Âm nhạc

Nhạc sĩ Chu Minh - cây đại thụ của nền âm nhạc Cách mạng Việt Nam qua đời

Yến Ly • 17/10/2023 14:52

Nhạc sĩ Chu Minh, tác giả của các ca khúc cách mạng nổi tiếng như “Người là niềm tin tất thắng”, “Tự hào ta đi lên, ôi Việt Nam”,... đã qua đời vào rạng sáng ngày 17/10/2023 tại Hà Nội ở tuổi 92.

Nhạc sĩ Chu Minh (5/1/1931 - 17/10/2023) là một nhạc sĩ lớn của nền âm nhạc mới Việt Nam, của âm nhạc Cách mạng Việt Nam. Ông sáng tác thành công ở cả hai thể loại thanh nhạc và khí nhạc.

Nhạc sĩ Chu Minh tên thật là Triệu Đạt Hiền, sinh ra tại Hà Nội. Trưởng thành trong gia đình công chức khá giả, ông có niềm say mê âm nhạc từ nhỏ và được học vĩ cầm từ năm 11 tuổi. Sau đó, ông tham gia cách mạng và sử dụng bút danh Chu Minh để sáng tác các ca khúc Việt Trung Xô và Chiến thắng biên giới vào năm 1950.

Chu Minh là 1 trong 10 người được cử đi học Trung Nam Nghệ thuật học viện tại Vũ Hán (Trung Quốc) với chương trình trung cấp ngắn hạn về âm nhạc. Những năm 1950, ông là một trong những người thành lập Đoàn văn công nhân dân Trung ương trong thời kỳ chiến tranh Đông Dương. Khi phụ trách ở Đoàn Ca múa nhạc Trung ương, ông thường xuyên được mời vào Phủ Chủ tịch biểu diễn cho Hồ Chí Minh nghe.

nhac-si-chu-minh.-anh-fb-nhac-si-giangs-sol.jpg
Nhạc sĩ Chu Minh. Ảnh: Facebook nhạc sĩ Giáng Son.

Những năm 1961 - 1965, Chu Minh học chuyên ngành Sáng tác bậc Đại học tại Nhạc viện Trung ương Bắc Kinh với các nhạc sư tài ba. Trong khoảng thời gian này, ông viết nhiều tác phẩm ở các hình thức và thể loại khác nhau. Sau đó, ông trở về nước sáng tác và tham gia giảng dạy tại trường Âm nhạc Việt Nam (Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam).

Năm 1969, khi Chủ tịch Hồ Chí Minh qua đời, ông đã sáng tác các ca khúc bất hủ Đất nước nghiêng mình; Người là niềm tin tất thắng. Những ca khúc do ông sáng tác trong những năm tiếp theo liên tục gây dấu ấn như Đường Trường Sơn chiến công gọi chiến công; Ta tự hào đi lên, ôi Việt Nam…

Đồng thời, ông tiếp tục đóng góp cho khí nhạc như Tổ khúc giao hưởng Khăn quàng đỏ cho piano, Concerto cho piano và dàn nhạc giao hưởng Tuổi trẻ... Giao hưởng một chương Ngã ba Đồng Lộc, Tổ khúc giao hưởng Miền Nam tuyến đầu, Ouverture Thành phố Hồ Chí Minh…

Ngoài ra, Chu Minh còn viết các tác phẩm nhạc múa như Trừ Văn Thố; Lũy hoa cùng một số lượng lớn âm nhạc cho điện ảnh với khoảng 20 bộ phim truyện và phim tài liệu.

Trong lĩnh vực giảng dạy, ông là nhà sư phạm âm nhạc uy tín, là thầy dạy của nhiều nhạc sĩ tài năng trên khắp đất nước như nhạc sĩ Phó Đức Phương, nhạc sĩ Trương Ngọc Ninh, nhạc sĩ Tôn Thất Lập, nhạc sĩ Đức Trịnh, nhạc sĩ Đỗ Bảo…

Năm 2001, Chu Minh đã được Nhà nước Việt Nam trao tặng Giải thưởng Nhà nước, Huân chương Kháng chiến chống Pháp hạng Ba, Huân chương Kháng chiến chống Mỹ hạng Nhì, Huân chương Lao Động hạng Nhì. Năm 2017, ông được trao Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật.

“Vĩnh biệt người nhạc sĩ lớn, người thầy lớn của âm nhạc Việt Nam thế kỷ XX: Giáo sư, nhạc sĩ Chu Minh. [...] Thầy Chu Minh, chúng tôi luôn gọi ông là Giáo sư từ nhiều thập niên qua, vì ông là nhà sư phạm âm nhạc hàng đầu, được các thế hệ học trò tôn kính”, nhà phê bình âm nhạc - nhạc sĩ Nguyễn Quang Long chia sẻ trên trang cá nhân.

Sự ra đi của nhạc sĩ Chu Minh để lại nhiều tiếc thương và nỗi hụt hẫng trong giới âm nhạc nói riêng và người yêu nhạc Việt Nam nói chung./.

Bài liên quan
  • Giới thiệu những ca khúc chủ đề về Hà Nội
    Sáng ngày 15/10/2023, tại Hà Nội, Hội Âm nhạc Hà Nội đã tổ chức buổi giới thiệu những ca khúc tháng Mười với chủ đề “Chào mừng 69 năm Ngày Giải phóng Thủ đô Hà Nội”. Tới dự có đại diện Ban Chấp hành Hội cùng đông đảo các nhạc sĩ, hội viên.
(0) Bình luận
  • Khi những ca khúc quốc tế và Việt Nam cùng hoà quyện trong “Âm nhạc cuối tuần”
    Ca khúc Việt Nam được kể bằng tiếng kèn saxophone, những bản Jazz mang âm hưởng từ nhiều miền văn hóa. Chương trình “Âm nhạc cuối tuần” ngày 15/11 tại Nhà Bát Giác - Vườn hoa Lý Thái Tổ đã tạo nên cuộc gặp gỡ thú vị giữa những sắc thái âm nhạc khác biệt.
  • “Âm nhạc cuối tuần” chiều 15/11: Cách cảm thụ mới với những giai điệu quen thuộc
    Trong chương trình “Âm nhạc cuối tuần” diễn ra vào 17h ngày 15/11 tại Nhà Bát Giác - Vườn hoa Lý Thái Tổ, NSƯT Quyền Văn Minh cùng các nghệ sĩ Bình Minh Jazz Club sẽ đưa khán giả gặp lại những ca khúc Việt Nam giàu cảm xúc, hòa mình vào nhịp điệu Jazz phóng khoáng và khám phá sự giao thoa thú vị giữa âm nhạc hiện đại với chất liệu văn hóa truyền thống.
  • “Thần đồng âm nhạc” gốc Việt  Shumo AG ra mắt MV Pop Dance đầu tay
    Tiếp nối chuỗi gặt hái thành công vang dội trên trường quốc tế trong năm 2026, nghệ sĩ trẻ gốc Việt Shumo AG chính thức trở lại đường đua âm nhạc với MV "Young Boy Young Girl".
  • Món quà âm nhạc đặc biệt dành tặng thầy cô của nhạc sĩ Nguyễn Thành Trung
    Nhân dịp kỷ niệm Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11/2026, nhạc sĩ Nguyễn Thành Trung vừa cho ra mắt hai sáng tác mới mang tên “Lời tri ân” và “Ơn thầy cô mến thương”. Hai tác phẩm khắc họa trọn vẹn hình ảnh người thầy qua lăng kính của sự trải nghiệm trưởng thành và cả thế giới trong sáng của tuổi học trò.
  • Ca sĩ Nguyễn Đức Thương Thảo ra mắt album đầu tay “Nỗi nhớ lăn tròn”
    Ca sĩ Nguyễn Đức Thương Thảo vừa ra mắt công chúng album đầu tay mang tên “Nỗi nhớ lăn tròn”, gồm 8 ca khúc do nhà thơ, nhạc sĩ Ngọc Lê Ninh sáng tác. Với giai điệu trữ tình, sâu lắng và ca từ giàu chất thơ, album đánh dấu một cột mốc trong hành trình âm nhạc của nữ ca sĩ trẻ, đồng thời đưa giọng hát của cô đến gần hơn với thế giới sáng tác giàu cảm xúc của Ngọc Lê Ninh.
  • Hồ Gươm mở ra không gian sáng tạo nghệ thuật mới giữa lòng Thủ đô
    Không chỉ là điểm đến văn hóa, lịch sử quen thuộc, khu vực Hồ Gươm đang từng bước mở rộng những trải nghiệm nghệ thuật cộng đồng, tạo thêm không gian gặp gỡ giữa nghệ sĩ và công chúng. Những chương trình âm nhạc được tổ chức trong không gian mở góp phần làm phong phú đời sống tinh thần, đồng thời khơi gợi sức sáng tạo nghệ thuật giữa lòng Hà Nội.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Gặp gỡ kỳ lạ tại "Gió Gió Mây Mây": Múa cổ ngàn năm "bén duyên" nghệ thuật đương đại thế giới
    Nằm trong chuỗi chương trình “Hà Nội Sáng Đèn” (Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026), dự án “Gió Gió Mây Mây” không chỉ là một thể nghiệm nghệ thuật độc đáo mà còn là cuộc chạm mặt kỳ lạ giữa di sản diễn xướng dân gian Triều Khúc và nghệ thuật đương đại thế giới. Lần đầu tiên, nhịp múa bồng ngàn năm tuổi hòa quyện cùng âm nhạc điện tử, mở ra một hướng đi mới cho việc lan tỏa văn hóa bản địa.
  • Hà Nội khẳng định vị thế trung tâm hội tụ và lan tỏa các giá trị văn hóa của cả nước
    Chiều 17/11 tại Hà Nội, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội tổ chức gặp mặt báo chí thông tin về Ngày Văn hóa Việt Nam tại Hà Nội 2026. Sự kiện sẽ diễn ra vào ngày 21 - 22/11 tại không gian phố đi bộ hồ Gươm (phường Hoàn Kiếm), với các hoạt động phong phú, đặc sắc, hấp dẫn, qua đó giới thiệu bản sắc văn hóa và hình ảnh Thủ đô đến công chúng trong nước, bạn bè quốc tế, khẳng định vai trò là trung tâm lớn về văn hóa, nơi hội tụ và lan tỏa các giá trị văn hóa của cả nước.
  • Để “Ngày Văn hóa Việt Nam” trở thành dấu ấn thương hiệu của Thủ đô
    Trong giai đoạn 2026 - 2030, Hà Nội sẽ tổ chức thường niên chuỗi sự kiện “Ngày Văn hóa Việt Nam” vào dịp 24/11 gắn liền với các ngày lễ lớn tháng 11 nhằm xây dựng dấu ấn thương hiệu đặc trưng cho Thủ đô. Mở đầu bằng tuần lễ sôi động tại phố đi bộ hồ Hoàn Kiếm cùng 126 xã, phường vào năm 2026, chương trình huy động sự phối hợp đồng bộ từ giáo dục, bảo tàng đến ứng dụng công nghệ số và phát triển sản phẩm thủ công sáng tạo...
  • Phú Nghĩa quảng bá tinh hoa làng nghề truyền thống mừng Ngày Văn hoá Việt Nam
    Thông tin từ UBND xã Phú Nghĩa (TP Hà Nội), hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) năm 2026, chính quyền địa phương sẽ tổ chức Tuần lễ Văn hóa Phú Nghĩa năm 2026, chủ đề “Hương sắc làng nghề - Hội tụ tinh hoa” với nhiều hoạt động trọng tâm từ ngày 20 – 23/11 tại khu sinh thái ở thôn Thanh Sơn.
  • Phường Cửa Nam tổ chức tọa đàm sách “Tin ở giáo viên – Phương thức Phần Lan tạo lập trường học đẳng cấp thế giới”
    Ngày 18/11, tại Thư viện Trường Tiểu học Quang Trung, UBND phường Cửa Nam phối hợp với Công ty Cổ phần Xuất bản Khoa học và Giáo dục Thời Đại (TIMES) tổ chức chương trình tọa đàm về cuốn sách “Tin ở giáo viên – Phương thức Phần Lan tạo lập trường học đẳng cấp thế giới”. Đây là một trong những hoạt động thiết thực trong chuỗi sự kiện chào mừng kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 – 20/11/2026).
Đừng bỏ lỡ
  • [Podcast] Tản văn: Những ngày chớm đông
    Tỉnh dậy sau một giấc ngủ thật sâu, tôi vẫn cố cuộn tròn trong chăn nghe tiếng gió ù ù ngoài cửa sổ. Mím chặt đôi bờ môi khô, hít một hơi thật sâu, cảm nhận cái lạnh đang luồn sâu vào lồng ngực. Mùa đông đến thật rồi.
  • [Video] Chợ Đồng Xuân - từ di sản Kẻ Chợ đến mô hình tổ hợp kinh doanh sáng tạo
    Trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội 2026, sáng 18/11 tại Chợ Đồng Xuân (phường Hoàn Kiếm), Sở Văn hóa Thể thao Du lịch Hà Nội, Tạp chí Kiến trúc cùng UBND phường Hoàn Kiếm, Công ty CP Đồng Xuân phối hợp tổ chức tọa đàm “Chợ Đồng Xuân – Từ di sản Kẻ Chợ đến mô hình Tổ hợp kinh doanh sáng tạo (BID)”. Trước đó, các đại biểu đã tham gia tour “Chạm Đồng Xuân”, khám phá không gian chợ Đồng Xuân và những câu chuyện về lịch sử, văn hóa, đời sống giao thương của khu chợ lâu đời giữa lòng Hà Nội.
  • Hà Nội tặng danh hiệu “Người tốt, việc tốt” cho 9 hội viên phụ nữ tiêu biểu
    Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội đã ký Quyết định tặng danh hiệu “Người tốt, việc tốt” cho 9 hội viên phụ nữ tiêu biểu. Tiền thưởng được trích từ Quỹ Thi đua, Khen thưởng Thành phố theo đúng quy định tài chính hiện hành. Các cá nhân được vinh danh thuộc nhiều địa bàn khác nhau trên toàn Thành phố.
  • Đưa tác phẩm nghệ thuật đỉnh cao, di sản văn hóa của Việt Nam ở nước ngoài về nước
    Thủ tướng Chính phủ vừa chính thức phê duyệt Đề án đưa các tác phẩm nghệ thuật đỉnh cao, di sản văn hóa của Việt Nam đáp ứng được tiêu chí bảo vật quốc gia, cổ vật quý hiếm có giá trị đang ở nước ngoài về nước.
  • Khi ý tưởng táo bạo của giới trẻ "chạm" vào nghề truyền thống
    Vượt ra khỏi những diễn ngôn bảo tồn quen thuộc, triển lãm “Theo bước di sản cộng đồng 2026” (khai mạc chiều 16/11 tại Hội quán Phúc Kiến- Hà Nội) đã mang đến một cuộc gặp gỡ thực tế đầy cảm hứng. Nằm trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội, sự kiện giới thiệu 9 thiết kế tiên phong từ gốm Bát Tràng, sơn mài Hạ Thái và thổ cẩm người Mông; qua đó mở ra cuộc "chất vấn" lịch sử trực diện giữa giới trẻ và các nghệ nhân lão làng nhằm giải quyết bài toán sinh kế, định vị lại di sản trong nhịp sống đương đ
  • “Muôn sắc Việt Nam” góp phần khẳng định hình ảnh Hà Nội văn hiến, sáng tạo, hội nhập và phát triển
    Theo đồng chí Đào Xuân Dũng – Phó Trưởng ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội, chương trình nghệ thuật đặc biệt chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026 tại Sân vận động quốc gia Mỹ Đình tối 24/11 không chỉ tạo dấu ấn trong đêm diễn mà còn lan tỏa sâu rộng những giá trị văn hóa Việt Nam, góp phần khẳng định hình ảnh Hà Nội là Thủ đô văn hiến, sáng tạo, hội nhập và phát triển.
  • Triển lãm “Sống cùng dòng sông - Tuyến đường sinh thái bờ vở sông Hồng”
    Sáng 17/11, tại không gian Villa 49 Trần Hưng Đạo (phường Cửa Nam, TP. Hà Nội), đã diễn ra phiên khai mạc triển lãm “Sống cùng dòng sông - Tuyến đường sinh thái bờ vở sông Hồng”. Hoạt động nằm trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026.
  • Phát huy giá trị Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất, Ngày Văn hóa Việt Nam, Ngày hội Đại đoàn kết
    Theo Ban Tuyên giáo Trung ương, phát huy giá trị Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất (24/11/1946), Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) và Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc (18/11) cần gắn việc kế thừa các giá trị lịch sử, tư tưởng với những nhiệm vụ cụ thể trong xây dựng, phát triển văn hóa, con người Việt Nam và củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
  • 260.000 lượt khách tham gia Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 sau 3 ngày tổ chức
    Ba ngày đầu tiên, Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 đã đón ước tính 260.000 lượt người tham gia tại 5 khu vực, với 88 hoạt động được tổ chức. Đây cũng là mùa có lượng công chúng tham gia lớn nhất từ trước đến nay.
  • “Theo bước di sản cộng đồng 2026”: Biến giá trị văn hóa thành sản phẩm đáp ứng thị trường
    Chiều 16/11, tại Hội quán Phúc Kiến (Hà Nội), Lễ trao giải và khai mạc triển lãm cuộc thi “Theo bước di sản cộng đồng 2026” đã chính thức diễn ra. Nằm trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, sự kiện giới thiệu 9 thiết kế ứng dụng xuất sắc nhất, mở ra hướng đi mới trong việc gắn kết văn hóa truyền thống với bài toán sinh kế bền vững.
Nhạc sĩ Chu Minh - cây đại thụ của nền âm nhạc Cách mạng Việt Nam qua đời
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO