Bảo Ninh Vương

Bùi Dư| 07/04/2020 09:26

(Thành hoàng làng Bằng Liệt nay thuộc phường Hoàng Liệt, quận Hoàng Mai, Hà Nội)

Bảo Ninh Vương
Miếu Gàn được coi là “tổng hành dinh” thờ Bảo Ninh Vương.
Vào thời Trần Minh Tông, niên hiệu Đại Khánh (1314 - 1323), Chu Văn An đến mở trường dạy học ở làng Cung Hoàng (nay thôn Huỳnh Cung, xã Tam Hiệp, huyện Thanh Trì). Đến xin học có một người học trò tuấn tú, cung cách và cử chỉ khác hẳn người thường. Có bạn đồng môn khi phát hiện thấy hằng ngày người học trò kỳ lạ này từ đầm Lân Đàm lên trường theo học, đã thưa với thầy Chu, thầy biết vậy, không nói gì. Một hôm, nhìn thấy trên mỏm đầu người học trò có cánh bèo tấm, thầy Chu biết đó là con vua Thủy Tề lên học. 

Gặp năm trời làm đại hạn kéo dài, đồng ruộng khô nẻ, lúa màu nắng cháy, nhân dân lo lắng. Hôm đó, dạy học xong, thầy Chu gọi học trò lại để hỏi xem ai có cách gì giúp dân vượt qua thử thách của thiên tai khắc nghiệt. Trước yêu cầu khẩn thiết của thầy, cậu học trò không ngần ngại, đã xin nhận và thưa với thầy Chu: “Con biết là trái lệnh thiên đình sẽ bị trừng trị, nhưng con xin vâng lời thầy giúp dân chống hạn”. Sau đó, cậu học trò lấy bút và hai nghiên mực, một nghiên mực đen, một nghiên mực đỏ đem ra giữa sân. Khi mài mực đã đầy nghiên, cậu ngửa mặt lên trời đọc chú, cầm bút mực và vẩy lên trời. Lập tức mây đen kéo đến, sấm chớp ầm ầm, một trận mưa rất lớn đổ xuống. Trong khi trời mưa, có một tiếng sét vang động một góc trời. Những cánh đồng đã no nước, lúa khắp vùng đã được cứu sống. 

Sáng sớm hôm sau, người ta thấy xác một con thuống luồng bị sét đánh chết nổi trên mặt đầm Lân Đoàn (sau đổi là Linh Đường). Chu Văn An  được tin này, biết đó là người học trò Thủy thần của mình đã hy sinh để làm mưa giúp dân theo ý nguyện của thầy. Thầy vô cùng thương tiếc, đã cùng dân làng quanh vùng vớt xác thuồng luồng làm lễ an táng chu đáo. 

Để tỏ lòng nhớ công ơn của Thủy thần, nhân dân bảy làng; quanh vùng đã Thủy  thần làm Thành hoàng, lập đền thờ. Đó là các xã, thôn: Bằng Liệt, Tứ Kỳ, Pháp Vân, Linh Đường, phường Hoàng Liệt; làng Đại Từ, phường Đại Kim, quận Hoàng Mai; làng Tựu Liệt, xã Tam Hiệp; làng Lê Xá, xã Hữu Hòa, huyện Thanh Trì. Đền chính ở làng Bằng Liệt, tên chữ Xá Can Từ, tục gọi Miếu Gàn. Sắc phong của các triều đại phong học trò Thủy thần là Bảo Ninh Vương. Tại Miếu Gàn có đôi câu đối ca ngợi Thủy thần:

Nghiêng tự đằng vân, 
thánh vực hà niên xưng đế tử,
Đàm do lưu mực, 
thần công thiên cổ thụ sứ môn.

Nghĩa:
Mây từ nghiên bay lên, 
đất thánh nghìn năm con vua xuất hiện,
Đầm còn mực lan chảy, 
Công thần muôn thủa, thầy dạy lừng danh.

Hiện nay ở gần cầu Bươu còn một cái gò nổi lên giữa dòng nước, nằm giáp xã Thanh Liệt và xã Tả Thanh Oai, tương truyền đó là mộ của Thủy thần, tên chữ là Cù Long phụ. Từ bao đời nay, dòng nước cứ chảy suốt tháng, suốt năm mà gò đất vẫn không hề xói mòn. Nhân dân các làng công đức tiền xây mộ và miếu thờ tại đây. 

Hằng năm vào ngày 6 tháng 2 âm lịch, nhân dân bảy làng tổ chức lễ rước và hội tế tại Miếu Gàn. Lễ vật ngoài cỗ tam sinh còn có lễ cá chép đánh bắt từ đầm. 

Ơn đức của thần còn lưu lại trên vùng đất này qua nhiều truyền thuyết. Nơi nghiên mực rơi xuống trên đất giữa hai làng Quỳnh Đôi và Vĩnh Ninh (xã Vĩnh Quỳnh, Thanh Trì) đã biến thành đầm nước có màu đen nên dân gian gọi là Đầm Mực, Đầm Mực là nơi chôn vùi quân Thanh trong trận Ngọc Hồi – Đống Đa giải phóng thành Thăng Long của vua Quang Trung mùa xuân năm Kỷ Dậu 1789. Cây bút rơi xuống làng Tó (xã Tả Thanh Oai, Thanh Trì), người đời cho rằng vì thế mà làng này trở thành một làng văn học, quê hương của những danh nhân như Ngô Thì Sĩ, Ngô Thì Nhậm…

Các cụ ở các làng quanh đầm Linh Đường kể rằng, xưa kia mỗi khi gặp hạn hán, nhân dân các làng lại tổ chức lễ cầu đảo tại Miếu Gàn, nếu trời không mưa, đoàn rước mới sang cầu Đức Thánh Chu tại đền Huỳnh Cung (cách đó độ 300 mét) và thường linh nghiệm.

Miếu thờ Bảo Ninh Vương đã được xếp hàng Di tích văn hóa cấp Quốc gia.
(0) Bình luận
  • Xiaomi 17T và công thức cận flagship dành cho người thích camera Leica
    Xiaomi 17T là một trong những mẫu máy đáng chú ý của Xiaomi T Series khi tập trung vào camera Leica, màn hình đẹp, pin lớn và hiệu năng mạnh trong tầm giá cận flagship. Với người dùng muốn một chiếc điện thoại phục vụ tốt chụp ảnh, giải trí, học tập và làm việc, Xiaomi 17T mang đến nhiều điểm đáng cân nhắc.
  • Chụp ảnh cưới ‘All In One' tại Mimosa Wedding
    Trong bối cảnh ngành dịch vụ cưới ngày càng phát triển, vô hình trung nỗi lo của khách hàng về chất lượng sản phẩm và dịch vụ nhiều hơn. Thực tế này đang thúc đẩy một làn sóng dịch chuyển mạnh mẽ của các cặp đôi sang mô hình dịch vụ trọn gói (All in one). Bên cạnh yếu tố tiện lợi, thế hệ trẻ hiện nay cũng khắt khe hơn về mặt thẩm mỹ, họ hướng tới sự cá nhân hóa, cảm xúc chân thực và từ chối các khuôn mẫu rập khuôn có sẵn khi tìm kiếm dịch vụ chụp ảnh cưới đẹp ở Hà Nội.
  • Triển lãm "Sĩ tử 3 – Chuyện sĩ tử": Không gian nghệ thuật tôn vinh đạo học Việt Nam
    Hướng tới kỷ niệm 950 năm ra đời Văn Miếu - Quốc Tử Giám, trường Quốc học đầu tiên của Việt Nam (1076 - 2026), chiều 27/5, triển lãm nghệ thuật “Sĩ tử 3 – Chuyện sĩ tử” đã khai mạc tại Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Hà Nội.
  • "Trời, Non, Nước - Allusive Panorama" giới thiệu 20 tác phẩm hội hoạ của vua Hàm Nghi tại Hà Nội
    Từ 24/4 đến 10/5, tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Hà Nội, Triển lãm "Trời, Non, Nước - Allusive Panorama" – do Art Nation giới thiệu, quy tụ các tác phẩm hội họa tiêu biểu của vua Hàm Nghi.
  • Triển lãm ảnh “Hà Nội trong tôi” 2025: Hà Nội trong Kỷ nguyên vươn mình
    Sáng 8/10, Báo Kinh tế & Đô thị phối hợp với Câu lạc bộ Nhiếp ảnh người cao tuổi Hà Nội, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám tổ chức khai mạc Triển lãm ảnh “Hà Nội trong tôi” lần thứ 20 - năm 2025 với chủ đề “Hà Nội trong Kỷ nguyên vươn mình”.
  • Khai mạc Triển lãm mỹ thuật của các thế hệ giảng viên Khoa Đồ hoạ - Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam
    Sáng ngày 1/10/2025, tại Nhà Bảo tàng số 42 phố Yết Kiêu, Hà Nội, Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam tổ chức Lễ khai mạc Triển lãm mỹ thuật (Triển lãm tháng 10) của các thế hệ giảng viên Khoa Đồ hoạ - Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam. Triển lãm nằm trong chuỗi sự kiện kỷ niệm 100 năm thành lập Trường Mỹ thuật Đông Dương - Đại học Mỹ thuật Việt Nam.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • [Podcast] Tản văn: Mùa hoa vông nem
    Mỗi lần xe bus dừng lại ngay con dốc để tôi rẽ vào xóm nhỏ, bao giờ cũng vậy tôi thường đi bộ thật chậm, bởi trong mỗi bước đi là cả một vùng trời ký ức. Tôi đi giữa hai hàng vông, đã chứng kiến bao sự đổi thay trên chính cuộc đời của chúng. Ban đầu chúng chỉ là những đoạn thân gỗ được vạt trụi lá rồi cắm dọc theo hai bên con đường nhưng chỉ sau một thời gian ngắn, được làn mưa phùn tẩm ướt, từng chồi xanh bắt đầu nhú lên. Những chiếc lá kết chụm nhau tạo thành ché xanh mơn mởn.
  • Thơ về người lính: Khi quá khứ và hiện tại cùng soi bóng
    Lịch sử là một chuỗi ký ức. Nói như nhà văn Pháp Marcel Proust, ký ức chính là con đường dẫn đến quá khứ, giúp con người nhận diện cội nguồn, “Đi tìm thời gian đã mất”. Trong tâm thức mỗi người Việt Nam, ký ức về những năm tháng đấu tranh giành độc lập, bảo vệ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ là ký ức không thể phai nhòa. Đó không chỉ là ký ức của những cá nhân mà là ký ức chung của cả cộng đồng, dân tộc.
  • Văn học với sứ mệnh bồi đắp hệ giá trị văn hóa và con người Hà Nội
    Văn học không chỉ phản ánh hiện thực mà còn góp phần lưu giữ ký ức dân tộc, kiến tạo hệ giá trị văn hóa và bồi đắp nhân cách con người. Trong bối cảnh đất nước và Thủ đô Hà Nội bước vào giai đoạn phát triển mới, sứ mệnh ấy càng trở nên quan trọng, đòi hỏi văn học tiếp tục đồng hành cùng đời sống, phát huy sức mạnh mềm của văn hóa và góp phần xây dựng hình ảnh người Hà Nội thanh lịch, văn minh trên nền tảng truyền thống và tinh thần sáng tạo.
  • Xã Nội Bài: Điểm sáng trong công tác giáo dục Thủ đô
    Ngày 23/7, UBND xã Nội Bài tổ chức Hội nghị tổng kết năm học 2025-2026, triển khai nhiệm vụ trọng tâm năm học 2026-2027.
  • Hà Nội triển khai đồng bộ các nhiệm vụ theo kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước
    Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội vừa ban hành Công văn số 963-CV/TU ngày 22/7/2026 triển khai thực hiện Thông báo số 122-TB/VPTW của Văn phòng Trung ương Đảng về kết luận của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc với Thành ủy Hà Nội. Công văn đặt ra yêu cầu tổ chức thực hiện đồng bộ, quyết liệt các nhiệm vụ phát triển Thủ đô, tạo chuyển biến rõ nét trong những tháng cuối năm 2026 và chuẩn bị nền tảng cho giai đoạn phát triển tiếp theo.
Đừng bỏ lỡ
  • Ca khúc “Hàng bia trắng”: Khi giai điệu hóa thành nén tâm nhang tri ân
    Kỷ niệm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7), nhạc sĩ Nguyễn Thành Trung vừa ra mắt ca khúc “Hàng bia trắng”. Tác phẩm vừa được giới thiệu trong chương trình nghệ thuật chính luận “Một thời hoa lửa” do Hội Nhà báo Việt Nam phối hợp với các đơn vị tổ chức tại Hà Nội tối 22/7. Qua chất giọng giàu nội lực và cảm xúc của Quán quân Sao Mai 2017 Thu Thủy cùng tiếng cello của nghệ sĩ Thiên Nga, tiếng guitar của nghệ sĩ Thanh Tùng, ca khúc đã góp phần lan tỏa thông điệp tri ân sâu sắc.
  • Khai mạc tuần phim kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ
    Tối 21/7, tại Trung tâm Chiếu phim Quốc gia (Hà Nội), Bộ VHTTDL tổ chức Lễ khai mạc Tuần phim Kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 – 27/7/2026). Tuần phim sẽ diễn ra từ ngày 21 – 28/7/2026 tại hơn 190 cụm rạp trên toàn quốc.
  • Đưa Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam trở thành biểu tượng hội tụ bản sắc văn hóa dân tộc
    Việc Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam được chuyển giao về thành phố Hà Nội quản lý không chỉ mở ra một giai đoạn phát triển mới đối với thiết chế văn hóa đặc biệt này mà còn tạo thêm động lực để Thủ đô hiện thực hóa mục tiêu đưa văn hóa trở thành nguồn lực phát triển. Đó là định hướng được nhấn mạnh trong Thông báo số 573-TB/TU ngày 16/7/2026 của Văn phòng Thành ủy về kết luận của đồng chí Trần Đức Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy tại buổi làm việc với Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam.
  • Khởi động Cuộc thi sáng tác Ca khúc và Logo về phường Mường Thanh năm 2026
    Ban tổ chức mong muốn thu hút, khuyến khích đội ngũ nhạc sĩ, họa sĩ chuyên nghiệp lẫn không chuyên trên toàn quốc đóng góp tài năng, trí tuệ. Từ đó, địa phương sẽ lựa chọn được một biểu trưng chính thức cùng những ca khúc tiêu biểu mang tính khái quát cao, phản ánh chân thực bản sắc độc đáo và dòng chảy phát triển của phường.
  • Bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa: Kinh nghiệm quốc tế và thực tiễn Việt Nam
    Các nhà khoa học, chuyên gia và nhà quản lý... trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm cùng các giải pháp bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa tại TP Huế.
  • Nhận diện di sản văn hóa vùng đất Huế
    Các chuyên gia đến từ các trường đại học, viện nghiên cứu, cơ quan quản lý... trong lĩnh vực lịch sử, văn hóa tham gia chia sẻ và thảo luận “Nhận diện di sản văn hóa tại vùng đất Huế”.
  • Bộ Tư lệnh Quân khu 4 (Bộ Quốc phòng) tri ân các Anh hùng liệt sĩ tại Quảng Trị
    Bộ Tư lệnh Quân khu 4 (Bộ Quốc phòng) dâng hoa, thắp hương tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ và tổ chức các hoạt động tri ân, kiểm tra và chỉ đạo thực hiện Chiến dịch “500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, cất bốc và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” tại tỉnh Quảng Trị.
  • Hà Nội phát triển nhà ở xã hội, tạo đà tăng trưởng kinh tế "hai con số"
    Thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội đang được xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu của thành phố Hà Nội, góp phần quan trọng vào việc bảo đảm an sinh xã hội và hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế "hai con số".
  • Hà Nội: Tổ chức nhiều chương trình nghệ thuật kỷ niệm Ngày Thương binh - Liệt sĩ
    Nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 – 27/7/2026), tối 26/7, Hà Nội sẽ đồng loạt tổ chức 6 chương trình biểu diễn nghệ thuật tại một số địa phương, nhằm tưởng nhớ, tôn vinh các Anh hùng liệt sĩ, thương binh, bệnh binh và người có công với cách mạng.
  • Phường Cửa Nam: Tập trung cao điểm hỗ trợ tận nhà, đảm bảo quyền lợi an sinh cho người hưởng lương hưu và trợ cấp BHXH
    Thực hiện các văn bản chỉ đạo của UBND TP.Hà Nội, đặc biệt là Kế hoạch 271/KH-UBND của UBND Thành phố về đợt cao điểm liên ngành bảo đảm chi trả lương hưu, trợ cấp BHXH không bị gián đoạn. Với tinh thần tiên phong phục vụ, ngay từ khi UBND TP. Hà Nội ban hành Kế hoạch, phường Cửa Nam đã tập trung lực lượng, phối hợp chặt chẽ cùng BHXH cơ sở Hoàn Kiếm, Chi nhánh số 3 Trung tâm Phục vụ hành chính công và Bưu điện Hoàn Kiếm rà soát, hỗ trợ tận nhà người dân hoàn thiện thủ tục ủy quyền nhận lương hưu, trợ cấp
Bảo Ninh Vương
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO