Văn hóa – Di sản

Hoàng Thái Hậu Ỷ Lan – tài năng và đức độ

Tạ Ngọc Liễn • 25/10/2023 17:24

Linh nhân Hoàng thái hậu Ỷ Lan triều Lý là một nhân vật lịch sử và văn hóa nổi tiếng của nước nhà. Tên tuổi cũng như cuộc đời bà gắn liền với sự nghiệp của hai ông vua anh kiệt là Lý Thánh Tông, chồng bà và Lý Nhân Tông, con trai bà.

Gần một nghìn năm qua trong lịch sử, trong ký ức nhân dân cả nước, bà Ỷ Lan đã trở thành hình ảnh tiêu biểu cho những đức tính cao quý của dân tộc, như lòng can đảm, trí thông minh, tinh thần chịu khó học hỏi để vươn lên, có trách nhiệm lo toan gánh vác công việc chung của đất nước, giàu lòng nhân ái...

hoang-thai-hau-y-lan.jpg
Tượng Hoàng Thái Hậu Ỷ Lan.

Theo Việt sử lược (thế kỷ XIV), Đại Việt sử ký toàn thư (thế kỷ XV), Lý triều đệ tam Hoàng thái hậu cổ lục thần tích quốc ngữ diễn ca vặn (thế kỷ XVIII), Hải Dương tỉnh chí..., bà Ỷ Lan quê ở hương Thổ Lỗi. Ở nước ta thời xưa, hương là một đơn vị hành chính địa phương, thường do một số thôn, trang hợp thành. Tên gọi các làng, xã, hương, huyện... cũng biến động, thay đổi nhiều qua các đời. Tên hương Thổ Lỗi cũng là trải qua khá nhiều lần thay đổi. Trong sách Đại Việt sử ký toàn thư chép: vào năm 1068, triều đình cho đổi tên hương Thổ Lỗi thành hương Siêu Loại, vì Thổ Lỗi là nơi sinh của Nguyên phi Ỷ Lan. Sách Đại Nam nhất thống chí cho biết, hương Siêu Loại sau đổi làm huyện Siêu Loại. Huyện Siêu Loại tồn tại tới đầu thế kỷ XIX, thuộc phủ Thuận An, xứ Kinh Bắc. Phủ Thuận An thuộc Bắc Ninh, đời Lý là quận Gia Lâm, đời Trần là lộ Bắc Giang. Từ đời Mạc (thế kỷ XVI) đến đầu triều Nguyễn (đầu thế kỷ XIX) thuộc trấn Hải Dương. Từ niên hiệu Minh Mệnh thứ 13 (1833), hai huyện Văn Giang và Gia Lâm được tách thành hai phân phủ.

Có hai bộ sử cổ viết về bà Ỷ Lan sớm nhất là Việt sử lược và Đại Việt sử ký toàn thư. Nhưng trong cả hai đều không chép tên thật của bà Ỷ Lan. Bởi vì, từ trước tới nay, trong một số công trình nghiên cứu sử học, văn học, khi nói tới bà Ỷ Lan, các tác giả chỉ ghi “Lê Thị Ỷ Lan, tên thật và năm sinh chưa rõ” (Thơ văn Lý –Trần, 1977).

Tuy nhiên cũng có một số sách báo viết bà Ỷ Lan tên là Lê Thị Yến. Theo ông Hoàng Xuân Hãn trong cuốn Mộng Khê bút đàm của một tác giả người đời Tống (Trung Quốc) là Thẩm Hoạt có nói tới bà Lê Thị Yến. Căn cứ vào các sự kiện và văn cảnh, Hoàng Xuân Hãn cho rằng chữ Yến ở đây là ghi theo âm Trung Quốc, nhưng có thể hiểu rằng Thẩm Hoạt nói về bà Ỷ Lan. Nhưng trong sách Lý Thường Kiệt, ông Hoàng Xuân Hãn không khẳng định Yến là tên thật của Ỷ Lan.

Nhưng rất may mắn là trong khúc diễn ca Nộm của tác giả Trương Thị Ngọc Trong đã cho chúng ta viết khá đầy đủ về thân thế bà Ỷ Lan, trong đó nói rõ tên thật của bà là Khiết.

Lỗi hương chốn ấy có nhà họ Lê...

Hoài thai đã đủ mười trăng,

Dốc sinh một gái xem bằng tiên nga.

Phương phi mày liễu, mặt hoa,

Má đào mũi hạnh da ngà lưng ong.

Mẹ cha mừng rõ xiết đâu,

Nâng niu vàng ngọc thể âu khác thường.

Lạch trong như nước, như gương,

Song thân mới đặt Khiết nàng nga linh...

Lê Thị Khiết từ lúc mới lọt lòng đã có dáng vẻ xinh đẹp (theo truyền thuyết ở địa phương, bà Ỷ Lan sinh ngày 7-3 năm Giáp Thân). Khi bà mười hai tuổi thì thân mẫu qua đời. Ba, bốn năm sau, thân phụ , một người có học vấn, làm việc nơi công đường, lấy vợ kế . Nhưng ít lâu sau ông cũng tạ thế. Lê Thị Khiết sống với bà mẹ kế hiền lành, chăm lo tần tảo việc nhà. Hai người nương tựa vào nhau như hình mẫu tử thật sự.

Như vậy bà Ỷ Lan tên thật là Lê Thị Khiết, sinh ngày 7 tháng 3 năm Giáp Thân (1044) tại hương Thổ Lỗi.

Khi ấy triều Lý do Lý Thánh Tông trị vì. Lý Thánh Tông (huý là Nhật Tôn, con trưởng Lý Thái Tông), sinh năm 1023, lên làm vua năm 1054, mất năm 1072, thọ 50 tuổi. Lý Thánh Tông được sử sách khen là bậc vua có công giữ yên đất nước, mở mang, phát triển văn hóa, kinh tế và rất giàu lòng yêu thương nhân dân.

Sách Đại Việt sử ký toàn thư chép, vua Lý Thánh Tông năm 40 tuổi vẫn chưa có con trai. Nhà vua bèn đi tới các chùa, quán để cầu tự. Xe vua đi đến đâu, con trai, con gái nô nức đổ ra xem. Duy có một người con gái ở hương Thổ Lỗi đang hái dâu, cứ đứng nguyên chỗ, tựa mình vào gốc lan. Vua trông thấy nàng xinh đẹp, cho đưa về cung và tỏ lòng yêu dấu, phong làm Ỷ Lan phu nhân (1063). Người dựa vào gốc lan, Ỷ Lan phu nhân chính là Lê Thị Khiết.

Năm 1066, bà Lê Thị Khiết sinh được một cậu con trai, đặt tên là Lý Càn Đức, Lý Thánh Tông vô cùng sung sướng, ngay ngày hôm sau, lập Càn Đức làm Hoàng thái tử và phong Ỷ Lan phu nhân làm Thần phi.

Năm 1068, bà Ỷ Lan lại sinh thêm một người con trai là Hoàng tử Minh Nhân Vương. Từ đây, sử gọi bà là Nguyên phi Ỷ Lan.

Nguyên phi Ỷ Lan được xem là một nhân vật lịch sử và tên tuổi của bà được sử sách truyền tụng có lẽ bắt đầu từ sự kiện năm 1069. Năm ấy, Lý Thánh Tông mang quân đi đánh giặc phương nam. Ở nhà, bà Ỷ Lan tích cực tham gia công việc triều chính, làm được nhiều việc tốt đẹp. Trong khi đó, Lý Thánh Tông đánh trận không thắng, liền đem quân về. Giữa đường trở về, Lý Thánh Tông nghe tin báo rằng Nguyên phi Ỷ Lan đã giúp vào chính sự, làm cho trong nước yên ổn, lòng dân vui vẻ. Bà được nhân dân quí trọng, tôn vinh. Lý Thánh Tông bèn nói: “Nguyên phi là đàn bà còn làm được như thế, ta là đàn ông thì chẳng được việc gì”. Sau đấy, Lý Thánh Tông đưa quân quay lại đánh bắt được vua Chiêm Thành là Chế Củ (sau đó tha Chế Củ về nước), ca khúc khải hoàn. Trong sự nghiệp chấn hưng đất nước của Lý Thánh Tông, rõ ràng có vai trò không nhỏ của Nguyên phi Ỷ Lan.

Năm 1072, Lý Thánh Tông mất, Lý Càn Đức, mới 7 tuổi, lên ngôi vua và Nguyên phi Ý Lan được tôn làm Hoàng thái phi. Lý Đạo Thành, một người trong hoàng tộc, giữ chức Thái sư giúp đỡ công việc triều chính. Trong tám ông vua triều Lý, Lý Nhân Tông (Càn Đức) là ông vua có chiến công hiển hách nhất. Ông cùng Lý Thường Kiệt đã lãnh đạo quân dân Đại Việt đánh tan quân xâm lược Tống năm 1076, bảo vệ vững chắc nền độc lập dân tộc. Quốc gia Đại Việt dưới thời Lý Nhân Tông trị vì, đối với bên ngoài thì “Nước lớn sợ, nước nhỏ mến phục”. Trong nước thái bình, nhân dân giàu có. Dưới triều Lý Nhân Tông, bà Ỷ Lan đóng vai trò nổi bật trong đời sống cung đình. Với tư cách là mẹ đẻ ra vua, năm 1073, bà Ỷ Lan được tôn làm Linh nhân Hoàng thái hậu. Là một phụ nữ tài trí, đức độ, lại được Lý Thường Kiệt ủng hộ, nên Hoàng thái hậu Ỷ Lan đã có những đóng góp tích cực vào cơ nghiệp nhà Lý, nhất là về mặt văn hóa, xã hội.

Ở thời Lý, trong tầng lớp nhân dân lao động, chủ yếu là nông dân, có nhiều người nghèo khổ, phải bán mình đi làm thuê, làm mướn. Con trai không lấy nổi vợ, con gái không lấy được chồng. Cảm thương cho những số phận hẩm hiu đó, bà Ỷ Lan đã lấy tiền trong kho của vương triều, dùng để chuộc những cô con gái nhà nghèo đã phải bán đợ mình, rồi gả họ cho những người góa vợ hoặc vì nghèo khó không có vợ. Với việc làm nhân chính như vậy, quả là “Thái hậu Ỷ Lan đã đổi mệnh cho họ” (Lời Ngô Sĩ Liên trong Đại Việt sử ký toàn thư).

Theo dõi, chăm lo tới đời sống của nhân dân, của tình hình sản xuất nông nghiệp là mối quan tâm thường xuyên của Hoàng thái hậu Ỷ Lan. Bà thường nói với Lý Nhân Tông: “Gần đây, ở kinh thành, hương ấp, có nhiều người làm nghề trộm trâu. Trăm họ cùng quẫn, mấy nhà phải cày chung một con trâu. Trước đây ta đã từng nói tới việc ấy, nhà nước đã có lệnh cấm. Nhưng nay tệ giết trâu lại nhiều hơn trước” (Đại Việt sử ký toàn thư). Nghe theo lời Hoàng thái hậu Ỷ Lan, vua Lý Nhân Tông đã ban hành lệnh cấm mổ trộm trâu. Những người phạm tội phải xử rất nặng.

Bà Ỷ Lan không chỉ là người hâm mộ đạo Phật, đã có công xây dựng hàng trăm ngôi chùa mà còn là người hiểu biết sâu sắc Phật học, có kiến thức về Phật học, không thua kém các Thiền sư nổi tiếng đương thời. Trong truyện Sư Thông Biện ở sách Thiền uyển tập anh có tả lại cuộc tọa đàm về Phật học giữa Hoàng thái hậu Ỷ Lan với các vị sư học rộng, tổ chức tại Thăng Long năm 1096. Truyện kể rằng:

“Một hôm, linh nhân thái hậu đặt tiệc chay ở chùa, mời các nhà sư có học vấn uyên bác tới dự, rồi, Thái hậu Ỷ Lan đặt ra một loạt câu hỏi xoay quanh những vấn đề căn bản của Phật học nói chung và Phật học ở nước ta nói riêng. Tất cả đều im lặng không trả lời được. Duy có nhà sư Trí Thông trụ trì ở chùa Khai Quốc, thành Thăng Long là ứng giải được tường tận các câu hỏi của Thái hậu, khiến Thái hậu rất hài lòng, ban thưởng hậu hĩ và đặt tên hiệu cho ông là Thông Biện đại sư; sau lại triệu Thông Biện vào cung làm quốc sư. Thái hậu cùng Thiền sư Thông Biện thường trao đổi ý kiến về những tôn chỉ đạo Phật và Thái hậu tỏ ra hiểu rất sâu xa Phật học. Hoàng thái hậu Ỷ Lan có viết một bài kệ:

Sắc thị không, không tức sắc,

Không thị sắc, sắc tức không.

Sắc không câu bất quản,

Phương đắc khế chân không.

(Sắc là không, không tức sắc,

Không là sắc, sắc tức không.

Sắc không đều chẳng quản,

Mới được hợp chân tông)

Với bài kệ này, Hoàng thái hậu Ỷ Lan được các nhà nghiên cứu văn học xếp vào hàng tác giả văn học thời Lý - Trần. Ỷ Lan Hoàng thái hậu qua đời ngày 25 tháng 7, năm Đinh Dậu (1117), an táng ở Thọ Lăng, phủ Thiên Đức./.

Theo Danh nhân Thăng Long - Hà Nội

Bài liên quan
(0) Bình luận
  • Văn hóa Thăng Long - Hà Nội luôn có sự kết nối chặt chẽ với cách tiếp cận, tâm thế liên vùng
    GS.TS Nguyễn Văn Kim - Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam nhận định, truyền thống văn hóa Thăng Long - Hà Nội luôn có sự kết nối chặt chẽ với cách tiếp cận, tâm thế liên, xuyên vùng. Là trung tâm văn hóa tiêu biểu của đất nước, Thăng Long là nơi lọc chọn, thử thách, đào luyện những tài năng, bậc anh kiệt. Tài năng, cống hiến và trước tác của họ đã phát triển trên đất Thăng Long và làm rạng danh cho truyền thống văn hiến Thăng Long.
  • Lễ hội Đức Thánh Tam Giang tỏa sáng truyền thống quê hương Đa Phúc
    Chào mừng kỷ niệm 96 năm Ngày truyền thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam (18/11/1930 – 18/11/2026) và chào mừng Ngày văn hoá Việt Nam 24/11. Trong không khí phấn khởi, tự hào và hướng về những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc, trong hai ngày 17 và 18/11/2026 (tức ngày mùng 9 và 10 tháng 10 Âm lịch năm Bính Ngọ), tại đình Ngô Đạo, thôn Ngô Đạo, xã Đa Phúc, Thành phố Hà Nội, đã diễn ra Lễ hội truyền thống Đức Thánh Tam Giang năm 2026 với nhiều hoạt động văn hóa, tín ngưỡng đặc sắc, trang trọng và giàu ý nghĩa.
  • Xã Nội Bài: Khánh thành công trình tu bổ di tích nghệ thuật đền, chùa Thanh Nhàn
    Ngày 14/11, Đảng ủy - HĐND – UBND - Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Nội Bài (Hà Nội) long trọng tổ chức Lễ khánh thành công trình tu bổ, tôn tạo đền, chùa Thanh Nhàn và hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026. Dự buổi lễ có Phó Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Văn Phong và đồng chí Đinh Văn Khóa, Phó Trưởng ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội .
  • Quốc Tử Giám - 950 năm dấu ấn lịch sử và giá trị trường tồn của quốc học Việt Nam
    Trong suốt chiều dài lịch sử dựng nước và giữ nước, dân tộc Việt Nam luôn dành sự quan tâm đặc biệt cho việc học tập, xem trọng việc đào tạo và trọng dụng nhân tài để xây dựng quốc gia. Ra đời vào năm 1076 tại kinh đô Thăng Long, Quốc Tử Giám chính là dấu mốc mang tính bước ngoặt của nền giáo dục Đại Việt. Di tích và tư liệu lưu giữ tại quần thể Văn Miếu - Quốc Tử Giám đến nay đã trở thành những biểu tượng tiêu biểu, minh chứng cho bề dày truyền thống văn hiến của đất nước.
  • Triển lãm “Quốc Tử Giám Thăng Long”: Đề cao giá trị đạo học và tình yêu quê hương đất nước
    Sáng nay 10/11, tại không gian văn hóa vườn hoa đền Bà Kiệu bên hồ Hoàn Kiếm (phường Hoàn Kiếm), Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám long trọng tổ chức khai mạc triển lãm “Quốc Tử Giám Thăng Long”. Sự kiện là hoạt động ý nghĩa hướng tới kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076 – 2026).
  • Hà Nội: Công nhận 46 không gian văn hóa sáng tạo và khai trương Không gian văn hóa Lũng Trăng
    Tối 8-11, tại Đồi Ba Thang, thôn Yên Bình 1, xã Yên Xuân, Hà Nội, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội tổ chức Lễ trao quyết định công nhận 46 Không gian văn hóa sáng tạo Hà Nội năm 2026 và khai trương không gian văn hóa Lũng Trăng. Nằm dưới chân núi Viên Nam, giữa không gian thiên nhiên của vùng đất Mường Yên Xuân, Lũng Trăng ra đời mở ra một không gian giao thoa giữa thiên nhiên, nghệ thuật và văn hóa bản địa.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Nhà giáo - nhà văn Lê Phương Liên: Người bạn đồng hành với tuổi thơ
    Nhà giáo - nhà văn Lê Phương Liên là cây bút rất quen thuộc với đông đảo bạn đọc, đặc biệt là bạn đọc nhỏ tuổi. Sau nhiều năm đứng lớp, chị chuyển sang làm biên tập viên, rồi đảm nhiệm cương vị Trưởng ban Văn học Thiếu nhi của Hội Nhà văn Việt Nam. Tôi đã biết đến các tác phẩm của chị từ lâu, nhưng mãi đến gần đây, khi cùng sống trong một khu chung cư, chúng tôi mới có dịp thường xuyên gặp gỡ, giao lưu. Tôi dành cho chị nhiều tình cảm quý mến bởi thái độ thân thiện, hòa đồng và đặc biệt là những cống hiến đa dạng của chị cho nền văn học đương đại nước nhà. Đặc biệt, ở mảng sáng tác dành cho thiếu nhi, chị đã trở thành người bạn đồng hành bền bỉ của tuổi thơ qua nhiều thế hệ.
  • Đánh thức không gian công cộng bằng nghệ thuật ký họa đa chất liệu
    Nằm trong chuỗi hoạt động nổi bật của Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, workshop "Vẽ ký họa đa chất liệu HWA" diễn ra chiều 18/11 tại Công viên Thống Nhất không chỉ mang đến trải nghiệm hội họa thú vị mà còn tạo ra sự kết nối sâu sắc giữa con người, thiên nhiên và những di sản văn hóa của Thủ đô.
  • Gặp gỡ kỳ lạ tại "Gió Gió Mây Mây": Múa cổ ngàn năm "bén duyên" nghệ thuật đương đại thế giới
    Nằm trong chuỗi chương trình “Hà Nội Sáng Đèn” (Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026), dự án “Gió Gió Mây Mây” không chỉ là một thể nghiệm nghệ thuật độc đáo mà còn là cuộc chạm mặt kỳ lạ giữa di sản diễn xướng dân gian Triều Khúc và nghệ thuật đương đại thế giới. Lần đầu tiên, nhịp múa bồng ngàn năm tuổi hòa quyện cùng âm nhạc điện tử, mở ra một hướng đi mới cho việc lan tỏa văn hóa bản địa.
  • Các thủ khoa xuất sắc của Thủ đô là nguồn lực quý báu góp phần đưa đất nước phát triển
    Đó là phát biểu của đồng chí Nguyễn Văn Phong – Phó Bí thư Thành ủy Hà Nội tại "Lễ tuyên dương thủ khoa xuất sắc tốt nghiệp các trường Đại học, Học viện trên địa bàn Thành phố năm 2026" do Thành ủy - HĐND - UBND - Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội tổ chức tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, tối ngày 18/11.
  • Phường Tây Hồ tuyên dương các điển hình tiên tiến, nhà giáo tiêu biểu năm 2026
    Ngày 19/11, UBND phường Tây Hồ (Hà Nội) tổ chức Lễ tuyên dương, khen thưởng các điển hình tiên tiến, nhà giáo tiêu biểu nhân dịp kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 – 20/11/2026). Đây là dịp tri ân những đóng góp của đội ngũ nhà giáo, đồng thời ghi nhận những thành tích nổi bật của ngành Giáo dục và Đào tạo phường trong thời gian qua.
Đừng bỏ lỡ
  • Chương trình “Muôn sắc Việt Nam” tại Hà Nội khẳng định sức hút với công chúng
    Chỉ ít phút sau khi Ban tổ chức chương trình nghệ thuật đặc biệt “Muôn sắc Việt Nam: Văn hóa soi đường - Non sông hòa nhịp” chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026, mở cổng đăng ký vé trực tuyến vào 10 giờ sáng 19/11, toàn bộ vé trực tuyến miễn phí xem chương trình đã được đăng ký hết. Qua đó cho thấy “Muôn sắc Việt Nam” có sức hút rất lớn đối với công chúng.
  • Văn hóa Thăng Long - Hà Nội luôn có sự kết nối chặt chẽ với cách tiếp cận, tâm thế liên vùng
    GS.TS Nguyễn Văn Kim - Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam nhận định, truyền thống văn hóa Thăng Long - Hà Nội luôn có sự kết nối chặt chẽ với cách tiếp cận, tâm thế liên, xuyên vùng. Là trung tâm văn hóa tiêu biểu của đất nước, Thăng Long là nơi lọc chọn, thử thách, đào luyện những tài năng, bậc anh kiệt. Tài năng, cống hiến và trước tác của họ đã phát triển trên đất Thăng Long và làm rạng danh cho truyền thống văn hiến Thăng Long.
  • [Podcast] Tản văn: Những ngày chớm đông
    Tỉnh dậy sau một giấc ngủ thật sâu, tôi vẫn cố cuộn tròn trong chăn nghe tiếng gió ù ù ngoài cửa sổ. Mím chặt đôi bờ môi khô, hít một hơi thật sâu, cảm nhận cái lạnh đang luồn sâu vào lồng ngực. Mùa đông đến thật rồi.
  • [Video] Chợ Đồng Xuân - từ di sản Kẻ Chợ đến mô hình tổ hợp kinh doanh sáng tạo
    Trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội 2026, sáng 18/11 tại Chợ Đồng Xuân (phường Hoàn Kiếm), Sở Văn hóa Thể thao Du lịch Hà Nội, Tạp chí Kiến trúc cùng UBND phường Hoàn Kiếm, Công ty CP Đồng Xuân phối hợp tổ chức tọa đàm “Chợ Đồng Xuân – Từ di sản Kẻ Chợ đến mô hình Tổ hợp kinh doanh sáng tạo (BID)”. Trước đó, các đại biểu đã tham gia tour “Chạm Đồng Xuân”, khám phá không gian chợ Đồng Xuân và những câu chuyện về lịch sử, văn hóa, đời sống giao thương của khu chợ lâu đời giữa lòng Hà Nội.
  • Hà Nội tặng danh hiệu “Người tốt, việc tốt” cho 9 hội viên phụ nữ tiêu biểu
    Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội đã ký Quyết định tặng danh hiệu “Người tốt, việc tốt” cho 9 hội viên phụ nữ tiêu biểu. Tiền thưởng được trích từ Quỹ Thi đua, Khen thưởng Thành phố theo đúng quy định tài chính hiện hành. Các cá nhân được vinh danh thuộc nhiều địa bàn khác nhau trên toàn Thành phố.
  • Đưa tác phẩm nghệ thuật đỉnh cao, di sản văn hóa của Việt Nam ở nước ngoài về nước
    Thủ tướng Chính phủ vừa chính thức phê duyệt Đề án đưa các tác phẩm nghệ thuật đỉnh cao, di sản văn hóa của Việt Nam đáp ứng được tiêu chí bảo vật quốc gia, cổ vật quý hiếm có giá trị đang ở nước ngoài về nước.
  • Khi ý tưởng táo bạo của giới trẻ "chạm" vào nghề truyền thống
    Vượt ra khỏi những diễn ngôn bảo tồn quen thuộc, triển lãm “Theo bước di sản cộng đồng 2026” (khai mạc chiều 16/11 tại Hội quán Phúc Kiến- Hà Nội) đã mang đến một cuộc gặp gỡ thực tế đầy cảm hứng. Nằm trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội, sự kiện giới thiệu 9 thiết kế tiên phong từ gốm Bát Tràng, sơn mài Hạ Thái và thổ cẩm người Mông; qua đó mở ra cuộc "chất vấn" lịch sử trực diện giữa giới trẻ và các nghệ nhân lão làng nhằm giải quyết bài toán sinh kế, định vị lại di sản trong nhịp sống đương đ
  • “Muôn sắc Việt Nam” góp phần khẳng định hình ảnh Hà Nội văn hiến, sáng tạo, hội nhập và phát triển
    Theo đồng chí Đào Xuân Dũng – Phó Trưởng ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội, chương trình nghệ thuật đặc biệt chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026 tại Sân vận động quốc gia Mỹ Đình tối 24/11 không chỉ tạo dấu ấn trong đêm diễn mà còn lan tỏa sâu rộng những giá trị văn hóa Việt Nam, góp phần khẳng định hình ảnh Hà Nội là Thủ đô văn hiến, sáng tạo, hội nhập và phát triển.
  • Triển lãm “Sống cùng dòng sông - Tuyến đường sinh thái bờ vở sông Hồng”
    Sáng 17/11, tại không gian Villa 49 Trần Hưng Đạo (phường Cửa Nam, TP. Hà Nội), đã diễn ra phiên khai mạc triển lãm “Sống cùng dòng sông - Tuyến đường sinh thái bờ vở sông Hồng”. Hoạt động nằm trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026.
  • Phát huy giá trị Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất, Ngày Văn hóa Việt Nam, Ngày hội Đại đoàn kết
    Theo Ban Tuyên giáo Trung ương, phát huy giá trị Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất (24/11/1946), Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) và Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc (18/11) cần gắn việc kế thừa các giá trị lịch sử, tư tưởng với những nhiệm vụ cụ thể trong xây dựng, phát triển văn hóa, con người Việt Nam và củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Hoàng Thái Hậu Ỷ Lan – tài năng và đức độ
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO