Khi bảo tàng kể câu chuyện về lịch sử, văn hóa:Bài cuối: Bảo tàng đường Hồ Chí Minh: Giáo dục các thế hệ về lòng yêu nước
Quỳnh Phạm - Hải Truyền•07/06/2023 11:44
Thủ đô Hà Nội là nơi duy nhất ở nước ta đặt bảo tàng chuyên lưu giữ ký ức lịch sử - văn hóa về đường mòn Hồ Chí Minh – Trường Sơn huyền thoại. Đó chính là Bảo tàng đường Hồ Chí Minh (phường Yên Nghĩa, quận Hà Đông, TP. Hà Nội).
Bảo tàng Đường Hồ Chí Minh là nơi duy nhất tại Việt Nam lưu giữ kỷ vật về một con đường bằng bảo tàng riêng: Đường Hồ Chí Minh - Đường Trường Sơn.
Đường mòn Hồ Chí Minh – Trường Sơn do Binh đoàn Trường Sơn (Đoàn 559) thực hiện cách đây 64 năm. Đây là tuyến chi viện chiến lược có một không hai trên thế giới với gần 17.000 km chiều dài, 3.000 km đường giao liên và đi qua cả nước bạn Lào, Campuchia. Con đường xuyên dãy Trường Sơn của Việt Nam đã lưu danh sử sách. Hơn 19.000 người lính, thanh niên xung phong, dân công hỏa tuyến… của 56 tỉnh thành trên cả nước với tinh thần “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước”, đã anh dũng hy sinh trên tuyến đường huyền thoại này.
Đường Hồ Chí Minh mãi mãi là tài sản vô giá, niềm tự hào của cán bộ, chiến sỹ Quân đội nhân dân Việt Nam, niềm tự hào của dân tộc ta... Tầm vóc to lớn và bài học quý báu mở đường Trường Sơn - Đường Hồ Chí Minh không chỉ có ý nghĩa sâu sắc đối với cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc trước đây mà còn có giá trị thiết thực trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ngày nay - Đại tướng Ngô Xuân Lịch lưu bút trong sổ truyền thống Bảo tàng đường Hồ Chí Minh.
Đại tướng Võ Nguyên Giáp thăm và nói chuyện với Tiểu đoàn 33 công binh anh hùng, tại ngầm Ta Lê - đường 20 Quyết Thắng (3/1973).
Chiến tranh đã đi qua nhưng đường mòn Hồ Chí Minh đã hóa bất tử, trở thành biểu tượng của chủ nghĩa anh hùng cách mạng, của ý chí độc lập tự do và thống nhất đất nước. Những câu chuyện, hồi ức, kỷ vật gắn liền với con đường huyền thoại này đã, đang và sẽ sống cùng lịch sử dân tộc.
Minh chứng từ năm 1968, Bảo tàng Trường Sơn đã được thành lập, đến năm 1995 được xây dựng tại phường Yên Nghĩa, quận Hà Đông, Hà Nội cùng tên gọi Bảo tàng đường Hồ Chí Minh . Ban đầu, Bảo tàng có 3 tầng trưng bày với tổng diện tích hơn 20.000m2. Đến năm 2016, Bảo tàng đường Hồ Chí Minh được nâng cấp, cải tạo, xây dựng thêm một số hạng mục trong đó có các tấm bia đá khắc ghi 19.243 anh hùng liệt sĩ đường Trường Sơn.
Bộ Tư lệnh Binh đoàn 12 cùng các đơn vị đóng quân tại Hà Nội tổ chức lễ dâng hoa, dâng hương các Anh hùng liệt sỹ tại Bảo tàng đường Hồ Chí Minh nhân dịp Kỷ niệm 76 năm Ngày Thương binh - Liệt sỹ (27/7/1947 - 27/7/2023).
Đặt chân đến Bảo tàng đường Hồ Chí Minh trong tháng Bảy tri ân và đền ơn đáp nghĩa, những người trẻ chúng tôi không khỏi xúc động, như được trở về không gian của thế hệ cha anh đã “sống bám đường, chết kiên cường dũng cảm”. Tận mắt thấy hàng ngàn hiện vật, tài liệu có giá trị lịch sử - văn hoá, khoa học, phản ánh quá trình xây dựng, chiến đấu, những câu chuyện hào hùng của Bộ đội Trường Sơn ngày nào, niềm tự hào và biết ơn trong chúng tôi dâng trào.
Bảo tàng hiện trưng bày 8 nội dung chính, kể câu chuyện Bộ đội Trường Sơn trên con đường huyền thoại với ý chí quyết thắng, lòng dũng cảm, trí thông minh, góp phần làm nên đại thắng mùa Xuân 1975 thống nhất đất nước. Các hiện vật tại Bảo tàng đã nhuốm màu thời gian, nhưng nhìn vào đó những người sinh ra trong thời bình sẽ thấy thế hệ cha anh đã vượt qua những khó khăn, gian lao thời mưa bom bão đạn để Tổ quốc có được nền độc lập như hôm nay.
Đường Hồ Chí Minh mãi mãi là tài sản vô giá, niềm tự hào của cán bộ, chiến sỹ Quân đội nhân dân Việt Nam, niềm tự hào của dân tộc ta... Tầm vóc to lớn và bài học quý báu mở đường Trường Sơn - Đường Hồ Chí Minh không chỉ có ý nghĩa sâu sắc đối với cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc trước đây mà còn có giá trị thiết thực trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ngày nay - Đại tướng Ngô Xuân Lịch lưu bút trong sổ truyền thống Bảo tàng đường Hồ Chí Minh./.
Một số hình ảnh được phóng viên Người Hà Nội ghi lại tại Bảo tàng đường Hồ Chí Minh:
Xe Gaz 69 của Trung tướng Đồng Sỹ Nguyên - Tư lệnh Bộ đội Trường Sơn sử dụng chỉ huy các lực lượng và các đơn vị phối thuộc làm nhiệm vụ trên đường mòn Hồ Chí Minh. Xe chạy 350.000km an toàn.Những khẩu hiệu: Sống bám đường chết kiên cường dũng cảm; Sông nước là trận địa/ Cầu phà là vũ khí/ Công binh là chiến sĩ kiên cường; Máu D2 công binh có thể đổ/ Đường BT12 không thể tắc; Sê San nổi sóng phà qua/ Lòng người chiến sĩ C3 quản gì…để khích lệ tinh thần cán bộ, chiến sĩ trong chiến dịch mở đường, đã cho chúng tôi thấy những người lính Trường Sơn năm xưa rất kiên trung bất khuất. "Thà hy sinh trên vành tay lái, còn người, còn xe, còn hàng" thể hiện ý chí quyết tâm của các chiến sĩ Bộ đội Trường Sơn.Áo giáp của Anh hùng lái xe Khúc Văn Lượng - Đại đội 10 - Tiểu đoàn 781 - Binh trạm 14, đã sử dụng và lập nhiều thành tích xuất sắc trong công tác vận chuyển trên đường Trường Sơn (1963 - 1964).Xe đạp của Chiến sỹ Tiểu đoàn 3 - Trung đoàn 70 - Đoàn 559, sử dụng để thổ vũ khí, đạn dược, lương thực... chi viện cho chiến trường miền Nam, năm 1961 - 1962.Hòn đá in dấu chân người. Theo đó tại Trạm giao liên T6 (Quảng Bình), do địa hình, hàng vạn cán bộ, chiến sỹ đi qua đều phải đặt chân lên hòn đá này và đã để lại dấu chân, năm 1959-1975.Thang dây được các chiến sỹ Trung đoàn 10 công binh sử dụng phá dốc Ba Thang mở đường 20 Quyết Thắng, năm 1966.Đến với Bảo tàng chúng ta gặp lại những địa danh một thời là trọng điểm ác liệt như: Chà Là, Mụ Giạ, cua chữ A, Phu La Nhích, Ta Lê… Trong ảnh là hiện vật biển báo tự làm của Tiểu đoàn 2 công binh - Binh trạm 12 - Bộ Tư lệnh 559 dùng để chỉ dẫn đường, bảo đảm giao thông trên đường 12 và 15, năm 1966 - 1972.Bao tượng, tất chống vắt, địa bàn được Đại úy Chu Đăng Chữ - Tiểu đoàn Trưởng Tiểu đoàn 301 - đơn vị tiền thân Đoàn 559, sử dụng đi khảo sát tuyến chi viện chiến lược, năm 1959 - 1964.Lọn tóc của chị Phạm Thị Ngoan - Đại đội 3 - Trung đoàn 34 công binh - Sư đoàn 472, đã góp nhặt sau trận sốt rét rừng tại Tây Trường Sơn, năm 1972. Cạnh đó là 20 bức thư tình của người yêu đã gửi cho chị Ngoan trong những năm tháng hai người cùng công tác trên tuyến lửa Trường Sơn.Xẻng của Anh hùng, liệt sỹ Nguyễn Thị Nhạ - Trung đội Trưởng thuộc Tiểu đoàn 33 công binh - Trung đoàn 18 - Bộ Tư lệnh 559, sử dụng san lấp hố bom, đào hố đặt bộc phá trên đường 20 Quyết Thắng - tỉnh Quảng Bình, năm 1965 - 1967. Áo bạt, dây bảo hiểm của Anh hùng Hoàng Văn Nghiên - Tiểu đoàn 2 - Trung đoàn 98 công binh, sử dụng làm nhiệm vụ phá thác, khơi luồng đảm bảo giao thông trên sông Bạc, sông Le, năm 1964 - 1975."Đánh địch mà đi, mở đường mà tiến" để làm nên đường Trường Sơn huyền thoại, góp phần tạo nên đại thắng mùa Xuân 1975.Giữa khói lửa chiến tranh, phong trào "Tiếng hát át tiếng bom" đã khích lệ tinh thần các chiến sỹ làm nhiệm vụ trên đường Trường Sơn.Đội tuyên truyền Binh trạm 34 - Sư đoàn 472, đã tự tạo từ ống pháo sáng làm đàn ghi-ta, phục vụ phong trào Văn hóa - văn nghệ trong thời gian đơn vị làm nhiệm vụ tại đường 128, đoạn từ La Hạp đến Bắc sông Bạc (Lào), năm 1971 - 1975.Tập nhạc gồm 80 bài hát của nhiều nhạc sỹ, thể hiện tinh thần lạc quan yêu đời, tình yêu quê hương đất nước và ý chí quyết tâm giải phóng miền Nam thống nhất nước nhà, năm 1965 - 1970.Tự hào Bộ đội Trường Sơn...Những con số biết nói này được giới thiệu tại Bảo tàng, đã cho chúng ta thấychiến công hiển hách của Bộ đội Trường Sơn trên tuyến đường "hoa lửa" một thời.Áo giáp dùng để đi phá bom mìn của các chiến sỹ Tiểu đoàn 24 công binh, Binh trạm 26, Sư đoàn 371. Đơn vị đã phá được hàng nghìn quả bom phá, bom từ trường và hơn một vạn quả bom vướng nổ đảm bảo an toàn, năm 1968 - 1971. Thiếu tá Lương Thị Nguyệt (ngoài cùng bên trái) - cán bộ công tác tại Bảo tàng đường Hồ Chí Minh chia sẻ: Bảo tàng thời gian qua là địa chỉ đỏ góp phần giáo dục, bồi dưỡng phẩm chất đạo đức cách mạng cho các thế hệ kế tiếp trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Nhiều trường học trên địa bàn Hà Nội và các tỉnh lân cận đã cho các em học sinh về Bảo tàng tham quan trải nghiệm; nhiều tổ chức, cơ quan đơn vị tại Thủ đô cũng có các đoàn đến dâng hương, dâng hoa tưởng niệm các anh hùng liệt sỹ Bộ đội Trường Sơn, sau đó tìm hiểu về hiện vật, tư liệu trưng bày trong Bảo tàng. Hàng năm Bảo tàng đường Hồ Chí Minh đón hàng chục nghìn lượt người.Các em học sinh chăm chú nghe cán bộ Bảo tàng giới thiệu, thuyết minh về các nội dung trưng bày...... Và từ hoạt động tham quan trải nghiệm tại Bảo tàng đường Hồ Chí Minh sẽ góp phần giáo dục cho các em học sinh lý tưởng cách mạng, lòng yêu nước, nuôi dưỡng hoài bão, khát vọng vươn lên, thúc đẩy phong trào xung kích, sáng tạo, khởi nghiệp trong thời đại mới.
Lai Xá (xã Kim Chung, huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội) là làng nhiếp ảnh đầu tiên và cũng là duy nhất của Việt Nam cho đến nay tự xây dựng được bảo tàng để lưu giữ lại những tư liệu quý, những kỷ vật về quá trình hình thành và phát triển của nghệ thuật nhiếp ảnh Việt Nam.
Bình luận của bạn đã được gửi và sẽ hiển thị sau khi được duyệt bởi ban biên tập.
Ban biên tập giữ quyền biên tập nội dung bình luận để phù hợp với qui định nội dung của Báo.
Qua ứng dụng công nghệ số, triển lãm “Cửu Đỉnh triều Nguyễn: Di sản tư liệu qua hình ảnh và tài liệu lưu trữ – Hướng tiếp cận giáo dục di sản bằng trải nghiệm số” đã mang đến cho công chúng một cách tiếp cận di sản trực quan, sinh động và gần gũi hơn.
Chùa Bắc Biên (Phúc Xá tự), còn gọi là chùa An Xá, là di tích lịch sử – văn hóa tiêu biểu của vùng đất Bồ Đề. Trong hệ thống di vật của chùa, chuông chùa An Xá là hiện vật nổi bật, được đúc vào tháng 11 năm 1690 dưới thời Lê Trung hưng bằng phương pháp thủ công truyền thống, mang tính độc bản.
Sáng 22/4 (tức ngày mùng 6 tháng 3 năm Bính Ngọ), tại Đền Nội, Bình Đà, xã Bình Minh, thành phố Hà Nội, Lễ rước, tế và dâng hương Đức Quốc Tổ Lạc Long Quân đã được tổ chức trang nghiêm trong khuôn khổ Lễ hội Bình Đà 2026, thu hút đông đảo nhân dân địa phương, du khách thập phương cùng cộng đồng người Việt hướng về cội nguồn.
Những ngày tháng Tư, khi tiết trời Hà Nội bước vào thời khắc đẹp nhất của mùa xuân muộn, vùng đất Bình Đà lại rộn ràng cờ hội, đón người dân và du khách thập phương về dự Lễ hội Bình Đà 2026. Diễn ra từ ngày 19 đến 22/4 tại xã Bình Minh, đây là một trong những lễ hội truyền thống tiêu biểu của Thủ đô, gắn với tín ngưỡng thờ Đức Quốc Tổ Lạc Long Quân - vị thủy tổ trong huyền sử dân tộc Việt Nam.
Lễ công bố Quyết định và đón Bằng công nhận Bảo vật Quốc gia đối với Bàn thờ Phật bằng đá tại chùa Hương Trai và chùa Đại Bi diễn ra tại sân Ải Cả, xã Dương Hòa (Hà Nội) vào ngày 17/4/2026. Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà đã tới dự.
Từ thực tế di sản văn hóa truyền thống của dân tộc, GS.TS Lê Hồng Lý – Chủ tịch Hội Văn nghệ dân gian Việt Nam cho rằng, chúng ta cần xem xét văn hóa dân gian như một nguồn lực cho sự phát triển kinh tế, xã hội của đất nước trong kỉ nguyên vươn mình của dân tộc, đúng với định hướng phát triển văn hóa Việt Nam mà Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị đã đặt ra.
Sáng mùng 4 Tết Bính Ngọ (2026), tôi đến thăm Giáo sư, Nhà giáo Nhân dân Hà Minh Đức. Thầy tặng tôi một số cuốn sách do chính mình biên soạn, trong đó có tác phẩm “Kể chuyện ngày xưa”. Cuốn sách vừa xuất bản, dày chưa đến trăm trang, nội dung phong phú, hấp dẫn. Đây cũng là cuốn sách thứ 109 của Giáo sư Hà Minh Đức khi ông bước sang tuổi 92. Món quà đầu năm từ người thầy đáng kính khiến tôi xúc động, bởi đó là kết tinh của một đời lao động bền bỉ, say mê với văn chương và học thuật.
Nhà xuất bản Tri thức phối hợp cùng Tri Thức Trẻ Books vừa ra mắt bạn đọc bộ sách “Phan Thuận An với Huế”. Đây không chỉ là một công trình khảo cứu công phu có giá trị học thuật mà còn là kết tinh của tình yêu bền bỉ mà nhà nghiên cứu Phan Thuận An đã dành cho vùng đất cố đô.
Tháng Tư lại về. Với người lính, đó không chỉ là một tháng trong năm mà là tháng của ký ức, của những tiếng gọi từ quá khứ vọng về. Mỗi khi tháng Tư chạm ngõ, lòng chúng tôi lại dậy lên những âm thanh cũ: tiếng bước chân hành quân, tiếng võng kẽo kẹt giữa rừng, tiếng hát lạc trong gió núi. Và trên hết, đó là ký ức về ngày đất nước thống nhất - ngày mà bao máu xương, bao tuổi trẻ đã hóa thành niềm vui chung của dân tộc.
Giữa ánh đèn rực rỡ của đêm chung kết Miss Global Business Innovation 2026, khoảnh khắc đại diện đến từ Hà Nội được xướng tên cho ngôi vị cao nhất đã trở thành niềm tự hào đặc biệt đối với người dân Thủ đô. Trần Thị Thanh Tâm chính thức giành vương miện, ghi dấu ấn bằng hành trình bền bỉ, bản lĩnh và đầy thuyết phục
Theo báo cáo của Sở Du lịch Hà Nội, trong tháng 4/2026, tổng lượng khách du lịch đến Thủ đô ước đạt 3,09 triệu lượt, tăng 13,3% so với cùng kỳ năm 2025.
Nhân dịp kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2026), Thành phố Hà Nội trở thành điểm hẹn của những chương trình nghệ thuật đặc sắc, được đầu tư công phu, bài bản và sáng tạo bám sát tinh thần Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam.
Đi qua ba tập thơ trong thời gian ngắn, nhà thơ Đinh Minh Thiện như không bằng lòng với những gì đã có, để phải cất lên một tập thơ mới. Ở đó, tác giả gửi gắm nhiều suy niệm về cuộc sống, mơ vọng về nơi an trú, ngẫm ngợi những tỉnh thức, hoài niệm với quê nhà, với mẹ và những niềm thân thiết thôn dã, mùa màng…
Chiều 26/4, tại Nhà Bát Giác - Vườn hoa Lý Thái Tổ, chương trình “Âm nhạc cuối tuần” tiếp tục diễn ra, thu hút đông đảo người dân và du khách dừng chân thưởng thức trong suốt hơn một giờ đồng hồ với chất lượng nghệ thuật cao mà vẫn gần gũi.
Bộ phim tái hiện cuộc đời và sự nghiệp của anh hùng dân tộc Trần Hưng Đạo, vị danh tướng kiệt xuất của dân tộc Việt Nam, người đã ba lần lãnh đạo quân dân Đại Việt đánh bại quân Nguyên Mông.
Theo GS.TS. Nguyễn Chí Bền - nguyên Viện trưởng Viện Văn hóa Nghệ thuật quốc gia Việt Nam, thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị trong bối cảnh của thời đại kỹ thuật số thông minh, cần sự quan tâm của nhiều nhà khoa học, nhà quản lý. Việt Nam đang đứng trước thời cơ và thách thức, song có thể tạo ra sức mạnh mềm có ảnh hưởng sâu rộng bằng văn hóa, nếu sử dụng tốt mặt ưu thế các thành tố của thời đại kỹ thuật số thông minh.
Tại hội nghị sơ kết công tác xây dựng Đảng, hệ thống chính trị và phát triển kinh tế - xã hội 4 tháng đầu năm diễn ra ngày 24/4, phường Ba Đình triển khai dự án số hóa ẩm thực với nhiều nội dung, xây dựng dữ liệu số về các món ăn đặc trực; gắn mã QR giới thiệu thông tin, nguồn gốc món ăn; quảng bá ẩm thực gắn với du lịch và văn hóa; ứng dụng công nghệ trong bảo tồn và phát duy giá trị truyền thống.
Thông tin từ UBND phường Văn Miếu – Quốc Tử Giám cho biết, Lễ hội truyền thống di tích Thăng Long tứ trấn đền Kim Liên năm 2026 sẽ được tổ chức trong 3 ngày, từ 30/4 đến 2/5/2026 (tức từ ngày 14 đến 16 tháng 3 năm Bính Ngọ) tại di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia đặc biệt đền Kim Liên (phường Văn Miếu - Quốc Tử Giám).
Tiếp nối thành công của Liên hoan Yosakoi những năm trước, Liên hoan Yosakoi Việt Nam lần thứ IV năm 2026 với chủ đề “Giao lưu văn hóa - Khơi nguồn năng lượng - Hướng đến tương lai” chính thức diễn ra trong hai ngày 25 - 26/4 tại Ninh Bình và Hà Nội, quy tụ đông đảo nghệ sĩ, vũ công và công chúng yêu nghệ thuật.
Nhà hát Kịch Việt Nam vừa khởi công dàn dựng vở kịch kinh điển “Vũ Như Tô” - một trong những tác phẩm tiêu biểu của sân khấu Việt Nam của Nhà văn, cố tác giả Nguyễn Huy Tưởng, do Đạo diễn - NSƯT Trịnh Mai Nguyên dàn dựng.
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg "Giáo sư Hà Minh Đức “kể chuyện ngày xưa” ở tuổi 92")
