vào đâu không?
- Tội nghiệp, khéo nó chết đuối mất!
Mải chạy theo con bướm, Hương vô tình đá phải một lon sữa bò. Những con mối cánh văng ra bò lúc nhúc.
- Eo ơi!
Một cậu bé trạc tuổi Hương từ đằng sau bụi chui ra. Tay cầm cần câu và cái lồng sắt.
- Nè, làm đổ mồi của người ta mà còn đứng đó hả? Có lượm vô không?!
Hương đứng như trời trồng nhìn mối bò tứ tung. Cô bé lắp bắp xin lỗi.
- Không lỗi phải gì hết, bắt vô đi!
Hương hoảng sợ. Cô bé bậm môi. Hai giọt nước mắt lăn dài trên má. Cậu bé bật cười.
- Mới giỡn tý đã khóc. Đúng là con gái thành phố!
Hương bẽn lẽn quay mặt đi lau nước mắt. Cậu bé cười hềnh hệch để lộ cả hàm răng sún.
- Sợ hả? Thịt rắn mối ăn ngon lắm đó.
Hương rụt cổ. Cậu bé tiếp tục gợi chuyện:
- Nè, tao biết mày là cháu bà Bảy, học ở thành phố về đây nghỉ hè!
Thấy cậu bé có vẻ thân tình, Hương lấy lại bình tĩnh, tròn mắt hỏi:
- Ừa, sao anh biết?
- Tao ở gần nhà đó!
- À, anh là cháu bà Tư.
Hương nhớ hôm ngoại kể, bây giờ bà Tư không còn ở một mình nữa. Bà đã tìm được đứa cháu nội lưu lạc ở An Nhơn. Ba mẹ nó mất từ lâu, nó ở ngoài ấy với mấy người bà con.
- Mày tên Hương phải không?
- Dạ phải!
- Tao nghe bà Bảy nói.
Hương ngập ngừng:
- Còn anh tên gì?
- Không biết.
Hương che miệng cười:
- Cười gì?
- Ai cũng phải có tên chứ!
- Tên Đen.
Thằng Đen xưng tên của mình với vẻ gắt gỏng. Nó xách cả lồng rắn mối và cái cần câu dấn bước:
- Thôi về, tối rồi!
Hương cũng đứng dậy theo nó. Quan sát từ phía sau, Hương thấy cái tên thật hợp với người nó. Nó ở trần để lộ cái lưng đen nhẻm rắn chắc. Cô bé mỉm cười lẩm bẩm: “Anh chàng này ngộ thiệt!”.
Tới đầu ngõ, Đen ngoái cổ lại, bảo Hương:
- Mai qua chơi!
Hương gật đầu rồi về nhà ngoại.
Sáng hôm sau, Hương phải đi theo dì Sáu thăm mộ ông ngoại. Đến trưa về, bà ngoại đã dùng cơm sẵn. Ngoài những thức ăn thông thường có thêm đĩa thịt băm nướng thơm lừng mùi lá chanh. Hương ngả vào lòng ngoại nũng nịu:
- Ngoại, con đói bụng quá!
- Cháu của ngoại hư quá! Rửa mặt đi rồi ăn cơm.
Hương nhảy chân sáo ra lu nước sau nhà, xối vội mấy gáo, rồi ngồi vào bàn ăn một cách ngon lành, đặc biệt là đĩa thịt nướng.
- Ngoại ơi! Thịt gà gì mà ngon quá?
- Thịt rắn mối của thằng Đen cho con.
Hương rụt cổ:
- Ủa? Thịt rắn mối hả? Sao ngoại không nói?
Ngoại cười: - Nhưng mà có ngon không?
Hương cúi đầu mỉm cười:
- Dạ ngon!
- Lát con đem qua cho bà Tư ký đường và cảm ơn thằng Đen nghe con!
Lúc Hương qua nhà bà Tư, thằng Đen đang đứng dưới gốc chanh bứt bứt lá vò nát trên tay. Nó nhìn Hương cười cười:
- Nè, ăn thịt rắn mối có ngon không?
- Ngon! Anh làm gì vậy?
- Ngửi mùi lá chanh thơm lắm! Nè, thử coi! - Nó đưa bàn tay lên mũi Hương.
- Ừ, thơm quá!
Thằng Đen giải thích:
- Lá chanh dùng để nướng thịt rắn mối và nấu nước gội đầu thơm lắm!
- Ủa, nấu nước gội đầu hả?
- Ừa, con gái ở đây gội đầu bằng lá chanh không đó. Cho nên tóc tụi nó mượt lắm.
Hương nhìn mái tóc rễ tre của thằng Đen, cười khúc khích:
- Sao anh không gội đầu cho mượt?
Thằng Đen trợn mắt:
- Tao là con trai mà! Mà… hôm nay mày đi rừng không? Tao câu rắn mối, mày hái sim rừng!...
Đến chuyện hái sim thì Hương nhảy cẫng lên:
- Ừ, thì đi! Chờ em về xin phép ngoại đã nghen!
Những ngày hè sau đó, Hương và thằng Đen khắng khít như hình với bóng. Thằng Đen dẫn Hương đi khắp những cánh rừng sim. Nó còn dạy cho Hương biết bơi sông nữa. Hương thích gội đầu bằng nước lá chanh và ăn thịt rắn mối nướng. Thằng Đen cũng khác trước, nó không gọi Hương bằng mày nữa, nó gọi tên và thường mặc áo khi đi chơi với Hương.
Ngày Hương trở về thành phố, nó đãi Hương một chầu rắn mối nướng và tặng Hương một gói lá chanh thật lớn. Nó tiễn Hương ra tận nhà ga. Hương hứa với thằng Đen, mùa hè sang năm nó lại về đây chơi với thằng Đen. Khi đoàn tàu chuyển bánh, thằng Đen chạy lúp xúp trên đường tàu để vẫy tay cho đến lúc khuất bóng. Hương đã bưng mặt khóc nức nở.
Năm nay, bà nội thằng Đen cho nó đi học lại lớp Sáu. Nó đã bỏ học ba năm cho đến khi vào lớp, nó lớn nhất. Tuy có nhiều bạn mới nhưng nó không quên được Hương. Từ ngày đầu nghỉ hè, thằng Đen đã lặn lội khắp mấy đồi sim để câu rắn mối. Nó định bụng để dành chờ Hương về quê sẽ nướng lá chanh đãi Hương. Bây giờ, rừng bị đốt nhiều. Người ta chặt cả sim để đốt lò gạch nên rắn mối cũng ít đi. Đen vác cần câu đi ba ngày chỉ bắt được có mười con. Đám bạn nó xúi nó nướng ăn nhưng nó kiên quyết từ chối. Chiều nào nó cũng ra ga, thơ thẩn nhìn con tàu từ thành phố về, nhưng không thấy Hương đâu. Một hôm từ nhà ga về, bà ngoại của Hương đang ngồi nói chuyện với bà nội của nó, thấy nó liền vẫy tay:
- Nè Đen, con có thư của con Hương!
Thằng Đen cố giấu niềm vui, nó đưa hai tay đón lấy lá thư, cảm ơn bà Bảy rồi ra đằng sau. Những nét chữ nghiêng nghiêng tròn trĩnh gợi cho nó nhớ tới đôi má bầu bĩnh và cặp mắt tròn xoe của cô bạn nhỏ.
“Anh Đen thân mến!
Em đã khóc thật nhiều trong cái ngày ra phi trường đi Mỹ cùng ba mẹ. Em phải đi theo cùng gia đình, dù lòng không muốn tý nào. Ở xứ người, em nhớ quê mình chi lạ. Nhớ những ngày hè, nhớ ngoại, nhớ anh và nhất là nhớ mùi thịt rắn mối nướng lá chanh. Những ngày em ngồi bó gối trong nhà giữa xứ người xa lạ, em lại lấy gói lá chanh khô ra hít để mong tìm lại chút mùi hương quê mẹ.
Anh Đen! Em biết anh đang chờ em. Xin anh hãy tha lỗi cho em. Rồi em cũng sẽ trở về nhưng chưa biết bao giờ. Chỉ sợ lúc đó anh không còn câu rắn mối cho em ăn nữa thôi.
Chúc bà Tư và anh luôn được mạnh khỏe, hẹn thư sau em viết dài hơn.
Em,
Hoàng Dạ Hương”.
Cầm chắc lá thư trong tay, thằng Đen lững thững đi vào như một kẻ mộng du. Nó mang cái lồng rắn mối ra sau vườn, mở cửa cho những con rắn mối bò ra ngoài rồi lẩm bẩm:
- Đi đi, về với rừng núi của chúng mày đi!...
Nó ra gốc chanh bứt nắm lá chanh vò nát rồi úp lên mặt mình. Hương chanh xộc vào mũi. Nó nghe mắt mình cay cay. Hình như nó khóc. Những giọt nước mắt hiếm hoi vỡ ra dưới bàn tay nó. Hương chanh quyện với mùi rơm rạ phả đầy không gian…
Bình luận của bạn đã được gửi và sẽ hiển thị sau khi được duyệt bởi ban biên tập.
Ban biên tập giữ quyền biên tập nội dung bình luận để phù hợp với qui định nội dung của Báo.
Mùa đông năm nay đến sớm. Bầy chim én sửa soạn bay về phương Nam tránh rét khi hơi sương giá bắt đầu vương trên từng nhành lá. Én Nhỏ quàng lên cổ chiếc khăn cỏ mềm ấm áp, bịn rịn chia tay một mầm xanh bé xíu đang nép mình trên cành khẳng khiu. "Hẹn gặp lại cậu khi mùa xuân đến", Én Nhỏ vẫy vẫy đôi cánh.
Chiều muộn, Vân bước ra cầu thang dẫn xuống tầng một, thấy căn phòng nhỏ của nhà thơ Phan Đạt nằm phía cuối hàng lang vẫn còn sáng đèn. Trong phòng ông đang có khách, Vân chỉ định ghé vào chào ông trước khi về nhưng ông đã nhanh nhẹn lấy thêm một chiếc chén, rót nước mời: “Chị vào uống trà đã”.
Mắt nhắm mắt mở, Thao còn nằm trên giường đã nghe tiếng cãi vã nhau oang oang. Rõ ràng Thao đóng cửa kính mà âm thanh chát chúa từ dãy nhà phía sau vẫn giội vào rát cả tai. Cái xóm phố toàn nhà bốn tầng, ô tô hạng sang vây kín khoảng đất trống, ấy thế lời tuôn ra chả kém cạnh mấy kẻ côn đồ khi xô xát. Tiếng đồ đạc vung ra sân loảng xoảng.
Đêm. Run rủi thế nào hai người phụ nữ ấy lại gặp nhau ngay trên bãi cát. Biển về khuya vắng lặng. Những cặp tình nhân thậm chí cũng đã rời đi vì gió trời bắt đầu trở lạnh. Cô đang giẫm lên dấu chân xiêu vẹo của người phụ nữ đi trước mình. Người đàn bà ấy chậm rãi từng bước, dáng đi có phần nghiêng ngả như một kẻ say.
Khoa đang rất vui vì lần đầu tiên được cùng ba tự tay làm đồ chơi Trung thu. Những năm trước, cậu cũng có đèn lồng, đầu lân nhưng đều là quà mẹ mua sẵn vì ba phải đi công tác. Năm nay, ba được nghỉ phép, liền rủ Khoa cùng làm đầu lân bằng tre và giấy báo cũ.
Từ rock, pop, rap đến dân ca đương đại… những dự án âm nhạc mới đang mở ra không gian sáng tạo nơi truyền thống và hiện đại không còn khoảng cách. Sự thử nghiệm nghệ thuật này cũng là hành trình nghệ sĩ tìm kiếm bản sắc, khẳng định tiếng nói riêng biệt của tâm hồn Việt trên bản đồ toàn cầu.
Chương trình Hành động số 08-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, đã phát đi một thông điệp: Hà Nội chuyển đổi tư duy từ “quản lý hành chính” sang “quản trị và kiến tạo” về văn hóa. Đây là một sự thay đổi mang tính cách mạng về nhận thức, mở đường khơi thông nguồn lực, biến văn hóa thực sự trở thành nguồn sức mạnh nội sinh và động lực phát triển đột phá của Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới.
Hà Nội đang đứng trước những áp lực của quá trình đô thị hóa, từ bài toán quá tải hạ tầng, ùn tắc giao thông, cho đến thách thức trong việc cải tạo các khu chung cư cũ và bảo tồn di sản. Trong bối cảnh đó, Điều 12 trong Dự thảo Luật Thủ đô 2024 (sửa đổi) không chỉ là một quy định pháp lý, mà là một khung cơ chế mang tính đột phá, đặc biệt cần thiết để định hình diện mạo Thủ đô trong kỷ nguyên mới.
Dự thảo Luật Thủ đô 2024 (sửa đổi) vừa trình Quốc hội khóa XVI, trong đó có việc thiết lập cơ chế thử nghiệm có kiểm soát là một bước tiến chiến lược để Hà Nội tiếp tục bứt phá trong tương lai. Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát được quy định tại Điều 19 Dự thảo Luật là “chìa khóa” khơi thông các mô hình kinh tế mới, đưa Hà Nội trở thành trung tâm kinh tế, đổi mới sáng tạo hàng đầu của cả nước và khu vực trong thời kỳ phát triển mới.
Một trong những yếu tố quan trọng giúp Sa Pa được vinh danh là khả năng giữ gìn bản sắc kiến trúc và không gian sống hài hòa với thiên nhiên. Dù du lịch phát triển mạnh mẽ, thị trấn vẫn giữ được những nét đặc trưng như nhà thờ đá cổ kính, những con phố nhỏ trong sương hay các bản làng nằm nép mình bên sườn núi.
Nhân dịp kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2026) và hướng tới kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026). Ban quản lý hồ Hoàn Kiếm và phố cổ Hà Nội phối hợp với các nghệ nhân, nghệ sĩ, các nhà nghiên cứu… tổ chức chuỗi hoạt động văn hóa, nghệ thuật tại khu phố cổ Hà Nội và khu vực hồ Hoàn Kiếm. Chuỗi hoạt động diễn ra từ tháng 4 đến hết tháng 6/2026.
VNAF 2026 dự kiến thu hút khoảng 1.000 thí sinh đăng ký vòng online, từ đó lựa chọn 400 tiết mục xuất sắc trình diễn tại vòng chung kết. Chung kết dự kiến diễn ra trong hai ngày 25 và 26/7/2026 tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam và Đại học Văn hóa Nghệ thuật Quân đội (Hà Nội).
Bộ phim Đất đỏ vẽ nên chân dung chị Võ Thị Sáu bắt đầu từ một thiếu nữ 13 tuổi yêu đời, từng mơ về tương lai bình lặng bên cây lê ki ma trước khi bước vào cuộc chiến sinh tử vì Tổ quốc.
Thiết thực bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa dân gian truyền thống cũng như thực hiện Chương trình Hành động số 08-Ctr/TU của Thành ủy Hà Nội, Hội Người cao tuổi phường Tùng Thiện (TP. Hà Nội) vừa tổ chức Liên hoan tiếng hát dân ca Người cao tuổi phường Tùng Thiện 2026. Qua đây cũng góp phần tạo sân chơi bổ ích để hội viên người cao tuổi giao lưu, nâng cao đời sống tinh thần, góp phần xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở.
Từ ngày 15/4 đến 19/4/2026, tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam (66 Nguyễn Thái Học, Đống Đa, Hà Nội) sẽ diễn ra triển lãm “Cuộc chơi với lá” của nghệ sĩ, nhà báo Tạ Hải. Triển lãm giới thiệu hơn 80 tác phẩm mới nhất được sáng tạo từ chất liệu lá và hoa khô.
Chiều 12/4, tại Nhà Bát Giác – Vườn hoa Lý Thái Tổ, trong khuôn khổ chương trình “Âm nhạc cuối tuần”, những giai điệu của ca khúc “Em ơi Hà Nội phố” của nhạc sĩ Phú Quang được phổ từ thơ Phan Vũ đã vang lên giữa không gian hồ Gươm lịch sử. Từ một ca khúc, một buổi biểu diễn, có thể thấy rõ hơn cách Hà Nội đang từng bước hiện thực hóa chiến lược phát triển văn hóa bằng những trải nghiệm cụ thể, gần gũi, nơi văn hóa hiện diện trong đời sống hằng ngày của người dân.
Tri Thức Trẻ Books liên kết với NXB Thế Giới vừa ra mắt bạn đọc cuốn sách “Người thổi bong bóng làng Kashi” của tác giả Nguyễn Quang Vũ. Tác phẩm được viết theo hình thức ngụ ngôn hiện đại xoay quanh hành trình nhận thức về sự sống, cái chết và tự do.
Từ ngày 11/4 đến 15/5/2026, tại tòa Trống đồng, Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam (đường Nguyễn Văn Huyên, phường Nghĩa Đô, Hà Nội) diễn ra trưng bày “Không gian bảo tồn văn hóa và lan tỏa tri thức khoa học xã hội”. Với hệ thống tư liệu, hình ảnh và hiện vật phong phú, trưng bày mang đến cái nhìn toàn diện về những đóng góp của khoa học xã hội đối với đời sống đương đại, qua đó góp phần khơi dậy tinh thần nghiên cứu, sáng tạo và ý thức bảo tồn các giá trị văn hóa trong cộng đồng”
Du khách có thể thưởng thức các món ăn cung đình và những tiết mục nghệ thuật đặc sắc trong chương trình “Dạ yến Hoàng cung” tại Nhà hát Duyệt Thị Đường (Đại nội Huế) vào đêm 29/4, 1/5.
Trở lại sân khấu mở “Nhà Bát Giác” vào lúc 15h30 ngày 12/4, “Âm nhạc cuối tuần” hứa hẹn đem đến nhiều tiết mục đặc sắc, giai điệu sôi động, những trải nghiệm nghệ thuật gần gũi, hấp dẫn đối với nhiều người dân và du khách khi đến với Hà Nội. Đây không chỉ là sân khấu biểu diễn đơn thuần, mà còn là bước đi chiến lược của thành phố nhằm đưa nghệ thuật chất lượng cao vào đời sống, góp phần định vị thương hiệu thành phố sáng tạo.