Thế giới chuyển từ Chiến tranh Lạnh sang Cạnh tranh lạnh

VIT| 03/03/2009 14:47

Sau sự sụp đổ của trật tự hai cực Thế giới, tình hình quân sự toà n cầu đã chuyển từ hình thái Chiến tranh Lạnh sang Cạnh tranh lạnh. Аó là  việc lấy vũ khí của mình nhằm đe dọa đối phương, nhưng thực chất lại không trực tiếp gây ra những cuộc chiến tranh. Cạnh tranh lạnh là  hình thức các nước mạnh luôn muốn phô bà y sức mạnh quân sự của mình.

Cạnh tranh lạnh đó là  xu hướng mới của Thế giới trong việc muốn đa cấp hóa các vũ khí hoặc chiến lược quân sự của mình.  Trong suốt 20 năm với những tiến triển của quân sự thế giới, Cạnh tranh lạnh trong lĩnh vực quân sự quốc tế được xoay vần ở ba góc độ như sau:

Tự tìm kiếm sức mạnh

Trong thời gian chiến tranh lạnh, thế giới chia thà nh hai phe cánh, các nước đửu cho rằng đối phương chính là  đối thủ của mình, và  ngầm chuẩn bị sức mạnh quân sự để bảo đảm an toà n cho mình, ranh giới giữa bạn và  thù là  rất mong manh. Các bên đửu lấy sức mạnh quân sự của đối thủ là m tiêu chuẩn để phát huy sức mạnh quân sự của mình.

Sau khi chiến tranh lạnh kết thúc, các nước cũng khá mơ hồ trước câu hửi ai đang là  đối thủ của mình? Аặc biệt là  nước Mử¹ sau sự kiện 11-9, họ đã cho rằng chủ nghĩa khủng bố là  nguyên nhân chính đe dọa đến nửn an ninh của họ. Những năm gần đây, nước Mử¹ rất do dự: vậy cuối cùng ai là  đối thủ thực sự của mình?

Ấn Аộ cũng là  một nước có chính sách tương tự như vậy. Ấn Аộ luôn được coi là  nhân tố chủ yếu ảnh hưởng đến Pakistan. Аồng thời, cùng với nhu cầu mở rộng an ninh quốc gia, vai trò của Ấn Аộ Dương đối với sự an ninh quốc gia của Ấn Аộ ngà y cà ng rõ nét. Bất cứ quốc gia nà o muốn dây máu ăn phần tranh già nh quyửn lợi tại khu vực Ấn Аộ Dương, đửu được Ấn Аộ liệt và o danh sách các quốc gia nguy hiểm với Ấn Аộ.

Những năm gần đây, Ấn Аộ đã thực hiện chiến lược mở rộng các chính sách quân sự của mình. Trên thực tế đất nước nà y vẫn đang đi tìm con đường để tăng cường sức mạnh quân sự của mình. Sau khi trật tự hai cực thế giới sụp đổ, nước Mử¹ không ngừng mở rộng NATO, và  áº¤n Аộ cũng cùng quan điểm với Mử¹.

Xét vử phương diện quốc gia có sức mạnh toà n diện, Pakistan không thể sánh với Ấn Аộ, những thực chất đã từ lâu Ấn Аộ luôn coi Pakistan là  đối thủ của mình.  Аể theo đuổi sức mạnh quân sự, Ấn Аộ luôn canh cánh lời thử rằng: vì Trung Quốc có mối đe dọa vũ khí hạt nhân với Ấn Аộ, nên Ấn Аộ cũng phát triển vũ khí hạt nhân.

Bên cạnh đó, Ấn Аộ sẽ tự coi mình là  chủ nhân của Ấn Аộ Dương, và  tuyên bố bảo đảm an toà n cho Ấn Аộ Dương.

Tranh chấp những đảo chiến lược

Trong suốt thời gian Chiến tranh Lạnh, sự đối kháng của các bên đã được thể hiện rõ rà ng đó là : sự mất mát của bên nà y chính là  sự được của đối phương. Hậu thời kử³ Chiến tranh Lạnh là  các nước chuyển đối tượng của mình sang những hòn đảo chiến lược.

Tại một kho vũ khí của Nga ở Pridnestroviye (Moldovia) - Ảnh: Kommersant

Аể được coi là  hòn đảo chiến lược, đó phải là  hòn đảo mang lại tác dụng tích cực đối với cục diện của khu vực đó. Аể có thể mở rộng sức mạnh của mình, tại khu vực Аông Bắc à, nước Mử¹ thực sự rất muốn khống chế sự phát triển vử sức mạnh quân sự của Nhật Bản và  Bắc Triửu Tiên.

Mử¹ đã từng coi Okinawa của Nhật là  hòn đảo chiến lược của mình. Vì vậy mà  trong suốt quá trình  trục xuất cư dân của Nhật Bản và  Bắc Triửu Tiên ra khửi hòn đảo, quân đội của Mử¹ tại Okinawa vẫn còn nguyên vẹn, thậm chí Mử¹ đã liên tục tăng quân ở Okinawa, đồng thời mở rộng quy mô căn cứ quân sự tại Okinawa.

Trong khu vực Аông Nam à, Guam cũng được Mử¹ coi  như là  một hòn đảo chiến lược. Trong những năm gần đây, quân đội Mử¹ đã liên tục cải thiện căn cứ vũ khí và  trang thiết bị tại Guam. Vịnh Cam  Ranh của Việt Nam gần đây cũng trở thà nh  đối tượng tranh chấp của hai cường quốc Mử¹ - Nga. Vịnh Cam Ranh nằm ở vị trí chiến lược, có thể phát triển đường vận chuyển hà ng hải từ Trung à và o Аông à và  Đông Nam à. Vì vậy, sau cuộc chiến tranh lạnh của các nước, Cam Ranh cũng trở thà nh khu vực chiến lược của thế giới.

Nga rất muốn quay trở lại Vịnh Cam Ranh (Thời Liên Xô cũ đã thiết lập các cơ sở quân sự ở vịnh Cam Ranh), trong khi đó nước Mử¹ cũng đang cố gắng để được đặt một bà n tay lên khu vịnh chiến lược nà y.

Bên cạnh đó, Nga cũng tận dụng tình hình khó khăn của kinh tế Kyrgyzstan như nợ nước ngoà i chồng chất, để cung cấp những khoản vay ưu đãi như: số tiửn cho vay ưu đãi trị giá 2 tỷ USD, 150 triệu USD viện trợ không hoà n lại, hủy 175 triệu USD vay Mử¹ của Kyrgyzstan đổi lại Kyrgyzstan yêu cầu quân đội Mử¹ phải rút khửi căn cứ Manas. Ngoà i ra, Nga còn thiết lập căn cứ quân sự ở phía Nam bán đảo Ả rập, và  tìm cách thiết lập căn cứ quân sự ở mũi Horn (Châu Phi). Nga cũng sẵn sà ng tăng cường hợp tác vử quân sự với Venezuela và  Cuba.

Phô diễn sức mạnh

Sau thời kử³ của Chiến tranh Lạnh, thế mạnh của các nước không nằm ở chỗ có chiến tranh hay không, nhưng họ có nhiửu hình thức để thể hiện thế mạnh của mình. Thứ nhất là  thông qua các triển lãm quân sự, thứ hai là  thông qua diễn tập cũng để phô diễn sức mạnh quân sự. Hoặc là  dựa trên những tác chiến thực tế để chứng minh khả năng quân sự của mình.

(0) Bình luận
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Trưng bày “Tâm son, chí thép”: Lan tỏa các giá trị cao đẹp về lực lượng Công an nhân dân Việt Nam
    Kỷ niệm 81 năm Cách mạng tháng Tám thành công (19/8/1945 - 19/8/2026) và Quốc khánh nước Cộng hòa XHCN Việt Nam (2/9/1945 - 2/9/2026), 81 năm Ngày truyền thống Công an nhân dân Việt Nam (19/8/1945 - 19/8/2026), Ban quản lý Di tích Nhà tù Hỏa Lò tổ chức trưng bày chuyên đề “Tâm son, chí thép” tại Di tích Nhà tù Hỏa Lò (phường Cửa Nam, TP Hà Nội).
  • Nhà thơ Nguyễn Thị Hồng Ngát: Quen mà lạ trong tự truyện cuộc đời “Đi theo một quầng sáng”
    Khi biết nhà thơ Nguyễn Thị Hồng Ngát đang lao tâm khổ tứ với những đêm thức giấc, những ngày miệt mài viết tự truyện cuộc đời mình, tôi thầm nghĩ trong thời kỳ công nghệ số lên ngôi, còn mấy ai muốn đọc một cuốn tự truyện dày gần 500 trang nữa dù tôi biết cuộc sống của chị cũng có nhiều khúc quanh, khúc rẽ mà không ít người tò mò muốn biết... Thế mà trái với ý nghĩ ban đầu, khi cầm trên tay cuốn tự truyện “Đi theo một quầng sáng” (NXB Văn hóa Dân tộc, 2026) của chị, tôi đã đọc say sưa, hào hứng, thậm chí đọc miệt mài quên cả thời gian. Chỉ hai ngày, tôi đã “ngốn” xong cả dòng chảy ký ức cuộc đời tác giả.
  • Để sân khấu Thủ đô trở thành động lực của công nghiệp văn hóa
    Trong chiến lược phát triển các ngành công nghiệp văn hóa, nghệ thuật biểu diễn được xác định là một lĩnh vực trọng điểm. Đối với Hà Nội, dư địa phát triển còn lớn hơn khi Thủ đô vừa là trung tâm văn hóa lớn nhất cả nước, vừa là thành viên Mạng lưới các Thành phố sáng tạo của UNESCO. Hội thảo "Sân khấu Thủ đô với công nghiệp văn hóa" do Hội Sân khấu Hà Nội tổ chức mới đây đã đặt ra yêu cầu nhìn nhận lại tiềm năng, những điểm nghẽn và cơ hội phát triển của sân khấu Hà Nội trong giai đoạn mới.
  • Hà Nội tăng cường 500 lượt xe khách phục vụ người dân dịp nghỉ lễ 2/9
    Nhằm phục vụ đi lại của người dân dịp nghỉ lễ Quốc khánh 2/9, Công ty Cổ phần Bến xe Hà Nội đã lên kế hoạch tổ chức vận tải hành khách, theo đó dự kiến huy động thêm 500 xe khách.
  • Lợi thế đón đầu chiến lược nhân lực AI quốc gia trong giáo dục
    Quyết định số 1528/QĐ-TTg ngày 11/8/2026 không chỉ mở ra một chương trình phát triển nhân lực mới, mà còn đặt lại cách giáo dục đại học tiếp cận trí tuệ nhân tạo: Từ một ngành công nghệ riêng biệt trở thành năng lực nền tảng, được tích hợp vào từng lĩnh vực. Trong chuyển dịch đó, việc Trường Đại học Điện lực bắt đầu tuyển sinh ngành Trí tuệ nhân tạo từ năm 2025, với hai hướng chuyên sâu gắn với tự động hóa và năng lượng, cho thấy sự chuẩn bị sớm. Tuy nhiên, lợi thế chỉ thực sự có giá trị khi được chuyển hóa thành chuẩn đầu ra, đội ngũ, dữ liệu, môi trường thực hành, bài toán doanh nghiệp và năng lực sử dụng AI an toàn, tin cậy, có trách nhiệm.
Đừng bỏ lỡ
  • “Bệ phóng” cho Hà Nội tiến tới mô hình không gian đô thị đa tầng - đa lớp
    Luật Thủ đô 2026 đã thiết lập khuôn khổ pháp lý mới với nhiều cơ chế, chính sách đặc thù, phân quyền mạnh mẽ cho chính quyền Thành phố Hà Nội trong quản lý đầu tư, phát triển đô thị. Đặc biệt, Luật Thủ đô 2026 quy định về không gian tầm thấp để Hà Nội hiện thực hóa mục tiêu phát triển không gian đô thị đa tầng – đa lớp, vươn mình mạnh mẽ trong kỷ nguyên mới.
  • Hà Nội tổ chức nhiều hoạt động văn hóa nghệ thuật đặc sắc, hấp dẫn dịp 2/9
    Nhân kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công (19/8/1945 - 19/8/2026) và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945 - 2/9/2026), Thành phố Hà Nội tổ chức nhiều hoạt động văn hóa nghệ thuật đặc sắc, hấp dẫn, qua đó bồi đắp tình yêu Tổ quốc, lòng tự hào dân tộc... và góp phần đưa Hà Nội thành điểm đến uy tín của các sự kiện văn hóa, nghệ thuật của khu vực và thế giới.
  • Lan tỏa tinh thần văn hóa từ "trái tim” của Thủ đô
    Khi những giai điệu của tác phẩm “Có phải em mùa thu Hà Nội” vang lên trong không gian Nhà Bát Giác bên hồ Hoàn Kiếm, hình ảnh Thủ đô hiện lên qua âm nhạc với vẻ dịu dàng, sâu lắng mà vẫn đầy sức sống. Từ một ca khúc quen thuộc, chương trình “Âm nhạc cuối tuần” chiều 16/8 đã mở ra một cách cảm nhận khác về Hà Nội: một thành phố trân trọng ký ức, nâng niu di sản, đồng thời sẵn sàng đón nhận những thanh âm mới của đời sống đương đại.
  • Chùm thơ của tác giả Nguyễn Bích Hạnh
    Tạp chí Người Hà Nội xin trân trọng giới thiệu chùm thơ của tác giả Nguyễn Bích Hạnh.
  • Khi “jazz” kể chuyện Hà Nội
    Từ những giai điệu của “Hà Nội - Niềm tin và hy vọng”; “Có phải em mùa thu Hà Nội” đến những chuẩn mực jazz kinh điển của Charlie Parker, Sonny Rollins, Billy Strayhorn hay bản nhạc “Ngẫu hứng Tây Nguyên” của NSƯT Quyền Văn Minh, chương trình "Âm nhạc cuối tuần" diễn ra lúc 17h ngày 16/8 tại Nhà Bát giác sẽ mở ra một không gian nghệ thuật thú vị giữa những thanh âm đã gắn bó với công chúng Việt Nam và tinh thần phóng khoáng của jazz.
  • “Người con gái Hà Thành”: Khơi dậy phẩm chất truyền thống tốt đẹp của người Hà Nội
    Tối 13/8, tại Rạp Hồng Hà, vở cải lương "Người con gái Hà thành" chính thức ra mắt công chúng Thủ đô. Đây là vở diễn tiếp nối chuỗi sản phẩm nghệ thuật chất lượng cao theo định hướng phát triển công nghiệp văn hóa của thành phố do Nhà hát Cải lương Hà Nội thực hiện.
  • Chương trình nghệ thuật “Bác Hồ - Một tình yêu bao la” sẽ được biểu diễn tại Thái Lan và Lào
    Từ ngày 24/8- 30/8, Nhà hát Kịch Việt Nam thực hiện chuyến công tác tại Vương quốc Thái Lan và CHDCND Lào với chương trình nghệ thuật “Bác Hồ - Một tình yêu bao la”.
  • Hanoi Jazztival - Điểm hẹn văn hóa mang thương hiệu Hà Nội
    Với chủ đề “Jazz Hà Nội - Giai điệu không biên giới”, Liên hoan Nhạc Jazz quốc tế Hà Nội 2026 (Hanoi Jazztival 2026) sẽ diễn ra từ ngày 17 đến 19/9 tại nhiều không gian văn hóa tiêu biểu của Thủ đô. Không chỉ mang đến những chương trình biểu diễn Jazz chất lượng với sự tham gia của nghệ sĩ trong nước và thế giới, liên hoan được kỳ vọng trở thành bước khởi đầu cho một thương hiệu văn hóa thường niên, góp phần đưa Hà Nội trở thành điểm hẹn mới của cộng đồng Jazz quốc tế.
  • Hà Nội lan tỏa đạo lý "Uống nước nhớ nguồn" nhân kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ
    Thành phố Hà Nội vừa chính thức khởi động chương trình truyền thông diện rộng nhân dịp kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2027). Hoạt động này nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm của cán bộ, đảng viên và Nhân dân về truyền thống "Uống nước nhớ nguồn", tôn vinh công lao to lớn của các anh hùng liệt sĩ, thương bệnh binh, Mẹ Việt Nam Anh hùng và người có công với cách mạng...
  • Giải Marathon Quốc tế Hà Nội Techcombank mùa thứ 5: Từ đường chạy di sản đến động lực phát triển kinh tế Thủ đô
    Dưới sự chỉ đạo của Ủy ban Nhân dân Thành phố Hà Nội, Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội, Nhà tài trợ chiến lược Ngân hàng TMCP Kỹ Thương Việt Nam (Techcombank) cùng Công ty Sunrise Events Vietnam vừa chính thức công bố khởi động Giải Marathon Quốc tế Hà Nội Techcombank mùa thứ 5.
Thế giới chuyển từ Chiến tranh Lạnh sang Cạnh tranh lạnh
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO