Lấy ý kiến người dân khi lập quy hoạch xây dựng đô thị: Nhiều bất cập vì thiếu quy định cụ thể

KTĐT| 29/11/2021 12:48

Việc lấy ý kiến của người dân là một trong những giai đoạn của quá trình lập quy hoạch đô thị đã được pháp luật quy định. Tuy nhiên, thực tiễn thực hiện cho thấy vẫn còn tồn tại một số vấn đề bất cập, dẫn đến việc lấy ý kiến cộng đồng dân cư vào các bản quy hoạch hiện nay còn mang tính hình thức. Kết quả là nhiều bản quy hoạch khi công khai rộng rãi đã bị người dân trong khu vực ảnh hưởng phản đối quyết liệt, không thể thực thi.

Quy định chưa cụ thểHiện nay, về cơ bản các quy định pháp luật đã tạo khung cho sự tham gia của cộng đồng vào quá trình lập quy hoạch đô thị dưới hình thức lấy ý kiến góp ý. Cụ thể, trong Luật Luật Quy hoạch đô thị năm 2009 đưa ra quy định yêu cầu lấy ý kiến của cơ quan, tổ chức, cá nhân và cộng đồng dân cư có liên quan về nhiệm vụ và đồ án quy hoạch đô thị. Quy định cụ thể hình thức thực hiện, chỉ rõ trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức trong hoạt động lấy ý kiến. Theo Điều 16, 17 Luật Xây dựng năm 2014 quy định chi tiết hơn về trách nhiệm, hình thức, thời gian lấy ý kiến cộng đồng và phản hồi ý kiến: “Cơ quan, tổ chức, cá nhân được lấy ý kiến có trách nhiệm trả lời bằng văn bản hoặc góp ý kiến trực tiếp”.Gần đây nhất là quy định trong Luật Quy hoạch năm 2019 và Nghị định số 37/2019/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Quy hoạch đã nêu quy định về quy trình lấy ý kiến cộng đồng cho từng loại quy hoạch, thẩm quyền của các cơ quan quản lý. So với Luật Xây dựng năm 2014 và Luật QHĐT năm 2009, Luật Quy hoạch năm 2019 có quy định rõ hơn về trách nhiệm tổng hợp ý kiến và giải trình của cơ quan lập quy hoạch, tiếp thu ý kiến, công bố công khai trên trang thông tin điện tử của cơ quan trước khi trình thẩm định quy hoạch. Theo Viện trưởng Viện Quy hoạch xây dựng Hà Nội Lưu Quang Huy, việc triển khai lập, điều chỉnh quy hoạch phải lấy ý kiến cộng đồng dân cư đã được nêu trong quy định của Luật.
Tuy nhiên, đến nay nội dung này đang gặp nhiều vướng mắc khi quy định còn chung chung, chưa có hướng dẫn cụ thể về cấp độ, phạm vi, thành phần, tỷ lệ ý kiến đồng thuận… Chính vì vậy, hầu như các đơn vị tư vấn lập quy hoạch đều đang tự đưa ra nội dung để xin ý kiến cộng đồng mà không có bất kỳ phom mẫu chung nào. Về hình thức xin ý kiến đối với từng cấp độ quy hoạch từ quy hoạch chung, quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết cũng chưa có quy định cụ thể nên cũng gặp nhiều khó khăn. “Khi tổ chức lấy ý kiến người dân địa phương thì thường họ chỉ quan tâm là có bị GPMB hay không, chức năng đất của gia đình là loại đất gì theo quy hoạch. Nhưng ở cấp độ quy hoạch chung tỷ lệ 1/25.000 hay 1/10.000 là quy hoạch mang tính định hướng, tính vĩ mô rất lớn nên không thể trả lời chính xác cho người dân” – ông Lưu Quang Huy nêu ví dụ.Phó Chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam, TS.KTS Đào Ngọc Nghiêm cho rằng, việc huy động cộng đồng xã hội tham gia vào công tác quy hoạch là nhằm thể hiện tính dân chủ, công khai, minh bạch trong công tác quy hoạch. Do đó, ngoài việc lấy ý kiến các chuyên gia, nhà khoa học, cơ quan, tổ chức có liên quan nhằm bảo đảm chất lượng quy hoạch thì việc lấy ý kiến của người dân trong khu vực bị tác động bởi quy hoạch là rất cần thiết để bảo vệ quyền lợi của họ. Tuy nhiên, theo vị chuyên gia này, để việc góp ý có chất lượng, phát huy hiệu quả, các cấp ngành chức năng cần xây dựng lộ trình, xác định cụ thể đối tượng tham gia vào các đồ án quy hoạch, các dự án phát triển đô thị. “Có thể rút kinh nghiệm khi bản Quy hoạch chung xây dựng Thủ đô năm 2011 được triển lãm trưng bày triển lãm lấy ý kiến Nhân dân cả nước rất rầm rộ nhưng khi người dân, tổ chức muốn góp ý thì không có tài liệu hướng dẫn” - TS.KTS Đào Ngọc Nghiêm nói.Sớm gỡ vướngNhững vướng mắc trong việc xin ý kiến cộng đồng dân cư đã dẫn đến chậm tiến độ trong việc triển khai, thực hiện quy hoạch, dự án được phê duyệt, nhất là các dự án có tính chất nhạy cảm như nghĩa trang, khu xử lý rác thải, trạm điện… Ông Lưu Quang Huy nêu thực tế trong trường hợp thực hiện cụ thể hóa quy hoạch nghĩa trang Thủ đô. Ngay sau quy hoạch chung được duyệt, TP đã giao Viện Quy hoạch xây dựng lập quy hoạch chi tiết các nghĩa trang trên địa bàn TP.
Tuy nhiên, ngay từ bước xin ý kiến để lập nhiệm vụ quy hoạch thì hầu như 100% người dân địa các phương phản đối. Vì vậy, hiện nay toàn bộ các quy hoạch chi tiết nghĩa trang trên địa bàn TP Hà Nội đang phải dừng để thực hiện rà soát lại” – ông Lưu Quang Huy nêu. Chủ tịch Hội Kiến trúc sư Hà Nội, KTS Nguyễn Văn Hải khẳng định, vai trò của cộng đồng đối với quy hoạch rất quan trọng. Để quy hoạch mang tính khả thi, có tính thực tiễn cao, sự đồng thuận, ủng hộ của người dân là vấn đề tiên quyết. Một bản quy hoạch có sự ủng hộ của người dân cũng giúp cho quy hoạch đạt hiệu quả cao khi triển khai, không có nguy cơ trở thành quy hoạch treo.Sự tham gia của cộng đồng trong lập, điều chỉnh quy hoạch xây dựng đô thị được khẳng định là rất cần thiết, nhất là trong bối cảnh đang đẩy mạnh xã hội hóa nguồn lực trong phát triển đô thị. Những quy định pháp lý về vấn đề này đã được ban hành, tuy nhiên sau nhiều năm vẫn chưa đạt hiệu quả. Do vậy các chuyên gia quy hoạch đô thị đều cho rằng, rất cần cơ quan chức năng sớm gỡ vướng bằng việc hoàn thiện quy định pháp luật, cụ thể hóa các quy định về tổ chức thực hiện để bảo đảm sự tham gia thực chất của cộng đồng trong lập, điều chỉnh quy hoạch xây dựng đô thị.
Trong đó, cần phải quy định rõ về phạm vi được lấy ý kiến trong quy hoạch xây dựng đô thị. Đồng thời, cần quy định quy trình và các hình thức lấy ý kiến người dân để phù hợp với đặc điểm của từng vùng miền, từng địa phương, nhưng vẫn đảm bảo khung quy định thống nhất chung. Ngoài ra, cần giải thích rõ cụm từ “cá nhân”, “cộng đồng dân cư” được lấy ý kiến trong quy hoạch xây dựng đô thị bao gồm những ai, nhằm hạn chế đến mức thấp nhất việc bỏ sót đối tượng cần lấy ý kiến, đảm bảo quyền và lợi ích của người dân một cách cao nhất. Đặc biệt, cần có quy định cụ thể về tỷ lệ ý kiến đồng thuận bắt buộc để nhiệm vụ và đồ án quy hoạch được thông qua. Bên cạnh đó, chính quyền địa phương cần tuyên truyền, phổ biến thông tin để cộng đồng hiểu rõ hơn trách nhiệm cũng như quyền lợi của mình, để họ cùng tham gia vào quá trình lập quy hoạch.
Từ những vướng mắc hiện nay, kiến nghị Bộ Xây dựng sớm ban hành quy định thống nhất, cụ thể về việc xin ý kiến cộng đồng dân cư trong quá trình lập quy hoạch. Nhất là cần nghiên cứu hình thức phù hợp theo mô hình “sự tham gia của người dân” mà các nước tiên tiến đang áp dụng. Việc này sẽ giúp cho các đơn vị tư vấn lập quy hoạch và cơ quan quản lý Nhà nước có công cụ để thực hiện và quản lý quy hoạch.Viện trưởng Viện Quy hoạch xây dựng Hà Nội Lưu Quang Huy
Thực tiễn nhiều năm làm công tác quy hoạch, tôi thấy chúng ta cần quan tâm hơn ý kiến của cộng đồng dân cư. Một số nước trên thế giới làm quy hoạch từ dưới lên trên, khi muốn xây dựng, quy hoạch họ xin ý kiến của dân cư trước. Ví dụ như tại Australia, họ còn lấy ý kiến các gia đình có học sinh tiểu học để xem ước mơ của các em là gì?Chủ tịch Hội Kiến trúc sư Hà Nội, KTS Nguyễn Văn Hải
(0) Bình luận
  • Pavilion Nghệ thuật Art Hanoi 2026: Cuộc đối thoại giữa kiến trúc và nghệ thuật đương đại
    Trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, Quảng trường phía Đông hồ Hoàn Kiếm (Hà Nội) trở thành điểm hẹn nghệ thuật với không gian Nghệ thuật Art Hanoi 2026. Với sự tham gia của 10 nghệ sĩ thuộc nhiều thế hệ, Pavilion mở ra những góc nhìn đa dạng về con người, văn hóa và đời sống, đồng thời tạo nên điểm gặp gỡ giữa nghệ thuật và công chúng trong không gian đô thị.
  • Vingroup và Legends Global công bố quan hệ đối tác chiến lược về sân vận độn Vinfast - Trống Đồng
    Vingroup - tập đoàn kinh tế tư nhân đa ngành lớn nhất Việt Nam và Legends Global, thương hiệu hàng đầu thế giới trong lĩnh vực quản lý, vận hành sân vận động - nhà thi đấu và địa điểm tổ chức sự kiện - công bố quan hệ đối tác chiến lược về việc quản lý, vận hành sân vận động VinFast - Trống Đồng. Đây là bước khởi đầu quan trọng trước thời điểm công trình biểu tượng này chính thức khai trương vào 31/7/2027.
  • Gỗ óc chó và xu hướng Quiet Luxury trong thiết kế nội thất 2026
    Năm 2026, gỗ óc chó tiếp tục dẫn dắt xu hướng biệt thự: sang trọng thầm lặng, tối giản, bền vững và cá nhân hóa.
  • Phê duyệt Quy hoạch tổng mặt bằng tỷ lệ 1/500 Bệnh viện Ung Bướu Hà Nội
    Giám đốc Sở Quy hoạch – Kiến trúc Hà Nội Nguyễn Trọng Kỳ Anh đã ký ban hành Quyết định về việc phê duyệt Quy hoạch tổng mặt bằng tỷ lệ 1/500 Bệnh viện Ung Bướu Hà Nội (phường Thanh Nhàn, quận Hai Bà Trưng) nhằm cụ thể hóa định hướng Quy hoạch phát triển hệ thống y tế Thành phố Hà Nội đến năm 2020, định hướng đến năm 2030, Quy hoạch phân khu đô thị H1-4 tỷ lệ 1/2000 được phê duyệt.
  • Tọa đàm về vẻ đẹp kiến trúc Hà Nội thời bao cấp
    Chiều ngày 11/10, tại không gian Caphé Trung Nguyên 52 Hai Bà Trưng, Hà Nội đã diễn ra tọa đàm "Ký ức Hà Nội thời bao cấp qua di sản kiến trúc".
  • Kiến trúc sư Nguyễn Tiến Thuận và những công trình “lưu dấu” Điện Biên
    Kiến trúc sư Nguyễn Tiến Thuận nói rằng ông “không có một chút ngỡ ngàng nào về lịch sử Điện Biên”, bởi từ thuở bé, ông đã tìm hiểu lịch sử dân tộc mình. Bắt tay vào thiết kế bảo tàng Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ cũng là lần đầu tiên ông bắt đầu suy nghĩ một cách nghiêm túc, làm thế nào để chuyển hóa những tình cảm của mình về Điện Biên trong công việc sáng tạo. Bảo tàng Chiến thắng Điện Biên Phủ, khu Trung tâm hành lễ và nhà tưởng niệm nghĩa trang liệt sĩ đồi A1 là hai công trình đầu tiên khẳng định ông có duyên với mảnh đất này.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Lễ hội Áo dài Du lịch Hà Nội 2026: Nét đẹp truyền thống hòa cùng hơi thở đương đại
    Tối 21/11, tại Bảo tàng Hà Nội, chương trình nghệ thuật đặc biệt với chủ đề “Hà Nội bốn mùa” trong đêm khai mạc Lễ hội Áo dài Du lịch Hà Nội 2026 đã diễn ra và để lại cảm xúc đặc biệt trong lòng người dân Thủ đô và du khách.
  • "Giữ trọn lòng son": Những chuyện tình chạm tới trái tim nhiều thế hệ
    Chào mừng kỷ niệm Ngày Di sản Văn hóa Việt Nam 23/11, Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội chỉ đạo Ban Quản lý Di tích Nhà tù Hỏa Lò tổ chức trưng bày chuyên đề "Giữ trọn lòng son". Trưng bày tái hiện những câu chuyện tình yêu đôi lứa son sắt trong những năm tháng đấu tranh giành độc lập dân tộc, thống nhất đất nước.
  • Nhìn lại mỹ thuật thời kỳ Đổi mới
    Không phải chỉ đến khi công cuộc Đổi mới được chính thức phát động năm 1986, mỹ thuật Việt Nam mới bắt đầu chuyển mình. Từ đầu những năm 1980, những thay đổi trong tư duy sáng tác, cách tổ chức đời sống nghệ thuật và quan niệm về quyền của người nghệ sĩ đã âm thầm diễn ra. Art talk “Mỹ thuật thời Đổi mới: Một cuộc chuyển mình từ bên trong” do A&V Art Space tổ chức mới đây với sự tham gia của nhà nghiên cứu Phan Cẩm Thượng và họa sĩ, nhà phê bình mỹ thuật Nguyễn Quân cùng đông đảo công chúng yêu nghệ thuật
  • Người lao động chính thức có thêm 2 ngày nghỉ lễ hưởng nguyên lương từ năm 2027
    Sáng ngày 21/11/2026, Quốc hội đã chính thức thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 5 đạo luật quan trọng gồm: Bộ luật Lao động, Luật Lưu trữ, Luật Bình đẳng giới, Luật Hoạt động chữ thập đỏ và Luật Việc làm với tỷ lệ tán thành gần như tuyệt đối (461/463 đại biểu có mặt). Đạo luật gồm 6 điều này sẽ bắt đầu có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/3/2027.
  • Hà Nội: Mỗi người dân lựa chọn ít nhất một môn thể thao phù hợp để tập luyện
    Lộ trình thực hiện bắt đầu bằng đợt cao điểm thí điểm tại 7 địa phương điểm (từ 1/12/2026 đến 31/3/2027) trước khi nhân rộng toàn thành phố, đi kèm việc chuẩn hóa bộ học liệu số qua mã QR và duy trì thể dục giữa giờ tại công sở. Để phong trào đi vào thực chất, Hà Nội tiến hành rà soát, nâng cấp các thiết chế thể thao công cộng, vận động các cơ sở tư nhân hỗ trợ giờ tập ưu đãi...
Đừng bỏ lỡ
  • Thủ đô Hà Nội tưng bừng mở hội Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026
    Sáng 21/11 tại sân khấu trước Tượng đài Đức Vua Lý Thái Tổ bên hồ Gươm, Thành ủy – HĐND - UBND - Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội long trọng tổ chức Lễ khai mạc chuỗi hoạt động chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam tại Hà Nội năm 2026.
  • [Video] Lan tỏa hình ảnh người Tràng An và chiều sâu văn hóa Thăng Long - Hà Nội
    Tối 21/11, tại Bảo tàng Hà Nội, Lễ hội Áo dài Du lịch Hà Nội 2026 đã chính thức khai mạc với chủ đề “Hà Nội bốn mùa”. Chương trình mở màn cho chuỗi hoạt động văn hóa, nghệ thuật, trình diễn thời trang và trải nghiệm kéo dài trong ba ngày, từ 21 đến 23/11, với sự tham gia của các nghệ nhân, nhà thiết kế, người mẫu, nghệ sĩ, các cơ sở đào tạo, làng nghề và đông đảo người yêu áo dài.
  • Cảm nhận về Hà Nội qua các câu chuyện được kể bằng âm nhạc
    Chiều 22/11, tại Nhà Bát Giác - Vườn hoa Lý Thái Tổ, chương trình “Âm nhạc cuối tuần” sẽ đưa những tác phẩm thuộc nhiều dòng nhạc, nhiều thời kỳ đến gần công chúng qua phần biểu diễn của NSƯT Quyền Văn Minh và các nghệ sĩ Bình Minh Jazz Club.
  • Đưa văn hóa thực sự thành sức mạnh nội sinh, nguồn lực và động lực phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới
    Đồng chí Vũ Đại Thắng - Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội nhấn mạnh: Với truyền thống ngàn năm văn hiến và anh hùng, tinh thần đoàn kết, ý chí tự lực, tự cường và khát vọng đổi mới, sáng tạo, Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân Thủ đô quyết tâm xây dựng Hà Nội ngày càng văn hiến, văn minh, hiện đại, hạnh phúc; xứng đáng là trái tim của cả nước, là trung tâm văn hóa tiêu biểu của dân tộc. Hà Nội quyết tâm đưa văn hóa thực sự trở thành sức mạnh, nền tảng cho sự phát triển bền vững của Thủ đô và nguồn cảm hứng cho những khát vọng vươn lên trong kỷ nguyên mới.
  • [Podcast] Truyện ngắn: Chiến tranh (Kỳ 1)
    Cựu binh A.R.M. rất nhớ cái ngày ở trong khu rừng vùng cao nguyên. Trời càng trưa càng nắng như đổ lửa. Căn hầm dã chiến nóng hầm hập, mồ hôi rịn ra ướt đầm, đã có những thằng không chịu được, cởi trần trùng trục mặc kệ đạn bom tứ phía. Không hiểu cảnh này còn diễn tiếp đến bao giờ? Hy vọng còn sống sót hết sức mong manh...
  • [Video] Khắc họa ý chí quật cường của các chiến sĩ cách mạng và khát vọng tự do của dân tộc
    Nhân kỷ niệm Ngày Di sản Văn hóa Việt Nam (23/11) và Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), Ban Quản lý Di tích Nhà tù Hỏa Lò giới thiệu tới công chúng Thủ đô, du khách trong nước và quốc tế, trưng bày chuyên đề “Giữ trọn lòng son”, tái hiện 6 câu chuyện tình yêu đôi lứa gắn liền với lý tưởng cách mạng nơi ngục tối.
  • Văn hóa gia đình người Hà Nội là tiêu biểu cho những nét đẹp văn hoá Việt Nam
    GS.TS Lê Thị Quý (Quỹ Văn hiến Việt Nam) nhận định, văn hóa gia đình Thăng Long - Hà Nội là biểu trưng cho những điều tốt đẹp của văn hóa gia đình nhiều vùng miền. Những nghiên cứu về Thăng Long - Hà Nội đã cho thấy bản thân văn hóa gia đình Thăng Long - Hà Nội không phải là sự phản ánh lại những đặc điểm về cuộc sống, lao động sinh hoạt của một vùng Thăng Long mà chính là tinh hoa của văn minh chung của người Việt.
  • “Hà Nội qua từng nét vẽ: Những góc nhìn giao thoa sáng tạo”
    Ngày 20/11/2026, sự kiện “Hà Nội qua từng nét vẽ: Những góc nhìn giao thoa sáng tạo” diễn ra tại số 49 Trần Hưng Đạo (Cửa Nam, Hà Nội) với sự tham gia của họa sĩ người Pháp gốc Việt Melody Ung. Chương trình nằm trong khuôn khổ Lễ hội thiết kế sáng tạo 2026 giới thiệu đến công chúng và các nghệ sĩ về bản sắc Việt Nam thông qua thực hành nghệ thuật.
  • Nhà giáo - nhà văn Lê Phương Liên: Người bạn đồng hành với tuổi thơ
    Nhà giáo - nhà văn Lê Phương Liên là cây bút rất quen thuộc với đông đảo bạn đọc, đặc biệt là bạn đọc nhỏ tuổi. Sau nhiều năm đứng lớp, chị chuyển sang làm biên tập viên, rồi đảm nhiệm cương vị Trưởng ban Văn học Thiếu nhi của Hội Nhà văn Việt Nam. Tôi đã biết đến các tác phẩm của chị từ lâu, nhưng mãi đến gần đây, khi cùng sống trong một khu chung cư, chúng tôi mới có dịp thường xuyên gặp gỡ, giao lưu. Tôi dành cho chị nhiều tình cảm quý mến bởi thái độ thân thiện, hòa đồng và đặc biệt là những cống hiến
  • Đạo diễn, NSƯT Bùi Trung Hải: “HANIFF 2026 là cơ hội lớn cho giới làm phim, làm nghề điện ảnh Việt Nam”
    Liên hoan phim Quốc tế Hà Nội 2026 (HANIFF lần thứ VIII) quy tụ nhiều bộ phim chất lượng được tuyển chọn từ các nền điện ảnh trên thế giới. Để những tác phẩm xuất sắc này có mặt tại Liên hoan, công tác tuyển chọn được tiến hành công phu, kỹ lưỡng từ nhiều tháng trước. Tạp chí Người Hà Nội có cuộc trò chuyện với đạo diễn, NSƯT Bùi Trung Hải - Phó Chủ tịch Hội đồng Sơ tuyển HANIFF 2026 để hiểu rõ hơn về công việc hậu cần này.
Lấy ý kiến người dân khi lập quy hoạch xây dựng đô thị: Nhiều bất cập vì thiếu quy định cụ thể
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO