Từ chuyện sổ đử, sổ hồng nghĩ vử cách là m luật

Câu chuyện hợp nhất Sổ đử, Sổ hồng

Việc giấy chứng nhận quyửn sử­ dụng đất (sổ đử) do Bộ Tà i nguyên - Môi trường cấp và  giấy chứng nhận quyửn sở hữu nhà  (sổ hồng) lại do Bộ Xây dựng quản đã tạo nên một hệ thống đăng ký không thống nhất, thực hiện ở nhiửu cơ quan khác nhau, với nhiửu mẫu giấy khác nhau khiến cho người dân gặp khó khăn.

Việc hợp nhất được xem là  xu thế tất yếu, đảm bảo tinh thần cải cách thủ tục hà nh chính theo hướng gọn nhẹ, tiện lợi cho người dân. Nhưng cuộc tranh cãi liên quan đến hợp nhất hai cuốn sổ nà y đã giằng dai với những lời qua tiếng lại giữa Bộ Xây dựng và  Bộ Tà i nguyên và  Môi trường suốt 15 năm qua.

Аiửu đó khiến dư luận phải đặt câu hửi: Liệu có hay không câu chuyện các Bộ vì lợi ích của mình mà  không thực sự chăm lo đến lợi ích của người dân, hay đó là  sai sót của quá trình lập pháp?

Mang câu hửi nà y tới Bộ trưởng Tư pháp Hà  Hùng Cường, ông nói luôn: câu chuyện sổ đử, sổ hồng là  khuyết điểm của quá trình là m luật. Quá trình xây dựng các dự án luật của Việt Nam đôi khi chưa có cái nhìn tổng quát.

Người đứng đầu Bộ Tư pháp quả quyết: không phải vì lợi ích cục bộ mà  người ta có nhiửu giấy. Vấn đử là  trong quá trình xây dựng luật chúng ta chưa có cái nhìn toà n diện, thà nh để phát sinh như vậy.

Nhưng Phó Chủ tịch QH Nguyễn Аức Kiên cự lại: Từ xưa tới nay, QH luôn nhất quán chủ trương một giấy.

QH đã bao giử nói hai giấy đâu. Năm 2003, QH nói một giấy. Năm 2005, QH nói một giấy, và  đến tháng 11/2007, trước sự bức xúc của dân, QH đã phải tuyên bố một lần nữa vử chủ trương một giấy, với Nghị quyết số 07/2007/QH12 vử kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2008, ông Kiên dẫn chứng.

Cũng có lợi ích nà y, lợi ích khác, quyửn hà nh nà y, quyửn hà nh khác mà  các Bộ không thống nhất được với nhau, nên mới kéo dà i tới 6 năm mà  không ra được một giấy thống nhất. Аã quy định 1 giấy từ lâu nhưng không ai là m, vì nhiửu lý do nà o đấy tôi cũng không rõ lắm. Trời không chịu đất, đất không chịu trời, thôi thì khẳng định lại 1 lần nữa là  1 giấy.

Sử­a luật lần nà y theo hướng 1 giấy, 1 đầu mối còn quy trình thủ tục, thẩm quyửn và  mẫu giấy là m sao thì giao Chính phủ quy định rồi Chính phủ tự phân công Bộ ngà nh, ở địa phương là  UBND giao cho đơn vị nà o thì đơn vị đó là m. Còn để rối mãi, xã hội day dứt lắm.

Nghĩ vử cách là m luật

Không phải đợi đến khi "thiết kế" Luật Аất đai năm 2003, cuộc "tranh cãi" mới nổ ra mà  ngay từ năm 1994, khi Chính phủ ban hà nh Nghị định 60CT vử việc cấp giấy chứng nhận quyửn sử­ dụng đất và  quyửn sở hữu nhà  đã bắt đầu thảo luận vử một giấy hay hai giấy. Và o thời điểm đó, Tổng cục địa chính và  Bộ Xây dựng đã tranh luận rất căng thẳng, trong nhiửu ngà y, và  không thể ngã ngũ. Аến khi thảo luận vử Luật Đất đai năm 2003, trong đó có điửu 48 liên quan đến giấy chứng nhận quyửn sử­ dụng đất ông, ông Аặng Hùng Võ đã nêu vấn đử chỉ nên một giấy duy nhất. Khi QH thông qua Luật Nhà  ở năm 2004, chính ông Võ đã tìm gặp Chủ tịch QH lúc bấy giử là  ông Nguyễn Văn An để nói vử bất cập trong việc 2 giấy. Bộ trưởng TN-MT thời điểm ấy là  ông Mai ài Trực cũng đã viết thư riêng gử­i tới lãnh đạo cấp cao vử vấn đử nà y. Thế nhưng, việc hợp nhất hai sổ vẫn để ngử. Dù đã nhìn rõ vấn đử, nhưng lúc đó, giữa hai Bộ: TN-MT và  Bộ Xây dựng vẫn không tìm được tiếng nói chung.

Cho tới, Nghị quyết số 07/2007/QH 12 ngà y 12 tháng 11 năm 2007 của QH vử kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2008 thì chủ trương một giấy mới thông suốt. Tuy nhiên, trong Nghị quyết lại thòng quy định, phải sử­a luật đất đai rồi mới thực hiện việc thống nhất. Thế nên, mặc dù đã thông, thì việc thực hiện một giấy vẫn treo ở đó, không thể đi và o cuộc sống. QH điửu chỉnh định hướng nhưng lại không cụ thể chúng ta phải là m gì

"Sử­a luật lần nà y theo hướng 1 giấy, 1 đầu mối

Аể rối mãi, xã hội day dứt lắm". Ảnh:  datviet.

Cuộc tranh cãi 15 năm xuất phát từ việc mỗi bộ đửu muốn giữ quyửn quản lý, nắm quyửn lực của mình. Việc cấp giấy chính là  cách cụ thể nhất để thể hiện quyửn lực. Ngay cả khi thấy việc một giấy là  đúng đắn và  các nước trên thế giới đửu áp dụng, thì các Bộ cũng không ai chịu ai. Thậm chí, thay vì tư duy hà nh chính của người là m luật và  người quản lý chuyên nghiệp, đâu đó lại muốn chứng tử là  mình đúng, khiến cho việc sử­a sai chậm lại, nguyên Thứ trưởng Bộ TN-MT Аặng Hùng Võ nhận định.

Аó không phải là  câu chuyện riêng của việc sổ đử, sổ hồng. Nhìn và o quy trình xây dựng luật của Việt Nam, khác với các nước, ở ta, trên dưới 95% các dự án luật đửu do các Bộ, ngà nh soạn thảo xây dựng và  trình Quốc hội thông qua. Ban soạn thảo thường gồm Bộ trưởng chịu trách nhiệm chủ trì soạn thảo dự án luật- Là m trưởng ban; Các thà nh viên trong Ban soạn thảo gồm đại diện các bộ, ngà nh hữu quan.

Theo TS. Nguyễn Sĩ Dũng, việc soạn thảo văn bản pháp luật thường do các cơ quan của Chính phủ đảm nhận còn có nguyên nhân liên quan đến đòi hửi vử chuyên môn. Rất nhiửu vấn đử của cuộc sống hiện đại là  những vấn đử kử¹ thuật chuyên sâu. Chính phủ mới có đủ lực lượng chuyên gia để hiểu và  thiết kế được những thiết chế vận hà nh trên thực tế. Quốc hội sẽ không bao giử có đủ một lực lượng chuyên gia như vậy cả.

Việc các bộ, ngà nh tìm cách cà i cắm quyửn năng theo hướng tạo điửu kiện thuận lợi cho công tác điửu hà nh của Bộ chủ quản và o trong luật, có thể, đúng là  một vấn đử. Vì vậy, rất cần các vị đại biểu Quốc hội phải tường minh khi thẩm định các dự luật để loại bử điửu đó đi? Việc thẩm định dự luật để loại bử sự lạm quyửn dễ hơn là  việc soạn thảo cả dự luật.