Thơ

Chùm thơ của Wislawa Szymborska

Lê Bá Thự (dịch từ nguyên bản tiếng Ba Lan) 14:41 26/10/2023

Năm 2023 là năm kỉ niệm 100 năm ngày sinh nữ nhà thơ Wislawa Szymborska (1923 - 2023) - tác giả đã được giải thưởng Nobel Văn học năm 1996. Nhân dịp này Nhà nước Ba Lan đã quyết định chọn Năm 2023 là năm Wislawa Szymborska, để ghi nhớ công lao to lớn của bà đối với nền văn học giàu truyền thống của Ba Lan. Người Hà Nội xin trân trọng giới thiệu chùm thơ ba bài của bà qua dịch thuật của nhà văn, dịch giả Lê Bá Thự.

tac-gia-w.-szymborska.jpg

Không có gì hai lần

Không có gì xẩy ra hai lần

Sẽ chẳng bao giờ là như vậy

Mới hay đó là nguyên nhân

Khi sinh ra ta không thuần thục

Ta không lão luyện lúc từ trần.

Cho dù là những học trò tột cùng dốt đặc

dưới mái trường thế gian,

chúng ta chẳng thể nào tái lập

dù một mùa đông hay hè.

Không có ngày nào lặp lại,

Không có hai đêm như nhau,

Không có hai nụ hôn giống hệt,

Không có hai ánh mắt nhìn

Lại y như một.

Hôm qua bên em

có người nhắc tên anh

em như được một bông hồng

bay qua cửa sổ mở vào phòng.

Hôm nay chúng mình bên nhau,

Em quay mặt vào tường.

Bông hồng ư? Bông hồng ra sao?

Đó là bông hoa? Hay là cục đá?

Hỡi thời gian tệ hại

Sao mi gây lo ngại

Chẳng đâu vào đâu?

Mi đang hiện hữu - rồi mi trôi qua.

Mi sẽ trôi qua - thế là tuyệt đẹp.

Miệng cười, tay ôm nhau

Chúng ta cố tìm hòa thuận

Cho dù chúng ta khác biệt

Như hai giọt nước trong lành.

Bản đồ

Bài thơ cuối cùng của Wislawa Szymborska

Tấm bản đồ

trải phẳng trên mặt bàn

Không dịch chuyển

không suy suyển.

Bên trên bản đồ -

hơi thở con người của tôi

không tạo ra những cơn lốc xoáy,

không xóa nhòa những sắc màu tươi rói

của tấm bản đồ.

Ngay cả biển cũng xanh hoài màu xanh dễ chịu

bên những bờ nứt toang.

Ở đây cái gì cũng nhỏ xíu, tới được, rất gần.

Tôi có thể gí đầu móng tay vào núi lửa,

và chẳng cần đi găng dày gì cả,

vẫn xoa tay trên trên hai cực địa cầu,

một cái nhìn của tôi

thâu tóm từng sa mạc

cùng con sông liền kề.

Vài cây nhỏ cỏn con,

là ký hiệu rừng nguyên sinh ở đó

đi trong rừng cây như thế

làm sao cos chuyện lạc đường.

Phía tây, phía đông,

bên trên, bên dưới đường xích đạo –

im lìm như anh túc đã gieo(*)

trong mỗi hạt màu đen

con người đang sinh sống.

Mồ tập thể, những trận hủy diệt bất ngờ

không có chỗ trên bản đồ này.

Biên giới các quốc gia nửa mờ nửa tỏ,

dường như các đường biên này đang do dự

có nên trường tồn hay không.

Tôi thích bản đồ này, vì bản đồ nói dối.

Vì sự thật trêu gan bị bản đồ cấm cửa.

Vì vừa hảo tâm vừa vui tính,

bản đồ trải lên mặt bàn cho tôi một thế giới,

chẳng phải thế giới này./.

(*)Tục ngữ Ba Lan - yên lặng như tờ, không một tiếng động, tiếng sột soạt nào. Sử dụng câu tục ngữ có nói đến hạt anh túc này, tác giả còn có một ẩn ý: Trên bản đồ, những chấm đen nằm rải rác, nom như hạt anh túc đã gieo, chính là ký hiệu các thành phố, thị xã, thị trấn… nơi con người sống đông đúc - ND.



Bài liên quan
  • Phù sa
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Phù sa của tác giả Dương Văn Lượng.
(0) Bình luận
  • Mưa chùa Trăm Gian
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Mưa chùa Trăm Gian của tác giả Phạm Đình Ân.
  • Tặng mùa Em mười tám
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Tặng mùa Em mười tám của tác giả Giang Đăng.
  • Mong ước ngày xuân
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Mong ước ngày xuân của tác giả Bích Hạnh.
  • Nỗi nhớ mùa xuân
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Nỗi nhớ mùa xuân của tác giả Nguyễn Đại Bường.
  • Trước mùa
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Trước mùa của tác giả Đặng Huy Giang.
  • Hương cốm ấy
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Hương cốm ấy của tác giả Châu Anh Tuấn.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • [Podcast] Truyện ngắn: Tết nhớ
    Sau Tết ông Công ông Táo về trời, cha tôi lại chuẩn bị cho Tết Nguyên Đán. Mẹ tôi hồi ấy đi buôn rau quả sang Hà Nội nên mọi việc tết nhất đều do cha tôi lo liệu. Cha tôi là người kỹ tính nên ông chẳng khiến anh em chúng tôi nhúng tay vào bất cứ việc gì...
  • Phường Chương Mỹ long trọng tổ chức Lễ hội làng Chúc Sơn xuân Bính Ngọ
    Sáng ngày 27/2 (13 tháng Giêng năm Bính Ngọ) tại Đình Xá, Đảng ủy - HĐND - UBND - Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Chương Mỹ (TP. Hà Nội) đã long trọng khai mạc Lễ hội truyền thống làng Chúc Sơn xuân Bính Ngọ năm 2026.
  • Kiến tạo bản sắc Hà Nội từ văn hóa dân gian
    Vốn được hiểu là tổng thể những đặc trưng văn hóa ổn định, bản sắc văn hóa của một nơi chốn trên thực tế lại không ngừng vận động, biến đổi qua thời gian. Bản sắc văn hóa Hà Nội cũng không phải ngoại lệ. Là kết quả của một quá trình kiến tạo lâu dài, bền bỉ, bản sắc văn hóa Hà Nội là sự kết tinh của quá trình đan xen, bồi đắp của những lớp trầm tích của đời sống dân gian và những mảng màu đa sắc của đời sống đô thị hàng nghìn năm. Trong quá trình này, văn hóa dân gian giữ vai trò nền tảng, từ đó, bản sắc văn hóa Hà Nội được định hình; và qua biết bao lớp vun bồi của giao lưu văn hóa, qua bao chảy trôi, thăng trầm của lịch sử, qua những tác động mạnh mẽ của kinh tế thị trường và toàn cầu hóa, vẫn có thể thấy vẻ đẹp đặc sắc của linh hồn phố thị Hà Nội được kiến tạo từ văn hóa dân gian.
  • Cơ hội cuối thử vận may trúng xe máy điện khi mua VinFast VF 8
    Chỉ còn hơn 1 ngày để tranh thủ cơ hội “mua ô tô, mang về xe máy” với VinFast VF 8 - mẫu xe được đánh giá là đáp ứng hoàn hảo nhu cầu của người lái trên đường trường cũng như khi di chuyển hàng ngày.
  • Phát biểu của Tổng Bí thư Tô Lâm tại Bệnh viện Hữu Nghị nhân kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam
    Nhân kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955 - 27/2/2026), Tổng Bí thư Tô Lâm có bài phát biểu khi đến thăm, chúc mừng ngành y tế và tập thể cán bộ, y bác sĩ và nhân viên Bệnh viện Hữu Nghị. Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu toàn văn phát biểu của Tổng Bí thư Tô Lâm.
Đừng bỏ lỡ
  • [Infographic] Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam: Quan điểm chỉ đạo, mục tiêu, tầm nhìn
    Tổng Bí thư Tô Lâm ngày 7/1/2026 đã ký ban hành Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam. Nghị quyết số 80-NQ/TW xác định rõ quan điểm, mục tiêu, tầm nhìn, nhiệm vụ và giải pháp phát triển văn hóa trong giai đoạn mới, nhằm xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, phát huy sức mạnh văn hóa và con người Việt Nam phục vụ sự nghiệp phát triển đất nước nhanh và bền vững.
  • Hà Nội xếp hạng 21 di tích lịch sử - văn hóa và danh lam thắng cảnh
    Thành phố Hà Nội vừa ban hành Quyết định 844/QĐ-UBND ngày 25/02/2026 về việc xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa và danh lam thắng cảnh trên địa bàn thành phố Hà Nội.
  • Tháng 2/2026, Hà Nội đón 3,18 triệu lượt khách du lịch
    Tháng 2 năm 2026, du lịch Hà Nội khởi sắc rõ nét khi đón khoảng 3,18 triệu lượt khách, tăng 28,5% so với cùng kỳ năm 2025, kéo theo doanh thu du lịch tăng mạnh.
  • Mưa chùa Trăm Gian
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Mưa chùa Trăm Gian của tác giả Phạm Đình Ân.
  • Huế phát triển thông minh và bền vững dựa trên phát huy giá trị di sản
    Trong giai đoạn mới, TP Huế phát huy tối đa giá trị di sản như một nguồn lực đặc biệt cho phát triển trên nền tảng bảo tồn – sáng tạo – chuyển đổi số – tăng trưởng xanh và bền vững.
  • [Video] Mục đích, ý nghĩa của cuộc bầu cử ĐBQH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031
    Hướng tới cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, Sở Tư pháp Thành phố Hà Nội đã xây dựng và phát hành các video tuyên truyền về nội dung này. Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu video mục đích, ý nghĩa của cuộc bầu cử ĐBQH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031 để nhân dân và cử tri Thủ đô nắm vững các quy định của pháp luật, hiểu rõ quyền và nghĩa vụ của mình trong sự kiện trọng đại của đất nước diễn ra vào ngày 15/3/2026.
  • [Video] Tiêu chuẩn đại biểu Quốc hội khóa XVI, đại biểu HĐND nhiệm kỳ 2026 - 2031
    Theo Quy định tại Luật Tổ chức Quốc hội, Luật Tổ chức chính quyền địa phương, ĐBQH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 phải đáp ứng tiêu chuẩn chung, như: có trình độ học vấn, chuyên môn, có đủ năng lực, sức khỏe, kinh nghiệm công tác và uy tín để thực hiện nhiệm vụ; liên hệ chặt chẽ với Nhân dân, lắng nghe ý kiến của Nhân dân, được Nhân dân tín nhiệm...
  • "Con đĩ đánh bồng": Điệu múa đặc sắc tại hội làng Triều Khúc
    Chiều mùng 9 tháng Giêng (25/2), lễ hội làng Triều Khúc chính thức khai hội tại phường Thanh Liệt (Hà Nội) và kéo dài đến hết ngày 12 tháng Giêng. Ngay ngày đầu khai hội, điệu múa trống bồng độc đáo đã trở thành tâm điểm, thu hút đông đảo người dân và du khách.
  • Phim "Mùi phở" chuẩn bị được công chiếu ở nhiều quốc gia
    Bên cạnh câu chuyện gia đình giàu cảm xúc, Mùi Phở còn tạo dấu ấn ở phần âm nhạc mang âm hưởng dân gian truyền thống. Khán giả được thưởng thức những màn hát chầu văn, hát xẩm đặc trưng do nghệ sĩ Xuân Hinh thể hiện, góp phần làm nổi bật màu sắc dân gian Bắc Bộ. Phim sẽ phát hành toàn cầu, với sự đồng hành của 3388 Films tại các thị trường Âu, Mỹ, Úc, Nhật và Lotte Entertainment cho các thị trường quốc tế còn lại.
  • Phường Cửa Nam chuẩn bị kỹ lưỡng cho cuộc bầu cử ĐBQH và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031
    Thông tin từ Ủy ban Bầu cử phường Cửa Nam (TP. Hà Nội), thực hiện chỉ đạo của Trung ương và Thành phố, phường Cửa Nam đã chuẩn bị kỹ lưỡng các điều kiện để tổ chức thành công cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 diễn ra ngày 15/3/2026.
Chùm thơ của Wislawa Szymborska
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO