Phát biểu tại buổi lễ, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc nêu rõ, sự kiện trao tặng các danh hiệu cao quý cho các nhà khoa học của VUSTA lần này có ý nghĩa lớn trong việc tập hợp, kêu gọi các lực lượng khoa học - công nghệ Việt Nam, kể cả khoa học tự nhiên và khoa học xã hội, để cùng nhau đoàn kết phát triển đất nước, thực hiện tốt các mục tiêu, nhiệm vụ được Đảng, Nhà nước đề ra tại Đại hội lần thứ XIII của Đảng.
Chủ tịch nước khẳng định, đất nước ta có được thành tựu như ngày nay là nhờ sự đóng góp to lớn của biết bao thế hệ trong suốt chiều dài lịch sử dân tộc; trong đó, có những cá nhân xuất sắc đã hy sinh hết mình vì Tổ quốc, vì sự phát triển của quốc gia, dân tộc. Trong lịch sử, chúng ta có những anh hùng dân tộc như Hai Bà Trưng, Bà Triệu, Lê Lợi, Nguyễn Trãi, Quang Trung... Trong thời đại Hồ Chí Minh, chúng ta có Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại, các bậc tiền bối của Đảng và Nhà nước, các anh hùng liệt sĩ và rất nhiều nhà khoa học như:Trần Đại Nghĩa, Tôn Thất Tùng, Tạ Quang Bửu, Bùi Huy Đáp, cùng nhiều nhà khoa học cống hiến cho sự nghiệp giải phóng dân tộc và xây dựng, bảo vệ Tổ quốc.
Chủ tịch nước cho rằng, Việt Nam là một nước nông nghiệp, bị ảnh hưởng rất lớn bởi biến đổi khí hậu. Do đó, những đóng góp của cố Giáo sư, Viện sĩ Vũ Tuyên Hoàng trong việc tạo ra những giống lúa mới, năng suất cao, các giống lúa chống hạn, chống ngập úng có ý nghĩa vô cùng quan trọng, nhất là trong việc tự túc lương thực và xuất khẩu của đất nước. Cùng với các nghiên cứu của các nhà khoa học khác, những cống hiến của cố Giáo sư, Viện sĩ Vũ Tuyên Hoàng cũng góp phần đưa Việt Nam trở thành nước xuất khẩu gạo đứng thứ hai trên thế giới. Giáo sư, Viện sĩ Vũ Tuyên Hoàng đã cống hiến trọn đời cho khoa học, là tấm gương về sự tận tâm, nghiêm túc, sáng tạo khoa học, chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực khoa học nông nghiệp của Việt Nam và thế giới, luôn gắn bó với nông dân, với ruộng đồng.
Bày tỏ sự trân trọng khi nhắc đến những thành tích của Giáo sư Hoàng Chương trong việc giữ gìn, bảo tồn và phát huy văn hóa dân gian, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc cho rằng, đây là một tài sản vô cùng quý giá, đại diện cho tâm hồn cốt cách, bản sắc và biểu trưng của dân tộc Việt Nam. Có quan điểm cho rằng, văn hóa dân gian, văn hóa gốc là cội nguồn sản sinh và nuôi dưỡng các hình thức của văn hóa dân tộc. Bản sắc văn hóa là một trong những yếu tố cốt lõi tạo nên bản sắc dân tộc. Dân tộc nào giữ gìn được bản sắc của mình thì dân tộc đó mãi mãi trường tồn. Theo Chủ tịch nước, sự đa dạng, phong phú, đặc sắc về văn hóa không chỉ là lợi thế cho ngành Du lịch mà còn là đòn bẩy quan trọng cho tinh thần đoàn kết, kết nối và thu hút nguồn lực của đất nước. Giáo sư Hoàng Chương là một người hết lòng, đóng góp cho sự nghiệp văn hóa dân gian của nước ta.
Chủ tịch nước cũng đánh giá cao những đóng góp khoa học của Tiến sĩ Khoa học Phan Vũ Khải, Tiến sĩ Phạm Văn Tân, Tiến sĩ Phan Tùng Mậu - nguyên các nhà lãnh đạo VUSTA, những người vinh dự được tặng thưởng Huân chương Độc lập lần này. Như vậy, VUSTA tiếp tục khẳng định được vai trò, vị thế của một tổ chức chính trị - xã hội, tập hợp đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ Việt Nam, thực hiện khát vọng cống hiến cho nền khoa học - công nghệ nước nhà. Đây là lực lượng quan trọng để thực hiện mục tiêu đến năm 2030, nước ta là nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao và đến năm 2045, trở thành nước phát triển thu nhập cao.
Nhân sự kiện này, Chủ tịch nước đề nghị VUSTA chủ động, tích cực hơn nữa trong việc quán triệt, triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng về phát triển khoa học - công nghệ, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, thu hút, trọng dụng nhân tài, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, ứng dụng mạnh mẽ khoa học và công nghệ trong phát triển đất nước. Cùng với đó, cần tập hợp, đoàn kết tri thức ở trong nước và người Việt Nam ở nước ngoài, khơi dậy tinh thần cống hiến, năng lực sáng tạo, tâm huyết đóng góp xây dựng đất nước; chủ động tham mưu, đề xuất việc xây dựng, hoàn thiện cơ chế, chính sách, nhằm phát huy có hiệu quả tiềm năng to lớn của đội ngũ trí thức Việt Nam ở trong nước và nước ngoài.
Cố Giáo sư, Viện sĩ Vũ Tuyên Hoàng là một nhà nông nghiệp xuất sắc, nhà di truyền học lớn của Việt Nam và khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Ông nguyên là Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng các khóa V, VI, VII và VIII; đại biểu Quốc hội các khóa VIII, XI và XII; Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp Việt Nam (nay là Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn), Chủ tịch VUSTA khóa IV và V.
Giáo sư Hoàng Chương là Viện trưởng Viện Nghiên cứu bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc (trực thuộc VUSTA). Ông đã dành phần lớn cuộc đời để nghiên cứu, hoàn thành những công trình khoa học trong lĩnh vực văn hóa dân gian, được dư luận đánh giá cao, như: Đi tìm vẻ đẹp của sân khấu dân tộc; Tống Phước Phổ - cây đại thụ tuồng; Tuồng và võ thuật dân tộc; Những vấn đề sân khấu; Nghệ thuật Bài chòi…
