Tác giả - tác phẩm

Bộ sách quý về lịch sử địa danh và địa giới hành chính Việt Nam

Thụy Phương • 21/03/2025 14:04

Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật vừa ra mắt bạn đọc bộ sách "Thành lập và thay đổi địa danh, địa giới đơn vị hành chính trong lịch sử Việt Nam" do nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Ân biên soạn. Với gần 2.000 trang sách, bộ sách cung cấp cái nhìn toàn diện về sự hình thành, phát triển và điều chỉnh địa danh, địa giới đơn vị hành chính qua từng giai đoạn lịch sử.

Thay đổi địa giới hành chính là quá trình điều chỉnh, sắp xếp các đơn vị hành chính nhằm phù hợp với sự phát triển của quốc gia. Đây là một yêu cầu tất yếu trong quản lý nhà nước, giúp nâng cao hiệu quả điều hành và đáp ứng nhu cầu thực tiễn của từng giai đoạn lịch sử.

Trong suốt chiều dài lịch sử, cùng với những biến động về chính trị, kinh tế, xã hội, hệ thống địa giới hành chính Việt Nam cũng không ngừng thay đổi. Dưới các triều đại phong kiến, các đơn vị hành chính như châu, quận, phủ, tổng, xã liên tục được điều chỉnh. Đến thời kỳ cận - hiện đại, sự thay đổi vẫn tiếp diễn, phản ánh sự phát triển và quản lý lãnh thổ theo từng thời kỳ. Nhiều địa danh tồn tại hàng trăm, thậm chí hàng nghìn năm, không chỉ mang giá trị hành chính mà còn là dấu ấn lịch sử, văn hóa của từng vùng miền.

Hiện nay, tư liệu về địa danh và địa giới hành chính Việt Nam vẫn còn tản mạn, chưa được hệ thống hóa đầy đủ, gây khó khăn trong nghiên cứu và tra cứu. Việc xây dựng một công trình khoa học tổng hợp về chủ đề này là cần thiết, góp phần bảo tồn giá trị lịch sử và hỗ trợ công tác quản lý, hoạch định chính sách.

Bộ sách quý về lịch sử địa danh và địa giới hành chính Việt Nam.

Chính vì vậy, bộ sách "Thành lập và thay đổi địa danh, địa giới đơn vị hành chính trong lịch sử Việt Nam" ra đời như một tài liệu nghiên cứu quan trọng, giúp bảo tồn những giá trị lịch sử và hỗ trợ công tác hoạch định chính sách.

Bộ sách gồm hai tập. Tập I ghi nhận sự hình thành và thay đổi địa danh, địa giới hành chính từ thời kỳ Hùng Vương đến tháng 4/1975, bao gồm các triều đại phong kiến, thời kỳ Bắc thuộc, thời Nguyễn, thời Pháp thuộc, Cách mạng Tháng Tám và hai cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ.

Tập II tiếp nối từ tháng 5/1975 đến tháng 12/2024, phản ánh sự điều chỉnh hành chính trong giai đoạn hiện đại, đặc biệt là quá trình sáp nhập, chia tách các tỉnh, thành phố nhằm tinh gọn bộ máy quản lý và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.

Bộ sách là một công trình khoa học đồ sộ được biên soạn và khảo cứu công phu, tổng hợp từ hàng nghìn tư liệu, tài liệu, văn bản pháp lý về sự phân chia địa giới nước Việt Nam thành các khu vực hành chính qua các thời kỳ, từ thời Hùng Vương dựng nước đến nay.

Điểm nổi bật của bộ sách là việc sử dụng nguồn tư liệu phong phú, đáng tin cậy từ các sách báo, văn bản pháp lý chính thức, đồng thời tổng hợp những thông tin mới về sự thay đổi địa danh, địa giới từ thời kỳ phong kiến và thời kỳ Pháp thuộc mà trước đây chưa được khai thác đầy đủ. Nhờ đó, bộ sách không chỉ mang giá trị biên niên lịch sử mà còn là nguồn tài liệu tham khảo hữu ích cho các nhà nghiên cứu, nhà quản lý, hoạch định chính sách, giảng viên, sinh viên và cả những ai quan tâm đến lịch sử hành chính Việt Nam.

Với giá trị thực tiễn cao, bộ sách được xem là một công cụ tra cứu quan trọng trong bối cảnh các tỉnh, thành phố đang được xem xét sáp nhập nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và phát triển kinh tế. Không chỉ giúp lưu giữ thông tin về các địa danh cũ, bộ sách còn góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa, tránh nguy cơ mai một khi các đơn vị hành chính thay đổi. Đây là một đóng góp quan trọng vào công tác nghiên cứu địa danh học, lịch sử địa phương và quản lý hành chính tại Việt Nam./.

Bài liên quan
  • Ra mắt cuốn sách "Đẩy mạnh công cuộc xây dựng và phát triển đất nước"
    Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia Sự thật vừa ra mắt bạn đọc cuốn sách "Đẩy mạnh công cuộc xây dựng và phát triển đất nước" tập hợp hơn 70 bài viết, bài phát biểu, thư từ của đồng chí Nguyễn Minh Triết trong giai đoạn 2000 - 2010. Qua gần 500 trang sách, độc giả sẽ có cái nhìn sâu sắc hơn về tư tưởng, quan điểm và đường lối lãnh đạo của đồng chí trên nhiều lĩnh vực trọng yếu của đất nước, từ công tác xây dựng Đảng, phát triển kinh tế - xã hội đến việc mở rộng quan hệ đối ngoại trong bối cảnh hội nhập quốc tế.
(0) Bình luận
  • Nhà thơ Bằng Việt nhận Giải thưởng Lớn tại lễ trao giải Bùi Xuân Phái - Vì tình yêu Hà Nội năm 2026
    Kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 - 10/10/2026), chiều 2/10, tại Di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Lễ trao Giải thưởng Bùi Xuân Phái - Vì tình yêu Hà Nội lần thứ 19 năm 2026 đã diễn ra, tôn vinh những cá nhân, tác phẩm, ý tưởng và việc làm có giá trị, thể hiện tình yêu sâu sắc với Thủ đô.
  • Những cánh cửa mở ra từ trang sách Kim Đồng
    Một cuốn sách có thể đưa người đọc trở về một Hà Nội hơn trăm năm trước, theo bước chân một vị vua, bước vào khu rừng của những loài vật biết nói hay đơn giản là ngồi lại với những câu chuyện rất gần gũi của tuổi thơ. Tại Hội sách Hà Nội lần thứ XI, Nhà xuất bản Kim Đồng giới thiệu nhiều ấn phẩm mới, trải rộng từ sách về Hà Nội, văn học thiếu nhi, truyện tranh, truyện kể lịch sử đến sách kỹ năng và văn học dành cho bạn đọc trẻ. Sự đa dạng ấy không chỉ nằm ở thể loại hay độ tuổi độc giả, mà còn ở cách mỗi cuốn sách mở ra một thế giới riêng để người đọc khám phá.
  • Nhà thơ Cao Ngọc Thắng: Cần mẫn cày ải trên cánh đồng chữ…
    Tôi biết Cao Ngọc Thắng khá sớm, quãng những năm đầu thập niên 90 của thế kỷ XX. Lần đầu tôi gặp ông tại 58 Quán Sứ, Hà Nội, trụ sở của Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV). Khi ấy, ông mới vào cuộc đời làm báo, còn tôi cũng vậy. Cao Ngọc Thắng nguyên là giảng viên Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2, đóng chân ở Xuân Hòa (Vĩnh Phú cũ), còn tôi thì nguyên là kỹ sư canh nông ở mãi vùng biên giới Tây Nam, Bảy Núi, An Giang. Vì những duyên do khác nhau, cả hai đều bỏ nghề chuyên môn, chọn Thủ đô để theo nghề báo chuyên nghiệp.
  • Ra mắt tác phẩm văn học thiếu nhi kinh điển “Khu vườn bí mật”
    Crabit Kidbooks liên kết với NXB Hà Nội vừa ra mắt ấn bản “Khu vườn bí mật” của nhà văn người Anh - Frances Hodgson Burnett, với phần minh họa của họa sĩ Inga Moore và bản dịch của Ngô Hà Thu.
  • Hồi ức “Những ô cửa gió lộng” - Khi tình yêu ở lại
    Tưởng niệm 38 năm ngày mất của gia đình nhà viết kịch Lưu Quang Vũ, nhà thơ Xuân Quỳnh và con trai Lưu Quỳnh Thơ (29/8/1988 - 29/8/2026), sáng 29/8/2026, tại Hà Nội, NXB Kim Đồng tổ chức chương trình “Giới thiệu sách Những ô cửa gió lộng và giao lưu Xuân Quỳnh cùng tình yêu ở lại”. Chương trình có sự tham dự của tác giả Lưu Tuấn Anh, nhà báo Lưu Minh Vũ cùng các văn nghệ sĩ, độc giả yêu mến nhà thơ Xuân Quỳnh.
  • Nhạc sĩ Tuấn Phương: Lưu luyến những mảnh hồn quê
    Trong suốt cuộc đời sáng tác của mình, nhạc sĩ Tuấn Phương có khoảng 400 tác phẩm. Dù sáng tác ở đa dạng thể loại, nhưng khi nhắc đến ông, người yêu nhạc thường nhớ đến những ca khúc trữ tình như “Tình đất”, “Biển chiều”, “Bến sông xưa”, “Người ơi hãy về”… Có lẽ, điều gần gũi với người nghe hơn cả chính là những lời ca thủ thỉ về quê hương xứ sở, về nỗi nhọc nhằn của con người, về tình yêu đôi lứa. Tình đất và cũng là tình người, tình quê luôn thường trực trong các sáng tác của nhạc sĩ Tuấn Phương.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • “Thời khắc” - sản phẩm công nghiệp văn hóa đặc sắc của Hà Nội
    Thực hiện Chương trình hành động số 08-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội về thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam và chỉ đạo của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội, tối 8/10, Nhà hát Kịch Hà Nội đã ra mắt chương trình “Thời khắc” tại Rạp Công Nhân (số 42 Tràng Tiền, phường Hoàn Kiếm).
  • Liên hoan Sân khấu Hà Nội mở rộng năm 2026: Dấu ấn trong đời sống văn hóa Thủ đô
    Liên hoan Sân khấu Hà Nội mở rộng năm 2026 kỳ vọng mang đến cho công chúng những chương trình nghệ thuật chất lượng, tạo dấu ấn trong đời sống văn hóa Thủ đô và giới chuyên môn. Đồng thời khẳng định vị thế, sức sống và khả năng lan tỏa của nghệ thuật sân khấu trong đời sống văn hóa, nghệ thuật Việt Nam. Qua đó, góp phần xây dựng Hà Nội trở thành Thủ đô văn hiến, văn minh, hiện đại, giàu bản sắc, trung tâm văn hóa, nghệ thuật có sức lan tỏa trong khu vực và cả nước.
  • Chở phù sa ký ức vào lòng Hà Nội cùng “Sông Hồng nỗi nhớ”
    Nhân dịp kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 - 10/10/2026), nhạc sĩ Nguyễn Thành Trung chính thức phát hành ca khúc “Sông Hồng nỗi nhớ” trên các nền tảng âm nhạc số. Tác phẩm do nghệ sĩ Opera Bùi Thị Trang (Trang Bùi) thể hiện, nhạc sĩ Dương Đức Thụy phối khí, NSƯT Hoàng Tùng biên tập âm nhạc.
  • MILO chính thức đồng hành cùng NBA phát triển bóng rổ trẻ tại Việt Nam
    Thỏa thuận dài hạn giữa Nestlé và NBA tại 21 thị trường được mô tả là hợp tác thương hiệu toàn cầu lớn nhất trong lịch sử của tập đoàn. Việt Nam nằm trong nhóm thị trường đầu tiên triển khai.
  • Lễ gắn biển công trình Trường THCS Vân Cốc chào mừng 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô
    Sáng 9/10, xã Phúc Lộc (Hà Nội) tổ chức Lễ gắn biển công trình Trường THCS Vân Cốc, chào mừng kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 – 10/10/2026). Công trình góp phần hoàn thiện cơ sở vật chất giáo dục, tạo điều kiện thuận lợi cho công tác dạy và học trên địa bàn.
Đừng bỏ lỡ
  • Để tinh thần dám nghĩ, dám làm trở thành một giá trị trong văn hóa công vụ Thủ đô
    Đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng vừa ký ban hành Chương trình hành động số 18-CTr/TU ngày 01/10/2026 của Ban Chấp hành Đảng bộ Thành phố Hà Nội về triển khai thực hiện Nghị quyết số 24-NQ/TW ngày 22/8/2026 của Bộ Chính trị về phát huy tính tiên phong, gương mẫu, tinh thần đổi mới, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, đảng viên trong kỷ nguyên mới. Không chỉ đặt ra những yêu cầu về cơ chế, tổ chức và công tác cán bộ, Chương trình còn hướng tới hình
  • Hội Nhà báo Thành phố Hà Nội khoá VIII: Phát huy truyền thống đoàn kết, xây dựng tập thể vững mạnh
    Chiều 8/10, Đại hội đại biểu Hội Nhà báo Thành phố Hà Nội khóa VIII, nhiệm kỳ 2026 - 2031 diễn ra phiên họp chính thức. Đại hội là dấu mốc quan trọng trong lịch sử phát triển của Hội và đời sống báo chí Thủ đô trong kỷ nguyên mới.
  • Chương trình nghệ thuật đặc biệt “80 năm - vang mãi bản hùng ca Hà Nội”
    Tối 10/10/2026, tại khu vực Vườn hoa Đền Bà Kiệu (phường Hoàn Kiếm), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội phối hợp với Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội tổ chức Chương trình nghệ thuật đặc biệt “80 năm - Vang mãi bản hùng ca Hà Nội”. Đây là chương trình nhân kỷ niệm 80 năm Ngày Truyền thống Lực lượng vũ trang Thủ đô Hà Nội (19/10/1946 - 19/10/2026).
  • Lớp học thời chiến và ký ức từ những vùng sơ tán
    Nhân kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 - 10/10/2026), sáng 8/10, Bảo tàng Hà Nội tổ chức tọa đàm “Lớp học thời chiến - Ký ức từ những vùng sơ tán”. Những ký ức của những giáo viên, học sinh từng học tập, giảng dạy tại các vùng sơ tán trong những năm chiến tranh được chia sẻ trong tọa đàm đã tái hiện một giai đoạn đặc biệt của giáo dục Thủ đô.
  • Những tác phẩm điện ảnh kinh điển lên sóng Hà Nội 1
    Bắt đầu từ ngày 8/10/2026, chương trình “Hẹn với phim Việt” sẽ đến với khán giả vào lúc 20h30 hằng ngày trên kênh Hà Nội 1, Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội. Những tác phẩm điện ảnh kinh điển cùng các bộ phim Việt Nam đặc sắc sẽ mở ra một cuộc hẹn với ký ức, lịch sử và những giá trị bền lâu của điện ảnh dân tộc.
  • [Podcast] Tản văn: Thoáng đến vội đi, hoa sưa lặng lẽ chia tay
    Nhà lan thanh vắng một mình/ Ngẫm cơ hội ngộ đã dành hôm nay/ Thời trân thức thức sẵn bày/ Gót sen thoăn thoắt dạo ngay mái tường...
  • “Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh” - mạch nguồn nối dài qua các thế hệ
    80 năm đã đi qua kể từ mùa đông lịch sử năm 1946, nhưng tinh thần “Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh” không chỉ được nhắc lại như một ký ức hào hùng. Tại Tọa đàm giao lưu nhân chứng lịch sử “Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh - Bản hùng ca 80 năm” diễn ra tối 6/10, những câu chuyện từ chiến lũy Hà Nội năm 1946, trận địa phòng không năm 1972 đến thao trường, nhiệm vụ cứu hộ, cứu nạn và công việc của người lính hôm nay đã nối thành một mạch xuyên suốt.
  • Triển lãm ảnh "Hà Nội trong tôi" lần thứ 21: Ghi dấu hành trình đổi mới và khát vọng phát triển của Thủ đô
    Sáng 7/10, tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội phối hợp với Câu lạc bộ Nhiếp ảnh Người cao tuổi Hà Nội, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức khai mạc Triển lãm ảnh “Hà Nội trong tôi” lần thứ 21 - năm 2026 với chủ đề “Chính quyền địa phương hai cấp: Tinh gọn, hoạt động hiệu quả và gần dân”.
  • Hà Nội từng bước chuyển các cơ chế đặc thù của Luật Thủ đô thành những quy định cụ thể
    “Công tác xây dựng và hoàn thiện pháp luật trong Quý III/2026 tiếp tục tập trung vào việc cụ thể hóa các cơ chế, chính sách của Luật Thủ đô 2026, tháo gỡ những khó khăn trong thực tiễn, huy động nguồn lực cho phát triển, đồng thời tạo cơ sở pháp lý cho chuyển đổi số, phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, phát triển đô thị, văn hóa, giáo dục, y tế và bảo đảm an sinh xã hội” – Phó Giám đốc Sở Tư pháp Hà Nội Nguyễn Công Anh, chia sẻ.
  • Viện Phim Việt Nam chiếu 3 bộ phim điện ảnh đặc sắc mừng 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô
    Hướng tới kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 - 10/10/2026), Viện Phim Việt Nam sẽ tổ chức chương trình chiếu phim phục vụ khán giả tại Hà Nội từ ngày 7/10 đến ngày 9/10/2026.
Bộ sách quý về lịch sử địa danh và địa giới hành chính Việt Nam
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO