Tôn vinh đà o nương huyền thoại đất Hà  thành

ĐV| 17/01/2011 11:02

(NHN) Có người ví tiếng hát của Quách Thị Hồ êm ái như nhung, ấm áp như nắng xuân, trong sáng như trăng rằm, tiếng phách như suối reo, thác đổ...

Ngà y 16/1/2011, Trung tâm UNESCO Ca trù và  Bảo tà ng Dân tộc học Việt Nam đã tổ chức chương trình nghệ thuật đặc biệt kỷ niệm 10 năm ngà y mất của NSND Quách Thị Hồ tại khu nhà  Việt, Bảo tà ng Dân tộc học, Hà  Nội.

Tôn vinh đà o nương huyền thoại đất Hà  thành

Chương trình nghệ thuật diễn ra trong không gian văn hóa đậm chất Việt tại Bảo tà ng Dân tộc học.

Sinh ra trong một gia đình có truyửn thống hát ca trù, nghệ nhân Quách Thị Hồ đã được theo mẹ và  các dì đi hát từ khi lên 6 tuổi, bà . 8 tuổi, bà  đã nổi tiếng hát hay trong giáo phường, 10 tuổi được giáo phường cho hát chính, 12 tuổi đi hát các nơi hội hè và  đến năm 15 tuổi, tiếng hát của Quách Thị Hồ đã nổi tiếng khắp kinh thà nh Thăng Long. Với giọng ca có một không hai, những trong nghử cho rằng bà  là  một trong số rất ít người đã đạt đến đỉnh cao của nghệ thuật hát ca trù. Có người ví tiếng hát của cụ êm ái như nhung, ấm áp như nắng xuân, trong sáng như trăng rằm, tiếng phách như suối reo, thác đổ...

Аông đảo các nghệ sĩ, ca nương, gia quyến và  những người yêu mến nghệ thuật ca trù đã có mặt trong chương trình biểu diễn tôn vinh nghệ nhân Quách Thị Hồ. Nhiửu kỷ niệm vử người đà o nương huyửn thoại của đất Hà  Thành đã được chia sẻ.

Tôn vinh đà o nương huyền thoại đất Hà  thành
Rất đông các bạn trẻ đã đến xem buổi biểu diễn.

Có mặt tại buổi diễn, bà  Nguyễn Tường Lân, con gái của cố nghệ nhân thổ lộ: Tôi không thể nà o quên cái ngà y mà  tôi được xem mẹ hát và  biểu diễn trong Nhà  hát Lớn. Ngà y ấy, tôi mới 8 tuổi nhưng tôi vẫn nhớ từng lời ca, từng vai diễn của mẹ, dù không phải là  tất cả... Mẹ tôi vẫn tự hà o là  nhử giọng hát mà  mẹ là m ăn lương thiện nuôi các con, có tiửn cứu đói. Mẹ bảo, giọng hát của mẹ không bao giử mất và  thực tế là  nằm trên giường bệnh mà  cụ vẫn hát.

Tiến sĩ Nguyễn Xuân Diện (Viện Hán Nôm) đã nêu bật sự thà nh công và  độc đáo trong giọng hát của nghệ nhân Quách Thị Hồ: Nghệ sĩ Quách Thị Hồ là  một nghệ sĩ bậc thầy, một nghệ sĩ lớn nhất trong ngà nh ca trù của Việt Nam thế kỷ 20. Trong tiếng hát của Quách Thị Hồ có đầy đủ các cung bậc, cái nà o cũng đạt tới đỉnh cao trong nghệ thuật hát ca trù.

Tôn vinh đà o nương huyền thoại đất Hà  thành
Nhiửu tác phẩm gắn với tên tuổi nghệ nhân Quách Thị Hồ đã được trình diễn.

Tại buổi biểu diễn, những nghệ sĩ ca trù nổi tiếng và  các ca nương trẻ đã thể hiện lại những bà i ca từng gắn liửn với tên tuổi nghệ nhân Quách Thị Hồ như Hương Sơn phong cảnh ca, điệu Bắc phản, Thét nhạc, là n điệu Hồng Hồng, Tuyết Tuyết... trong một bầu không khí thiêng liêng, ấm áp.

Tiểu sử­ NSND Quách Thị Hồ

Bà  sinh năm 1909 tại là ng Ngọc Bộ, xã Long Hưng, huyện Văn Giang, Hưng Yên (trước thuộc tỉnh Bắc Ninh, nơi sản sinh nhiửu là n điệu quan họ). Bà  sinh ra trong một gia đình có nghiệp đà n hát lâu đời. Mẹ bà  cũng là  một ả đà o có tiếng. Ngay từ nhử, bà  Hồ đã sống trong tiếng đà n phách, rồi được mẹ truyửn nghử đà n hát.

Tôn vinh đà o nương huyền thoại đất Hà  thành
Bà  Quách Thị Hồ thời trẻ.

Năm 1930, bà  đi ra Hà  Nội hát, sau đó là m chủ nhà  hát Vạn Thái ở phố Bạch Mai. Bà  trở thà nh đà o nương nổi tiếng cùng với bà  Nguyễn Thị Phúc. Sau Cách mạng tháng 8, rồi kháng chiến chống Pháp, bà  đi hát ở Vĩnh Yên, Phú Thọ, Thái Nguyên.

Năm 1954, hoà  bình lập lại ở miửn Bắc, bà  là m cộng tác viên cho chuyên mục ngâm thơ của Аà i tiếng nói Việt Nam cùng với bà  Nguyễn Thị Phúc. Do hoà n cảnh lúc nà y nghệ thuật ca trù bị coi là  tà n dư của chế độ phong kiến cũ nên những đà o kép đửu từ bử nghử Tổ. 

Năm 1976, Giáo sư Trần Văn Khê từ Pháp trở vử Hà  Nội và  tìm gặp các nghệ nhân ca trù. Tại đây ông đã ghi âm tiếng hát của bà  đem đi giới thiệu với thế giới. Năm 1978, Hội đồng à‚m nhạc Quốc tế của UNESCO và  Viện Nghiên cứu Quốc tế vử à‚m nhạc đã trao tặng bà  bằng danh dự cho công lao "gìn giữ một di sản nghệ thuật truyửn thống quí báu của Việt Nam, một vốn quí của nhân loại".  Năm 1983, băng ghi âm tiếng hát của bà  đại diện cho Việt Nam đã được xếp hạng nhất tại Liên hoan Quốc tế à‚m nhạc Truyửn thống châu à ở Bình Nhườ¡ng (Triửu Tiên). 

Năm 1984, bà  tham gia bộ phim tư liệu Nghệ thuật ca trù của đạo diễn Ngô Аặng Tuất và  hội ngộ cùng các nghệ nhân khác như Nguyễn Thị Phúc, Nguyễn Thị Hà o, Chu Văn Du, Nguyễn Thế Tuất, Phó Аình Kử³, Аinh Khắc Ban, Phó Thị Kim Аức, Phạm Thị Mùi. Quách Thị Hồ đã trở thà nh nghệ nhân ca trù tiêu biểu của Việt Nam. Giọng hát của bà  đã được Аà i tiếng nói Việt Nam thu âm, phát sóng rộng rãi trên sóng phát thanh của Аà i. 

Năm 1988, bà  được nhận danh hiệu Nghệ sĩ nhân dân, là  nghệ nhân ca trù duy nhất nhận danh hiệu nà y. Nghệ nhân Quách Thị Hồ mất năm 2001 tại Hà  Nội, hưởng thọ 92 tuổi.

(0) Bình luận
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Nắng mơ trong biệt thự hoang
    Tôi bị nàng hút đi từ lần thấy hình đại diện Facebook trôi đến. Khoảnh khắc lúc nắng rây xuống những ngón tay thon cầm lọn tóc che nửa phần môi đỏ khiến cho bức selfie ấy đẹp huyền hoặc.
  • Festival Thăng Long - Hà Nội 2026: Thúc đẩy sáng tạo nghệ thuật trên nền tảng văn hoá truyền thống
    Tiếp nối thành công của Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ I năm 2025, Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ II năm 2026 với chủ đề “Dòng chảy di sản - Heritage Flow” sẽ diễn ra từ ngày 11/9 đến ngày 20/9/2026 tại nhiều không gian văn hóa, di sản tiêu biểu của Thủ đô như: Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Bảo tàng Hà Nội, xã Bát Tràng và khu vực Tượng đài Cảm tử và Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục.
  • Trưng bày “Tâm son, chí thép”: Lan tỏa các giá trị cao đẹp về lực lượng Công an nhân dân Việt Nam
    Kỷ niệm 81 năm Cách mạng tháng Tám thành công (19/8/1945 - 19/8/2026) và Quốc khánh nước Cộng hòa XHCN Việt Nam (2/9/1945 - 2/9/2026), 81 năm Ngày truyền thống Công an nhân dân Việt Nam (19/8/1945 - 19/8/2026), Ban quản lý Di tích Nhà tù Hỏa Lò tổ chức trưng bày chuyên đề “Tâm son, chí thép” tại Di tích Nhà tù Hỏa Lò (phường Cửa Nam, TP Hà Nội).
  • Nhà ở xã hội Hà Nội: Từ đáp ứng nhu cầu đến xây dựng không gian sống phù hợp
    Phát triển nhà ở xã hội không chỉ là gia tăng số lượng căn hộ mà còn đặt ra yêu cầu về chất lượng không gian sống, khả năng tiếp cận các tiện ích và hiệu quả quản lý, sử dụng nguồn lực đất đai. Thông báo số 649-TB/TU ngày 13/8/2026 của Văn phòng Thành ủy Hà Nội về kết luận của đồng chí Nguyễn Trọng Đông, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy, tại cuộc họp về tình hình phát triển nhà ở xã hội trên địa bàn Thành phố đã đặt ra nhiều yêu cầu cụ thể theo hướng chủ động, phù hợp nhu cầu thực tế và nâng cao chất lượng đời sống của người dân.
  • Phường Tây Hồ diễn tập cứu nạn, cứu hộ trên mặt nước hồ Tây
    Sáng 22/8, UBND phường Tây Hồ (Hà Nội) tổ chức thực tập phương án cứu nạn, cứu hộ trên mặt nước hồ Tây năm 2026. Đây là hoạt động nhằm nâng cao năng lực ứng phó của các lực lượng tại cơ sở, chủ động xử lý các tình huống tai nạn, sự cố, góp phần bảo đảm an toàn tính mạng và tài sản của Nhân dân.
Đừng bỏ lỡ
  • Hà Nội chuẩn bị chuỗi hoạt động văn hóa, nghệ thuật chào mừng những ngày lễ lớn
    Thường trực Thành ủy Hà Nội thống nhất chủ trương tổ chức các hoạt động văn hóa, nghệ thuật, tuyên truyền, chăm lo các đối tượng chính sách nhân dịp kỷ niệm 81 năm Cách mạng tháng Tám thành công và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam; đồng thời tổ chức 02 chương trình nghệ thuật đặc biệt chào mừng kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô, hướng tới tạo không khí phấn khởi, vui tươi và khơi dậy niềm tự hào, khát vọng phát triển Thủ đô.
  • [Infographic] Chuỗi hoạt động đặc sắc tại Hanoi Jazztival
    Với chủ đề “Jazz Hà Nội - Giai điệu không biên giới”, Liên hoan Nhạc Jazz quốc tế Hà Nội 2026 được kỳ vọng trở thành lễ hội nhạc Jazz thường niên của Thủ đô, góp phần thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa, quảng bá hình ảnh Hà Nội sáng tạo, hội nhập và giàu bản sắc.
  • Hà Nội nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực văn hóa và quảng cáo
    Để đáp ứng tình hình thực tiễn phát triển của Thủ đô trong thời kỳ mới, thực hiện Luật Thủ đô 2026, HĐND thành phố Hà Nội khóa XVII đã ban hành Nghị quyết số 13/2026/NQ-HĐND quy định mức tiền phạt đối với một số hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực văn hóa và quảng cáo trên địa bàn.
  • Những Ngày phim Việt Nam chào mừng Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9
    Nhân dịp kỷ niệm 81 năm Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9, Viện phim Việt Nam chính thức khởi động chương trình chiếu phim đặc biệt “Những Ngày phim Việt Nam”. Sự kiện hứa hẹn đưa khán giả trở về những năm tháng gian lao nhưng hào hùng của dân tộc qua góc nhìn điện ảnh đầy xúc cảm.
  • Hà Nội di chuyển tượng đài “Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh” về Bộ Tư lệnh Thủ đô
    Tượng đài “Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh” tại khuôn viên Di tích quốc gia đền Bà Kiệu dự kiến được di chuyển về Trung đoàn 692, Sư đoàn Bộ binh 301, Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội và hoàn thành lắp dựng trước ngày 30/9/2026.
  • Khát vọng mùa hè
    Mùa hè, cũng đến từ một nơi xa, nhưng chẳng bao giờ chung đường với mùa xuân, mùa thu hay đông giá rét. Mùa hè đến từ những k ức thanh xuân nồng nàn, hồ hởi của mỗi con người chúng ta. Lạ thế chứ, sao ta đón bao mùa hè mà dường như vẫn chưa hề quen…
  • Lễ hội điện Huệ Nam: Giá trị văn hóa, tín ngưỡng hội tụ bên dòng sông Hương
    Lễ hội điện Huệ Nam tháng 7 Âm lịch năm 2026 chính thức khai hội tại điện Huệ Nam (điện Hòn Chén), đình làng Hải Cát và Điện thờ Thánh Mẫu (TP Huế).
  • [Podcast] Quà sáng của người Hà Nội
    Khi những tia nắng đầu tiên lấp lánh trên mặt hồ, cũng là lúc phố phường thức giấc bằng những âm thanh rất đỗi thân quen. Tiếng chổi tre của người công nhân vệ sinh, tiếng xe đạp chở hàng len qua từng con phố nhỏ, tiếng gọi nhau í ới của những người bán hàng rong... Và xen giữa những thanh âm ấy là mùi thơm quyến rũ của những món quà sáng đang lan tỏa từ các gánh hàng, quán nhỏ ven đường.
  • “Từ mùa thu độc lập” - Giai điệu của lòng yêu nước và niềm tự hào dân tộc
    Trong không khí phấn khởi, tự hào của những ngày tháng Tám lịch sử, hướng tới kỷ niệm 81 năm Cách mạng tháng Tám thành công và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, tối 19/8, tại Công viên Cầu Giấy, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội phối hợp với Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Cầu Giấy tổ chức chương trình nghệ thuật "Từ mùa thu độc lập".
  • Quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa Lễ hội điện Huệ Nam trong đời sống đương đại
    Các chuyên gia thảo luận, trao đổi “Quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể Lễ hội điện Huệ Nam trong đời sống đương đại” và hướng tới mục tiêu ghi danh vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại theo Công ước UNESCO năm 2003.
Tôn vinh đà o nương huyền thoại đất Hà  thành
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO