Những người bạn Triều Tiên giúp tạo dựng nền móng nghệ thuật múa Việt Nam

ThS.NSUT Như Bình/HNM| 04/03/2019 08:04

Nhân dịp Chủ tịch Đảng Lao động Triều Tiên, Chủ tịch Ủy ban Quốc vụ nước Cộng hòa dân chủ nhân dân Triều Tiên Kim Jong-un sang thăm hữu nghị chính thức Việt Nam, nhân dân Việt Nam vô cùng phấn khởi chào đón. Đặc biệt, giới nghệ thuật múa vô cùng xúc động nhớ lại, bày tỏ lòng tri ân đối với các thầy cô giáo đạo diễn của Triều Tiên đã nhận lời mời của Bộ Văn hóa Việt Nam sang giúp mở lớp diễn viên, sau đó dàn dựng 2 kịch múa cho Việt Nam.

Những ký ức về một thời được nghệ sĩ Chu Huệ Đức dạy kỹ thuật, huấn luyện cơ bản, còn Giáo sư Kim Tế Hoàng dàn dựng kịch múa Tấm Cám cho Đoàn ca múa trung ương và Ngọn lửa Nghệ Tĩnh cho Đoàn ca múa quân đội luôn còn mãi. Nhiều nghệ sĩ múa của năm 1957 còn nhớ mãi hình ảnh cô giáo Chu Huệ Đức từ sáng sớm đã có mặt lên lớp giờ cơ bản cổ điển châu Âu, sau 1h30 chuyển sang tập làm quen ngôn ngữ múa Triều Tiên. Ở múa cổ điển châu Âu tuy khó song còn tự tập tự ôn, vì đòi hỏi độ mở của cơ bắp, đòi hỏi sức bật, độ dẻo dai và nhảy cao, nhảy xoay vòng trên không... Nhưng giờ múa truyền thống của Triều Tiên đòi hỏi tiết tấu âm nhạc sử dụng trống, tay trái ôm và giữ trống còn tay phải cầm dùi trống. Dùi trống Triều Tiên làm bằng một cần dài, mỏng, khi sử dụng thì vung lên rồi phẩy vào mặt trống. Phải nói, thực hiện các điệu múa này là khó và rất khó bởi nghe được tiết tấu thì chân cần nhịp nhàng bước đi uyển chuyển, còn người phải vặn theo dáng của trống và tay phải vung lên, thậm chí còn xoay tròn một vòng, sau đó lướt nhẹ lên mặt trống tạo âm thanh không âm vang như trống của ta. Đặc trưng của múa Triều Tiên là dùng toàn bộ cơ thể uyển chuyển, nhịp nhàng hài hòa, kể cả cổ phải xoay ngang, xoay dọc, tay vung vẩy, cả khuỷu tay uốn lượn, không căng cứng mà chuyển động có lực ở bên trong theo tiết tấu, ánh mắt cũng có thể biểu hiện nội dung động tác múa. Chính độ kết hợp toàn thân đã tạo nên những màn múa tuyệt vời hấp dẫn và chuẩn xác, kể cả những màn đồng diễn của hàng nghìn diễn viên trên sân vận động cũng đều tăm tắp của Triều Tiên.

Học viên lớp của nghệ sĩ Chu Huệ Đức hồi đó không còn trẻ, hầu hết là diễn viên các đoàn Ca múa quân đội như Ngân Quý, Kim Loan, Ngọc Loan, Tuấn Hồng, Ngọc Bích; Ca múa trung ương có Phùng Nhạn, Lệ Cung, Thúy Quỳnh, Hồng Quỳ, Vân Quyên; Ca múa miền Nam có Kim Anh, Phan Thị Đành; Đoàn Tây Nguyên có Y Bơ Rơm; Ca múa miền Nam có Đặng Hùng. Nam của Ca múa quân đội có Trần Minh, Ngọc Canh, Vũ Toàn, Xuân Sơn; Ca múa trung ương có Mạnh Hùng, Anh Nghiêm, Thanh Hùng, Như Bình…

Hầu như học trò của nghệ sĩ Chu Huệ Đức đều đã từng tham gia trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp, trẻ nhất cũng 15-16 tuổi, còn lớn tuổi cũng ngoài 30 rồi. Do vậy tập kỹ thuật thật vất vả, nhưng do phương pháp và nhiệt tình mà cô giáo đã rèn nên một đội ngũ diễn viên solit của các đoàn và Giáo sư Kim Tế Hoàng thì đã sáng tác dàn dựng thành công 2 kịch múa.

Nói đến kịch múa là nói đến tác phẩm quy mô đồ sộ, các chương, đoạn, rồi khi múa duo (nam nữ hai người), lúc trio (múa ba người), có lúc tạo màn dư hứng, có khi tạo màn quần vũ. Có thể nói kịch múa là đỉnh cao của nghệ thuật múa, có cốt truyện, có mâu thuẫn và giải quyết mâu thuẫn... Thông thường độ dài của kịch múa chừng 45-60 phút nhưng có khi đến 2 giờ.

Các năm 1959-1960, giáo sư Kim Tế Hoàng dựng cho Việt Nam 2 vở kịch múa. Nếu kịch múa Tấm Cám theo câu chuyện truyền thuyết dân gian, nội dung chính diễn tả cái thiện thắng cái ác, còn Ngọn lửa Nghệ Tĩnh là bài ca cách mạng, diễn tả cuộc đấu tranh giai cấp quyết liệt của công nhân Bến Thủy - Tràng Thi cùng nông dân vùng Nghệ An, Hà Tĩnh đòi độc lập tự do, phá tan ách nô lệ của bọn chủ Tây và chính quyền thực dân, phong kiến. Hai kịch múa này là cơ sở để phát triển nền nghệ thuật múa cách mạng, bởi những năm kháng chiến chống Pháp nghệ thuật múa của chúng ta chưa phát triển. Các đoàn văn công quân đội hay Ca múa nhạc trung ương cũng chỉ có dăm ba điệu múa như múa lụa, múa trống ngũ lôi, múa nón đồng bằng hay múa cánh bướm rừng ban. Còn Ca múa quân đội có: Múa vui sản xuất, múa sạp... Thời kỳ đó chủ yếu là truyền vai, chưa có lớp hay sàn tập. Nhưng khi đến lớp múa của nghệ sĩ Chu Huệ Đức thì ngành múa dần nâng tầm vào quy củ, tập cơ bản, tập kỹ thuật, từ đó các diễn viên giải phóng cơ thể, làm chủ kỹ thuật và tham gia biểu diễn kịch múa.

Lớp múa của nghệ sĩ Chu Huệ Đức đào tạo hạt nhân làm nòng cốt cho xây dựng kịch múa Tấm Cám, Ngọn lửa Nghệ Tĩnh vào thời điểm năm 1960 - Đại hội lần thứ III của Đảng ta. Để chào mừng Đại hội, hai đoàn Ca múa quân đội và Ca múa trung ương dàn dựng 2 kịch múa đều do Giáo sư Kim Tế Hoàng trực tiếp xem xét nghiên cứu kịch bản và tìm hiểu ngôn ngữ múa dân tộc Việt Nam để tạo nên 2 kịch múa đậm đà tính cách dân tộc Việt Nam mà cũng thể hiện sâu sắc nội dung của tác phẩm.

Hai tác phẩm kịch múa được khởi công và dàn dựng khẩn trương để kịp chào mừng thành công Đại hội, là biểu hiện tình cảm của chuyên gia Triều Tiên yêu quý nhân dân Việt Nam. Riêng kịch múa Ngọn lửa Nghệ Tĩnh còn được quay thành phim để chiếu rộng rãi, phục vụ công chúng.

Hai kịch múa đã được Đảng và Nhà nước ta trao tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh năm 2000. Những nghệ sĩ trưởng thành từ lớp múa của nghệ sĩ Chu Huệ Đức và lớn lên trong hai kịch múa thời đó phải kể đến có Trần Minh, Vũ Toàn, Trần Phúc, Thanh Nga, Hoàng My, Nguyệt Ba… ở kịch Ngọn lửa Nghệ Tĩnh. Còn ở kịch Tấm Cám nổi lên Phùng Nhạn, Thúy Quỳnh, Vân Quyên, Trịnh Thi, Anh Nghiêm, Mạnh Hùng, Như Bình, Mạnh Cường…

Nhờ sự huấn luyện kỹ thuật cơ bản, sự chỉ dẫn chi tiết từng động tác của chuyên gia Triều Tiên, các diễn viên Việt Nam đã tham gia luyện tập và biểu diễn thành công, tạo nên bước ngoặt phát triển mới của nghệ thuật múa nước nhà. Chúng ta có thể vui mừng tự hào và biết ơn các thầy cô Kim Tế Hoàng, Chu Huệ Đức là những người đặt nền móng cho sự phát triển nghệ thuật múa Việt Nam. Thành công 2 kịch múa đi cùng với sự trưởng thành của thế hệ nghệ sĩ từ những năm 1950 đến nay, chúng ta không thể nào không nhắc đến các nghệ sĩ nhân dân: Ngọc Canh, Trần Minh, Phùng Nhạn, Thúy Quỳnh, Hồng Quỳ, Lê Khình, Y Bơ Rơm, Đặng Hùng… và các nghệ sĩ ưu tú: Vũ Toàn, Thanh Nga, Ngân Quý, Xuân Sơn, Hoàng My, Trần Phúc, Lệ Cung, Vân Quyền, Anh Nghiêm, Mạnh Hùng, Như Bình, Thanh Hùng, Xuân Ngọc, Sơn Viên, Hiền Minh… Những nghệ sĩ thế hệ học trò của thầy cô Kim Tế Hoàng, Chu Huệ Đức mãi mãi ghi sâu tấm lòng hết sức phục vụ cho sự nghiệp múa Việt Nam ngày càng phát triển. Công ơn của các thầy cô là nguồn động viên cho sự nghiệp phát triển nghệ thuật múa Việt Nam. Thế hệ nghệ sĩ chúng tôi cũng bày tỏ tấm lòng biết ơn Đảng và nhân dân Triều Tiên đã cử những người con ưu tú sang giúp nhân dân Việt Nam đào tạo những nghệ sĩ múa có năng lực phục vụ cho cuộc kháng chiến và kiến quốc của Việt Nam. Chúng tôi tin tưởng tình hữu nghị của hai dân tộc Việt Nam - Triều Tiên sẽ mãi mãi xanh tươi, rực rỡ, đậm đà sắc hương.
(0) Bình luận
  • Xiaomi 17T và công thức cận flagship dành cho người thích camera Leica
    Xiaomi 17T là một trong những mẫu máy đáng chú ý của Xiaomi T Series khi tập trung vào camera Leica, màn hình đẹp, pin lớn và hiệu năng mạnh trong tầm giá cận flagship. Với người dùng muốn một chiếc điện thoại phục vụ tốt chụp ảnh, giải trí, học tập và làm việc, Xiaomi 17T mang đến nhiều điểm đáng cân nhắc.
  • Chụp ảnh cưới ‘All In One' tại Mimosa Wedding
    Trong bối cảnh ngành dịch vụ cưới ngày càng phát triển, vô hình trung nỗi lo của khách hàng về chất lượng sản phẩm và dịch vụ nhiều hơn. Thực tế này đang thúc đẩy một làn sóng dịch chuyển mạnh mẽ của các cặp đôi sang mô hình dịch vụ trọn gói (All in one). Bên cạnh yếu tố tiện lợi, thế hệ trẻ hiện nay cũng khắt khe hơn về mặt thẩm mỹ, họ hướng tới sự cá nhân hóa, cảm xúc chân thực và từ chối các khuôn mẫu rập khuôn có sẵn khi tìm kiếm dịch vụ chụp ảnh cưới đẹp ở Hà Nội.
  • Triển lãm "Sĩ tử 3 – Chuyện sĩ tử": Không gian nghệ thuật tôn vinh đạo học Việt Nam
    Hướng tới kỷ niệm 950 năm ra đời Văn Miếu - Quốc Tử Giám, trường Quốc học đầu tiên của Việt Nam (1076 - 2026), chiều 27/5, triển lãm nghệ thuật “Sĩ tử 3 – Chuyện sĩ tử” đã khai mạc tại Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Hà Nội.
  • "Trời, Non, Nước - Allusive Panorama" giới thiệu 20 tác phẩm hội hoạ của vua Hàm Nghi tại Hà Nội
    Từ 24/4 đến 10/5, tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Hà Nội, Triển lãm "Trời, Non, Nước - Allusive Panorama" – do Art Nation giới thiệu, quy tụ các tác phẩm hội họa tiêu biểu của vua Hàm Nghi.
  • Triển lãm ảnh “Hà Nội trong tôi” 2025: Hà Nội trong Kỷ nguyên vươn mình
    Sáng 8/10, Báo Kinh tế & Đô thị phối hợp với Câu lạc bộ Nhiếp ảnh người cao tuổi Hà Nội, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám tổ chức khai mạc Triển lãm ảnh “Hà Nội trong tôi” lần thứ 20 - năm 2025 với chủ đề “Hà Nội trong Kỷ nguyên vươn mình”.
  • Khai mạc Triển lãm mỹ thuật của các thế hệ giảng viên Khoa Đồ hoạ - Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam
    Sáng ngày 1/10/2025, tại Nhà Bảo tàng số 42 phố Yết Kiêu, Hà Nội, Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam tổ chức Lễ khai mạc Triển lãm mỹ thuật (Triển lãm tháng 10) của các thế hệ giảng viên Khoa Đồ hoạ - Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam. Triển lãm nằm trong chuỗi sự kiện kỷ niệm 100 năm thành lập Trường Mỹ thuật Đông Dương - Đại học Mỹ thuật Việt Nam.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • [Podcast] Truyện ngắn: Hơn cả tình yêu
    Hè năm thứ nhất, đang là sinh viên Đại học Xây dựng, theo lời rủ rê của hai cô bạn thân, Hằng đi Sầm Sơn cùng với họ. Vào đến Sầm Sơn, lúc thuê khách sạn, Hằng mới vỡ lẽ, hai cô bạn kia đã có đôi, họ âm thầm sắp đặt sẵn kế hoạch từ trước. Họ gán ghép Hằng với Bắc, một bạn nam cùng lớp vào ở chung phòng. Đêm ấy, Hằng lang thang trên bờ biển, vừa giận bạn, vừa định bụng sẽ không về khách sạn ngủ...
  • Tuần phim kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ
    Từ ngày 21-28/7, Cục Điện ảnh (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) sẽ chủ trì tổ chức Tuần phim kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026) trên phạm vi toàn quốc. Danh sách các phim được chiếu gồm: "Đừng đốt", "Mùi cỏ cháy", "Những người viết huyền thoại", "Đường xuyên rừng", "Truyền thuyết về Quán Tiên" và "Bình minh đỏ".
  • Hệ giá trị quốc gia và con người Việt Nam nhìn từ tiến trình lịch sử, các văn kiện của Đảng
    TS Vũ Dương Thúy Ngà (nguyên Vụ trưởng Vụ Thư viện, Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch) cho biết, trong kỷ nguyên mới, việc xây dựng, bảo tồn, phát huy hệ giá trị quốc gia và con người Việt Nam có ý nghĩa quan trọng, tạo nên sức mạnh tinh thần, bồi dưỡng lòng tự tôn dân tộc cho người Việt, hình thành phẩm cách quốc gia và nâng cao vị thế của nước ta trên trường quốc tế.
  • Hà Nội: Tổng thu ngân sách nhà nước đạt 404.418 tỷ đồng 6 tháng đầu năm 2026
    Chiều 10/7, UBND Thành phố Hà Nội tổ chức họp báo thông tin tình hình kinh tế xã hội 6 tháng đầu năm 2026; nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm. Buổi họp báo diễn ra trực tiếp tại Trụ sở UBND thành phố và kết nối trực tuyến với 126 xã, phường.
  • Luật Thủ đô 2026 được Hà Nội thi hành hiệu quả và tuyên truyền, phổ biến sâu rộng
    Tại cuộc họp báo do UBND Thành phố Hà Nội tổ chức chiều 10/7, thông tin tình hình xây dựng và ban hành các chính sách, văn bản quy phạm pháp luật của thành phố trong quý II/2026, ông Nguyễn Công Anh – Phó Giám đốc Sở Tư pháp Hà Nội nhấn mạnh, công tác tuyên truyền, phổ biến Luật Thủ đô 2026 và các văn bản quy định chi tiết được thành phố triển khai đồng bộ, sâu rộng ngay sau khi Luật Thủ đô 2026 được Quốc hội thông qua.
Đừng bỏ lỡ
  • Triển lãm “Di sản vàng son - Tinh hoa hội tụ”
    Hơn 100 hiện vật/bộ hiện vật độc đáo được chế tác dưới thời Nguyễn được đưa ra triển lãm, giới thiệu đến công chúng từ ngày 10/7 - 9/10 tại điện Long An (03 Lê Trực, phường Phú Xuân, TP Huế).
  • Festival Mỹ thuật trẻ lần thứ VIII: Tôn vinh sức sáng tạo của thế hệ nghệ sĩ trẻ
    Sáng 10/7, tại Trung tâm Nghệ thuật Đương đại Vincom (VCCA) đã diễn ra Lễ khai mạc Festival Mỹ thuật trẻ lần thứ VIII - năm 2026. Sự kiện góp phần tôn vinh sức sáng tạo của thế hệ nghệ sĩ trẻ, đồng thời phản ánh những xu hướng mới của mỹ thuật đương đại Việt Nam.
  • Bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống các dân tộc thiểu số
    Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 269/2026/NĐ-CP ngày 1/7/2026 quy định một số cơ chế, chính sách bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống các dân tộc thiểu số. Nghị định nhằm cụ thể hóa Nghị quyết của Quốc hội về phát triển văn hóa Việt Nam, Nghị định quy định một số cơ chế, chính sách bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống các dân tộc thiểu số đã mở ra một hành lang pháp lý toàn diện.
  • Festival Thu Hà Nội năm 2026 :“Thu Hà Nội – Hành trình cảm xúc”
    Festival Thu Hà Nội năm 2026 với chủ đề “Thu Hà Nội – Hành trình cảm xúc” được tổ chức để tôn vinh và lan tỏa những giá trị độc đáo của di sản văn hóa, danh thắng, làng nghề và tinh hoa ẩm thực ngàn năm văn hiến của Thủ đô. Sự kiện là đòn bẩy hiệu quả giúp kích cầu du lịch, thu hút du khách, kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng mức chi tiêu, từ đó thúc đẩy ngành du lịch tăng trưởng mạnh mẽ...
  • [Podcast] Tản văn: Bài thánh ca đó còn nhớ không em?
    Đêm đã phủ lên thế gian thứ bóng tối bất tận vô minh. Màu sắc, thanh âm, hình hài của vạn vật vẫn cựa quậy sinh sôi trong những đôi mắt tâm hồn. Chỉ có tâm hồn mới làm cho biết bao thứ ẩn dật trong bóng tối vô minh kia tồn tại và thao thức. Cũng như đêm đang đẩy xuống đời ta thứ thanh âm của Chúa. Những hồi chuông xứ đạo vẫn bay lên trên bầu trời ngan ngát hương hoa. Ở nơi đó em còn nhớ không em, dẫu chỉ là một thánh ca buồn?
  • Triển lãm và trình diễn “Tri thức may, mặc áo dài Huế”, tôn vinh Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia
    Triển lãm và trình diễn “Tri thức may, mặc áo dài Huế” giới thiệu đến công chúng những giá trị đặc sắc của áo dài Huế gắn liền với lịch sử, văn hóa và đời sống của người dân Cố đô, đồng thời góp phần quảng bá hình ảnh Huế - Kinh đô Áo dài Việt Nam.
  • Triển khai đồng bộ các hệ giá trị văn hóa và chuẩn mực con người Việt Nam trong kỷ nguyên mới
    Nhằm kịp thời thể chế hóa và tổ chức thực hiện hiệu quả các Nghị quyết của Đảng, Quốc hội và Chính phủ về phát triển văn hóa Việt Nam, thay mặt Chính phủ, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà đã ký Quyết định số 1189/QĐ-TTg ngày 2/7/2026. Quyết định này đi kèm kế hoạch hành động nhằm triển khai đồng bộ, toàn diện bốn hệ giá trị cốt lõi: hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam trên phạm vi cả nước, tạo hành lang pháp lý vững chắc bảo vệ toàn vẹn chủ quyền văn hóa của dân tộc.
  • Phát động Cuộc thi ảnh "Nghệ thuật Xiếc Việt Nam" lần thứ 2
    Cuộc thi ảnh "Nghệ thuật toàn quốc về Nghệ thuật Xiếc Việt Nam" năm 2026 được tổ chức nhằm tôn vinh vẻ đẹp và những giá trị đặc sắc của nghệ thuật xiếc Việt Nam; tạo sân chơi sáng tạo cho các nhiếp ảnh gia chuyên và không chuyên, đồng thời góp phần quảng bá hình ảnh nghệ thuật xiếc đến đông đảo công chúng trong nước và quốc tế.
  • Dấu thời gian trên những ban công phố cổ
    Trên những phố cổ Hà Nội, các ban công cũ kỹ với lan can sắt, cửa chớp và những chậu cây xanh vẫn hiện diện như những “nhân chứng” của thời gian. Mỗi khung hình là một lát cắt ký ức, gợi nhớ về diện mạo của Hà Nội một thời.
  • Âm nhạc cuối tuần : “Bản hòa ca” của những cuộc giao lưu văn hóa
    Sau thành công của chương trình nghệ thuật đặc biệt “Crescendo - Giao hưởng kết nối” trong khuôn khổ Liên hoan Âm nhạc Quốc tế Crescendo - Hà Nội 2026 diễn ra vào tối 4/7, chiều 5/7, Nhà Bát Giác - Vườn hoa Lý Thái Tổ tiếp tục chào đón đông đảo công chúng đến với chương trình “Âm nhạc cuối tuần”. Hai chương trình mang màu sắc khác nhau nhưng đều góp phần khẳng định vai trò ngày càng rõ nét của không gian di sản này như một điểm hẹn văn hóa mở, nơi âm nhạc kết nối cộng đồng, lan tỏa bản sắc Hà Nội và mở rộng cánh cửa giao lưu với thế giới.
Những người bạn Triều Tiên giúp tạo dựng nền móng nghệ thuật múa Việt Nam
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO