Thái tử­ hoang dâm, 'yêu' luôn vợ của vua cha... bị phế truất

Sách Аại Việt sử­ lược ghi nhận Hoà ng đế Lý Anh Tông có ít nhất 6 người con, nhưng 3 người được sử­ sách chép kử¹ nhất, gồm Thái tử­ Lý Long Xưởng (1151-?), con Chiêu Linh Hoà ng hậu Vũ Thị; Hoà ng tử­ Lý Long Cán (1172-1210), con Thục phi Аỗ Thụy Châu, sau trở thà nh Lý Cao Tông; và  Huệ Văn Vương (?-1221), được Trần Tự Khánh đưa lên là m vua năm 1214.

Thái tử­ Lý Long Xưởng hoang dâm, 'yêu' luôn vợ của vua cha... bị phế truất.  Ảnh minh họa

Lý Long Xưởng sinh năm Tân Mùi, là  con trưởng của Vua Lý Anh Tông, được lập là m Аông cung Thái tử­, tước Hiển Trung vương. Và  lúc đó, ngôi vị hoà ng đế Аại Việt tương lai dường như đã cầm chắc trong tay Long Xưởng. Tuy nhiên, từ khi được lập là m Thái tử­, Lý Long Xưởng chỉ lo ăn chơi, đà n đúm và  đặc biệt vô cùng hoang dâm hiếu sắc, bất chấp loạn luân... Аể thửa mãn dục vọng, Аông cung Thái tử­ Long Xưởng đã thông dâm với cả cung phi của vua cha Anh Tông. Sách Аại Việt sử­ lược viết: Long Xưởng có tính hiếu sắc, trong cung có những cung nữ được vua yêu dấu, Long Xưởng đửu tư thông với họ...". 

Ở đây lại nói, Chiêu Linh Hoà ng hậu biết biết rõ bản chất "xấu xa" của con, không những không can ngăn, mà  còn "đổ thêm dầu và o lử­a". Theo Đại Việt sử­ lược, và o buổi đó, trong số các phi tần, Vua Lý Anh Tông đặc biệt sủng ái bà  Nguyên phi Từ Thị. Nhằm hạ bệ tình địch, Hoà ng hậu Chiêu Linh đang tâm xúi con mình là m điửu vô đạo, sai Long Xưởng ngầm giở ngón tư tình để mê hoặc Từ Thị, muốn cho bà  Nguyên phi nà y bị nhà  vua nhạt tình. Biết vậy, Từ Thị đem hết việc đó tâu vua... Theo sử­ sách, vì vốn ghét Thái tử­ vô lễ, ăn chơi trác táng, rồi lại nghe chuyện Long Xưởng gan to hơn trời, ve vãn cả thiếp yêu của mình, Hoà ng đế Lý Anh Tông giận dữ tột cùng, đã hạ chỉ phế Long Xưởng. Sách Аại Việt sử­ kí toà n thư còn cho biết, và o tháng 9 năm Giáp Ngọ (1174), Lý Long Xưởng bị phế là m thứ dân và  bị bắt giam một thời gian. Sau đến đời Vua Lý Cao Tông, và o năm Tân Sử­u (1181), Long Xưởng ra tù, nhưng lại tụ họp bọn bất lương cướp bóc bừa bãi.

Vậy, ai may mắn "soán" được ngôi thái tử­ của Long Xưởng? Sử­ liệu ghi rằng, chưa đầy một năm sau, và o tháng GIêng năm Ất Mùi (1175), với tình cảm dà nh cho Long Trát, Vua Lý Anh Tông đã sách lập ấu nhi khi ấy mới 2 tuổi là m Thái tử­, cho ở Аông cung. Mùa thu, tháng 7, ngà y Ất Mùi cùng năm, Vua Anh Tông băng hà  ở điện Thuửµ Quang, thọ 39 tuổi. Thái tử­ Long Trát lên kế vị, tức Vua Lý Cao Tông. Với sự phò giúp của quan quyửn nhiếp chính Tô Hiến Thà nh, việc nước và  cuộc sống của thần dân và o buổi ban đầu triửu Cao Tông lúc nà o cũng thuận buồm xuôi gió, ổn định phát triển.

Thế nhưng, sau khi bắt đầu trực tiếp cầm quyửn trị nước, nhà  vua trẻ lại sinh ra ham mê săn bắn, chính sự pháp luật không rõ rà ng, vơ vét của dân xây nhiửu cung điện, bắt trăm họ xây dựng phục dịch nên trộm cướp nổi lên khắp nơi. Đỉnh điểm, năm 1208, nạn đói kém hoà nh hoà nh, người chết đói hà ng loạt. Nhà  vua vẫn bà ng quan, rong chơi vô độ, tiêu tiửn như nước, xây đửn đà i không ngớt...

Sách Аại Việt Sử­ ký Toà n thư nhận định vử Lý Cao Tông: Ở trong mê sắc đẹp, ra ngoà i mê săn bắn, ham rượu, thích nhạc, xây nhà  cao, trổ tường đẹp, phạm một trong các điửu ấy tất phải bại vong. Vua phạm đủ các điửu ấy, còn nói gì được nữa? Như vậy, việc con trưởng hoang dâm khiến Vua Lý Anh Tông phải phế truất, nhưng sau chọn con thứ kế vị ngai và ng - lại ăn chơi chẳng ra gì... cho thấy Vua Lý Anh Tông đâu sáng suốt lắm trong việc truyửn ngôi.

Song, có một điửu cũng cần là m rõ rằng, lúc đương thời, Vua Anh Tông cũng nổi tiếng ăn chơi chẳng kém, nên sử­ gia Ngô Thì Sĩ đã phải thốt lên trong Việt sử­ tiêu án: Æ n trạch của họ Lý đến đây tiêu ma hết cả. Sau nà y, trong Việt sử­ giai thoại, Nguyễn Khắc Thuần cũng nhận xét: Quả đúng là  giử nhà  ai, quai nhà  nấy!.