Niửm đam mê theo suốt cuộc đời
Học cố NSND Quý Dương 7 năm, cả hệ trung cấp và đại học “ Học viện à‚m nhạc Hà Nội, là học trò xuất sắc tốt nghiệp thủ khoa thanh nhạc năm 2006, ca sĩ Tiến Lợi “ giải nhì Sao Mai 2005 coi đó là điửu may mắn lớn nhất trong cuộc đời mình. Và mỗi khi gặp khó khăn trong nghử cũng như trong cuộc sống anh hay đặt câu hửi: Vấn đử nà y, thầy giải quyết thế nà o đây?
Năm Tiến Lợi và o học tại Nhạc viện cũng là năm NSND Quý Dương trở vử Nhạc viện để tiếp tục việc dạy học, sau thời gian ông nghỉ giám đốc Nhà hát Nhạc vũ kịch Việt Nam “ công việc mà ông cho là phù hợp khi tuổi cao và sức khửe giảm sút do bệnh suy thận bám riết lấy ông cả chục năm qua. à”ng đã nhử nhà giáo ưu tú Diệu Thúy “ Chủ nhiệm Khoa Thanh nhạc của Nhạc viện lúc bấy giử tổ chức một buổi tuyển trực tiếp cho lớp thanh nhạc đầu tiên để ông chủ nhiệm. Tiến Lợi là một trong 4 học trò được ông tuyển chọn.
Ca sĩ Tiến Lợi bên cố NSND Quý Dương.
Ngà y còn ở nhà (Nam Thanh, Nam Trực, Nam Định), Tiến Lợi đã từng nghe NSND Quý Dương hát bà i Tấm áo mẹ vá năm xưa qua là n sóng Đà i tiếng nói Việt Nam và rất hâm mộ giọng hát nổi tiếng của ông. Chính sự nổi tiếng của thầy mà Tiến Lợi lo ngại, e dè vì tưởng tượng: chắc hẳn nhìn thầy lạnh lùng, khó gần! Nhưng, buổi học đầu tiên, thầy Quý Dương bước và o phòng luyện thanh với gương mặt phúc hậu cùng nụ cười gần gũi. Đưa ánh mắt nhìn ấm áp, NSND Quý Dương bắt đầu bà i học mới bằng lời chia sẻ: Bác đã đi trên con đường mà các cháu đang đi. Nghiệp nghệ sĩ chẳng thể thà nh nếu như chúng ta không có niửm đam mê để vượt qua chông gai không chỉ trong một ngà y mà trong cả cuộc đời.
Giử lên lớp, bao giử cũng thế, thầy Quý Dương thường ít khi sử dụng đà n, có chăng ông chỉ lấy âm chủ (thanh mẫu) rồi sau đó cứ căng mình ra luyện thanh cùng trò, có khi suốt 4 giử mà ông vẫn chẳng ngừng nghỉ. Thương thầy, trò Lợi đánh liửu hửi: Sao thầy không dùng đà n?. Biết là thế nhưng bác vẫn muốn cùng hát, cùng là m để các cháu nghe và hiểu “ Hướng đôi mắt ấm áp vử phía các trò, NSND Quý Dương nói.
Thầy vẫn dạy dù đang mang trọng bệnh
NSND Quý Dương giải thích thêm cho các trò: Lúc chiến tranh bác tham gia các lớp nghệ thuật quần chúng mà diễn viên chính là bộ đội, lớp học là chiến trường B, C. Các lớp ấy lấy tiếng hát át tiếng bom, học chay chứ là m gì có đà n, hay nhạc đệm từ cat set. Dạy nhiửu thì thà nh thói quen, giử khó bử! Thầy nói là vậy nhưng cậu học trò nà y lại có cách giải thích của riêng mình. Rõ rà ng, thầy đang dốc sức vì thương những học trò dấn thân và o dòng nhạc truyửn thống theo niửm đam mê chứ chẳng thể mong có nhiửu tiửn bạc. Phải chăng, thầy muốn thổi bùng khát vọng âm nhạc của chúng để chúng theo nghử vì khát vọng chứ không phải vì tiửn bạc. Nhưng, buổi luyện thanh suốt từ 2h đến 6h tối khiến mái tóc thầy như bạc hơn, nước da thầy xạm lại. Chẳng phải là thầy đang mang trọng bệnh: suy thận đó sao? Tuần nà o thầy chẳng phải đi lọc máu ở bệnh viện. Vậy mà ... Nước mắt cậu học trò ngân ngấn khi nhận ra giữa bể khổ ấy, tiếng hát của thầy vẫn thắm vẫn xanh.
Cuộc thi Sao Mai 2005, Tiến Lợi được đặc cách và o vòng chung khảo khu vực miửn Bắc vì năm trước anh được giải 3 cuộc thi Giọng hát hay Hà Nội và Tiếng hát truyửn hình Hà Nội. Năm ấy Tiến Lợi đang học năm thứ 2 hệ đại học và thầy Quý Dương vẫn dìu dắt. Đem niửm vui ấy hửi thầy, ông chẳng hà o hứng mà chỉ nói: Thích thì cứ thi, hát bà i nà o thì tự chọn. Tiến Lợi đã phần nà o hụt hẫng, đã phần nà o trách thầy. Nhưng rõ rà ng từ hôm ấy thầy luyện thanh cho cậu kử¹ hơn và liên tục đòi hửi những kử¹ thuật khó. Không dám hửi trực tiếp, thi thoảng Tiến Lợi lại hát thử một bà i mà cậu định chọn để đi thi Sao Mai cho thầy nghe. Thầy nghe kử¹ và chỉnh từng li từng tí. Sau mỗi bà i học, thầy luôn nói: Hát thế nà o để âm thanh đẹp và quyến rũ. Đạt được điửu đó thì biển dẫu lớn cũng chẳng thể nhấn chìm! Quả như thế, năm ấy Tiến Lợi đạt giải nhì dòng nhạc thính phòng. Mang niửm vui lớn, cậu học trò nghĩ ngay đến người thầy của mình. Dẫu vậy, tất cả chỉ là ý nghĩ vì cậu biết chẳng riêng gì cậu mà với bất cứ học trò nà o dù có thà nh công đến bao nhiêu đi chăng nữa thì thầy Quý Dương cũng chẳng bao giử bận tâm. à”ng là như thế, dốc sức dạy dỗ học trò để rồi thả chúng ra giữa cuộc đời!
Giữa nhà già n DK1 - Trường Sa trùng khơi, tay cầm chiếc loa pin ca sĩ Tiến Lợi hát thi cùng với gió mà lòng không nguôi nhớ vử cố NSND Quý Dương.
Là người của công chúng sau giải Sao Mai, Tiến Lợi bận rộn với những show diễn đến nỗi có lần bử cả buổi luyện thanh với thầy Quý Dương. Ngà y hôm sau đến lớp, thầy Quý Dương nhìn cậu học trò của mình qua cặp kính trắng. à”ng nghiêm nghị: Cậu bận đến nỗi không nhấc nổi điện thoại để gọi cho tôi? Tôi muốn nhắc cậu điửu nà y: Việc học là cái gốc của mọi sự thà nh công! Bao mơ mộng trong chuỗi ngà y qua dường như tan biến. Cậu học trò non nớt với những trải nghiệm cuộc sống ấy hiểu ra rằng: Ngà y mỗi ngà y thầy chẳng khi nà o dời măt và chăm chút cho cậu. Sau chuyện ấy, Tiến Lợi nộp đơn thi tuyển và o Đoà n Ca múa nhạc Công an nhân dân và nhận ngay nhiệm vụ: xung kích vử các bản là ng Tây Nguyên biểu diễn. Dù hay tin nhưng thầy Quý Dương vẫn lặng im. Chỉ đến khi cậu học trò trở vử với bụi bặm, mệt nhọc sau một tháng lăn lộn nay bản là ng nà y mai bản là ng khác để hát để cùng sẻ chia củ khoai, củ sắn với bà con sống ở Gia Lai, Dak lak, Kontum ... thì ông chà o đón bằng nụ cười trân trọng: Là m nghệ sĩ đã khổ mà lai còn là nghệ sĩ công an khổ gấp trăm lần. Nhưng, trong cay đắng thì mới hái được quả ngọt!
Và o những ngà y tháng 4 năm 2011, giữa nhà già n DK1 - Trường Sa trùng khơi, tay cầm chiếc loa pin Tiến Lợi hát thi cùng với gió. Những chiến sĩ hải quân sạm da vì nắng gió đón lấy từng lời hát yêu thương của ca sĩ Sao Mai - Tiến Lợi với: Chút thơ tình người lính biển, Nơi đảo xa, Gần lắm Trường Sa, Đất nước ... Chộn rộn bao cảm xúc trước cảnh đẹp của biển, trước những câu chuyện hy sinh của các chiến sĩ hải quân, không hiểu sao Tiến Lợi nhớ thầy Quý Dương da diết. Đây cũng là lần đầu tiên của một chuyến đi công tác giữa muôn trùng sóng gió. Người học trò năm xưa trở vử từ chuyến đi nà y nhưng anh không thể gặp thầy, kể cho thầy nghe biết bao chuyện để chỉ cần được nhìn thấy thầy cười là hạnh phúc...
Thầy Quý Dương đã đi xa! Cậu học trò đã vử quá muộn. Anh chỉ có thể gặp lại thầy qua ký ức. Gần nhất là cái ngà y Tết cuối cùng của năm 2011 ... Thầy yếu nhiửu khi đôi chân run run. Nước da, đôi mắt, mái tóc ... của ông, tất cả đửu mửi mệt. Nhưng, thầy vẫn hướng ánh nhìn chan chứa yêu thương và o cậu học trò cưng mà hửi han: là m việc thế nà o, có còn đi Tây Nguyên không, có còn phải thuê nhà nữa không, sống có vất vả không? Hửi xong, ông bảo: Bác rất kử³ vọng vử cháu - trong số những học trò mà bác đã từng dạy. Nhưng bác cần ở cháu một bước đột phá trong giọng hát của mình!. Dặn dò thế đấy để rồi ông luyện thanh cho học trò. Đấy là thói quen mà dịp nà o Tiến Lợi đến nhà ông cũng lôi cậu học trò và o những bà i học năm xưa. Tết nà y thương thầy yếu, Tiến Lợi lườ¡ng lự. à”ng cười yếu ớt mà vẫn cất giọng. Thế là , ngà y xuân, hai thầy trò cùng cất cao tiếng hát tưởng như thời gian ngừng trôi, bệnh tật bị xua tan và thầy mãi mãi ở lại ...
.jpg "Khai mạc Triển lãm mỹ thuật của các thế hệ giảng viên Khoa Đồ hoạ - Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam")
