Tác giả - tác phẩm

Bộ sách quý về lịch sử địa danh và địa giới hành chính Việt Nam

Thụy Phương • 21/03/2025 14:04

Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật vừa ra mắt bạn đọc bộ sách "Thành lập và thay đổi địa danh, địa giới đơn vị hành chính trong lịch sử Việt Nam" do nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Ân biên soạn. Với gần 2.000 trang sách, bộ sách cung cấp cái nhìn toàn diện về sự hình thành, phát triển và điều chỉnh địa danh, địa giới đơn vị hành chính qua từng giai đoạn lịch sử.

Thay đổi địa giới hành chính là quá trình điều chỉnh, sắp xếp các đơn vị hành chính nhằm phù hợp với sự phát triển của quốc gia. Đây là một yêu cầu tất yếu trong quản lý nhà nước, giúp nâng cao hiệu quả điều hành và đáp ứng nhu cầu thực tiễn của từng giai đoạn lịch sử.

Trong suốt chiều dài lịch sử, cùng với những biến động về chính trị, kinh tế, xã hội, hệ thống địa giới hành chính Việt Nam cũng không ngừng thay đổi. Dưới các triều đại phong kiến, các đơn vị hành chính như châu, quận, phủ, tổng, xã liên tục được điều chỉnh. Đến thời kỳ cận - hiện đại, sự thay đổi vẫn tiếp diễn, phản ánh sự phát triển và quản lý lãnh thổ theo từng thời kỳ. Nhiều địa danh tồn tại hàng trăm, thậm chí hàng nghìn năm, không chỉ mang giá trị hành chính mà còn là dấu ấn lịch sử, văn hóa của từng vùng miền.

Hiện nay, tư liệu về địa danh và địa giới hành chính Việt Nam vẫn còn tản mạn, chưa được hệ thống hóa đầy đủ, gây khó khăn trong nghiên cứu và tra cứu. Việc xây dựng một công trình khoa học tổng hợp về chủ đề này là cần thiết, góp phần bảo tồn giá trị lịch sử và hỗ trợ công tác quản lý, hoạch định chính sách.

Bộ sách quý về lịch sử địa danh và địa giới hành chính Việt Nam.

Chính vì vậy, bộ sách "Thành lập và thay đổi địa danh, địa giới đơn vị hành chính trong lịch sử Việt Nam" ra đời như một tài liệu nghiên cứu quan trọng, giúp bảo tồn những giá trị lịch sử và hỗ trợ công tác hoạch định chính sách.

Bộ sách gồm hai tập. Tập I ghi nhận sự hình thành và thay đổi địa danh, địa giới hành chính từ thời kỳ Hùng Vương đến tháng 4/1975, bao gồm các triều đại phong kiến, thời kỳ Bắc thuộc, thời Nguyễn, thời Pháp thuộc, Cách mạng Tháng Tám và hai cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ.

Tập II tiếp nối từ tháng 5/1975 đến tháng 12/2024, phản ánh sự điều chỉnh hành chính trong giai đoạn hiện đại, đặc biệt là quá trình sáp nhập, chia tách các tỉnh, thành phố nhằm tinh gọn bộ máy quản lý và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.

Bộ sách là một công trình khoa học đồ sộ được biên soạn và khảo cứu công phu, tổng hợp từ hàng nghìn tư liệu, tài liệu, văn bản pháp lý về sự phân chia địa giới nước Việt Nam thành các khu vực hành chính qua các thời kỳ, từ thời Hùng Vương dựng nước đến nay.

Điểm nổi bật của bộ sách là việc sử dụng nguồn tư liệu phong phú, đáng tin cậy từ các sách báo, văn bản pháp lý chính thức, đồng thời tổng hợp những thông tin mới về sự thay đổi địa danh, địa giới từ thời kỳ phong kiến và thời kỳ Pháp thuộc mà trước đây chưa được khai thác đầy đủ. Nhờ đó, bộ sách không chỉ mang giá trị biên niên lịch sử mà còn là nguồn tài liệu tham khảo hữu ích cho các nhà nghiên cứu, nhà quản lý, hoạch định chính sách, giảng viên, sinh viên và cả những ai quan tâm đến lịch sử hành chính Việt Nam.

Với giá trị thực tiễn cao, bộ sách được xem là một công cụ tra cứu quan trọng trong bối cảnh các tỉnh, thành phố đang được xem xét sáp nhập nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và phát triển kinh tế. Không chỉ giúp lưu giữ thông tin về các địa danh cũ, bộ sách còn góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa, tránh nguy cơ mai một khi các đơn vị hành chính thay đổi. Đây là một đóng góp quan trọng vào công tác nghiên cứu địa danh học, lịch sử địa phương và quản lý hành chính tại Việt Nam./.

Bài liên quan
  • Ra mắt cuốn sách "Đẩy mạnh công cuộc xây dựng và phát triển đất nước"
    Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia Sự thật vừa ra mắt bạn đọc cuốn sách "Đẩy mạnh công cuộc xây dựng và phát triển đất nước" tập hợp hơn 70 bài viết, bài phát biểu, thư từ của đồng chí Nguyễn Minh Triết trong giai đoạn 2000 - 2010. Qua gần 500 trang sách, độc giả sẽ có cái nhìn sâu sắc hơn về tư tưởng, quan điểm và đường lối lãnh đạo của đồng chí trên nhiều lĩnh vực trọng yếu của đất nước, từ công tác xây dựng Đảng, phát triển kinh tế - xã hội đến việc mở rộng quan hệ đối ngoại trong bối cảnh hội nhập quốc tế.
(0) Bình luận
  • Những nghịch lý của tuổi trẻ trong kỷ nguyên số
    Giữa một thế giới chỉ cần vài giây để gửi đi một tin nhắn, vài thao tác để kết bạn và một chiếc điện thoại để tiếp cận vô số thông tin, vì sao người trẻ lại có thể cảm thấy cô đơn hơn bao giờ hết? Với cuốn sách "iGen - Thế hệ Smartphone", Tiến sĩ tâm lý học Jean M. Twenge không chỉ đặt ra câu hỏi về những thay đổi của thế hệ lớn lên trong kỷ nguyên số, mà còn mở ra một cuộc đối thoại cần thiết giữa người trẻ với gia đình, nhà trường và xã hội.
  • Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật đưa 7 cuốn sách lên Amazon
    Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật vừa chính thức đưa 7 cuốn sách đầu tiên lên nền tảng Amazon, bắt đầu mở bán tới bạn đọc toàn cầu. Sự kiện đánh dấu bước tiến mới của Nhà xuất bản trong đổi mới phương thức phát hành, đẩy mạnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế.
  • Hồi ký “Nghèo”: Viết lại cuộc đời từ những ký ức đau thương
    Có những cuốn sách khiến người đọc day dứt không phải bởi câu chuyện được kể quá đẹp đẽ, mà bởi hiện thực trong đó trần trụi đến mức người ta khó lòng ngoảnh mặt làm ngơ. “Nghèo” của Katriona O’Sullivan do NXB Thế giới và Alpha Books liên kết xuất bản là một cuốn tự thuật như thế. Qua những ký ức về tuổi thơ nghèo khó, gia đình bất ổn và hành trình vượt lên nghịch cảnh, tác giả không chỉ kể lại những gì mình đã trải qua mà còn cho thấy một con người có thể phải đấu tranh đến nhường nào để giành lấy quyền đ
  • Hồng Thanh Quang - một hồn thơ lãng mạn say đắm
    Trong thơ tình Việt Nam đương đại, Hồng Thanh Quang là một giọng thơ dễ nhận ra bởi sự say đắm, nồng nàn, giàu nhạc tính và một nỗi muộn màng rất riêng. Thơ ông không phải tình yêu trong trẻo, non tơ, cũng không phải lời than thở ủy mị của một cái tôi thất tình, mà là tiếng nói của một trái tim từng trải qua lỡ dở, xa cách, nhớ thương, tha thứ và mất mát. Đó là hồn thơ lãng mạn hiện đại, say đắm mà từng trải, ngọt ngào mà đắng xót, da diết mà không bi lụy; luôn biết biến tình yêu thành nhạc điệu, ký ức thành những hình ảnh trữ tình lay động. Nếu “Chút sen còn lại” lấy hình tượng sen làm trung tâm cảm xúc, thì “Cúc muộn” nghiêng về vẻ đẹp cuối mùa, sau bão giông, lỡ làng và những dấu vết của thời gian.
  • Ra mắt tiểu thuyết “Xứ sở vô danh” của nhà văn người Pháp gốc Việt Đoan Bui
    Chiều ngày 11/10/2026, tại Hà Nội, Nhà xuất bản Kim Đồng tổ chức buổi giao lưu, ra mắt tiểu thuyết “Xứ sở vô danh” của nhà văn người Pháp gốc Việt Doan Bui, do dịch giả Thuận chuyển ngữ. Tác phẩm từng được đề cử Giải Femina (Prix Femina) - một giải thưởng văn chương danh giá của Pháp.
  • Nhà thơ Bằng Việt nhận Giải thưởng Lớn tại lễ trao giải Bùi Xuân Phái - Vì tình yêu Hà Nội năm 2026
    Kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 - 10/10/2026), chiều 2/10, tại Di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Lễ trao Giải thưởng Bùi Xuân Phái - Vì tình yêu Hà Nội lần thứ 19 năm 2026 đã diễn ra, tôn vinh những cá nhân, tác phẩm, ý tưởng và việc làm có giá trị, thể hiện tình yêu sâu sắc với Thủ đô.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
Đừng bỏ lỡ
  • [Video] Hà Nội mở rộng không gian sáng tạo, thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa
    Tối 13/11, tại Quảng trường phía Đông hồ Hoàn Kiếm, UBND thành phố Hà Nội phối hợp với Hội Kiến trúc sư Việt Nam tổ chức khai mạc Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội năm 2026 với tên gọi “Thăng Long Kẻ Nghệ”, chủ đề "Kinh tế sáng tạo", đồng thời chính thức ra mắt nền tảng số văn hoá - du lịch HanoiGo.
  • [Podcast] Truyện ngắn: Đi thăm cha mẹ (Kỳ 2)
    Nàng cất lời, giọng có chút trách móc. Cũng phải thôi. Từ ngày cưới đến giờ đã nửa năm, vài lần nàng nhắc Khun đi thăm cha mẹ. Người già trong họ cũng bảo: “Mày lấy con gái người ta về lạy tạ tổ tiên nhận làm con nhà này rồi thì cũng phải đi lạy tạ cha mẹ nó chứ”...
  • Sau gần 1.000 năm, quyết sách lập Quốc Tử Giám vẫn vẹn nguyên giá trị
    Qua quá trình nghiên cứu, GS.TS Hoàng Anh Tuấn - Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học - Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội) khẳng định, việc lập Quốc Tử Giám năm 1076, cùng với việc dựng Văn Miếu năm 1070 và mở khoa thi năm 1075, là một quyết sách thể hiện tầm nhìn chiến lược của các vị Vua nhà Lý. Đối chiếu với quyết sách lập Quốc Tử Giám và sự kế thừa qua các triều đại, có thể rút ra những bài học cho các quyết sách của Đảng, Nhà nước về giáo dục và nhân tài trong giai đoạn mới.
  • Đánh thức di sản, mở "đường băng" cho kinh tế sáng tạo Thủ đô
    Ngày 13/11, Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội năm 2026 với tên gọi “Thăng Long Kẻ Nghệ”, chủ đề “Kinh tế sáng tạo”, thông điệp “Kết tài hoa, dệt tài sản” sẽ chính thức khai mạc, mở ra 16 ngày hoạt động sôi nổi trên địa bàn Thủ đô. Vượt ra ngoài khuôn khổ một sự kiện văn hóa, nghệ thuật thường niên, Lễ hội hướng tới kết nối di sản, tri thức nghề, thiết kế và thị trường, từng bước hình thành hệ sinh thái sáng tạo đô thị, đưa nguồn lực văn hóa trở thành động lực phát triển kinh tế của Hà Nội.
  • Ngày truyền thống MTTQ Việt Nam cùng ý nghĩa Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc
    Để phát huy vai trò của cộng đồng dân cư trong xây dựng, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, gắn hoạt động của Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam với đời sống Nhân dân, từ năm 2003, Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc ở khu dân cư được tổ chức nhân dịp kỷ niệm Ngày truyền thống MTTQ Việt Nam (18/11). Ngày hội từng bước trở thành hoạt động chính trị - xã hội có ý nghĩa thiết thực, được tổ chức rộng khắp tại các khu dân cư, góp phần tăng cường sự gắn bó giữa các gia đình, dòng họ, các tầng lớp Nhân dân và củng cố tinh thần đoàn kết trong cộng đồng.
  • Văn Miếu - Quốc Tử Giám trong phát triển công nghiệp văn hóa Hà Nội
    PGS.TS Nguyễn Văn Hiệu - Hiệu trưởng Trường Khoa học Liên ngành và Nghệ thuật (Đại học Quốc gia Hà Nội) đánh giá, giá trị của Văn Miếu - Quốc Tử Giám trước hết nằm ở ý nghĩa lịch sử của một thiết chế giáo dục; hệ thống tư liệu phản ánh lịch sử khoa cử và hình thành tầng lớp trí thức; khả năng giáo dục về truyền thống văn hóa và ở những biểu tượng có vị trí sâu sắc trong đời sống tinh thần của người Việt Nam. Những giá trị ấy tạo nên một nguồn vốn văn hóa đặc biệt.
  • Ý nghĩa chiến lược của việc xác lập Ngày Văn hóa Việt Nam
    Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam và Quốc hội khóa XVI thông qua Nghị quyết số 28/2026/QH16 về phát triển văn hóa Việt Nam, xác lập ngày 24/11 hằng năm là Ngày Văn hóa Việt Nam mang ý nghĩa và dấu ấn đặc biệt, tạo động lực để văn hóa thấm sâu vào đời sống, trở thành sức mạnh nội sinh cho sự phát triển bền vững của đất nước trong kỷ nguyên mới.
  • Món quà âm nhạc đặc biệt dành tặng thầy cô của nhạc sĩ Nguyễn Thành Trung
    Nhân dịp kỷ niệm Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11/2026, nhạc sĩ Nguyễn Thành Trung vừa cho ra mắt hai sáng tác mới mang tên “Lời tri ân” và “Ơn thầy cô mến thương”. Hai tác phẩm khắc họa trọn vẹn hình ảnh người thầy qua lăng kính của sự trải nghiệm trưởng thành và cả thế giới trong sáng của tuổi học trò.
  • [Video] Khẳng định giá trị di sản Quốc Tử Giám trong kiến tạo sức mạnh mềm quốc gia
    Chào mừng kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076–2026), Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026, chiều 11/11, tại sân Bái Đường, Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Thủ đô Hà Nội), Thông tấn xã Việt Nam phối hợp với Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức triển lãm ảnh “Từ di sản đến ngoại giao văn hóa”.
  • Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất: Cơ sở để xây dựng nền văn hóa Việt Nam trong điều kiện mới
    Ban Tuyên giáo Trung ương nhấn mạnh, Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất diễn ra ngày 24/11/1946 có ý nghĩa quan trọng trong việc khẳng định vị trí, vai trò, sứ mệnh của văn hóa trong sự nghiệp cách mạng và tương lai của dân tộc, đặt ra những vấn đề có ý nghĩa nền tảng đối với việc xây dựng nền văn hóa Việt Nam trong điều kiện mới.
Bộ sách quý về lịch sử địa danh và địa giới hành chính Việt Nam
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO