Một góc nhìn cuộc sống từ sân khấu - nghệ sĩ

Phương Bình| 27/07/2021 16:26

Một góc nhìn cuộc sống từ sân khấu - nghệ sĩ
Cuốn sách “Sân khấu - Nghệ sĩ - Và một góc nhìn cuộc sống” của nhà thơ, NSND Lê Huy Quang được Nhà nước đặt hàng.
Nhà xuất bản Sân khấu (Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam) vừa phát hành cuốn sách Sân khấu -  Nghệ sĩ - Và một góc nhìn cuộc sống. Đây là cuốn sách của nhà thơ, NSND Lê Huy Quang được Nhà nước đặt hàng. 

Sách dày 542 trang khổ 14.5 x 20.5 cm gồm 4 phần: Sân khấu, Nghệ sĩ, Và một góc nhìn cuộc sống, Phụ lục; phản ánh đời sống văn học nghệ thuật và chân dung các tác giả, đạo diễn, họa sĩ, nhạc sĩ, nhà văn, nhà thơ, nghệ sĩ biểu diễn… đã qua đời, nổi tiếng, thành danh và đang hoạt động tại Thủ đô Hà Nội cũng như trên cả nước trong suốt nửa thế kỷ qua.

Với nhiều năm lăn lộn trong hậu trường và cánh gà sân khấu, được “sống” cùng sân khấu và từ đó có những trải nghiệm về quá trình sáng tạo nghệ thuật trên sàn diễn, NSND Lê Huy Quang đã có nhiều bài viết - những suy nghĩ của riêng mình - về văn học, nghệ thuật được thể hiện trong phần I của tập sách. Đây không chỉ là những quan niệm về công tác nghiên cứu, lý luận phê bình sân khấu trên nửa thế kỷ qua, mà còn là những cảm xúc, đánh giá, nhận định, ghi chép… qua những vở diễn của đồng nghiệp, hay những tác phẩm mà ông trực tiếp thiết kế mỹ thuật. 

Trong phần II và phần III, tác giả viết về chân dung các nhà văn, tác giả, nhà thơ được nhận Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học, nghệ thuật như: Học Phi, Lộng Chương, Mịch Quang, Tào Mạt, Lưu Quang Vũ…; Giải thưởng Nhà nước như: Hoàng Cầm, Lê Đạt, Phùng Quán, Xuân Trình, Hồng Phi, Chu Lai… Bên cạnh đó, tác giả còn khắc họa rõ nét chân dung một số đạo diễn, nghệ sĩ biểu diễn nổi tiếng của ngành sân khấu như kịch sĩ, nhà thơ Lê Đại Thanh; NSND tuồng Bạch Trà; NSND chèo Minh Lý; NSND, đạo diễn Xuân Đàm; NSND, đạo diễn Xuân Huyền; NSND Trọng Khôi; NSND Lê Tiến Thọ; NSND Hoàng Khiềm; các NSƯT Đoàn Anh Thắng, Chiều Xuân, Mỹ Linh… cùng các nhà thơ, nhà văn - ngoài công việc văn chương, còn đam mê hội họa như Trần Nhương, Nguyễn Đình Chính, Đỗ Trung Lai. 

Là một họa sĩ nửa thế kỷ gắn bó với sân khấu, NSND Lê Huy Quang đã thiết kế mỹ thuật cho trên 300 vở diễn từ tuồng, chèo, cải lương, dân ca đến kịch nói, nhạc vũ kịch, ca múa nhạc, múa rối, xiếc. Chính từ trong “bếp núc” của sân khấu, ông đã gặp gỡ, quen biết nhiều họa sĩ đã từng thiết kế sân khấu và điện ảnh mà ông yêu mến, quý trọng như danh họa Bùi Xuân Phái (Giải thưởng Hồ Chí Minh về Văn học Nghệ thuật)..., họa sĩ Lê Huy Hòa - họa sĩ Ngô Mạnh Lân (Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật), Tường Vân; và các họa sĩ tên tuổi như: Từ Thành, Lê Huy Tiếp, Lê Trí Dũng, Công Quốc Hà, Lê Quang Chiến… Rất tiếc vì dung lượng có hạn, nên một số bài viết về các văn nghệ sĩ trẻ, chưa thể có mặt trong cuốn sách này.

Ngoài ra, phần Phụ lục của cuốn sách còn in 3 vở kịch nói về đề tài chiến tranh cách mạng và người lính - bộ đội Cụ Hồ (Họ vẫn là người lính; Một thời lầm lỡ; Phía trước là niềm tin) để bạn đọc có thể hiểu rõ hơn về những công việc “bếp núc” của tác giả, NSND Lê Huy Quang, trên con đường sáng tạo nghệ thuật sân khấu.        

Văn học nghệ thuật là một dòng chảy không ngừng giữa hiện thực phong phú, đa dạng của cuộc sống, và không thể nào tách rời khỏi cuộc sống. Vì thế, với tư cách là một nghệ sĩ đã nhiều năm gắn bó với “thánh đường sân khấu”, NSND Lê Huy Quang đã gửi gắm lòng mình với nghệ thuật sân khấu, với các nghệ sĩ, với cuộc sống. Và như thế - như lời tự bạch của ông về cuốn sách - mục đích cuối cùng và quan thiết nhất, chính là mang đến một niềm vui nhỏ nhoi, bình dị, cho những người vẫn đang bị hấp dẫn bởi ánh đèn sân khấu hôm nay, cũng như những ai đã và đang yêu quý các nghệ sĩ! 
(0) Bình luận
  • Khát vọng mùa hè
    Mùa hè, cũng đến từ một nơi xa, nhưng chẳng bao giờ chung đường với mùa xuân, mùa thu hay đông giá rét. Mùa hè đến từ những k ức thanh xuân nồng nàn, hồ hởi của mỗi con người chúng ta. Lạ thế chứ, sao ta đón bao mùa hè mà dường như vẫn chưa hề quen…
  • Mưa mùa hạ
    Khác với mưa phùn gió bấc hay những ngày “mưa thối đất thối cát” lê thê, mưa mùa hè luôn đem đến cảm giác hứng khởi. Nó đến bất ngờ, ào ạt rồi đi rất nhanh, trả lại bầu không khí dịu mát và bầu trời trong veo. Tôi vẫn nghĩ mưa mùa hè là cơn mưa đẹp nhất, trẻ trung và hào phóng như tuổi thanh xuân. Đang nắng như úp chảo lửa, bỗng mây đen ùn ùn kéo đến.
  • Dưới gốc cây thanh trà
    Tháng sáu về mang nắng gió rải đều trên khắp con đường, ngõ xóm, tôi mon men chân trần đi trên đám cỏ non dẫn vào khu vườn kí ức, ở đó, đám cây thanh trà đang rộ, quả vàng chín mọng, căng mình dưới lớp lá xanh đậm. Mùa này là mùa của những dư vị thanh thanh nơi đầu lưỡi, tôi có thể thả mình vào nơi mát mẻ của khu vườn, nghe tiếng ve thao thiết gọi hè. Những quả thanh trà được tưới đẫm nước, lấp lánh vàng, căng mọng, chỉ chờ tay người hái.
  • Chiều hạ vàng
    Nhắc đến sắc vàng, dễ thường người ta lại nghĩ đến mùa thu, mùa của làn gió heo may với những nắng vàng, lá vàng... đã trở thành những ước lệ kinh điển như thể “con nai vàng ngơ ngác/ Đạp trên lá vàng khô” (Lưu Trọng Lư), “Ô! hay buồn vương cây ngô đồng/ Vàng rơi, vàng rơi thu mênh mông” (Bích Khê)…
  • Thương giậu tầm xuân
    Chiều chầm chậm rơi trước hiên nhà, nhìn nắng nghiêng qua hàng rào đã cũ, tôi lại nhớ đến giậu tầm xuân của những ngày xưa ấy. Không kiêu sa rực rỡ như hồng, tầm xuân như loài hoa dại chỉ lặng lẽ leo lên bờ rào, nương vào từng mắt lưới kẽm, từng cọc tre mảnh, mà nở những chùm hoa nhỏ xíu.
  • Ký ức tháng Tư
    Tháng Tư lại về. Với người lính, đó không chỉ là một tháng trong năm mà là tháng của ký ức, của những tiếng gọi từ quá khứ vọng về. Mỗi khi tháng Tư chạm ngõ, lòng chúng tôi lại dậy lên những âm thanh cũ: tiếng bước chân hành quân, tiếng võng kẽo kẹt giữa rừng, tiếng hát lạc trong gió núi. Và trên hết, đó là ký ức về ngày đất nước thống nhất - ngày mà bao máu xương, bao tuổi trẻ đã hóa thành niềm vui chung của dân tộc.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Khu di sản Hoàng thành Thăng Long: Điểm đến hấp dẫn tạo lực phát triển công nghiệp văn hóa Thủ đô
    Theo tinh thần Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, Thủ đô Hà Nội có nhiều tiềm năng và lợi thế để phát triển công nghiệp văn hóa. Trong đó Khu di sản văn hóa thế giới Hoàng thành Thăng Long đã, đang từng bước được Hà Nội định hướng, phát triển thành điểm đến hấp dẫn với du khách trong nước và quốc tế.
  • Trưng bày chuyên đề "Thời thanh xuân từ đường Trường Sơn đến đường 1C huyền thoại"
    Ngày 25/8, Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam phối hợp với Ban Liên lạc Cựu cán bộ Đoàn Thanh niên Việt Nam phía Nam và Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh tổ chức khai mạc trưng bày chuyên đề "Thời thanh xuân từ đường Trường Sơn đến đường 1C huyền thoại".
  • Gìn giữ những giá trị làm nên bản sắc văn hóa, lịch sử của Thủ đô
    Nhằm cụ thể hóa chính sách khuyến khích, hỗ trợ bảo vệ và phát huy giá trị các khu vực có giá trị văn hóa, lịch sử, công trình kiến trúc có giá trị trên địa bàn, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà vừa ký ban hành Quyết định số 119/QĐ-UBND ngày 20/8/2026. Quy định được xem là cơ sở để nhận diện, bảo vệ và phát huy những giá trị góp phần tạo nên bản sắc văn hóa, kiến trúc và ký ức đô thị của Thủ đô.
  • Shining Moments 2026: Đêm diễn thăng hoa của 230 mẫu nhí và tâm huyết từ Happy Talent
    Bất chấp thời tiết không thuận lợi, khán phòng của Shining Moments 2026 vẫn chật kín khán giả. 230 "thiên thần nhí" đã cống hiến một đêm trình diễn thời trang mãn nhãn, tự tin khẳng định cá tính dưới sự dẫn dắt đầy tâm huyết của Trung tâm đào tạo Tài năng nhí Happy Talent.
  • Quy hoạch Hà Nội và khát vọng 100 năm
    Ngày 29/6/2026, UBND thành phố Hà Nội đã tổ chức sự kiện Hội nghị công bố Quy hoạch tổng thể thủ đô và khai mạc triển lãm quy hoạch Hà Nội tầm nhìn 100 năm. Đây là sự kiện được quan tâm không chỉ trong giới nghề mà còn là của những người Hà Nội và cả xã hội. Quy hoạch Thủ đô với tầm nhìn 100 năm không chỉ là câu chuyện mở rộng không gian hay xây dựng những công trình hiện đại. Với Hà Nội – đô thị duy nhất của Việt Nam mang chiều sâu hơn một nghìn năm lịch sử – mỗi quyết sách hôm nay còn là lời cam kết với các thế hệ mai sau.
Đừng bỏ lỡ
  • [Podcast] Tản văn: Dịu dàng Hà Nội vào thu
    Phố trở mình giã từ mùa hạ. Tháng nghiêng mình nhẹ bước vào thu. Bàn chân muốn chùng chình nhịp bước. Gió se se chút lạnh giao mùa.
  • Nhạc sĩ Tuấn Phương: Lưu luyến những mảnh hồn quê
    Trong suốt cuộc đời sáng tác của mình, nhạc sĩ Tuấn Phương có khoảng 400 tác phẩm. Dù sáng tác ở đa dạng thể loại, nhưng khi nhắc đến ông, người yêu nhạc thường nhớ đến những ca khúc trữ tình như “Tình đất”, “Biển chiều”, “Bến sông xưa”, “Người ơi hãy về”… Có lẽ, điều gần gũi với người nghe hơn cả chính là những lời ca thủ thỉ về quê hương xứ sở, về nỗi nhọc nhằn của con người, về tình yêu đôi lứa. Tình đất và cũng là tình người, tình quê luôn thường trực trong các sáng tác của nhạc sĩ Tuấn Phương.
  • "Ký ức những năm tháng không quên" được tái hiện qua các tác phẩm mỹ thuật tiêu biểu
    Nhân dịp Quốc khánh 2/9, Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam (số 66 Nguyễn Thái Học, Ba Đình, Hà Nội) đã chính thức khai mạc triển lãm chuyên đề "Ký ức những năm tháng không quên". Triển lãm kéo dài từ nay đến ngày 08/9/2026, mở ra một hành trình trở về quá khứ qua góc nhìn mỹ thuật hiện đại.
  • Nhiều hoạt động “Vui Tết Độc lập” tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam
    Từ ngày 29/8 đến 30/9/2026, Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam (xã Đoài Phương, Hà Nội) tổ chức chuỗi hoạt động với chủ đề “Vui Tết Độc lập”, chào mừng kỷ niệm 81 năm Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945-2/9/2026).
  • Để những giá trị di tích được gìn giữ và lan tỏa
    Di tích là những dấu tích vật chất và tinh thần gắn với lịch sử, văn hóa và đời sống cộng đồng. Trên cơ sở đó, Hà Nội vừa ban hành quy định mới về quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di tích, trong đó nhấn mạnh yêu cầu quản lý thống nhất, phân cấp rõ trách nhiệm, phát huy vai trò của cộng đồng và đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số trong công tác quản lý di tích.
  • Nâng cao kỹ năng làm du lịch cộng đồng tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam
    Ngày 24/8, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội tổ chức Hội nghị triển khai về ứng xử văn minh du lịch và du lịch cộng đồng năm 2026.
  • Ra mắt phim điện ảnh “Hộ linh tráng sĩ - Bí ẩn mộ vua Đinh”
    "Hộ linh tráng sĩ: Bí ẩn mộ vua Đinh" lần đầu ra mắt khán giả tại Ninh Bình, vùng đất gắn với câu chuyện và quá trình thực hiện bộ phim.
  • Đưa nghệ thuật cải lương đến gần công chúng Thủ đô
    Tối 23/8, tại sân khấu Nhà Bát Giác, phố đi bộ hồ Hoàn Kiếm (Hà Nội), chương trình “Biểu diễn nghệ thuật cộng đồng” của Nhà hát Cải lương Hà Nội đã mang đến cho người dân và du khách một đêm diễn đậm đà bản sắc văn hóa.
  • Những tác phẩm âm nhạc góp phần lan toả văn hóa Hà Nội
    Từ các ca khúc “Hà Nội mùa thu”, “Hoa sữa” đến những giai điệu của Charlie Parker, Miles Davis, Duke Ellington, Antonio Carlos Jobim... chương trình “Âm nhạc cuối tuần” chiều 23/8 tại Nhà Bát Giác đã đưa những thanh âm quen thuộc của Hà Nội bước vào không gian âm nhạc cộng đồng đầy tinh thần phóng khoáng và ngẫu hứng của jazz. Qua tiếng kèn của các nghệ sĩ Bình Minh Jazz Club và giọng hát của hai ca sĩ Thuỷ Bùi, Minh Thu, hình ảnh Thủ đô hiện lên vừa lãng mạn, vừa trẻ trung, cởi mở trong nhịp sống văn hóa đương đại.
  • Hà Nội chuẩn bị chuỗi hoạt động văn hóa, nghệ thuật chào mừng những ngày lễ lớn
    Thường trực Thành ủy Hà Nội thống nhất chủ trương tổ chức các hoạt động văn hóa, nghệ thuật, tuyên truyền, chăm lo các đối tượng chính sách nhân dịp kỷ niệm 81 năm Cách mạng tháng Tám thành công và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam; đồng thời tổ chức 02 chương trình nghệ thuật đặc biệt chào mừng kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô, hướng tới tạo không khí phấn khởi, vui tươi và khơi dậy niềm tự hào, khát vọng phát triển Thủ đô.
Một góc nhìn cuộc sống từ sân khấu - nghệ sĩ
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO