Bộ VHTTDL: Quyết liệt với chủ trương bỏ đốt vàng mã

Ngân Anh/Văn hóa| 08/03/2018 11:23

Quan điểm ủng hộ chủ trương loại bỏ đốt vàng mã không chỉ được lãnh đạo Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch (VHTTDL) khẳng định trước truyền thông, báo chí mà trên thực tế, qua các hoạt động thanh, kiểm tra công tác quản lý và tổ chức lễ hội tại nhiều tỉnh, thành, Bộ VHTTDL đều kiên trì vận động, nhắc nhở, tuyên truyền người dân nhằm hạn chế, dần dần loại bỏ “vấn nạn” này. Bước đầu, một số cơ sở thờ tự, tín ngưỡng đã hưởng ứng và vận động người dân hạn chế đốt vàng mã, đồ mã tràn lan.

Bộ VHTTDL: Quyết liệt với chủ trương bỏ đốt vàng mã

Các đền, phủ vẫn còn nhiều đồ mã được dâng cúng

Bước chuyển nhận thức

Một thực tế cần được nhìn nhận sòng phẳng, công văn của Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam đề nghị “loại bỏ mê tín dị đoan, đốt vàng mã” dù đã đề cập đến một hiện trạng kéo dài nhưng không thể ngay lập tức thay đổi được những thói quen đã bám sâu rễ, bền gốc.

Nhiều cơ sở thờ tự Phật giáo từ trước khi công văn của Giáo hội Phật giáo ban hành đã chủ động “nói không” với vàng mã. Nhiều vị sư trụ trì đã vận động tăng ni, phật tử và người dân thay vì dùng tiền mua vàng mã dâng cúng thì hãy làm việc thiện, giúp đỡ người nghèo, trẻ em mồ côi, người già không nơi nương tựa.

Sự ra đời của công văn được dư luận quan tâm, hưởng ứng và vì thế cũng được “để ý” đến những tác động thực tế, nhất là trong dịp đầu xuân, khi mọi ngả đường đều đổ về các lễ hội, di tích, chùa chiền. Báo chí vẫn phản ánh tình trạng còn “đỏ lửa” đốt vàng mã tại những di tích lớn, chủ yếu là các đình, đền, phủ…

Tuy nhiên không thể phủ nhận, chủ trương lớn này đã bước đầu tạo nên những bước chuyển trong nhận thức của cộng đồng. Theo bà Ninh Thị Thu Hương, Cục trưởng Cục Văn hóa cơ sở (Bộ VHTTDL), chuyển biến rõ nét nhất là tại các cơ sở thờ tự Phật giáo. Đơn cử như tại chùa Phúc Khánh, nơi thu hút hàng vạn người dân về chiêm ngưỡng, lễ bái, đặc biệt trong dịp lễ cầu an, việc đốt vàng mã tại đây lại hoàn toàn vắng bóng. Sư thầy tại chùa đã giảng dạy, khuyến khích người dân không đốt vàng mã, để tiền từ thiện và đóng góp công đức. Bên cạnh đó, ngôi chùa cũng đã không còn khu vực để người dân tự hóa vàng. Nhà chùa đã tập hợp lại số vàng mã được dâng cúng để hóa tại khu vực riêng, thay vì tình trạng người dân tự ý đốt tràn lan.

Nhưng thực tế, những cơ sở thờ tự Phật giáo “nói không” với vàng mã như chùa Phúc Khánh (Hà Nội), chùa Liên Hoa (TP.Hồ Chí Minh)… đến thời điểm này chưa nhiều. Theo Thứ trưởng Bộ VHTTDL Trịnh Thị Thủy, vì là tập tục sâu rễ bền gốc nên việc đẩy lùi thực trạng đốt vàng mã, đồ mã tràn lan chưa thể tạo nên những biến chuyển rõ nét trong một sớm một chiều. Cũng không thể sử dụng các biện pháp hành chính, cấm đoán cứng nhắc mà giải pháp chủ yếu hiện nay là kiên trì tuyên truyền, vận động để người dân nếu muốn đốt vàng mã thì phải đốt đúng nơi quy định, số lượng hạn chế và không đốt bừa bãi.

 ​ Tại một số “điểm nóng” như đền Bà Chúa Kho (Bắc Ninh), đền Bảo Hà (Lào Cai), đền Ông Hoàng Mười (Nghệ An)…, từ nhiều năm nay, trong các hoạt động thanh kiểm tra, Bộ VHTTDL luôn lưu ý các BQL di tích, BTC lễ hội phải có giải pháp tuyên truyền, hạn chế việc người dân đốt đồ mã tràn lan, gây lãng phí. Riêng tại đền Bà Chúa Kho, Bộ đã giao Viện VHNT Quốc gia Việt Nam phối hợp với Sở VHTTDL tỉnh Bắc Ninh xây dựng và triển khai thí điểm các giải pháp nhằm hạn chế việc dâng, đốt nhiều vàng mã tại khu vực đền…(Thứ trưởng Bộ VHTTDL TRỊNH THỊ THỦY)

Đến đâu cũng tuyên truyền

Cùng với các cơ sở thờ tự Phật giáo, tại các di tích đình, đền, điện, phủ…, việc đốt vàng mã, đồ mã với số lượng lớn vẫn đang là bài toán nan giải trong công tác quản lý nhà nước. Cũng theo lãnh đạo Bộ VHTTDL, không phải đến khi Giáo hội Phật giáo Việt Nam có công văn đề nghị loại bỏ tục đốt vàng mã mà từ nhiều năm nay, trước sự xuất hiện ngày càng nhiều biến tướng từ tục đốt vàng mã, Bộ VHTTDL đã liên tiếp ban hành công văn gửi các địa phương để hướng dẫn, tuyên truyền, vận động nhân dân hạn chế đốt vàng mã, đồ mã.

Một số chuyển biến cũng đã được ghi nhận. Tại điểm nóng về đốt vàng mã là đền Bà Chúa Kho, BQL di tích đã áp dụng giải pháp nhập kho số đồ mã được dâng cúng thay vì để người dân đốt tại chỗ, sau đó sử dụng để tán lộc. Giải pháp “quay vòng” này về cơ bản đã hạn chế được một số lượng lớn vàng mã đốt tại chỗ.

Bộ VHTTDL: Quyết liệt với chủ trương bỏ đốt vàng mã

Giải pháp tuyên truyền không đốt vàng mã sẽ tiếp tục được đẩy mạnh

Bà Ninh Thị Thu Hương cho biết thêm, thực hiện ý kiến chỉ đạo của lãnh đạo Bộ, trong các hoạt động thanh, kiểm tra công tác tổ chức và quản lý lễ hội dịp đầu xuân Mậu Tuất như tại di tích Đền Trần (Nam Định), Phủ Dầy (Nam Định), đền Tiên La (Thái Bình)…, nội dung tuyên truyền, vận động nhân dân và trụ trì, thủ từ các cơ sở thờ tự, tín ngưỡng luôn được chú trọng. “Đây là những di tích trọng điểm, thu hút rất đông nhân dân và du khách thập phương về lễ bái. Đặc biệt tại hai điểm là di tích lớn là Phủ Dầy, đền Tiên La, dịp đầu năm có nhiều khóa hầu được tổ chức và lượng đồ mã được dâng đốt khá nhiều…”, Cục trưởng Ninh Thị Thu Hương cho biết.

Cũng theo bà Hương, tinh thần hạn chế đốt vàng mã, đồ mã tràn lan trên thực tế cũng được các trụ trì, thủ từ một số cơ sở tín ngưỡng, thờ tự hưởng ứng và tuyên truyền, vận động các con nhang đệ tử, người đi lễ. Có mặt tại hai điểm là di tích Phủ Tiên Hương (Phủ Dầy, Nam Định) và đền Tiên La (Thái Bình), ghi nhận thực tế số lượng đồ mã được đưa đến dâng đốt còn nhiều, bà Hương đã trực tiếp trao đổi với các vị thủ nhang, quản lý di tích. Thủ nhang Phủ Tiên Hương, bà Trần Thị Duyên cho hay, từ nhiều năm nay bà luôn nhắc nhở người về Phủ mở khóa lễ cũng như người đi lễ Mẫu về việc không nên đốt quá nhiều đồ mã cỡ lớn, gây lãng phí. Việc tuyên truyền này sẽ tiếp tục được thực hiện trong thời gian tới.

Bộ VHTTDL: Quyết liệt với chủ trương bỏ đốt vàng mã
Bộ VHTTDL: Quyết liệt với chủ trương bỏ đốt vàng mã

Hiện tượng người đi lễ đốt vàng mã đã giảm đi đáng kể

Còn theo thanh đồng Trần Thị Huệ (Phủ Tiên Hương), khi thực hiện vấn hầu, bà chỉ dâng đồ mã theo đúng truyền thống. “Một ngựa, một thuyền rồng, 24 cỗ ngũ, một tòa Sơn Trang, truyền thống xưa như vậy và bây giờ tôi vẫn dâng cúng theo truyền thống đó. Việc dâng cúng trong các khóa lễ với số lượng vượt nhiều so với truyền thống tại các di tích thờ Mẫu hiện khá phổ biến. Tuy nhiên, vì liên quan đến tín ngưỡng, niềm tin của người dân nên việc hạn chế dâng, đốt đồ mã sẽ cần có nhiều thời gian để tuyên truyền, thuyết phục.

Ghi nhận thực tế, bà Hương cho biết, Bộ VHTTDL sẽ tiếp tục tăng cường tuyên truyền, vận động nhân dân. “Đến bất cứ điểm di tích nào chúng tôi cũng sẽ tiếp tục nhắc nhở, tuyên truyền nhằm thay đổi nhận thức của cộng đồng. Bên cạnh đó, sẽ còn cần đến những giải pháp đồng bộ khác, với sự phối hợp và vào cuộc tích cực của Giáo hội Phật giáo Việt Nam, Bộ VHTTDL và một số Bộ, ngành liên quan…”, Cục trưởng khẳng định.

(0) Bình luận
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Văn hóa gia đình người Hà Nội là tiêu biểu cho những nét đẹp văn hoá Việt Nam
    GS.TS Lê Thị Quý (Quỹ Văn hiến Việt Nam) nhận định, văn hóa gia đình Thăng Long - Hà Nội là biểu trưng cho những điều tốt đẹp của văn hóa gia đình nhiều vùng miền. Những nghiên cứu về Thăng Long - Hà Nội đã cho thấy bản thân văn hóa gia đình Thăng Long - Hà Nội không phải là sự phản ánh lại những đặc điểm về cuộc sống, lao động sinh hoạt của một vùng Thăng Long mà chính là tinh hoa của văn minh chung của người Việt.
  • Nhìn lại mỹ thuật thời kỳ Đổi mới
    Không phải chỉ đến khi công cuộc Đổi mới được chính thức phát động năm 1986, mỹ thuật Việt Nam mới bắt đầu chuyển mình. Từ đầu những năm 1980, những thay đổi trong tư duy sáng tác, cách tổ chức đời sống nghệ thuật và quan niệm về quyền của người nghệ sĩ đã âm thầm diễn ra. Art talk “Mỹ thuật thời Đổi mới: Một cuộc chuyển mình từ bên trong” do A&V Art Space tổ chức mới đây với sự tham gia của nhà nghiên cứu Phan Cẩm Thượng và họa sĩ, nhà phê bình mỹ thuật Nguyễn Quân cùng đông đảo công chúng yêu nghệ thuật
  • Đánh thức không gian công cộng bằng nghệ thuật ký họa đa chất liệu
    Nằm trong chuỗi hoạt động nổi bật của Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, workshop "Vẽ ký họa đa chất liệu HWA" diễn ra chiều 18/11 tại Công viên Thống Nhất không chỉ mang đến trải nghiệm hội họa thú vị mà còn tạo ra sự kết nối sâu sắc giữa con người, thiên nhiên và những di sản văn hóa của Thủ đô.
  • Hà Nội công bố các quyết định về công tác cán bộ
    Sáng 20-11, tại Thành ủy Hà Nội, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Nguyễn Trọng Đông chủ trì Hội nghị công bố các quyết định của Ban Thường vụ Thành ủy về công tác cán bộ đối với 3 đồng chí.
  • Trường THCS Giảng Võ tưng bừng kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam
    Hòa chung không khí hân hoan cùng cả nước, sáng 20/11, Trường THCS Giảng Võ (phường Giảng Võ, TP. Hà Nội) long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 – 20/11/2026) và tri ân các thế hệ thầy cô giáo.
Đừng bỏ lỡ
  • Nhà giáo - nhà văn Lê Phương Liên: Người bạn đồng hành với tuổi thơ
    Nhà giáo - nhà văn Lê Phương Liên là cây bút rất quen thuộc với đông đảo bạn đọc, đặc biệt là bạn đọc nhỏ tuổi. Sau nhiều năm đứng lớp, chị chuyển sang làm biên tập viên, rồi đảm nhiệm cương vị Trưởng ban Văn học Thiếu nhi của Hội Nhà văn Việt Nam. Tôi đã biết đến các tác phẩm của chị từ lâu, nhưng mãi đến gần đây, khi cùng sống trong một khu chung cư, chúng tôi mới có dịp thường xuyên gặp gỡ, giao lưu. Tôi dành cho chị nhiều tình cảm quý mến bởi thái độ thân thiện, hòa đồng và đặc biệt là những cống hiến
  • Đạo diễn, NSƯT Bùi Trung Hải: “HANIFF 2026 là cơ hội lớn cho giới làm phim, làm nghề điện ảnh Việt Nam”
    Liên hoan phim Quốc tế Hà Nội 2026 (HANIFF lần thứ VIII) quy tụ nhiều bộ phim chất lượng được tuyển chọn từ các nền điện ảnh trên thế giới. Để những tác phẩm xuất sắc này có mặt tại Liên hoan, công tác tuyển chọn được tiến hành công phu, kỹ lưỡng từ nhiều tháng trước. Tạp chí Người Hà Nội có cuộc trò chuyện với đạo diễn, NSƯT Bùi Trung Hải - Phó Chủ tịch Hội đồng Sơ tuyển HANIFF 2026 để hiểu rõ hơn về công việc hậu cần này.
  • Chương trình “Muôn sắc Việt Nam” tại Hà Nội khẳng định sức hút với công chúng
    Chỉ ít phút sau khi Ban tổ chức chương trình nghệ thuật đặc biệt “Muôn sắc Việt Nam: Văn hóa soi đường - Non sông hòa nhịp” chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026, mở cổng đăng ký vé trực tuyến vào 10 giờ sáng 19/11, toàn bộ vé trực tuyến miễn phí xem chương trình đã được đăng ký hết. Qua đó cho thấy “Muôn sắc Việt Nam” có sức hút rất lớn đối với công chúng.
  • Văn hóa Thăng Long - Hà Nội luôn có sự kết nối chặt chẽ với cách tiếp cận, tâm thế liên vùng
    GS.TS Nguyễn Văn Kim - Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam nhận định, truyền thống văn hóa Thăng Long - Hà Nội luôn có sự kết nối chặt chẽ với cách tiếp cận, tâm thế liên, xuyên vùng. Là trung tâm văn hóa tiêu biểu của đất nước, Thăng Long là nơi lọc chọn, thử thách, đào luyện những tài năng, bậc anh kiệt. Tài năng, cống hiến và trước tác của họ đã phát triển trên đất Thăng Long và làm rạng danh cho truyền thống văn hiến Thăng Long.
  • [Podcast] Tản văn: Những ngày chớm đông
    Tỉnh dậy sau một giấc ngủ thật sâu, tôi vẫn cố cuộn tròn trong chăn nghe tiếng gió ù ù ngoài cửa sổ. Mím chặt đôi bờ môi khô, hít một hơi thật sâu, cảm nhận cái lạnh đang luồn sâu vào lồng ngực. Mùa đông đến thật rồi.
  • [Video] Chợ Đồng Xuân - từ di sản Kẻ Chợ đến mô hình tổ hợp kinh doanh sáng tạo
    Trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội 2026, sáng 18/11 tại Chợ Đồng Xuân (phường Hoàn Kiếm), Sở Văn hóa Thể thao Du lịch Hà Nội, Tạp chí Kiến trúc cùng UBND phường Hoàn Kiếm, Công ty CP Đồng Xuân phối hợp tổ chức tọa đàm “Chợ Đồng Xuân – Từ di sản Kẻ Chợ đến mô hình Tổ hợp kinh doanh sáng tạo (BID)”. Trước đó, các đại biểu đã tham gia tour “Chạm Đồng Xuân”, khám phá không gian chợ Đồng Xuân và những câu chuyện về lịch sử, văn hóa, đời sống giao thương của khu chợ lâu đời giữa lòng Hà Nội.
  • Hà Nội tặng danh hiệu “Người tốt, việc tốt” cho 9 hội viên phụ nữ tiêu biểu
    Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội đã ký Quyết định tặng danh hiệu “Người tốt, việc tốt” cho 9 hội viên phụ nữ tiêu biểu. Tiền thưởng được trích từ Quỹ Thi đua, Khen thưởng Thành phố theo đúng quy định tài chính hiện hành. Các cá nhân được vinh danh thuộc nhiều địa bàn khác nhau trên toàn Thành phố.
  • Đưa tác phẩm nghệ thuật đỉnh cao, di sản văn hóa của Việt Nam ở nước ngoài về nước
    Thủ tướng Chính phủ vừa chính thức phê duyệt Đề án đưa các tác phẩm nghệ thuật đỉnh cao, di sản văn hóa của Việt Nam đáp ứng được tiêu chí bảo vật quốc gia, cổ vật quý hiếm có giá trị đang ở nước ngoài về nước.
  • Khi ý tưởng táo bạo của giới trẻ "chạm" vào nghề truyền thống
    Vượt ra khỏi những diễn ngôn bảo tồn quen thuộc, triển lãm “Theo bước di sản cộng đồng 2026” (khai mạc chiều 16/11 tại Hội quán Phúc Kiến- Hà Nội) đã mang đến một cuộc gặp gỡ thực tế đầy cảm hứng. Nằm trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội, sự kiện giới thiệu 9 thiết kế tiên phong từ gốm Bát Tràng, sơn mài Hạ Thái và thổ cẩm người Mông; qua đó mở ra cuộc "chất vấn" lịch sử trực diện giữa giới trẻ và các nghệ nhân lão làng nhằm giải quyết bài toán sinh kế, định vị lại di sản trong nhịp sống đương đ
  • “Muôn sắc Việt Nam” góp phần khẳng định hình ảnh Hà Nội văn hiến, sáng tạo, hội nhập và phát triển
    Theo đồng chí Đào Xuân Dũng – Phó Trưởng ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội, chương trình nghệ thuật đặc biệt chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026 tại Sân vận động quốc gia Mỹ Đình tối 24/11 không chỉ tạo dấu ấn trong đêm diễn mà còn lan tỏa sâu rộng những giá trị văn hóa Việt Nam, góp phần khẳng định hình ảnh Hà Nội là Thủ đô văn hiến, sáng tạo, hội nhập và phát triển.
Bộ VHTTDL: Quyết liệt với chủ trương bỏ đốt vàng mã
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO