Phố Hàng Lược, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội

10/08/2017 09:23

Phố Hàng Lược dài 264m, rộng 8m. Từ phố Hàng Cót đến phố Hàng Mã.

Phố Hàng Lược dài 264m, rộng 8m.


Phố Hàng Lược, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội

Từ phố Hàng Cót đến phố Hàng Mã.

Đây nguyên là đất thôn Phủ Từ và thôn Vĩnh Trù, tổng Hậu Túc (sau đổi là tổng Đồng Xuân), huyện Thọ Xương cũ.

Trước 1901 vẫn là phố Hàng Lược, năm 1901 Hội đồng Thành phố quyết định đổi tên thành phố Sông Tô Lịch với lý do “phố này được xây dựng một phần trên vị trí của cong sông Tô Lịch cổ đã từng chảy qua trước đây”, con sông “thường xuyên được sử dụng trong các câu chuyện kể và trong các bài ca của người Việt Nam”. Hội đồng Thành phố cho rằng, “việc thay tên phố sẽ mang lại kết quả là giữ lại được một cái tên địa danh đang dần dần bị biến mất khỏi bản đồ của Hà Nội”. Năm 1945 phố này lại được đổi tên thành phố Hàng Lược – Sông Tô Lịch, năm 1949 đổi thành phố Sông Tô Lịch, năm 1951 lấy lại tên phố cổ là phố Hàng Lược.

Ngày nay ở phố này vẫn còn hai ngôi đình cũ: đình Phủ Từ ở số nhà 19 và đình Vĩnh Trù ở số nhà 59. Cả hai đều thờ Tứ vị hồng nương. Tương truyền vào đời Trần dân ở cửa bể Can Hải (tức cửa Cờn thuộc huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An) vớt được bốn xác phụ nữ, tức hai mẹ con bà hoàng hậu nhà Tống và hai nữ tì bị giặc Nguyên đuổi bắt, đã gieo mình xuống biển tự tử. Dân đem chốn cất và lập đền thờ, gọi nôm là đền Cờn. Về sau thuyền mành vùng Nghệ Tĩnh ngược xuôi buôn bán trên sông biển vẫn có ban thờ “tứ vị” ở trong khoang thuyền để cầu yên sóng gió (!). Và thế là nhờ những thuyền mành này, “tứ vị” được nhiều nơi biết tới, được lập đền thờ. Rải rác dọc bờ biển nước ta có khá nhiều đền “tứ vị”. Riêng ở Hà Nội, dọc sông Hồng và sông Tô Lịch (cũ) cũng có tới trên mười đền.

Cứ như tên gọi thì phố này là nơi tập trung các nhà sản xuất lược chải đầu hoặc buôn bán mặt hàng này. Nhưng đó là vào thời Lê hoặc đầu thời Nguyễn. Sang thế kỷ XX thì ở đây không thấy có nhà nào báo lược hay sản xuất lược nữa. Từ đấy người ta chỉ quen gọi phố này bằng một cái tên phức hợp là Cống Chéo – Hàng Lược. Vì trước kia, ở khoảng giữa phố, chỗ xế cửa chùa Tây Đen (kỳ thực là một nhà thờ do những người Ấn Độ theo đạo Hồi lập nên) có một cái cống bắc chéo qua sông Tô. Sông Tô vốn từ cửa sông (nơi phố Chợ Gạo ngày nay) qua các phố Nguyễn Siêu, Ngõ Gạch, cắt ngang phố Hàng Đường rồi bẻ quẹo lên phía bắc (từ phố Phan Đình Phùng) rồi lên Bưởi… Như vậy là phố Hàng Lược đã chạy dọc trên bờ phía đông của sông Tô, có đoạn lại chính là dòng sông.

Nhưng phố Hàng Lược có một mặt hàng mỗi năm chỉ xuất hiện có một lần. Đó là hàng hoa. Hàng năm cứ vào khoảng từ Tết ông Táo (23 tháng Chạp) cho tới tận chiều ngày 30 Tết chợ hoa họp ngay trên đường phố Hàng Lược.

Nguyên trước kia chưa có chợ Đồng Xuân, chỉ có chợ Cầu Đông. Chợ này họp ở cả hai bên bờ sông Tô nơi ngày nay là đoạn đầu phố Hàng Đường. Hoa cũng là một thứ hàng bán ở đây. Sang thời Pháp thuộc, chợ này bị dẹp đi xây chợ Đồng Xuân và thế là hàng hoa cũng phải theo về đấy, ở cầu chợ cuối cùng, sát ngay lề đường phố Hàng Khoai. Nhưng tới khoảng 1910 – 1915 trở đi, cầu chợ đó không chứa nổi dòng suối hoa tết ngày một phong phú về số lượng và chủng loại. Thế là đào Quảng Bá, Nhật Tân, cúc Ngọc Hà, Hữu Tiệp… và các loại hoa mới nhập nội ở các “dinh hoa” quanh hồ Tây, quanh vườn Bách Thảo chọn ngay phố Hàng Lược làm nơi hạ trại. Chợ hoa Hàng Lược cứ thế mà phát triển. Suốt sáu bảy chục năm qua không tết nào là không có chợ hoa. Chỉ trừ cái tết năm Đinh Hợi 1947, lúc đó Hà Nội đang là chiến trường. Chợ hoa đã đành là không họp, nhưng Hàng Lược là giới tuyến phía tây của Liên khu I thì vẫn có hoa. Dù chiến sự lan rộng, đồng bào ngoại thành vẫn theo dõi diễn biến của Liên khu I và để bày tỏ tình cảm gắn bó tiền tuyến và hậu phương, đồng bảo Nhật Tân, Quảng Bá vẫn gửi hoa vào, coi như quà Tết mừng Xuân các chiến sĩ Trung đoàn Thủ đô anh hùng. Và thế là hoa đào, hoa cúc… vẫn lộng lẫy phô sắc trên chiến lũy Hàng Lược.

Còn như trong những năm chống Mỹ ác liệt nhất, chợ hoa có năm phân tán về phố Đường Thành nhưng ở Hàng Lược vẫn có hoa. Có một tết chính quyền ta đã cho phép bọn giặc lái máy bay Mỹ được phóng thích đi xem chợ hoa Hàng Lược trước khi hồi hương để cho chúng tận mắt thấy được một nét sinh hoạt thanh lịch, trang nhã của thành phố Thủ đô anh hùng.

(0) Bình luận
  • Hà Nội tăng cường tuyên truyền các hoạt động Mừng Đảng, mừng Tết Dương lịch năm 2026 và Xuân Bính Ngọ
    Thành phố yêu cầu các hoạt động tuyên truyền cần triển khai sâu rộng, có tính giáo dục và sức lan toả các hoạt động vui xuân, đón Tết, tạo không khí vui tươi, phấn khởi, tin tưởng, tự hào trong toàn xã hội; đảm bảo Nhân dân đón Tết Dương lịch 2026 và Tết Nguyên đán Bính Ngọ lành mạnh, an toàn, tiết kiệm, với tinh thần “mọi người, mọi nhà đều có Tết”...
  • Phường Xuân Phương chung sức phát triển Thủ đô Hà Nội văn minh, giàu đẹp
    Ngay sau khi tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp đi vào hoạt động (1/7/2025), Đảng bộ, Chính quyền và Nhân dân phường Xuân Phương (TP. Hà Nội) đã nỗ lực đổi mới, tăng cường kỷ luật, kỷ cương, đoàn kết, sáng tạo, qua đó hoàn thành và vượt nhiều chỉ tiêu quan trọng đã đặt ra.
  • 10 dấu ấn nổi bật của Thủ đô Hà Nội năm 2025
    Đổi mới mạnh mẽ tư duy, phương thức, phong cách lãnh đạo theo hướng "hành động - thực chất"; Đại hội đại biểu Đảng bộ Thành phố Hà Nội - hiện thực hóa tầm nhìn Thủ đô trong kỷ nguyên mới; dấu ấn bản sắc sâu đậm Hà Nội trong chuỗi hoạt động Kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám thành công và Quốc khánh 2/9… là những dấu ấn nổi bật của Thủ đô Hà Nội năm 2025 vừa được TP Hà Nội công bố.
  • Hà Nội hoàn thành toàn diện nhiệm vụ quốc phòng địa phương năm 2025
    Sáng 31/12, thành phố Hà Nội tổ chức Hội nghị tổng kết công tác quốc phòng địa phương năm 2025. Đồng chí Vũ Đại Thắng, Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch UBND TP Hà Nội chủ trì hội nghị. Thượng tướng Huỳnh Chiến Thắng, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó tổng Tham mưu trưởng QĐND VN dự và chỉ đạo.
  • Hà Nội phân luồng giao thông cho sự kiện Countdown 2026 tại Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục tối 31/12
    Chào năm mới 2026, tối 31/12 sẽ diễn ra sự kiện Countdown tại Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục, Công an Thành phố Hà Nội phối hợp với Sở Xây dựng tổ chức điều tiết, phân luồng giao thông từ xa nhằm giảm ùn tắc trên các tuyến đường dẫn vào khu vực diễn ra sự kiện...
  • Khai mạc triển lãm "Công đoàn Thủ đô - Đổi mới, sáng tạo, hội nhập"
    Sáng 30/12, tại Cung Văn hóa Lao động Hữu nghị Việt Xô, Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) Thành phố Hà Nội đã khai mạc “Triển lãm ảnh Công đoàn Thủ đô - Đổi mới, sáng tạo, hội nhập”. Đây là một trong những hoạt động thiết thực chào mừng Đại hội Công đoàn Thành phố Hà Nội lần thứ XVIII, nhiệm kỳ 2025 - 2030.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Ba họa sĩ hội ngộ trong triển lãm “T3” mừng năm mới 2026
    Nhân dịp năm mới 2026 và chào đón Xuân Bính Ngọ, ba họa sĩ Đỗ Huy Thanh, Phạm Hồng Phương và Nguyễn Hải Nam cùng góp mặt trong một triển lãm nhóm diễn ra từ ngày 1/1 đến 10/1/2026 tại Nhà triển lãm số 16 Ngô Quyền (Hà Nội). Gần 40 tác phẩm của 3 họa sĩ đã mang đến cho công chúng một không gian nghệ thuật giàu cảm xúc trong những ngày đầu năm.
  • Thành công của phim “Mưa đỏ” vào Top 15 sự kiện văn học nghệ thuật tiêu biểu năm 2025
    Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam vừa công bố danh sách 15 sự kiện văn học nghệ thuật tiêu biểu năm 2025, được lựa chọn từ những hoạt động nổi bật, có sức lan tỏa trong đời sống sáng tạo và công chúng. Các sự kiện được bình chọn theo hình thức trực tiếp tại Lễ Bình chọn 15 sự kiện Văn học nghệ thuật tiêu biểu năm 2025, tổ chức tại Hà Nội ngày 29/12/2025, với sự tham gia của đại diện Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam, các hội chuyên ngành Trung ương, đông đảo văn nghệ sĩ cùng hơn 30 nhà báo, phóng viên, biên tập viên theo dõi lĩnh vực văn hóa, văn học nghệ thuật.
  • Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật Hà Nội: Tiếp tục nỗ lực, tạo bước tiến mới cho văn học nghệ thuật Thủ đô
    Sáng 31/12/2025, Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hà Nội đã tổ chức Hội nghị tổng kết công tác văn học nghệ thuật năm 2025, phương hướng nhiệm vụ năm 2026. Tham dự hội nghị có bà Lê Thị Ánh Mai - Phó Giám đốc sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội; ông Hoàng Quốc Việt - Trưởng phòng Văn hóa Văn nghệ Ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội. Về phía Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuât Hà Nội có NSND Trần Quốc Chiêm - Chủ tịch Hội, các đồng chí trong Ban Chấp hành, Ban Kiểm tra, đại diện lãnh đạo 9 hội chuyên ngành, đại diện lãnh đạo Tạp chí Người Hà Nội.
  • Tiêu dùng nội địa dịp cuối năm, doanh nghiệp tăng tốc kích cầu quốc gia
    Trong bối cảnh dịp Tết Bính Ngọ 2026 chỉ còn cách hơn 1 tháng, thị trường tiêu dùng và mua sắm cuối năm tại Việt Nam đang dần nóng lên, đặc biệt sau khi Chương trình Khuyến mại tập trung Quốc gia 2025 (Vietnam Grand Sale 2025) được phát động bởi Bộ Công thương và Viettrade đầu tháng 12.
  • Ngọc Sơn đồng hành cùng học trò Anh Đức trong liveshow đầu tiên tại Đức
    Danh ca Ngọc Sơn tiếp nối hành trình đầy cảm xúc tại trời Âu khi đích thân vượt hàng ngàn kilomet để đồng hành học trò Anh Đức trong liveshow Tình thầy trò lần đầu tiên tổ chức tại Trier.
Đừng bỏ lỡ
Phố Hàng Lược, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO