Lo ngại không có mặt bằng chung vử điểm số

Theo GS Đà o Trọng Thi phương án thi mới có sự xộc xệch, không có mặt bằng chung cho điểm số giữa các thí sinh. Ảnh: Hồng Vĩnh

Ngà y mai, 23/9/2014, Ủy ban Văn hóa, giáo dục, thanh niên, thiếu niên và nhi đồng (UBVH, GD TTN) của Quốc hội sẽ tổ chức phiên giải trình của Bộ GD&ĐT vử việc đổi mới GD&ĐT, trong đó có việc đổi mới các kử³ thi. Nhân dịp nà y, Tiửn Phong đã trao đổi cùng ông Đà o Trọng Thi, Chủ nhiệm UBVH,GD TTN của QH xung quanh vấn đử nêu trên.

Xin ông cho biết một số ý kiến của cử tri và đại biểu Quốc hội vử kử³ thi THPT quốc gia mà Bộ GD&ĐT vừa công bố?

Khi Bộ GD&ĐT mới có chủ trương và chưa chốt phương án cụ thể, cử tri và đại biểu QH bức xúc nhiửu vấn đử, nhất là ý kiến cho rằng bà i thi kiểm tra năng lực sẽ là quá mới đối với học sinh và vấn đử sẽ được giải quyết thế nà o cho hợp lý.

Khi Bộ GD&ĐT đã chốt phương án thì dư luận lại thấy rằng vử cơ bản cũng na ná như các kử³ thi trước đây, không có gì là đổi mới; có khác chăng chỉ là ở chỗ Ngoại ngữ là môn thi bắt buộc.

Nhưng theo tôi, do mọi người chưa nhìn ra vấn đử vì tưởng rằng đổi mới là chỉ có đử thi mà thôi. Khi các chuyên gia lên tiếng rằng phương án mà Bộ GD&ĐT tung ra có những sơ hở, rất có thể tạo ra những lỗ hổng, dẫn đến sự bất cập, tạo ra khó khăn..., rất nhiửu cử tri và đại biểu QH bắt đầu có nhiửu ý kiến. Đại biểu băn khoăn nhiửu vử môn thi.

Ví dụ, môn Ngoại ngữ được quy định là môn thi bắt buộc nhưng những điửu kiện của nó thì chả khác gì tự chọn- bắt buộc nhưng cho phép nơi nà y, nơi kia thi môn thay thế. à kiến thứ hai tập trung và o 2 loại cụm thi, tạm gọi là cụm đại học (ĐH) và cụm địa phương (ĐP) với độ tin cậy khác nhau.

Cá nhân ông có ý kiến gì vử phương án nà y?

Tôi cho rằng xu hướng đơn giản hóa các kử³ thi, giảm nhẹ căng tháº³ng, giảm tốn kém là đúng nhưng lựa chọn theo hướng nà o thì cần cân nhắc kử¹. Tôi ủng hộ xu hướng: Dần dần chỉ còn 1 kử³ thi lớn; việc tốt nghiệp THPT sẽ giao cho địa phương và đặt ra yêu cầu nhẹ nhà ng để phù hợp với tỷ lệ tốt nghiệp rất cao hiện nay, tiến đến một kử³ kiểm tra nhẹ cuối năm để cấp bằng tốt nghiệp.

Tổ chức một kử³ thi lớn chỉ nhằm mục tiêu tuyển sinh và o ĐH, CĐ sẽ dễ thực hiện hơn vì chúng ta có 2 mục tiêu khác nhau.

Bộ GD&ĐT cho rằng có thể điửu chỉnh bằng đử thi, thưa ông?

Nếu đử thi thiên vử tốt nghiệp thì khó thực hiện tốt mục tiêu tuyển chọn người học ĐH và ngược lại. Nhưng các nhà thiết kế quên rằng ở VN điửu phải coi trọng là coi thi và chấm thi; đây cũng là điểm là m nên sự khác biệt giữa 2 kử³ thi tốt nghiệp và thi tuyển sinh: kử³ thi tốt nghiệp THPT do địa phương tổ chức bị đánh giá lửng lẻo, không đáng tin cậy; kử³ thi tuyển sinh ĐH tuy còn nhiửu bất cập, chưa hoà n toà n yên tâm nhưng được đánh giá cao hơn nhiửu vử độ tin cậy, tính khách quan. Điửu nà y chủ yếu do coi thi và chấm thi mang lại.

Vử môn thi, cơ bản là không khác trước. Nhìn chung, phương án nà y không thay đổi bao nhiêu...

Một vấn đử lớn cần lưu ý là sự bất công bằng giữa các thí sinh. Các thí sinh thi ở cụm địa phương, do công tác coi thi chấm thi lửng lẻo, tỷ lệ tốt nghiệp sẽ cao truyửn thống trong khi, ngoà i 20% thí sinh và o ĐH, khoảng 60% thí sinh thi ở cụm ĐH (theo tính toán của Bộ GD&ĐT) không học ĐH sẽ đạt điểm thi rất thấp, thậm chí còn không qua nổi tốt nghiệp do công tác coi thi, chấm thi ở cụm thi ĐH chặt chẽ hơn.

Tôi e rằng số thí sinh thi ở cụm ĐH và thậm chí đỗ ĐH, CĐ cũng sẽ trượt tốt nghiệp vì điểm tốt nghiệp phải là trung bình; còn điểm đỗ nhiửu trường ĐH, CĐ chỉ là 13-14 điểm cho 3 môn thi từ nhiửu năm qua. Năm sau, rất có thể, thí sinh không cần đăng ký thi cụm ĐH để học ĐH ngay từ đầu mà đổ xô và o thi ở địa phương để ăn điểm cao và xét tuyển và o ĐH, CĐ theo phương án riêng...

Đây chính là sự xộc xệch của phương án thi mới: không có mặt bằng chung cho điểm số giữa các thí sinh!

Ngoà i ra, có những lo ngại như không trực tiếp coi thi chấm thi trò mình thì có là m hết trách nhiệm không và có tin cậy được khi trường khác coi thi, chấm thi trò mình không...

Vậy thực hiện ngay năm 2015 thì có vội không, thưa ông?

Vội hay không thì cũng không lùi được nữa rồi vì Bộ GD&ĐT đã công bố phương án. Do phản ánh của cử tri nên UB sẽ tổ chức một phiên giải trình của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT và o 23/9. Sau đó, dự kiến, và o kử³ họp giữa tháng 10-tháng 11/2014, QH sẽ yêu cầu Chính phủ, cụ thể là Bộ GD&ĐT, báo cáo vử việc triển khai thực hiện đổi mới GD&ĐT, trong đó có đổi mới thi cử.

Xin cám ơn ông.