Tác giả - tác phẩm

Tiểu thuyết và hồi ký về chiến tranh biên giới phía Bắc

Yến Ly 15/02/2024 12:07

Chiến tranh biên giới phía Bắc cách đây 45 năm đã trở thành đề tài được nhiều cây bút khai thác, trong đó có những tác giả đã từng trực tiếp tham gia cuộc chiến đấu bảo vệ biên cương Tổ quốc. Xin điểm lại một vài cuốn sách tiêu biểu viết về cuộc chiến này của tác giả là quân nhân.

Tiểu thuyết “Mình và Họ” của Nguyễn Bình Phương

Cuốn tiểu thuyết là câu chuyện kể về quá trình đi lên đi xuống của Hiếu, người em của một tù binh trong chiến tranh biên giới phía Bắc đi tìm lại quãng đường chiến trận mà anh trai mình đã trải qua năm 1979 thông qua những ghi chép rời rạc trong nhật ký để lại. Lồng trong câu chuyện và chuyện kể về biên giới hôm nay trong chuyến đi lên với những đổi thay nhưng vẫn đượm đầy không khí của quá khứ oanh liệt tháng 2/1979 và sự kiện năm 1984. Nổi bật và ám ảnh hơn cả là câu chuyện chiến đấu ngoan cường của quân và dân vùng biên Tuyên Quang trong sự kiện 1979-1989.

minh-va-ho-870x550.jpg
Tiểu thuyết "Mình và Họ" của Nguyễn Bình Phương.

“Mình và Họ” gây ám ảnh bởi những số phận không thể thoát ra khỏi cuộc chiến, không gì cứu rỗi được họ khỏi sự khốc liệt mà họ đã trải qua. Cuốn tiểu thuyết không chỉ là câu chuyện của quá khứ mà còn là câu chuyện của hôm nay với bao trăn trở, với điểm xuyết là cảnh quan núi rừng biên giới với bao vẻ hoang sơ và trầm mặc.

Cuốn sách được xuất bản lần đầu với tên gọi “Xe lên xe xuống” do Diễn đàn Thế kỷ xuất bản năm 2011 tại California, Mỹ. Năm 2014, tác phẩm được đổi tên thành “Mình và Họ” và do Nxb Trẻ ấn hành. Năm 2015, cuốn sách được trao giải thưởng hằng năm của Hội Nhà văn Hà Nội ở hạng mục Tiểu thuyết.

Tiểu thuyết “Xác phàm” của Nguyễn Đình Tú

“Xác phàm” là câu chuyện chuyển giới của hai người bạn trai thân thiết là con của các liệt sĩ hi sinh trong cuộc chiến tranh biên giới phía Bắc năm 1979. Người em tên là Nam, có bố là lính thuộc quyền chỉ huy của bố Việt. Vì một cơ duyên nào đó, khi vợ Việt qua đời, Nam đã quyết định giải phẫu chuyển giới để trở thành mẹ của con Việt. Trên bàn giải phẫu, những hồi ức lần lượt được tái hiện. Cuộc chiến tranh biên giới được kể bởi những linh hồn đã trú ngụ trong xác phàm của Nam. Đan xen trong câu chuyện chiến tranh là chuyện kể về thời kỳ xây dựng sau đổi mới với muôn mặt thị trường từ trong hồi ức của Việt và Nam.

ff2fabd50dd6c569f35268fbc7b0e65f.jpg
Tiểu thuyết "Xác phàm" của Nguyễn Đình Tú

Bằng cách sử dụng các yếu tố tâm linh, huyền ảo, nhà văn Nguyễn Đình Tú đã dẫn người đọc đi dọc vùng biên bía Bắc và quay về lịch sử, nhắc nhở hậu sinh về một cuộc chiến mà dân tộc đã phải trải qua.

Hồi ký “Hồi ức chiến tranh Vị Xuyên” của Nguyễn Đức Huy

“Hồi ức chiến tranh Vị Xuyên” là cuốn sách gồm có 2 chương và phụ lục. Chương 1 với nội dung “Trung Quốc đem hơn 60 vạn quân xâm lược Việt Nam tháng 2/1979”. Chương 2 là “Trung Quốc mở cuộc tấn công xâm lược Việt Nam lần thứ hai”. Phần phụ lục là những bài viết, trả lời phỏng vấn của Thiếu tướng Nguyễn Đức Huy về chiến tranh bảo vệ biên giới Vị Xuyên.

Là người đã trực tiếp tham gia chỉ huy chiến đấu bảo vệ Tổ quốc ở nhiều mặt trận và đặc biệt là cuộc chiến tại mặt trận Vị Xuyên, tác giả Nguyễn Đức Huy đã mang đến cho bạn đọc một góc nhìn chân thực, cụ thể cũng như là tư liệu quý giá về những khó khăn, khốc liệt của lịch sử trong giai đoạn chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc của quân và dân ta.

z4113153927759_e722acb353c3cbfce314332fd8cc6e2d.jpg
Hai cuốn hồi ký "Hồi ức chiến tranh Vị Xuyên" và "Tiếng vọng đèo Khau Chỉa".

Hồi ký “Tiếng vọng đèo Khau Chỉa” của Nguyễn Thái Long

Với dung lượng hơn 300 trang và được chia làm 5 phần, cuốn sách là hồi ký của tác giả Nguyễn Thái Long viết về những người lính Trung đoàn 567 từ ngày đầu lên biên giới, những ngày tháng chiến đấu anh dũng, trong đó có cuộc chiến 12 ngày đêm cầm chân quân địch và khi họ trở về cuộc sống thời bình. Ngoài những nhân vật được nhắc tên, được kể đến trong từng câu chuyện và ngoài những trận đánh khốc liệt, cuốn sách còn thấp thoáng một mảng màu hoa dã quỳ nở rộ, những kỷ niệm mùa xuân, những đồi cỏ tranh, bếp lửa nhà sàn và một dải biên cương xinh đẹp luôn luôn cần được bảo vệ.

Những trang viết, sự kiện được ghi rõ ngày tháng trong cuốn hồi ký dù không dựa trên nhật ký nhưng theo chia sẻ của tác giả thì đối với ông, tất cả đã là nhật ký trong đầu. Bởi đó là những sự kiện không thể nào quên được. Đó không phải là câu chuyện trong nhật ký mà là câu chuyện trong hồi ức, trong trí nhớ và trong trái tim ông.

Đã hơn bốn thập kỷ trôi qua, cuộc chiến vẫn còn để lại những ký ức không thể quên, những dư chấn lớn trong lòng người. Đọc để hiểu thêm một giai đoạn lịch sử của dân tộc cũng là một cách tưởng niệm và tri ân thế hệ trước đã ngã mình vì hòa bình cho hôm nay. Có thể kể thêm một số tác phẩm khác cùng chủ đề như tiểu thuyết “Nậm Ngặt mây trắng” của Nguyễn Hùng Sơn; “Những người đi giữ biên cương” tuyển tập văn thơ, kịch, tư liệu về cuộc chiến do Đại tá, nhà báo Ngô Văn Học chủ biên…

Nhà văn quân đội Nguyễn Bình Phương sinh năm 1965 tại Thái Nguyên, hiện là Phó Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam, Tổng biên tập Tạp chí Văn nghệ Quân đội. Ông đã xuất bản nhiều tác phẩm đạt nhiều giải thưởng lớn và có nhiều thành tựu lớn đóng góp vào văn học nghệ thuật đương đại.

Nhà văn quân đội Nguyễn Đình Tú sinh năm 1974 tại Hải Phòng, hiện công tác tại Tạp chí Văn nghệ Quân đội. Anh đã xuất bản gần 30 đầu sách và giành được nhiều giải thưởng từ Trung ương đến địa phương.

Tác giả Nguyễn Đức Huy sinh năm 1931 tại Hưng Yên. Là người đã trực tiếp trải qua các cuộc chiến tranh chống Pháp, chống Mỹ, chiến tranh bảo vệ biên giới Tây Nam và phía Bắc của Tổ quốc. Ông là Thiếu tướng, nguyên Quyền Tư lệnh Quân khu 2, Trưởng ban Liên lạc toàn quốc CCB Mặt trận Vị Xuyên.

Tác giả Nguyễn Thái Long sinh năm 1955 tại Bắc Giang, học y sĩ trong quân đội và từng tham gia cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc. Trước khi về hưu ông đảm trách vai trò Giám đốc Bệnh viện Tâm thần tỉnh Bắc Giang.

Bài liên quan
(0) Bình luận
  • “Người thổi bong bóng làng Kashi”: Ngụ ngôn hiện đại về sự sống, cái chết và tự do
    Tri Thức Trẻ Books liên kết với NXB Thế Giới vừa ra mắt bạn đọc cuốn sách “Người thổi bong bóng làng Kashi” của tác giả Nguyễn Quang Vũ. Tác phẩm được viết theo hình thức ngụ ngôn hiện đại xoay quanh hành trình nhận thức về sự sống, cái chết và tự do.
  • Châu Tuấn - một giọng thơ lạ giàu liên tưởng siêu nghiệm
    Châu Tuấn là một tên tuổi lạ của làng thơ Việt đương đại. Anh sống khá ẩn dật, kín đáo trong môi trường văn nghệ. Dường như Châu Tuấn coi việc làm thơ là một nghệ thuật của ngôn ngữ chữ viết, viết cho riêng mình và bè bạn. Anh đến với thơ lặng lẽ, thanh thản và tự nhiên, tự tại như hít thở không khí hằng ngày.
  • Giải mã cuộc đấu trí lịch sử tại Paris qua hai ấn phẩm đặc biệt
    Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật vừa ra mắt hai ấn phẩm đặc biệt: “Hiệp định Paris - Thắng lợi của ý chí độc lập, tự chủ và chính nghĩa Việt Nam” của nguyên Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình và “Các cuộc thương lượng Lê Đức Thọ - Kissinger tại Paris” của tác giả Lưu Văn Lợi, Nguyễn Anh Vũ. Sách do Công ty Cổ phần Sách Omega Việt Nam phát hành. Đây là những tư liệu lịch sử quý giá, tái hiện sinh động cuộc đấu trí cam go trên bàn đàm phán Paris, qua đó làm sáng rõ nghệ thuật ngoại giao “vừa đánh, vừa
  • Tín hiệu vui từ sách tranh Việt Nam tại Hội chợ Sách thiếu nhi Bologna
    “Khu vườn trong tim ta” của tác giả - họa sĩ Phạm Quang Phúc, do Crabit Kidbooks phát hành đã được lựa chọn giới thiệu trong danh sách 150 Amazing Bookshelf thuộc hệ thống BolognaRagazzi Award 2026, trong khuôn khổ Hội chợ Sách thiếu nhi Bologna (Bologna Children’s Book Fair – BCBF). Đây là cuốn sách thiếu nhi Việt Nam đầu tiên góp mặt trong danh sách này.
  • “Những việc cần làm ngay” - Dấu ấn đổi mới và giá trị thời đại
    Trong không khí toàn Đảng, toàn dân, toàn quân quyết tâm đưa Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng vào cuộc sống, cuốn sách Dấu ấn “Những việc cần làm ngay” (Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật) được xuất bản như một chỉ dẫn quý báu. Tác phẩm khẳng định giá trị bền vững của tư duy đổi mới, bản lĩnh dám chịu trách nhiệm trước lịch sử. Trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc, di sản ấy tiếp tục trở thành nguồn cảm hứng hành động, thôi thúc mỗi cán bộ, đảng viên nỗ lực vì mục tiêu xây dựng đất nước hùng cườn
  • Ra mắt bộ sách tranh “Truyện cổ mới về gã sói”
    Crabit Kidbooks liên kết với NXB Hà Nội vừa ra mắt độc giả Việt Nam bộ sách tranh thiếu nhi “Truyện cổ mới về gã sói” của tác giả, họa sĩ người Pháp Philippe Jalbert. Bộ sách gồm ba tựa: Vụ trộm lúc nửa đêm, Theo chân cô gà mái mơ, Món mới cho kẻ sành ăn.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Sáng rõ lý luận và thực tiễn phát triển văn hóa Việt Nam trong kỷ nguyên mới
    Sáng 15/4, Trường Đại học Văn hóa Hà Nội (Bộ VH-TT&DL) tổ chức Hội thảo Khoa học quốc gia “Phát triển văn hóa Việt Nam trong kỷ nguyên mới: Lý luận và thực tiễn tiếp cận từ Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị” nhằm làm sáng rõ hơn các nội dung lớn, vấn đề cốt lõi mà Nghị quyết số 80-NQ/TW đặt ra.
  • Di sản - “tấm hộ chiếu” đưa nhạc Việt ra thế giới
    Từ rock, pop, rap đến dân ca đương đại… những dự án âm nhạc mới đang mở ra không gian sáng tạo nơi truyền thống và hiện đại không còn khoảng cách. Sự thử nghiệm nghệ thuật này cũng là hành trình nghệ sĩ tìm kiếm bản sắc, khẳng định tiếng nói riêng biệt của tâm hồn Việt trên bản đồ toàn cầu.
  • Từ quản lý đến “quản trị và kiến tạo” văn hóa Thủ đô Hà Nội
    Chương trình Hành động số 08-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, đã phát đi một thông điệp: Hà Nội chuyển đổi tư duy từ “quản lý hành chính” sang “quản trị và kiến tạo” về văn hóa. Đây là một sự thay đổi mang tính cách mạng về nhận thức, mở đường khơi thông nguồn lực, biến văn hóa thực sự trở thành nguồn sức mạnh nội sinh và động lực phát triển đột phá của Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới.
  • Phát động cuộc thi thiết kế bài giảng về môi trường học đường không khói thuốc
    Sáng nay 15/4, tại Hà Nội, Báo Giáo dục và Thời đại phối hợp cùng Quỹ Phòng, chống tác hại của thuốc lá (Bộ Y tế) tổ chức Lễ phát động Cuộc thi thiết kế bài giảng về môi trường không khói thuốc năm 2026.
  • “Chìa khóa” phát triển công nghiệp văn hóa Việt Nam trong kỷ nguyên mới
    PGS.TS. Nguyễn Thị Anh Quyên (Trưởng bộ môn Chính sách văn hóa và Quản lý nghệ thuật, Khoa Quản lý Văn hóa Nghệ thuật, Trường Đại học Văn hóa Hà Nội) nhấn mạnh, sự ra đời của Nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ Chính trị đã khẳng định rõ vai trò của công nghiệp văn hóa trong chiến lược phát triển quốc gia, mở ra những cơ hội mới về thể chế và thị trường.
Đừng bỏ lỡ
  • 130 nghệ sĩ Tỳ bà khắp cả nước sẽ tham gia chương trình nghệ thuật “Đoàn viên”
    Vào tối 19/4, lần đầu tiên 130 nghệ sĩ Tỳ bà khắp cả nước sẽ biểu diễn tại chương trình nghệ thuật “Đoàn viên” mừng 70 năm thành lập Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam. Sự kiện diễn ra tại phòng Hòa nhạc Lớn Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam.
  • [Infographic] Nhiều hoạt động hưởng ứng Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam tại Phố sách Hà Nội
    Hưởng ứng Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam lần thứ 5, chào mừng kỷ niệm 9 năm thành lập Phố sách Hà Nội, Hà Nội tổ chức chuỗi hoạt động phong phú, diễn ra từ ngày 16/4 đến hết ngày 3/5 tại Phố sách Hà Nội. Hoạt động góp phần lan tỏa mạnh mẽ giá trị của sách và văn hóa đọc trong đời sống xã hội.
  • [Podcast] Tản văn: Nhớ giàn nho của ngoại
    Sớm mai thức giấc, ánh nắng lọt qua khung cửa sổ, dịu dàng rơi trên bàn làm việc, lướt nhẹ lên những đồ vật quen thuộc: vài cuốn sách đang đọc dở, ly trà còn vương hơi ấm và... một chùm nho. Đưa mắt nhìn thật lâu vào chùm nho ấy, một cảm giác xao xuyến đầy mến thương y như vừa tìm được một người bạn cũ lâu ngày không gặp ùa về trong tôi.
  • Triển lãm “Những người ta gặp”: Lưu giữ ký ức qua những khuôn hình
    Sáng 15/4/2026, tại Nhà triển lãm 45 Tràng Tiền (Hà Nội) đã diễn ra lễ khai mạc triển lãm ảnh “Những người ta gặp” của nghệ sĩ nhiếp ảnh, nhà báo Vũ Anh Tuấn. 61 bức ảnh đen trắng được chọn lọc trong suốt nhiều năm cầm máy của tác giả đã mang đến cho công chúng những cảm xúc thật đặc biệt.
  • “Lan tỏa văn hóa đọc – Kết nối tri thức – Phát triển xã hội học tập”
    Hưởng ứng Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam lần thứ 5 (ngày 21/4/2026), Thành phố Hà Nội tổ chức chuỗi hoạt động với thông điệp chính: "Sách – Tri thức – Khát vọng phát triển đất nước”; "Văn hóa đọc trong kỷ nguyên số”; “Phát triển văn hóa đọc – nền tảng xây dựng xã hội học tập”; “Lan tỏa văn hóa đọc – Kết nối tri thức – Phát triển xã hội học tập”; “Sách và tri thức – động lực phát triển trong kỷ nguyên phát triển giàu mạnh, thịnh vượng của dân tộc”.
  • Lan tỏa sâu rộng tinh thần Nghị quyết Đại hội XVIII đến mọi tầng lớp Nhân dân
    Chiều 14/4, Thành ủy Hà Nội tổ chức Chung khảo Cuộc thi “Tìm hiểu Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ Thành phố Hà Nội lần thứ XVIII, nhiệm kỳ 2025 - 2030”.
  • Nhiều sự kiện nghệ thuật đặc sắc sắp diễn ra tại khu vực hồ Hoàn Kiếm dịp 30/4 và 1/5
    Nhân dịp kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2026) và hướng tới kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026). Ban quản lý hồ Hoàn Kiếm và phố cổ Hà Nội phối hợp với các nghệ nhân, nghệ sĩ, các nhà nghiên cứu… tổ chức chuỗi hoạt động văn hóa, nghệ thuật tại khu phố cổ Hà Nội và khu vực hồ Hoàn Kiếm. Chuỗi hoạt động diễn ra từ tháng 4 đến hết tháng 6/2026.
  • Chuẩn bị diễn ra Liên hoan Nghệ thuật Quốc gia 2026 (VNAF2026)
    VNAF 2026 dự kiến thu hút khoảng 1.000 thí sinh đăng ký vòng online, từ đó lựa chọn 400 tiết mục xuất sắc trình diễn tại vòng chung kết. Chung kết dự kiến diễn ra trong hai ngày 25 và 26/7/2026 tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam và Đại học Văn hóa Nghệ thuật Quân đội (Hà Nội).
  • Tái hiện cuộc đời chị Võ Thị Sáu qua dự án phim điện ảnh "Đất Đỏ"
    Bộ phim Đất đỏ vẽ nên chân dung chị Võ Thị Sáu bắt đầu từ một thiếu nữ 13 tuổi yêu đời, từng mơ về tương lai bình lặng bên cây lê ki ma trước khi bước vào cuộc chiến sinh tử vì Tổ quốc.
  • Góp sức phát huy giá trị văn hóa dân gian truyền thống Việt Nam
    Thiết thực bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa dân gian truyền thống cũng như thực hiện Chương trình Hành động số 08-Ctr/TU của Thành ủy Hà Nội, Hội Người cao tuổi phường Tùng Thiện (TP. Hà Nội) vừa tổ chức Liên hoan tiếng hát dân ca Người cao tuổi phường Tùng Thiện 2026. Qua đây cũng góp phần tạo sân chơi bổ ích để hội viên người cao tuổi giao lưu, nâng cao đời sống tinh thần, góp phần xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở.
Tiểu thuyết và hồi ký về chiến tranh biên giới phía Bắc
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO