Chiêu - điệu múa hồn nữ mang đặc trưng đồng bào Hà Lăng

Thanh Luận| 23/10/2017 13:03

Người Hà Lăng ở huyện Sa Thầy (tỉnh Kon Tum) cư trú ở phía Bắc dãy núi Chư Mô Ray, dân số hiện chưa đến 500 người. Khác với điệu xoang của nhiều dân tộc Tây Nguyên, điệu múa Chiêu của cộng đồng Hà Lăng mang hồn lúa và chỉ dành cho phụ nữ độ tuổi trung niên trở lên nên đặc trưng hoàn toàn khác biệt.

Chiêu - điệu múa hồn nữ mang đặc trưng đồng bào Hà Lăng
Điệu múa Chiêu chỉ được trình diễn khi dân buôn làng phải đốn sạch thân lúa còn trên rẫy làm phân bón cho vụ sau.

Theo già A Tươm, Chiêu là điệu múa nghi lễ, chứa đựng yếu tố tâm linh, thành kính và có từ thời xa xưa nhưng Chiêu thật chỉ dành cho nữ giới, mang hồn nữ thần lúa và chỉ được diễn ngay sau mùa thu hoạch lúa hay trong đám ma – mà người mất là nữ giới của buôn làng. Có lẽ vì thế mà trang phục của người biểu diễn điệu múa Chiêu rất khác khi mỗi người đều phải khoác thêm một tấm khăn choàng rộng tự chính tay mình dệt nên.

Chiêu - điệu múa hồn nữ mang đặc trưng đồng bào Hà Lăng
Nhiều phụ nữ cộng đồng Hà Lăng rủ nhau đi tắm suối trước khi được tuyển chọn múa Chiêu trong buôn làng.

Để được biểu diễn điệu múa Chiêu, buôn làng cộng đồng Hà Lăng nếu không có người nữ giới có uy tín bị mất đi thì chỉ còn dịp ngay sau vụ thu hoạch lúa. Bà con buôn làng phải cắt bỏ những gốc rạ còn sót trên nương rẫy, đốt hết để làm phân bón cho vụ sau lúc đó mới được nghĩ đến lễ hội và điệu múa Chiêu.

Chiêu - điệu múa hồn nữ mang đặc trưng đồng bào Hà Lăng

Một đợt diễn tập múa Chiêu của cộng đồng Hà Lăng khu vực Bắc Tây Nguyên. 

Với mỗi phụ nữ đồng bào Hà Lăng, điệu múa Chiêu không chỉ là nghi lễ nhưng số lượng phụ nữ Hà Lăng tham gia không hạn chế và phải nhớ là con số chẵn. Và trước khi được hội đồng buôn làng cho trình diễn điệu múa Chiêu, các phụ nữ tham dự phải đi tắm rửa thật sạch sẽ mới được tham dự lễ hội của buôn làng.

Thông thường, những phụ nữ trung niên đến lớn tuổi mới được trình diễn Chiêu với buôn làng nhưng phải luôn luôn là chẵn, thường chỉ từ 8 đến 16 người.

Từng cặp nghệ nhân trong vòng Chiêu đứng đối diện nhau, nhún theo nhịp chiêng xoay từ 80 độ rồi trở lại vị trí ban đầu. Vòng Chiêu di chuyển chậm quanh cây nêu hoặc nơi đặt người quá cố. Bàn chân của nghệ nhân Chiêu gần như không bước, không rời mặt đất, mà dùng gót chân và mũi bàn chân nhích "lần" theo hướng dịch chuyển.

Dù xoay về hướng nào, thì hai cánh tay của nghệ nhân cũng giữ nguyên tư thể đưa vòng ra trước ngực, lòng bàn tay hướng vào trong, các đầu ngón tay chạm nhau, vẻ mặt luôn kính cần, trang nghiêm và đây cũng là lời cầu xin được giúp đỡ để thóc lúa đầy kho, trâu dê đầy chuồng...

(0) Bình luận
  • Xiaomi 17T và công thức cận flagship dành cho người thích camera Leica
    Xiaomi 17T là một trong những mẫu máy đáng chú ý của Xiaomi T Series khi tập trung vào camera Leica, màn hình đẹp, pin lớn và hiệu năng mạnh trong tầm giá cận flagship. Với người dùng muốn một chiếc điện thoại phục vụ tốt chụp ảnh, giải trí, học tập và làm việc, Xiaomi 17T mang đến nhiều điểm đáng cân nhắc.
  • Chụp ảnh cưới ‘All In One' tại Mimosa Wedding
    Trong bối cảnh ngành dịch vụ cưới ngày càng phát triển, vô hình trung nỗi lo của khách hàng về chất lượng sản phẩm và dịch vụ nhiều hơn. Thực tế này đang thúc đẩy một làn sóng dịch chuyển mạnh mẽ của các cặp đôi sang mô hình dịch vụ trọn gói (All in one). Bên cạnh yếu tố tiện lợi, thế hệ trẻ hiện nay cũng khắt khe hơn về mặt thẩm mỹ, họ hướng tới sự cá nhân hóa, cảm xúc chân thực và từ chối các khuôn mẫu rập khuôn có sẵn khi tìm kiếm dịch vụ chụp ảnh cưới đẹp ở Hà Nội.
  • Triển lãm "Sĩ tử 3 – Chuyện sĩ tử": Không gian nghệ thuật tôn vinh đạo học Việt Nam
    Hướng tới kỷ niệm 950 năm ra đời Văn Miếu - Quốc Tử Giám, trường Quốc học đầu tiên của Việt Nam (1076 - 2026), chiều 27/5, triển lãm nghệ thuật “Sĩ tử 3 – Chuyện sĩ tử” đã khai mạc tại Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Hà Nội.
  • "Trời, Non, Nước - Allusive Panorama" giới thiệu 20 tác phẩm hội hoạ của vua Hàm Nghi tại Hà Nội
    Từ 24/4 đến 10/5, tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Hà Nội, Triển lãm "Trời, Non, Nước - Allusive Panorama" – do Art Nation giới thiệu, quy tụ các tác phẩm hội họa tiêu biểu của vua Hàm Nghi.
  • Triển lãm ảnh “Hà Nội trong tôi” 2025: Hà Nội trong Kỷ nguyên vươn mình
    Sáng 8/10, Báo Kinh tế & Đô thị phối hợp với Câu lạc bộ Nhiếp ảnh người cao tuổi Hà Nội, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám tổ chức khai mạc Triển lãm ảnh “Hà Nội trong tôi” lần thứ 20 - năm 2025 với chủ đề “Hà Nội trong Kỷ nguyên vươn mình”.
  • Khai mạc Triển lãm mỹ thuật của các thế hệ giảng viên Khoa Đồ hoạ - Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam
    Sáng ngày 1/10/2025, tại Nhà Bảo tàng số 42 phố Yết Kiêu, Hà Nội, Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam tổ chức Lễ khai mạc Triển lãm mỹ thuật (Triển lãm tháng 10) của các thế hệ giảng viên Khoa Đồ hoạ - Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam. Triển lãm nằm trong chuỗi sự kiện kỷ niệm 100 năm thành lập Trường Mỹ thuật Đông Dương - Đại học Mỹ thuật Việt Nam.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Chính sách mới trong lĩnh vực nghệ thuật biểu diễn thể hiện sự quan tâm sâu sắc đến các nghệ sĩ gạo cội
    Nghị định mới của Chính phủ quy định mới về tăng cường đãi ngộ cho viên chức, người lao động và lực lượng vũ trang trực tiếp hoạt động hoặc phục vụ trong ngành nghệ thuật biểu diễn. Chính sách áp dụng lộ trình tăng phụ cấp ưu đãi nghề theo đặc thù chuyên môn qua hai giai đoạn, đồng thời cộng thêm phụ cấp cho nghệ sĩ gạo cội và nhân sự vùng khó khăn. Chế độ bồi dưỡng luyện tập và biểu diễn tính theo buổi thực tế cũng ghi nhận mức điều chỉnh tăng mạnh kể từ giữa năm 2027.
  • Nhớ đình xưa nơi phố cũ
    Một buổi chiều cuối năm 2025, tôi trở về bên Hồ Gươm, nơi lưu giữ miền cổ tích của tuổi thơ mình. Rảo bước trên vỉa hè phố Cầu Gỗ để vào chợ Hàng Bè, nơi tôi đã đi qua không biết bao lần trong suốt 25 năm đầu đời của mình (1954-1979), tôi bỗng ngỡ ngàng như lạc vào một miền xa lạ.
  • Cuộc đối thoại của âm nhạc quốc tế giữa lòng Hà Nội
    Những nghệ sĩ vượt hàng nghìn kilomet để đến Hà Nội, những người con Việt Nam trở về sau các chuyến lưu diễn quốc tế và các tài năng trẻ từ nhiều nền văn hóa đã cùng nhau kể một câu chuyện chung bằng ngôn ngữ của âm nhạc trong chương trình nghệ thuật đặc biệt “Crescendo - Giao hưởng kết nối”. Đó không chỉ là một đêm hòa nhạc giàu giá trị nghệ thuật mà còn là cuộc gặp gỡ của những hành trình âm nhạc đa quốc gia giữa lòng Thủ đô Hà Nội - điểm hẹn của các sự kiện âm nhạc và giao lưu văn hóa quốc tế.
  • Hà Nội quyết tâm hoàn thành mục tiêu tăng trưởng GRDP 11% trong năm 2026
    Đảng bộ, chính quyền, cộng đồng doanh nghiệp và nhân dân Thủ đô khẳng định quyết tâm hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng 11% trong năm 2026.
  • Xã Thường Tín thông tin về giải phóng mặt bằng dự án mở rộng Quốc lộ 1A lên 90m
    Xã Thường Tín đã tổ chức họp dân để thông tin về việc thu hồi đất, giải phóng mặt bằng dự án mở rộng Quốc lộ 1A lên 90m.
Đừng bỏ lỡ
  • Phát động Cuộc thi ảnh "Nghệ thuật Xiếc Việt Nam" lần thứ 2
    Cuộc thi ảnh "Nghệ thuật toàn quốc về Nghệ thuật Xiếc Việt Nam" năm 2026 được tổ chức nhằm tôn vinh vẻ đẹp và những giá trị đặc sắc của nghệ thuật xiếc Việt Nam; tạo sân chơi sáng tạo cho các nhiếp ảnh gia chuyên và không chuyên, đồng thời góp phần quảng bá hình ảnh nghệ thuật xiếc đến đông đảo công chúng trong nước và quốc tế.
  • Dấu thời gian trên những ban công phố cổ
    Trên những phố cổ Hà Nội, các ban công cũ kỹ với lan can sắt, cửa chớp và những chậu cây xanh vẫn hiện diện như những “nhân chứng” của thời gian. Mỗi khung hình là một lát cắt ký ức, gợi nhớ về diện mạo của Hà Nội một thời.
  • Âm nhạc cuối tuần : “Bản hòa ca” của những cuộc giao lưu văn hóa
    Sau thành công của chương trình nghệ thuật đặc biệt “Crescendo - Giao hưởng kết nối” trong khuôn khổ Liên hoan Âm nhạc Quốc tế Crescendo - Hà Nội 2026 diễn ra vào tối 4/7, chiều 5/7, Nhà Bát Giác - Vườn hoa Lý Thái Tổ tiếp tục chào đón đông đảo công chúng đến với chương trình “Âm nhạc cuối tuần”. Hai chương trình mang màu sắc khác nhau nhưng đều góp phần khẳng định vai trò ngày càng rõ nét của không gian di sản này như một điểm hẹn văn hóa mở, nơi âm nhạc kết nối cộng đồng, lan tỏa bản sắc Hà Nội và mở rộng cánh cửa giao lưu với thế giới.
  • Hàng nghìn người tôn vinh vẻ đẹp cổ phục "Việt Phong Hội Tụ" ở Cố đô Huế
    Hàng nghìn người yêu văn hóa và cổ phục từ khắp mọi miền đất nước đã tụ hội về Cố đô Huế tham gia "Việt Phong Hội Tụ" và trong đó có nhiều nghệ sĩ nổi tiếng.
  • “Crescendo - Giao hưởng kết nối”: Đưa các giá trị văn hóa thấm sâu vào mọi lĩnh vực đời sống
    Tối 4/7, tại Nhà Bát Giác - không gian mở bên hồ Hoàn Kiếm, Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội tổ chức chương trình nghệ thuật đặc biệt “Crescendo - Giao hưởng kết nối”. Chương trình khẳng định cam kết phát triển văn hóa Thủ đô theo định hướng “Văn hiến - Bản sắc - Sáng tạo - Hội nhập - Kết nối”, đưa các giá trị văn hóa thấm sâu vào mọi lĩnh vực của đời sống.
  • Ra mắt sách tranh “Finneas trong thế giới rộng lớn”
    Chiều 4/7, tại VNU Bookstore (Đại học Quốc gia Hà Nội), Công ty Cổ phần Xuất bản và Giáo dục Quảng Văn tổ chức ra mắt cuốn sách tranh “Finneas trong thế giới rộng lớn”. Thông qua hành trình của một chú voi nhỏ, cuốn sách gửi gắm những thông điệp ý nghĩa về tình yêu thiên nhiên, ý thức bảo vệ môi trường và trách nhiệm với thế giới xung quanh.
  • Lễ hội Áo dài Du lịch Hà Nội 2026: Mang "hơi thở đương đại" vào lòng phố cổ
    Nhằm hiện thực hóa các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội và chương trình xúc tiến du lịch trọng điểm của Thủ đô, Lễ hội Áo dài Du lịch Hà Nội năm 2026 chính thức được khởi động. Đây là sự kiện văn hóa - du lịch thường niên quy mô lớn, mang sứ mệnh tôn vinh, bảo tồn giá trị tà áo dài truyền thống, đồng thời mở ra những chương mới cho sự phát triển của du lịch Hà Nội nói riêng và Việt Nam nói chung trong lòng bạn bè quốc tế.
  • Hơn 100 nghệ sĩ sẽ tham gia biểu diễn tại đại nhạc kịch "Đất nước thiên hùng ca"
    Với sự hội tụ của nhiều loại hình nghệ thuật, công nghệ trình diễn đỉnh cao và nội dung đặc biệt ý nghĩa, “Đất nước thiên hùng ca” tái hiện 4.000 năm lịch sử sống động trong 75 phút với những trải nghiệm đa giác quan lần đầu tiên xuất hiện tại Việt Nam. Show sẽ công diễn chính thức từ ngày 10/7/2026 tại Vinpearl Theatre (Ocean City, Hà Nội).
  • Kể câu chuyện “Áo dài Huế - Dòng chảy di sản và hội nhập” bên dòng sông Hương
    Các nhà thiết kế nổi tiếng cùng nghệ sĩ, diễn viên và người mẫu trình diễn “Áo dài Huế - Dòng chảy di sản và hội nhập” bên dòng sông Hương, mở màn cho Tuần lễ Áo dài Huế 2026.
  • Công nhận khu du lịch cấp thành phố đối với Khu du lịch Hồ Tây và vùng phụ cận
    Khu du lịch Hồ Tây và vùng phụ cận sở hữu cảnh quan thiên nhiên khoáng đạt với mặt nước hồ mênh mông, kết hợp hài hòa với hệ thống các di tích lịch sử - văn hóa tâm linh lâu đời như chùa Trấn Quốc, phủ Tây Hồ và các làng nghề truyền thống đặc sắc...
Chiêu - điệu múa hồn nữ mang đặc trưng đồng bào Hà Lăng
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO