Cuộc thi viết Hà Nội & Tôi

Hồ Gươm - mảnh hồn thiêng giữa lòng Hà Nội

Bùi Nhật Lai 07:27 24/08/2025

Tôi vẫn nhớ như in cái buổi sớm mùa thu năm ấy, lần đầu tiên đặt chân đến Hà Nội. Thành phố mơ ước, thành phố của bao câu chuyện cổ tích mẹ kể, của những bài thơ tôi từng học, bài hát tôi nghe thuở nhỏ, bỗng chốc hiện ra trước mắt – thật đến rưng rưng. Hồ hiện lên giữa lòng thành phố trước mắt tôi như viên ngọc bích xanh rêu lung linh, huyền diệu. Hồ Gươm – hay Hồ Hoàn Kiếm – đã in sâu vào ký ức tôi bằng một vẻ đẹp không thể gọi tên, vừa cổ kính, vừa thiêng liêng, vừa nhẹ nhàng như tiếng vọng từ quá khứ xa xăm.

hinh-anh-ho-guom-lieu-ru-xa-xam_100246465.jpg

Tôi đến Hà Nội vào một buổi sáng se lạnh, khi mặt trời còn ngái ngủ sau lớp mây mỏng. Làn sương lãng đãng giăng ngang mặt hồ, tạo nên một khung cảnh huyền ảo mà thơ mộng. Tiếng rao bán hàng, tiếng xe cộ chầm chậm lăn bánh trên phố cổ, tất cả hòa vào nhau như một bản hòa ca dịu dàng đánh thức mọi giác quan. Tôi bước chậm quanh hồ, trái tim như đập rộn ràng, một cảm giác khác lạ trào dâng trong tôi thật khó tả thành lời, nó vừa thiêng liêng, vửa trân thực đến ngỡ ngàng. Đây chính là nơi tôi từng mơ đến bao lần – giờ đã hiện hữu ngay trước mắt, dưới chân mình, trong hơi thở rộn ràng của mình.

Tôi dừng chân ở Tháp Bút – ngọn bút đá thanh cao vươn lên trời xanh ở đầu đường Đinh Tiên Hoàng. Tôi ngẩng nhìn ba chữ “Tả Thanh Thiên” được khắc trên thân tháp – “viết lên trời xanh”, như một tuyên ngôn ngạo nghễ thể hiện khí phách người Hà Nội xưa. Ở đó, tôi thấy một tâm hồn yêu chữ, trọng nghĩa lý, thấm đẫm tinh thần nho giáo nhưng cũng mang dáng dấp một thời hào hùng, kiêu bạc. Tôi tưởng tượng bao thế hệ học trò xưa từng ngẩng nhìn ngọn tháp ấy mà mơ về con đường khoa bảng, mơ làm rường cột cho non sông. Men theo nhịp cầu cong cong đỏ thắm như một nét bút mềm mại trên mặt hồ, tôi đặt chân lên Cầu Thê Húc. Cái tên thật đẹp – “nơi đậu ánh sáng ban mai”, như một lời thì thầm rất nhẹ nhưng để lại dư âm dài lâu. Dưới làn sương sớm, cây cầu như hiện ra từ cõi mộng, rực lên sắc đỏ huyền thoại giữa không gian bảng lảng hơi nước. Tôi đi thật chậm để ngắm nhìn và cảm nhận, mỗi bước là một xúc cảm dâng trào. Bởi nơi đây không chỉ là một công trình kiến trúc đẹp mắt, mà là sợi dây vô hình kết nối mỗi con người thực tại với chiều sâu lịch sử, với tâm linh, với một Hà Nội rất riêng – trầm mặc mà đầy yêu thương. Bước qua cầu là vào đến Đền Ngọc Sơn – ngôi đền cổ kính linh thiêng nằm giữa đảo ngọc, nơi thờ đức Thánh Trần và những bậc hiền nhân đất Việt. Trong làn khói hương trầm bảng lảng, trong âm thanh rì rầm như lời khấn nguyện, tôi thấy lòng mình lắng lại, xúc động vô cùng. Tôi không sinh ra ở Hà Nội, nhưng giây phút ấy, tôi bỗng thấy mình như trở về chốn cội nguồn, như tìm được một phần tâm hồn bị thất lạc. Có lẽ ai từng đến Đền Ngọc Sơn cũng sẽ hiểu cảm giác đó – cảm giác được che chở, được tự hào, được bao dung, giữa lòng thành phố nhộn nhịp năng động vẫn có một chốn để ta bình tâm tưởng nhớ đến các tiền nhân đã khai sinh và xây dựng non nước này. Và rồi, như một món quà kỳ diệu, tôi được nhìn thấy tận mắt xác cụ Rùa – Rùa Hồ Gươm, được lưu giữ cẩn thận trong đền. Tôi lặng người. Không phải vì kích thước lớn hay sự hiếm có của sinh vật ấy, mà bởi câu chuyện huyền thoại ẩn sau lưng rùa: vua Lê Lợi trả gươm báu cho Thần Kim Quy, khép lại một thời kháng chiến, mở ra một giai đoạn thái bình. Huyền thoại ấy, dù biết là truyền thuyết, vẫn khiến tôi thấy lòng mình rưng rưng. Tôi như nghe rõ tiếng sóng xô nhẹ mạn thuyền rồng năm ấy. Tôi nhớ lại từng trang sách sử học thuở nhỏ, từng hình ảnh minh họa mờ nhòe mà sống động trong trí nhớ – giờ đây đã hóa thành hiện thực trước mắt tôi. Cụ Rùa không chỉ là chứng tích sinh học, mà là một phần hồn thiêng đất Việt, là biểu tượng của sự đoàn kết, lòng yêu nước và tín ngưỡng linh thiêng của bao thế hệ. Khi tôi ngồi bên ghế đá, lặng ngắm mặt hồ lăn tăn ánh nắng, từ đâu đó vẳng lên giai điệu của bài hát “Bài ca Hà Nội”. Lời ca tha thiết, hào hùng xuyên qua làn gió, chạm vào đáy tim tôi: "Ta đi trên đường Hà Nội rực rỡ chiến công, đường thênh thang Ba Đình lịch sử. Đường tấp nập Hoàn Kiếm, Đông Xuân..." Giai điệu ấy như có phép màu, khiến cảnh vật quanh hồ bỗng trở nên long lanh, sống động, thấm đẫm khí chất hào hùng mà cũng chan chứa yêu thương, đầy tự hào của người Hà Nội. Tôi lặng người, bâng khuâng đến rưng rưng. Hóa ra, không phải chỉ mắt thấy mới là cảm nhận. Mà chính âm nhạc – trong khoảnh khắc ấy – đã đánh thức sâu trong tôi một niềm tự hào dân tộc. Hồ Gươm không chỉ là danh thắng, mà là nơi khởi đầu của những huyền thoại bất diệt, là nơi in dấu những trang sử hào hùng, là biểu tượng của một thủ đô từng trải qua bom đạn, đau thương, nhưng vẫn kiêu hãnh đứng dậy, vươn mình sống với tất cả khí chất của người Tràng An. Tôi yêu Hà Nội không chỉ vì nét đẹp cổ kính, mà bởi Hà Nội – trái tim của Tổ Quốc nơi lưu giữ hồn thiêng dân tộc và sông núi, trong từng gốc cây, phiến đá, cây cầu, nốt nhạc. Và giữa lòng Hà Nội, Hồ Gươm như một trái tim thiêng liêng không bao giờ ngừng đập. Là nơi để nhớ, để thương, để trở về và sống lại những khúc ca của một thời lịch sử hào hùng.

Rời Hà Nội hôm ấy, tôi mang theo trong tim không chỉ là những bức ảnh hay món quà lưu niệm. Mà là một tình cảm thiêng liêng và mãnh liệt, một sự gắn bó rất lạ – như thể từ rất lâu rồi, tôi đã có một phần hồn mình gửi lại nơi hồ xanh ấy. Tháp Bút, cầu Thê Húc, Đền Ngọc Sơn, cụ Rùa – và cả những giai điệu ngân vang trong “Bài ca Hà Nội” – tất cả không chỉ là những biểu tượng. Mà là hơi thở của Thủ đô, là niềm kiêu hãnh của người con đất Việt. Và với tôi, lần đầu tiên đến Hồ Gươm – là lần đầu tôi hiểu sâu sắc thế nào là thiêng liêng – Hà Nội trái tim của Tổ Quốc.

Tác phẩm tham dự cuộc thi viết "Hà Nội và tôi" của tác giả Bùi Nhật Lai. Thông tin về cuộc thi xem tại đây.

Bài liên quan
  • Hà Nội, yêu mãi còn yêu...
    Hôm qua đường phố Hà Nội như tĩnh lặng hơn, và hôm nay cũng vậy. Cái rét Tháng Giêng vừa qua đi rất nhanh và diệu vợi làm sao! Trên những con phố, ánh mặt trời xuất hiện và những chiếc lá mùa thu bắt đầu rơi...
(0) Bình luận
  • Người Hà Nội mang ký ức Kẻ Chợ đi gìn giữ hồn làng xứ Huế
    Ngô Quý Đức từng dành ba tháng đi dọc miền trung để tìm hiểu các làng nghề, trước khi anh dừng bước ở Huế trong một năm qua nhằm hồi sinh liễn làng Chuồn, một dòng tranh dân gian nổi tiếng của Huế nhưng đã thất truyền hơn một thập kỷ qua.
  • Nhớ Tết ở khu gia đình Hà Nội thời chưa xa
    Chúng ta, ai cũng có những năm tháng không thể nào quên. Cho dù những năm tháng ấy cuộc sống chưa hẳn đã thật tốt, chưa no đủ dư thừa. Trong sự thiếu thốn triền miên về vật chất thì tình người, sự sẻ chia lại ăm ắp như bát nước đầy, để rồi in sâu vào tâm thức như một quãng đời đã được lập trình trong bản đồ số mệnh.
  • Xúc cảm Hà Nội
    Thơ viết về Hà Nội tôi có câu: “… Đường thơm hương sữa/ Níu lòng người xa/ Phố phường Hà Nội/ Lưu luyến Hào hoa”.
  • Văn Miếu - Quốc Tử Giám - Nơi hội tụ hiền tài
    Tôi bước chân qua cổng Văn Miếu vào một buổi sớm thu, khi nắng vàng vửa trải nhẹ qua từng vòm lá, gió hanh hao đưa theo hương hoa sữa thơm nức góc phố. Không gian lặng như một lời thì thầm của lịch sử, của quá khứ vọng về từ từng phiến gạch rêu phong, từ mái ngói cong vút dáng cổ kính của ngôi trường đại học đầu tiên trong lịch sử nước nhà.
  • Chợ hoa xuân Hà Nội
    Đã thành thông lệ, cứ độ “Tết đến Xuân về” Hà Nội lại mở hàng trăm điểm Chợ Hoa Tết. Thật ra gọi chợ Hoa Xuân, vì sau tết các điểm chợ hoa ấy vẫn bày bán cây cảnh, hoa và những cành đào, mận, lê, nhánh hay khóm phong lan… đẹp nét hoang sơ, hồn hậu và phóng khoáng, cảm nhận khí xuân ấm áp từ núi rừng Việt Bắc ùa về.
  • Lẵng hoa tươi Hồ Gươm
    Hồ Gươm giữa lòng Hà Nội. Hồ như chiếc gương ngọc soi những con phố nhỏ, những ngôi nhà “mái ngói thâm nâu” vừa mộc mạc vừa phóng khoáng nét hào hoa, tao nhã. Khung cảnh Hồ Gươm bốn mùa mắt biếc, thu vào đây cả bầu trời xanh lơ.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Tết Việt - ký ức không phai của đôi vợ chồng người Úc
    Lần đầu đặt chân đến Việt Nam vào dịp Tết Nguyên đán năm 1994, đến năm 2025, ông bà Judy - Alan Butcher (người Australia) đã trải qua tròn 10 cái Tết cổ truyền tại Việt Nam. Có lẽ họ là một trong số những người nước ngoài “ăn Tết Việt” bền bỉ và sâu đậm đến vậy.
  • Thư chúc Tết Xuân Bính Ngọ 2026 của Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc
    Nhân dịp đón Xuân Bính Ngọ 2026, đồng chí Nguyễn Duy Ngọc - Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội đã có Thư chúc Tết gửi đến đồng chí, đồng bào và chiến sĩ Thủ đô; người Hà Nội trên mọi miền Tổ quốc và ở nước ngoài. Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu toàn văn Thư chúc Tết của đồng chí Nguyễn Duy Ngọc - Bí thư Thành ủy Hà Nội.
  • Tìm về dấu tích Giảng Võ trường ở Thăng Long xưa
    Trong suốt hàng ngàn năm dựng nước và giữ nước, nhân dân ta đã anh dũng chống lại nhiều kẻ xâm lược để bảo vệ nền độc lập tự do của Tổ quốc. Để có được thành công như ngày hôm nay, việc đào tạo nhân tài là yếu tố quan trọng, gồm cả về văn và võ. Tuy nhiên, việc đào tạo nhân tài về võ rất ít được ghi chép và rất hạn chế thông tin. Các di tích đào tạo về võ ở Thăng Long như điện Giảng Võ, Giảng Võ trường được ghi nhận từ các thời Lý nhưng đến nay vẫn chưa rõ ràng. Giảng Võ hiện nay là một phường nằm ở phía Tây của Hoàng thành Thăng Long, trước đây khu vực này còn có tên là Thập Tam trại.
  • [Podcast] Canh măng – Hương vị Tết cổ truyền trong mâm cỗ Hà thành
    Hà Nội đang bừng sắc xuân, trong đó bức tranh ẩm thực phong phú mà mâm cỗ ngày Tết góp phần phản ánh nếp sống và con người nơi đây. Là một trong những món canh tứ trụ trong cỗ Tết cổ truyền Hà Nội xưa, canh măng giữ một vị trí rất đặc biệt.
  • Bộ trưởng Bộ Y tế thăm, chúc Tết y bác sĩ trực Giao thừa, mừng công dân nhí chào đời
    Đêm Giao thừa Xuân Bính Ngọ 2026, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan đã đến thăm, chúc Tết và động viên đội ngũ y bác sĩ đang làm nhiệm vụ tại Bệnh viện Phụ sản Trung ương; đồng thời tặng quà, chúc mừng các sản phụ “mẹ tròn con vuông” và gửi lời chúc sức khỏe tới những công dân nhí vừa chào đời trong thời khắc thiêng liêng chuyển giao năm mới.
Đừng bỏ lỡ
  • Nghệ nhân ưu tú Nguyễn Mạnh Hùng: Hoa gắn với nếp sống, tín ngưỡng và văn hóa Hà Nội
    Đến với nghệ thuật cắm hoa từ khi còn trẻ và gắn bó với thú chơi này suốt nhiều thập kỷ, NNƯT Nguyễn Mạnh Hùng không chỉ là người thực hành nghề hoa mà còn dày công tìm hiểu, chắt lọc những giá trị văn hóa ẩn sâu trong thú chơi hoa của người Hà Nội. Những chia sẻ của ông với phóng viên Tạp chí Người Hà Nội dưới đây phần nào phác họa bức tranh sinh động về nghệ thuật chơi hoa của người Hà Nội xưa và nay.
  • Đa sắc phim Việt mùa Tết 2026
    Điện ảnh Việt Nam đã đi qua một năm sôi động với nhiều dấu ấn khó quên, đặc biệt là sự tỏa sáng của “Mưa đỏ”. Đây có lẽ là động lực để các nhà làm phim hướng tới những mục tiêu cao hơn trong hành trình làm nghề. Mùa phim Tết luôn được xem là thời điểm mở đầu quan trọng cho một năm mới của điện ảnh nước nhà. Năm bộ phim Việt cùng ra rạp vào ngày đầu năm mang màu sắc, hương vị khác nhau, cho thấy sự đa dạng về đề tài và thể loại đồng thời mang đến cho khán giả nhiều cung bậc cảm xúc trong những ngày Tết sum vầy.
  • Nỗi nhớ mùa xuân
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Nỗi nhớ mùa xuân của tác giả Nguyễn Đại Bường.
  • “Bàn tiệc” chương trình nghệ thuật trên sóng truyền hình dịp Tết Bính Ngọ
    Trong dịp Tết Bính Ngọ 2026, Đài truyền hình Việt Nam (VTV) thực hiện và phát sóng nhiều chương trình nghệ thuật trên các kênh sóng. Tiêu biểu phải kể đến chương trình “Đón Tết cùng VTV - Bay giữa cánh đồng xuân”, “Gala Cười 2026” và “Tết rộn ràng khắp nơi 2026 - Theo bước mùa xuân”.
  • Xứ Đoài Sơn Tây rực rỡ pháo hoa, rộn ràng chương trình nghệ thuật mừng Xuân Bính Ngọ 2026
    Hòa trong không khí tưng bừng đón chào năm mới cùng cả nước, tối 16/2 (tức đêm 29 Tết), tại sân khấu chính Phố đi bộ Thành cổ Sơn Tây (phường Sơn Tây, TP. Hà Nội) diễn ra chương trình nghệ thuật “Mừng Xuân Bính Ngọ 2026”. Và đúng 00 giờ ngày 17/2/2026 – mùng 1 Tết Bính Ngọ, vùng đất xứ Đoài - Sơn Tây cũng rực rỡ màn pháo hoa chào đón xuân Bính Ngọ 2026.
  • Hà Nội miễn phí tham quan nhiều điểm di tích trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ
    Nhằm phục vụ nhu cầu tham quan, tín ngưỡng và sinh hoạt văn hóa của Nhân dân và du khách trong dịp Tết cổ truyền, Ban Quản lý Hồ Hoàn Kiếm và Phố cổ Hà Nội thông báo miễn phí tham quan và thời gian hoạt động tại các điểm di tích trong phố cổ.
  • Xã Mê Linh sẵn sàng khai hội đền Hai Bà Trưng xuân Bính Ngọ 2026
    UBND xã Mê Linh (TP. Hà Nội) cho biết, công tác chuẩn bị cho Lễ kỷ niệm 1986 năm Khởi nghĩa Hai Bà Trưng và Lễ khai mạc Lễ hội đền Hai Bà Trưng xuân Bính Ngọ 2026 đã cơ bản hoàn tất, đảm bảo sự kiện ra sáng ngày 22/2 (mùng 6 tháng Giêng năm Bính Ngọ) tại Khu Di tích Quốc gia đặc biệt đền Hai Bà Trưng (xã Mê Linh) an toàn, trang nghiêm, đúng văn hóa truyền thống và văn minh lễ hội.
  • Triển lãm "Giao" trưng bày các tác phẩm điêu khắc chào mừng Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026
    Triển lãm “Giao” trưng bày các tác phẩm điêu khắc chào mừng Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 tại số 69 Đinh Tiên Hoàng, Hoàn Kiếm là một không gian văn hóa đặc sắc, góp phần làm giàu đời sống tinh thần của người dân Thủ đô và du khách...
  • Đạm Phương - chân dung một nữ trí thức tiên phong đầu thế kỷ XX
    NXB Phụ nữ Việt Nam vừa ra mắt bạn đọc cuốn sách “Đạm Phương - Nàng Công nữ buổi giao thời” tái hiện tương đối toàn diện cuộc đời, sự nghiệp, đóng góp xã hội và di sản tư tưởng của Đạm Phương nữ sử (1881-1947) - một trong những gương mặt trí thức tiên phong của Việt Nam đầu thế kỷ XX.
  • Sắc xuân rộn ràng trong không gian nghệ thuật mở tại Nhà Bát Giác
    Tối ngày 15/2, trong không khí xuân lan tỏa khắp Thủ đô, chương trình “Âm nhạc cộng đồng” tiếp tục diễn ra tại Nhà Bát Giác – Vườn hoa Lý Thái Tổ, mang đến cho người dân và du khách một đêm thưởng thức nghệ thuật giàu màu sắc, kết hợp hài hòa giữa âm nhạc, xiếc và múa.
Hồ Gươm - mảnh hồn thiêng giữa lòng Hà Nội
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO