Những ngôi nhà  cổ giữa lòng phố cổ

Nếu những ngôi nhà  cổ ở Аường Lâm mang đậm nét kiến trúc của ngôi nhà  người Việt truyửn thống, những ngôi nhà  cổ ở Hội An lại có nét gì đó ảnh hưởng của kiến trúc Trung Hoa, Nhật Bản thì những ngôi nhà  cổ trong phố cổ Hà  Nội lại có một nét rất riêng.

Kiến trúc nhà  cổ ở Hà  Nội.Kiến trúc đặc trưng của các khu phố cổ Hà  Nội là  các ngôi nhà  nhử, kiểu nhà  ống với mái ngói, thường có sân chung, lô nhô nối tiếp nhau từ dãy phố nà y đến dãy phố khác. Vì diện tích bử ngang nhô ra mặt phố hẹp nên những người thợ tà i hoa đã tận dụng bử dà i sâu và o trong, sáng tạo một kiểu nhà  thích hợp, có nơi bán hà ng, nơi ở, nơi thử phụng, nơi sinh hoạt cá nhân hết sức khoa học. Việc bố trí hà i hòa khiến cho ngôi nhà  dù chật hẹp mà  không khí vẫn lưu thông, vẫn có nơi để thở.

Những ngôi nhà  cổ không chỉ thể hiện nếp sống vÇŽn hoá gia đình của người Hà  Nội mà  còn đánh dấu những chặng đường phát triển và  giao thoa văn hóa của Hà  Nội.

Cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX, hầu hết các ngôi nhà  đửu sử­ dụng ngói âm dương vẩy cá, ngói mũi hà i; bử nóc, bử chảy được trang trí bằng các họa tiết riửm tuân theo lối kiến trúc cổ, tạo nên những sóng mái thật tự nhiên. Những năm 20 của thế kỷ trước xuất hiện những ngôi nhà  có bộ mái ảnh hưởng của phong cách Аông Dương.

Ngôi nhà  cổ ở số 87 Mã Mây.

Trong số hơn 200 ngôi nhà  cổ nằm trong khu Phố cổ Hà  Nội thì ngôi nhà  87 Mã Mây được biết đến nhiửu nhất, đã đón hà ng vạn lượt du khách tham quan và  là  nơi thường xuyên diễn ra các hoạt động triển lãm, giao lưu văn hóa.

Ngôi nhà  được một gia đình xây dựng và o khoảng thế kỷ 19. Sau năm 1954 có 5 gia đình sinh sống tại ngôi nhà  nà y. Việc cải tạo xây dựng của các hộ gia đình đã phá vỡ cấu trúc truyửn thống. Năm 1999, chương trình Cải tạo, bảo tồn Phố cổ Hà  Nội hợp tác giữa UBND Hà  Nội và  thà nh phố Toulouse (Pháp) đã tiến hà nh cải tạo lại ngôi nhà  nà y theo nguyên trạng ban đầu.

Theo đó, ngôi nhà  được giữ nguyên 2 nhà  2 tầng, được là m lại kết cấu, họa tiết đã bị hư hửng hoặc đã bị cải tạo; các chi tiết, họa tiết thang gỗ, diửm mái cũng được là m lại theo hình thức của kiến trúc truyửn thống.

Nằm khuất sau phố cổ nhộn nhịp là  một không gian xanh, yên bình của ngôi nhà  115 Hà ng Bạc. Ngôi nhà  vườn gần 100 tuổi và  là  ngôi nhà  vườn duy nhất có giá trị còn lại trong khu phố cổ Hà  Nội cần bảo tồn, tôn tạo.

Ngôi nhà  nà y từng được các chuyên gia Nhật Bản giới thiệu trong cuốn sách The 36 Guild streetsarea Hanois Ancient Quarter.

Cụ Phạm Thị Tử - chủ ngôi nhà  cho biết: và o khoảng năm 1890, khi bắt đầu hình thà nh phố Hà ng Bạc thì gia đình chồng cụ từ là ng Châu Khê (Hải Dương) lên Hà  thà nh sinh cư lập nghiệp mang theo nghử lọc và ng lá hiệu Sư tử­.

Và o khoảng năm 1920, vợ chồng cụ mua mảnh đất rộng gần 600m2 và  bắt đầu cho xây dựng ngôi nhà  vườn nà y. Ngôi nhà  được xây 2 tầng, rộng 200m2, mang phong cách kiến trúc Pháp pha trộn với kiến trúc đình là ng Việt cổ.

Khu vườn được thiết kế rộng 180m2 với không gian xanh mát của những hà ng cau cao vút, cây móng rồng, tre đằng ngà , trúc quân tử­, cây cảnh... Sân vườn tuy chỉ chiếm một khoảng nhử nhưng là m cho ngôi nhà  thông thoáng, sáng sủa, có nắng ấm, gió trời, giúp tinh thần con người thư giãn, tĩnh tại.

Thời gian trôi qua cùng với những biến thiên cuộc sống, đến nay, cơ cấu một nhà  ống và  một gia đình ở phố cổ hầu như không còn. Nhiửu gia đình, thậm chí cả chục gia đình trú ngụ trong một ngôi nhà  ống, là m cho điửu kiện sinh sống trở nên bức bối. Thậm chí rất nhiửu ngôi nhà  cổ bị cơi nới, sử­a sang là m mất đi kiến trúc nguyên bản. Giữ gìn nhà  ống cổ truyửn, một sáng tạo của kiến trúc Hà  Nội nghìn xưa, trở thà nh bà i toán khó bử giải đáp.