Ký ức trên từng nét vẽ – Hành trình của một họa sĩ chiến sĩ
Hơn 150 tác phẩm của họa sĩ Huỳnh Phương Đông vừa được giới thiệu với công chúng trong triển lãm “Hành trình Huỳnh Phương Đông”. Triển lãm do Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, Hội Mỹ thuật Việt Nam cùng gia đình cố họa sĩ phối hợp tổ chức nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh của họa sĩ Huỳnh Phương Đông (22/4/1925 – 22/4/2025) và hướng tới 50 năm ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 – 30/4/2025).
Họa sĩ Huỳnh Phương Đông tên thật là Huỳnh Công Nhãn, từng theo học Trường Cao đẳng Mỹ thuật Việt Nam (1957-1963). Ông là một trong những nghệ sĩ tiêu biểu gắn liền với hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ. Năm 1963, ông lấy bí danh Huỳnh Phương Đông khi vượt Trường Sơn vào chiến trường miền Đông Nam bộ và công tác tại Phòng Hội họa Giải phóng từ năm 1964. Sau ngày đất nước thống nhất, ông tiếp tục hoạt động nghệ thuật dưới tên này cho đến năm 2015.
Phát biểu tại lễ khai mạc triển lãm, ông Nguyễn Anh Minh – Giám đốc Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam nhấn mạnh: "Với hơn 70 năm miệt mài lao động sáng tạo, cố họa sĩ Huỳnh Phương Đông đã dành cả cuộc đời người họa sĩ - chiến sĩ cống hiến hết mình cho dân tộc, cho nghệ thuật. Ông đã để lại một kho tàng di sản nghệ thuật quý giá với hàng ngàn ký họa... tập trung vào chủ đề con người và phong cảnh, với mảng đề tài lớn nhất là chiến tranh cách mạng".
Triển lãm “Hành trình Huỳnh Phương Đông” giới thiệu hơn 150 tác phẩm với nhiều chất liệu đa dạng như than chì, màu nước, bút mực, bột màu, lụa, sơn dầu… Mỗi bức tranh là một câu chuyện, một thời đoạn khốc liệt nhưng đầy khí phách của quân và dân Việt Nam. Mảng ký họa chân dung thể hiện chân thật sinh động về những người đã sống và chiến đấu, anh dũng đi qua cuộc chiến. Đó là những người lính, thanh niên xung phong, giao liên… được phác họa bằng nét vẽ nhanh, dứt khoát giữa bom đạn, thể hiện tinh thần chiến đấu kiên cường và lòng quả cảm đáng khâm phục.
Đáng chú ý, triển lãm giới thiệu tác phẩm khổ lớn nhất của ông - “Chiến thắng Ấp Bắc” dài 7,6 mét. Cùng với đó là loạt tranh tái hiện những trận đánh lịch sử như Trận La Ngà, Mặt trận cầu chữ Y, và những địa danh gắn liền với huyền thoại cách mạng như đất thép Củ Chi, căn cứ nổi Rừng Sác…
Bên cạnh đó, là những tác phẩm ca ngợi vẻ đẹp con người, quê hương đất nước, từ người nông dân, công nhân, đến các em nhỏ, các bà mẹ Việt Nam anh hùng những hình ảnh bình dị mà giàu chất nhân văn.
Triển lãm “Hành trình Huỳnh Phương Đông” không chỉ là dịp tưởng nhớ, tôn vinh một họa sĩ chiến sĩ kiên trung mà còn là cơ hội để thế hệ hôm nay cảm nhận sâu sắc giá trị của hòa bình và những hy sinh thầm lặng của lớp người đi trước. Qua từng nét vẽ, người xem sẽ được dẫn dắt trở lại một thời lịch sử hào hùng khắc ghi mãi trong ký ức dân tộc.
Tại triển lãm, bà Lê Thị Thu vợ của cố họa sĩ Huỳnh Phương Đông xúc động chia sẻ: “Trong suốt cuộc đời 90 năm, họa sĩ Huỳnh Phương Đông đã dành trọn 70 năm gắn bó với nghệ thuật. Riêng 30 năm trong số đó, ông miệt mài sáng tác giữa khói lửa chiến tranh, góp phần vào hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ. Dù ở thời chiến hay thời bình, ông luôn sống trọn vẹn và đầy đam mê với sự nghiệp nghệ thuật của mình…”
Bên cạnh các tác phẩm ký họa, triển lãm còn giới thiệu nhiều tư liệu, hình ảnh liên quan đến quá trình sáng tác của cố họa sĩ. Những nội dung này góp phần giúp công chúng hiểu sâu hơn về bối cảnh ra đời của các tác phẩm, cũng như giá trị nghệ thuật gắn liền với lịch sử mà ông để lại./.
