Truyện ngắn của Nhà văn Nguyễn Một|03/10/2020 17:13
Những ngọn gió mát rượi thổi từ cánh đồng mang theo mùi rơm rạ, phả từng đợt vào mái tóc dài của Hương. Hương phổng mũi hít thật sâu vào ngực, mùi hương dân dã mà cô bé thèm khát ngay từ hồi còn nhỏ. Hương xòe bàn tay, nhìn con bướm ép bằng cánh phượng. Con bướm từ mùa hè năm nảo năm nào còn sót lại trong đáy rương cũ của ngoại. Hôm về nghỉ hè, ngoại mang cái rương ra để Hương xếp quần áo vào. Trong lúc dọn dẹp, Hương tìm thấy nó và giữ lại. Hương tung nó lên cao.
Những ngọn gió mát rượi thổi từ cánh đồng mang theo mùi rơm rạ, phả từng đợt vào mái tóc dài của Hương. Hương phổng mũi hít thật sâu vào ngực, mùi hương dân dã mà cô bé thèm khát ngay từ hồi còn nhỏ. Hương xòe bàn tay, nhìn con bướm ép bằng cánh phượng. Con bướm từ mùa hè năm nảo năm nào còn sót lại trong đáy rương cũ của ngoại. Hôm về nghỉ hè, ngoại mang cái rương ra để Hương xếp quần áo vào. Trong lúc dọn dẹp, Hương tìm thấy nó và giữ lại. Hương tung nó lên cao.
Bay đi, bay đi bướm ơi! Biết đâu có phép lạ làm con bướm bay đi thì sao? Nhưng con bướm chỉ chao đảo vài vòng theo ngọn gió rồi rớt xuống kênh. Nó từ từ trôi theo dòng nước. Hương chạy theo trên bờ kênh xem nó có tấp vào đâu không?
- Tội nghiệp, khéo nó chết đuối mất!
Mải chạy theo con bướm, Hương vô tình đá phải một lon sữa bò. Những con mối cánh văng ra bò lúc nhúc.
- Eo ơi!
Một cậu bé trạc tuổi Hương từ đằng sau bụi chui ra. Tay cầm cần câu và cái lồng sắt.
- Nè, làm đổ mồi của người ta mà còn đứng đó hả? Có lượm vô không?!
Hương đứng như trời trồng nhìn mối bò tứ tung. Cô bé lắp bắp xin lỗi.
- Không lỗi phải gì hết, bắt vô đi!
Hương hoảng sợ. Cô bé bậm môi. Hai giọt nước mắt lăn dài trên má. Cậu bé bật cười.
- Mới giỡn tý đã khóc. Đúng là con gái thành phố!
Hương bẽn lẽn quay mặt đi lau nước mắt. Cậu bé cười hềnh hệch để lộ cả hàm răng sún.
- Sợ hả? Thịt rắn mối ăn ngon lắm đó.
Hương rụt cổ. Cậu bé tiếp tục gợi chuyện:
- Nè, tao biết mày là cháu bà Bảy, học ở thành phố về đây nghỉ hè!
Thấy cậu bé có vẻ thân tình, Hương lấy lại bình tĩnh, tròn mắt hỏi:
- Ừa, sao anh biết?
- Tao ở gần nhà đó!
- À, anh là cháu bà Tư.
Hương nhớ hôm ngoại kể, bây giờ bà Tư không còn ở một mình nữa. Bà đã tìm được đứa cháu nội lưu lạc ở An Nhơn. Ba mẹ nó mất từ lâu, nó ở ngoài ấy với mấy người bà con.
- Mày tên Hương phải không?
- Dạ phải!
- Tao nghe bà Bảy nói.
Hương ngập ngừng:
- Còn anh tên gì?
- Không biết.
Hương che miệng cười:
- Cười gì?
- Ai cũng phải có tên chứ!
- Tên Đen.
Thằng Đen xưng tên của mình với vẻ gắt gỏng. Nó xách cả lồng rắn mối và cái cần câu dấn bước:
- Thôi về, tối rồi!
Hương cũng đứng dậy theo nó. Quan sát từ phía sau, Hương thấy cái tên thật hợp với người nó. Nó ở trần để lộ cái lưng đen nhẻm rắn chắc. Cô bé mỉm cười lẩm bẩm: “Anh chàng này ngộ thiệt!”.
Tới đầu ngõ, Đen ngoái cổ lại, bảo Hương:
- Mai qua chơi!
Hương gật đầu rồi về nhà ngoại.
Sáng hôm sau, Hương phải đi theo dì Sáu thăm mộ ông ngoại. Đến trưa về, bà ngoại đã dùng cơm sẵn. Ngoài những thức ăn thông thường có thêm đĩa thịt băm nướng thơm lừng mùi lá chanh. Hương ngả vào lòng ngoại nũng nịu:
- Ngoại, con đói bụng quá!
- Cháu của ngoại hư quá! Rửa mặt đi rồi ăn cơm.
Hương nhảy chân sáo ra lu nước sau nhà, xối vội mấy gáo, rồi ngồi vào bàn ăn một cách ngon lành, đặc biệt là đĩa thịt nướng.
- Ngoại ơi! Thịt gà gì mà ngon quá?
- Thịt rắn mối của thằng Đen cho con.
Hương rụt cổ:
- Ủa? Thịt rắn mối hả? Sao ngoại không nói?
Ngoại cười: - Nhưng mà có ngon không?
Hương cúi đầu mỉm cười:
- Dạ ngon!
- Lát con đem qua cho bà Tư ký đường và cảm ơn thằng Đen nghe con!
Lúc Hương qua nhà bà Tư, thằng Đen đang đứng dưới gốc chanh bứt bứt lá vò nát trên tay. Nó nhìn Hương cười cười:
- Nè, ăn thịt rắn mối có ngon không?
- Ngon! Anh làm gì vậy?
- Ngửi mùi lá chanh thơm lắm! Nè, thử coi! - Nó đưa bàn tay lên mũi Hương.
- Ừ, thơm quá!
Thằng Đen giải thích:
- Lá chanh dùng để nướng thịt rắn mối và nấu nước gội đầu thơm lắm!
- Ủa, nấu nước gội đầu hả?
- Ừa, con gái ở đây gội đầu bằng lá chanh không đó. Cho nên tóc tụi nó mượt lắm.
Hương nhìn mái tóc rễ tre của thằng Đen, cười khúc khích:
- Sao anh không gội đầu cho mượt?
Thằng Đen trợn mắt:
- Tao là con trai mà! Mà… hôm nay mày đi rừng không? Tao câu rắn mối, mày hái sim rừng!...
Đến chuyện hái sim thì Hương nhảy cẫng lên:
- Ừ, thì đi! Chờ em về xin phép ngoại đã nghen!
Những ngày hè sau đó, Hương và thằng Đen khắng khít như hình với bóng. Thằng Đen dẫn Hương đi khắp những cánh rừng sim. Nó còn dạy cho Hương biết bơi sông nữa. Hương thích gội đầu bằng nước lá chanh và ăn thịt rắn mối nướng. Thằng Đen cũng khác trước, nó không gọi Hương bằng mày nữa, nó gọi tên và thường mặc áo khi đi chơi với Hương.
Ngày Hương trở về thành phố, nó đãi Hương một chầu rắn mối nướng và tặng Hương một gói lá chanh thật lớn. Nó tiễn Hương ra tận nhà ga. Hương hứa với thằng Đen, mùa hè sang năm nó lại về đây chơi với thằng Đen. Khi đoàn tàu chuyển bánh, thằng Đen chạy lúp xúp trên đường tàu để vẫy tay cho đến lúc khuất bóng. Hương đã bưng mặt khóc nức nở.
Năm nay, bà nội thằng Đen cho nó đi học lại lớp Sáu. Nó đã bỏ học ba năm cho đến khi vào lớp, nó lớn nhất. Tuy có nhiều bạn mới nhưng nó không quên được Hương. Từ ngày đầu nghỉ hè, thằng Đen đã lặn lội khắp mấy đồi sim để câu rắn mối. Nó định bụng để dành chờ Hương về quê sẽ nướng lá chanh đãi Hương. Bây giờ, rừng bị đốt nhiều. Người ta chặt cả sim để đốt lò gạch nên rắn mối cũng ít đi. Đen vác cần câu đi ba ngày chỉ bắt được có mười con. Đám bạn nó xúi nó nướng ăn nhưng nó kiên quyết từ chối. Chiều nào nó cũng ra ga, thơ thẩn nhìn con tàu từ thành phố về, nhưng không thấy Hương đâu. Một hôm từ nhà ga về, bà ngoại của Hương đang ngồi nói chuyện với bà nội của nó, thấy nó liền vẫy tay:
- Nè Đen, con có thư của con Hương!
Thằng Đen cố giấu niềm vui, nó đưa hai tay đón lấy lá thư, cảm ơn bà Bảy rồi ra đằng sau. Những nét chữ nghiêng nghiêng tròn trĩnh gợi cho nó nhớ tới đôi má bầu bĩnh và cặp mắt tròn xoe của cô bạn nhỏ.
“Anh Đen thân mến!
Em đã khóc thật nhiều trong cái ngày ra phi trường đi Mỹ cùng ba mẹ. Em phải đi theo cùng gia đình, dù lòng không muốn tý nào. Ở xứ người, em nhớ quê mình chi lạ. Nhớ những ngày hè, nhớ ngoại, nhớ anh và nhất là nhớ mùi thịt rắn mối nướng lá chanh. Những ngày em ngồi bó gối trong nhà giữa xứ người xa lạ, em lại lấy gói lá chanh khô ra hít để mong tìm lại chút mùi hương quê mẹ.
Anh Đen! Em biết anh đang chờ em. Xin anh hãy tha lỗi cho em. Rồi em cũng sẽ trở về nhưng chưa biết bao giờ. Chỉ sợ lúc đó anh không còn câu rắn mối cho em ăn nữa thôi.
Chúc bà Tư và anh luôn được mạnh khỏe, hẹn thư sau em viết dài hơn.
Em,
Hoàng Dạ Hương”.
Cầm chắc lá thư trong tay, thằng Đen lững thững đi vào như một kẻ mộng du. Nó mang cái lồng rắn mối ra sau vườn, mở cửa cho những con rắn mối bò ra ngoài rồi lẩm bẩm:
- Đi đi, về với rừng núi của chúng mày đi!...
Nó ra gốc chanh bứt nắm lá chanh vò nát rồi úp lên mặt mình. Hương chanh xộc vào mũi. Nó nghe mắt mình cay cay. Hình như nó khóc. Những giọt nước mắt hiếm hoi vỡ ra dưới bàn tay nó. Hương chanh quyện với mùi rơm rạ phả đầy không gian…
Bình luận của bạn đã được gửi và sẽ hiển thị sau khi được duyệt bởi ban biên tập.
Ban biên tập giữ quyền biên tập nội dung bình luận để phù hợp với qui định nội dung của Báo.
Tôi rất cô đơn, không có lấy một người bạn nào để gọi là thân. Vì không giỏi giao tiếp hay vì không tìm được người nào đủ tin tưởng để mở lòng mình ra, tôi không biết nữa, chỉ thấy mỗi khi lòng đầy lên là lại ước mình được rủ rỉ cùng Dung.
Mùa đông năm nay đến sớm. Bầy chim én sửa soạn bay về phương Nam tránh rét khi hơi sương giá bắt đầu vương trên từng nhành lá. Én Nhỏ quàng lên cổ chiếc khăn cỏ mềm ấm áp, bịn rịn chia tay một mầm xanh bé xíu đang nép mình trên cành khẳng khiu. "Hẹn gặp lại cậu khi mùa xuân đến", Én Nhỏ vẫy vẫy đôi cánh.
Chiều muộn, Vân bước ra cầu thang dẫn xuống tầng một, thấy căn phòng nhỏ của nhà thơ Phan Đạt nằm phía cuối hàng lang vẫn còn sáng đèn. Trong phòng ông đang có khách, Vân chỉ định ghé vào chào ông trước khi về nhưng ông đã nhanh nhẹn lấy thêm một chiếc chén, rót nước mời: “Chị vào uống trà đã”.
Mắt nhắm mắt mở, Thao còn nằm trên giường đã nghe tiếng cãi vã nhau oang oang. Rõ ràng Thao đóng cửa kính mà âm thanh chát chúa từ dãy nhà phía sau vẫn giội vào rát cả tai. Cái xóm phố toàn nhà bốn tầng, ô tô hạng sang vây kín khoảng đất trống, ấy thế lời tuôn ra chả kém cạnh mấy kẻ côn đồ khi xô xát. Tiếng đồ đạc vung ra sân loảng xoảng.
Đêm. Run rủi thế nào hai người phụ nữ ấy lại gặp nhau ngay trên bãi cát. Biển về khuya vắng lặng. Những cặp tình nhân thậm chí cũng đã rời đi vì gió trời bắt đầu trở lạnh. Cô đang giẫm lên dấu chân xiêu vẹo của người phụ nữ đi trước mình. Người đàn bà ấy chậm rãi từng bước, dáng đi có phần nghiêng ngả như một kẻ say.
Ngày 7/1/2026, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam trong giai đoạn mới, xác định rõ vai trò của văn hóa trong tiến trình phát triển đất nước và đặt ra yêu cầu xây dựng nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, thích ứng với bối cảnh hội nhập và chuyển đổi số. Với vị thế trung tâm chính trị, văn hóa của cả nước, Hà Nội đứng trước những đòi hỏi cụ thể trong việc hiện thực hóa các định hướng này, đặc biệt đối với đội ngũ văn nghệ sĩ. Trong đó, điện ảnh được nhìn nhận như một lĩnh vực giàu tiềm năng, có khả năng lan tỏa giá trị, phản ánh đời sống và góp phần định hình hình ảnh quốc gia. Vấn đề đặt ra là làm thế nào để sáng tạo nghệ thuật vượt qua tính phong trào, trở thành động lực thực chất nâng tầm văn hóa Việt Nam trong giai đoạn mới.
Trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế sâu rộng, ngành xuất bản là nhân tố quan trọng của hệ sinh thái tri thức - sáng tạo - văn hóa, tạo ra những sản phẩm kết hợp yếu tố văn hóa, sáng tạo, công nghệ và quyền sở hữu trí tuệ, từ đó góp phần bồi đắp và nâng cao dân trí, gia tăng sự phát triển công nghiệp văn hóa Việt Nam trong kỷ nguyên mới.
Đã qua mấy chục năm, nhưng tôi chưa thể quên được cảm xúc ngày trở lại Hà Nội sau hơn 10 năm xa, tính từ tháng 6/1975 tôi theo ba mẹ về miền Nam. Đêm đầu tiên về phố cổ, trong một bar phòng trà đậm nét liêu trai, nghe câu hát đơn sơ mà như chất chứa bao ngăn hoài niệm trái tim tôi rung lên bồi hồi, bâng khuâng, như được trở về ký ức tuổi thơ, nơi từng con đường, từng khu phố, từng mái nhà đều gắn với một kỷ niệm nào đó với tuổi hồng ngọt như nắng mai lên 10 - 12 ngày xưa ấy...
Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Nguyễn Xuân Lưu vừa ký ban hành Thông báo gửi các Sở: Nông nghiệp và Môi trường, Tài chính; UBND các xã phường liên quan về việc thu hồi đất, chấm dứt hoạt động một số dự án vốn ngoài ngân sách có sử dụng đất chậm triển khai trên địa bàn Thành phố.
Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng vừa ban hành Chỉ thị số 12/ CT-UBND về việc tổ chức Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông và tuyển sinh đại học, giáo dục nghề nghiệp năm 2026 trên địa bàn thành phố Hà Nội. Mục tiêu của Chỉ thị này là hướng tới một kỳ thi nghiêm túc, khách quan, trung thực và an toàn tuyệt đối, đáp ứng tốt yêu cầu đánh giá chất lượng giáo dục phổ thông lẫn công tác tuyển sinh, tạo được sự đồng thuận và tin tưởng cao trong toàn xã hội.
Hà Nội đã và đang mở rộng thêm nhiều không gian văn hóa công cộng để đưa nghệ thuật đến gần hơn với công chúng. Từ phố đi bộ hồ Gươm đến những sân khấu ngoài trời, âm nhạc không đã hiện diện tự nhiên trong đời sống thường nhật. Minh chứng là chương trình “Âm nhạc cuối tuần” diễn ra tại Nhà Bát Giác - Vườn hoa Lý Thái Tổ chiều Chủ nhật hàng tuần, đã góp phần bồi đắp diện mạo Thủ đô “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc”.
Ngày 29/5, Cục Điện ảnh (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) chính thức công bố tổ chức Tuần phim chào mừng Ngày quốc tế Thiếu nhi 1/6 năm 2026, diễn ra từ ngày 31/5 đến 7/6 trên toàn quốc, mang đến loạt tác phẩm điện ảnh giàu giá trị nhân văn và giáo dục cho khán giả nhỏ tuổi bước vào kỳ nghỉ hè.
Chiều 29/5, tại Bảo tàng Hà Nội, Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội tổ chức chương trình công bố Bản đồ Mạng lưới các không gian văn hóa sáng tạo Hà Nội. Chương trình được tổ chức nhằm tăng cường kết nối hệ sinh thái sáng tạo của Thủ đô, thúc đẩy hoạt động của các không gian văn hóa sáng tạo trên địa bàn thành phố, đồng thời triển khai các hoạt động hướng tới Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội năm 2026.
Crabit Kidbooks phối hợp cùng NXB Hà Nội vừa ra mắt bạn đọc cuốn “Cẩm nang sáng tác sách tranh - Lộ trình thực tiễn: từ sáng tác đến xuất bản” - một trong những tài liệu nhập môn quan trọng cho hành trình làm sách chuyên nghiệp được cộng đồng sáng tác sách tranh (picture book) quốc tế đánh giá cao.
Liên hoan phim ngắn TP.HCM lần thứ hai, năm 2026 sẽ diễn ra từ ngày 6 đến 8/6 tại TP.HCM với chủ đề “Khơi nguồn sáng tạo trẻ, kiến tạo Thành phố điện ảnh”.
Lễ hội kỷ niệm 598 năm ngày Vua Lê Thái Tổ đăng quang (1428 - 2026) sẽ diễn ra trong hai ngày cuối tuần này, thứ Bảy và Chủ nhật ngày 30 và 31 tháng 5 năm 2026 tức ngày 14 và 15 tháng Tư năm Bính Ngọ theo âm lịch, tại khu vực Tượng đài Vua Lê Thái Tổ và đình Nam Hương, số 75 Hàng Trống, phường Hoàn Kiếm.
Nhân dịp Tết Quốc tế Thiếu nhi 1/6, một món quà mùa hè đầy ý nghĩa và hấp dẫn đang chờ đón các bạn nhỏ tại Thủ đô. Tuần phim Thiếu nhi Việt Nam - Thụy Điển sẽ chính thức diễn ra từ ngày 1/6 đến ngày 5/6 tại Viện Phim Việt Nam (Hà Nội).
Trong tâm thức của bao thế hệ người Việt, thơ ca, nhạc họa thì “Hà Nội - 36 phố phường” đã trở thành biểu tượng của đất kinh kỳ ngàn năm văn hiến. Hơn một nghìn năm lịch sử, những con phố cổ, phố cũ vẫn hiện diện giữa lòng Thủ đô như chứng nhân của lịch sử. Không chỉ là nơi buôn bán tấp nập, phố cổ còn lưu giữ nếp sống, nghề truyền thống, kiến trúc và cả cốt cách thanh lịch của người Tràng An.
Không chỉ chú trọng nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước và bảo đảm an toàn cho du khách, Hà Nội đang định hướng phát triển du lịch theo chiều sâu văn hóa, lấy bản sắc Thủ đô làm nền tảng để hình thành những sản phẩm đặc trưng, giàu trải nghiệm và sức hấp dẫn. Những yêu cầu vừa được UBND thành phố Hà Nội đặt ra tiếp tục cho thấy quyết tâm xây dựng ngành du lịch Thủ đô theo hướng chuyên nghiệp, văn minh và bền vững.
Vào lúc 20h00, Thứ Sáu ngày 29/05/2026, tại Nhà hát Hồ Gươm, Dàn nhạc Giao hưởng Mặt Trời (SSO) dưới sự bảo trợ của Tập đoàn Sun Group sẽ bắt tay cùng "thần đồng piano" nước Pháp Lise de la Salle mang đến đêm hòa nhạc đặc biệt mang tên “Shades of Paris - Sắc màu Paris”.