Thơ

Chùm thơ của Wislawa Szymborska

Lê Bá Thự (dịch từ nguyên bản tiếng Ba Lan) 14:41 26/10/2023

Năm 2023 là năm kỉ niệm 100 năm ngày sinh nữ nhà thơ Wislawa Szymborska (1923 - 2023) - tác giả đã được giải thưởng Nobel Văn học năm 1996. Nhân dịp này Nhà nước Ba Lan đã quyết định chọn Năm 2023 là năm Wislawa Szymborska, để ghi nhớ công lao to lớn của bà đối với nền văn học giàu truyền thống của Ba Lan. Người Hà Nội xin trân trọng giới thiệu chùm thơ ba bài của bà qua dịch thuật của nhà văn, dịch giả Lê Bá Thự.

tac-gia-w.-szymborska.jpg

Không có gì hai lần

Không có gì xẩy ra hai lần

Sẽ chẳng bao giờ là như vậy

Mới hay đó là nguyên nhân

Khi sinh ra ta không thuần thục

Ta không lão luyện lúc từ trần.

Cho dù là những học trò tột cùng dốt đặc

dưới mái trường thế gian,

chúng ta chẳng thể nào tái lập

dù một mùa đông hay hè.

Không có ngày nào lặp lại,

Không có hai đêm như nhau,

Không có hai nụ hôn giống hệt,

Không có hai ánh mắt nhìn

Lại y như một.

Hôm qua bên em

có người nhắc tên anh

em như được một bông hồng

bay qua cửa sổ mở vào phòng.

Hôm nay chúng mình bên nhau,

Em quay mặt vào tường.

Bông hồng ư? Bông hồng ra sao?

Đó là bông hoa? Hay là cục đá?

Hỡi thời gian tệ hại

Sao mi gây lo ngại

Chẳng đâu vào đâu?

Mi đang hiện hữu - rồi mi trôi qua.

Mi sẽ trôi qua - thế là tuyệt đẹp.

Miệng cười, tay ôm nhau

Chúng ta cố tìm hòa thuận

Cho dù chúng ta khác biệt

Như hai giọt nước trong lành.

Bản đồ

Bài thơ cuối cùng của Wislawa Szymborska

Tấm bản đồ

trải phẳng trên mặt bàn

Không dịch chuyển

không suy suyển.

Bên trên bản đồ -

hơi thở con người của tôi

không tạo ra những cơn lốc xoáy,

không xóa nhòa những sắc màu tươi rói

của tấm bản đồ.

Ngay cả biển cũng xanh hoài màu xanh dễ chịu

bên những bờ nứt toang.

Ở đây cái gì cũng nhỏ xíu, tới được, rất gần.

Tôi có thể gí đầu móng tay vào núi lửa,

và chẳng cần đi găng dày gì cả,

vẫn xoa tay trên trên hai cực địa cầu,

một cái nhìn của tôi

thâu tóm từng sa mạc

cùng con sông liền kề.

Vài cây nhỏ cỏn con,

là ký hiệu rừng nguyên sinh ở đó

đi trong rừng cây như thế

làm sao cos chuyện lạc đường.

Phía tây, phía đông,

bên trên, bên dưới đường xích đạo –

im lìm như anh túc đã gieo(*)

trong mỗi hạt màu đen

con người đang sinh sống.

Mồ tập thể, những trận hủy diệt bất ngờ

không có chỗ trên bản đồ này.

Biên giới các quốc gia nửa mờ nửa tỏ,

dường như các đường biên này đang do dự

có nên trường tồn hay không.

Tôi thích bản đồ này, vì bản đồ nói dối.

Vì sự thật trêu gan bị bản đồ cấm cửa.

Vì vừa hảo tâm vừa vui tính,

bản đồ trải lên mặt bàn cho tôi một thế giới,

chẳng phải thế giới này./.

(*)Tục ngữ Ba Lan - yên lặng như tờ, không một tiếng động, tiếng sột soạt nào. Sử dụng câu tục ngữ có nói đến hạt anh túc này, tác giả còn có một ẩn ý: Trên bản đồ, những chấm đen nằm rải rác, nom như hạt anh túc đã gieo, chính là ký hiệu các thành phố, thị xã, thị trấn… nơi con người sống đông đúc - ND.



Bài liên quan
  • Phù sa
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Phù sa của tác giả Dương Văn Lượng.
(0) Bình luận
  • Mưa chùa Trăm Gian
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Mưa chùa Trăm Gian của tác giả Phạm Đình Ân.
  • Tặng mùa Em mười tám
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Tặng mùa Em mười tám của tác giả Giang Đăng.
  • Mong ước ngày xuân
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Mong ước ngày xuân của tác giả Bích Hạnh.
  • Nỗi nhớ mùa xuân
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Nỗi nhớ mùa xuân của tác giả Nguyễn Đại Bường.
  • Trước mùa
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Trước mùa của tác giả Đặng Huy Giang.
  • Hương cốm ấy
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Hương cốm ấy của tác giả Châu Anh Tuấn.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Ra mắt Tủ sách Thanh niên: Những trang sách chắp cánh khát vọng tuổi trẻ
    Nhân kỷ niệm 95 năm Ngày thành lập Đoàn TNCS Hồ Chí Minh (26/3/1931 - 26/3/2026), hướng tới Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII, NXB Kim Đồng ra mắt Tủ sách Thanh niên nhằm góp phần lan tỏa văn hóa đọc và bồi đắp lý tưởng sống cho thế hệ trẻ.
  • “Bệ phóng” để Hà Nội phát triển nhanh, bền vững
    Luật Thủ đô 2024 (Luật số 39/2024/QH15) với 7 Chương, 54 Điều, sau 1 năm triển khai, đến nay đã có 5 Điều bị bãi bỏ toàn bộ, 10 Điều bị bãi bỏ một phần, sửa đổi, bổ sung về nội dung. Các Điều trong Luật đang có hiệu lực cũng có nhiều nội dung không còn là cơ chế đặc thù, vượt trội, do các luật, nghị quyết ban hành sau đã kế thừa đưa vào thành các quy định áp dụng chung, thậm chí một số nội dung có quy định thuận lợi hơn so với Luật Thủ đô 2024…
  • Hà Nội hiện thực khát vọng Văn hiến - Bản sắc - Sáng tạo - Kết nối toàn cầu
    Thành phố Hà Nội đã, đang tích cực thực hiện nhiệm vụ lập “Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm”. Quy hoạch đang được chính quyền Hà Nội lấy ý kiến nhân dân, để sớm hoàn thiện và tiến tới trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.
  • Đàm Thủy Tiên giành Cup Vàng Cuộc thi Nghệ thuật Quốc tế Thái Bình Dương
    Ca sĩ trẻ Đàm Thủy Tiên, gương mặt gen Z đa tài - cùng ban nhạc NBK Art vừa xuất sắc giành cúp vàng cho tiết mục hòa tấu nhạc dân tộc tại Asia Pacific International Arts Festival (APIAF) - Liên hoan Nghệ thuật quốc tế châu Á - Thái Bình Dương.
  • Hà Nội dẫn đầu với 11 dự án đoạt giải tại Cuộc thi Nghiên cứu khoa học, kỹ thuật cấp quốc gia 2025-2026
    Tại Cuộc thi khoa học, kỹ thuật cấp quốc gia năm nay, Ban tổ chức đã trao thưởng cho 145 dự án, gồm 14 giải Nhất, 29 giải Nhì, 44 giải Ba và 58 giải Khuyến khích. Đáng chú ý, đoàn học sinh các trường thuộc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội khẳng định vị thế dẫn đầu với 11 trong số 13 dự án tham gia đoạt giải. Trong đó có 3 giải Nhất, 3 giải Nhì, 2 giải Ba và 3 giải Tư.
Đừng bỏ lỡ
  • Trình diễn hai tác phẩm ballet kinh điển của xứ sở bạch dương tại Hà Nội
    Vào ngày 25, 26 và 27/3, hai tác phẩm ballet kinh điển là “Kẹp hạt dẻ” và “Romeo và Juliet” sẽ được các nghệ sĩ xứ sở bạch dương thuộc nhà hát Russian State Ballet trình diễn tại Nhà hát Hồ Gươm, Hà Nội.
  • Định hình không gian phát triển đa trung tâm của Thủ đô Hà Nội
    Ngày 17/3/2026, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 02-NQ/TW về xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới, đánh dấu bước quan trọng trong tư duy quy hoạch mới của Thủ đô Hà Nội, chuyển từ “quy hoạch tĩnh” sang “động và mở”, với tầm nhìn phát triển 100 năm. Không chỉ tái cấu trúc không gian đô thị theo hướng đa tầng, đã lớp, đa cực, đa trung tâm, định hướng này còn mở rộng liên kết vùng, khai thác hiệu quả nguồn lực và tạo động lực để Hà Nội bứt phá, khẳng định vai trò đầu tàu trong giai đoạn
  • Hà Nội quan tâm bố trí kinh phí, đảm bảo tổ chức triển khai thi hành Luật đúng trọng tâm
    Sau một năm thi hành Luật Thủ đô 2024, Bộ Tư pháp đánh giá công tác đảm bảo các điều kiện thi hành Luật Thủ đô đã được các bộ, ngành và Thành phố Hà Nội quan tâm, bố trí để đảm bảo việc tổ chức triển khai thi hành Luật kịp thời, hiệu quả.
  • Tuổi trẻ Phú Thượng khơi nguồn sáng tạo, viết tiếp hành trình cống hiến
    Ngày 21/3, Đoàn Thanh niên phường Phú Thượng long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 95 năm Ngày thành lập Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh (26/3/1931 – 26/3/2026). Buổi lễ diễn ra trong không khí trang trọng, phấn khởi, thể hiện niềm tự hào của các thế hệ cán bộ, đoàn viên, thanh niên về chặng đường vẻ vang của tổ chức Đoàn trong suốt 95 năm xây dựng và trưởng thành.
  • [Podcast] Âm nhạc cuối tuần - Số 10
    Mỗi chiều Chủ nhật tại Nhà Bát Giác – Vườn hoa Lý Thái Tổ (Thủ đô Hà Nội), chương trình “Âm nhạc cuối tuần” lại cất lên và trở thành một không gian văn hóa đặc sắc, thu hút đông đảo người dân và du khách thưởng thức.
  • [Podcast] Truyện ngắn: Hy vọng (Kỳ 1)
    Ngày tôi được sinh ra đã định sẵn cuộc sống sẽ gắn liền với một khu vườn ươm chật hẹp. Mỗi ngày, tôi đều nhìn thấy các bạn xung quanh rời đi. Đúng vậy, họ thường nói với nhau rằng: “Nó chẳng nở hoa được, mang về làm gì cho chật nhà!”...
  • Hội Kén rể Đường Yên là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia
    Hội Kén rể Đường Yên là sinh hoạt văn hóa dân gian độc đáo, gắn với truyền thuyết về nữ tướng Lê Hoa - người theo Hai Bà Trưng đánh giặc, lập nhiều chiến công và được nhân dân tôn kính.
  • Cẩm nang nhận diện và phòng, chống lừa đảo trực tuyến
    Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản vừa ra mắt bạn đọc cuốn sách “Nhận diện và phòng, chống lừa đảo trực tuyến” do tác giả Nguyễn Thái Bình làm chủ biên. Đây là một cẩm nang thiết thực dành cho người sử dụng internet, góp phần xây dựng “hệ miễn dịch số” trước những thủ đoạn lừa đảo ngày càng tinh vi. Thông qua việc phân tích các tình huống thực tế, cuốn sách chỉ ra dấu hiệu cảnh báo, hướng dẫn kỹ năng phòng tránh, giúp người đọc chủ động bảo vệ thông tin và tài sản cá nhân trên môi trường số.
  • Hà Nội đã ban hành 66 văn bản triển khai Luật, tạo động lực phát triển Thủ đô
    Báo cáo đánh giá việc thi hành Luật Thủ đô 2024 (Luật số 39/2024/QH15), Bộ Tư pháp nhấn mạnh việc ban hành văn bản quy định chi tiết thi hành Luật thời gian qua. Cụ thể, Bộ Tư pháp và các bộ, ngành có liên quan, đặc biệt là thành phố Hà Nội đã tích cực, chủ động, chỉ đạo quyết liệt việc soạn thảo các văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL) quy định chi tiết thi hành Luật để trình cấp có thẩm quyền ban hành.
  • Phường Phú Thượng công bố 18 đại biểu HĐND phường nhiệm kỳ 2026-2031
    Ngày 20/3, Ủy ban Bầu cử phường Phú Thượng tổ chức Hội nghị công bố kết quả bầu cử đại biểu HĐND phường nhiệm kỳ 2026-2031.
Chùm thơ của Wislawa Szymborska
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO