Dấu ấn Nguyễn Thiện Luân qua bộ ba tiểu thuyết lịch sử

Vũ Xuân Hoát| 31/10/2017 10:06

Với ba tập tiểu thuyết gồm: “Hoàng hậu nhị triều” - NXB Hội Nhà văn 2014; “Lê Đại Hành Hoàng đế” - NXB Hồng Đức 2017; “Đinh Tiên Hoàng dế” - NXB Thanh Niên 2017, nhà văn Nguyễn Thiện Luân đã đem đến sức nhìn nhận, đánh giá, chiêm nghiệm về lịch sử những triều vua bằng cảm quan của một nhà viết sử thấu đáo, tường tận, hấp dẫn và lôi cuốn về các nhân vật anh hùng đã có công rất lớn dẹp loạn 12 sứ quân, đưa giang sơn về một mối, lập ra nước Đại Cồ Việt bấy giờ.

Dấu ấn Nguyễn Thiện Luân qua bộ ba tiểu thuyết lịch sử

Những vùng đất, đặc biệt là Hoa Lư - Cố đô xưa... Bằng kinh nghiêm từng trải, hiểu biết sâu rộng, với tấm lòng nhiệt huyết, Nguyễn Thiện Luân dâng lên các bậc tiền nhân ở việc dựng nước. Ông dày công, luyện trí dành nhiều thời gian cho nghiên cứu, tìm hiểu ngọn ngành từ sử sách đến con người, chứng nhân lịch sử trong và ngoài nước. Bộ ba tiểu thuyết là sự kết hợp nhuần thấm giữa đạo và đời, cặn kẽ trong từng chi tiết, tôn trọng những giá trị đích thực, đặng triển khai theo mạch nguồn tư duy, nặng nghĩa sử thi. Non sông xã tắc từ thuở cờ lau tập trận và những tiến trình diễn biến thời cuộc. Nhiều nhân vật lịch sử vĩ đại, qua bút pháp Nguyễn Thiện Luân, hiện lên vô cùng sinh động, đầy bản lĩnh trách nhiệm. Những vị khai quốc, gắn bó trung thành với vua, vì vậy Cố đô Hoa Lư trở thành niềm tự hào dân tộc ta. Hình tượng đặc biệt từ Đinh Bộ Lĩnh, Lê Đại Hành Hoàng đế, Hoàng hậu nhị triều... hình ảnh quê hương thời ấy với niềm yêu tri kỷ, được nhà văn mở ra trên bình diện rộng lớn, trải dài suốt chặng đời lịch sử. Tất cả, tập trung vào, vì Nhà nước Đại Cồ Việt... Lê Đại Hành với việc đánh Tống, bình Chiêm... công lao lớn - tìm đến Hoa Lư và luyện quân tướng, sau khi Vua Đinh Tiên Hoàng băng hà, Vua Lê Đại Hành cùng triều đình ra sức củng cố bộ máy nhà nước, chính sách ngoại giao nhân dân bằng việc bình Chiêm và xây dựng đất nước rất chuẩn mực: làm thủy lợi, phát triển giao thông thủy bộ...

Ngay từ lúc bấy giờ, những kế sách, hoạch định tương lai, nhấn mạnh đến phát triển nông nghiệp... Tất cả, tất cả sự nghiệp cùng việc triều chính trong bộ ba tiểu thuyết đều nhất quán, xuyên suốt, mang lại cái nhìn mới về lịch sử, tôn trọng quá khứ, không thêm bớt, cách trình đạt thông loát, từng chi tiết được đẩy lên thông qua ngôn ngữ xưa và thời đại, bố cục truyện chặt chẽ, những nhân vật điển hình, tạo thành bức tranh hoành tráng, kỳ vĩ không thiên lệch. Hiểu, biết, yêu sử cha ông trong tâm khảm Nguyễn Thiện Luân, có thể nói: Hoàng hậu nhị triều người phụ nữ tiêu biểu đã được người tạc sử ghi theo niệm đắc, tỏa từ tâm chính. Bộ ba tiểu thuyết lịch sử của các Hoàng đế dựng nước, kết hợp nhuyễn: Tâm - Tầm - Tài của người chép sử bằng văn học. Nghệ thuật viết công phu, chắc chắn, giọng văn tròn lặng, khơi động lòng người. Vì thế, đoạn trong tập: Hoàng hậu Nhị Triều sau đây:

“Nhà sư Lý Vạn Hạnh nói:

- Thưa Hoàng hậu, trách nhiệm của các bần tăng là phải luôn luôn giúp cho các phật tử hiểu biết về kinh kệ, luôn luôn sống bao dung, độ lượng và làm điều thiện. Cho nên nếu được Hoàng hậu ủy thác thì bần tăng không dám từ chối.

Hoàng hậu liếc mắt nhìn sang Lý Công Uẩn thấy mắt của chàng trai sáng lên đầy hy vọng. Hình như nhà sư cũng nhận thấy điều ấy nên vội vàng nói thêm:

- Hiện bần tăng cũng đang lo giúp đỡ cho Lý Công Uẩn. Nếu như có thêm Công chúa thì đối với ta công việc càng đơn giản, bởi cũng chỉ là một công đôi việc. 

Nét mặt Hoàng hậu trở nên thư thái, bà quay hỏi Lý Công Uẩn:

- Ta nghe nói khanh cũng hay có mặt tại nhà tướng quân Nguyễn Đê. Chẳng hay tướng quân có khỏe không?

Lý Công Uẩn bỏ đũa, để hai tay khoanh trước bàn và thưa:

- Bẩm Hoàng hậu, tướng quân vẫn khỏe, nhưng vài năm gần đây công việc trong triều không hoàn toàn yên ổn, Hoàng thượng lại luôn luôn chỉ trích, nhắc nhở nên tướng quân cũng đôi lúc không vui.

Không biết nghĩ thế nào mà sau câu nói của Lý Công Uẩn Hoàng hậu lại thở dài lẩm bẩm nói một mình: “Nhưng mà vui thì vui thế nào được?”.

Nhà sư Lý Vạn Hạnh không nói năng gì, ông chỉ nhìn Hoàng hậu và hình như ông đoán ra được rằng cho đến bây giờ đất nước Đại Cồ Việt tuy đã trải qua ba mươi năm với hai triều vua, nhưng ngay chính những con người giữa triều chính cũng vẫn còn những suy nghĩ khác nhau. Ông liên tưởng và nghĩ đến trách nhiệm của đạo phật nói chung và của các nhà sư nói riêng là đang còn rất lớn. Ông lặng lẽ thở dài.

Lý Công Uẩn lên tiếng:

- Bẩm Hoàng hậu, thần nghĩ chỉ có thời gian mới làm được công việc vá cho mọi vết thương trong cuộc đời được trở lại lành lặn. Và điều ấy phụ thuộc vào thái độ của muôn dân trăm họ chúng ta có biết coi nước Đại Cồ Việt là của tất cả mọi người hay không. 

Đêm đã khuya, tiếng trống cầm canh trong thành đã báo hiệu chuyển sang canh một. Nhà sư Lý Vạn Hạnh đứng dậy bái biệt Hoàng hậu để ra về. Hoàng hậu nhìn Lý Công Uẩn rồi quay sang nhà sư nói:

- Nếu như được nhà sư và tướng quân Lý Công Uẩn vì ta mà quan tâm, chăm sóc cho Công chúa sớm được trưởng thành thì ta sẽ biết ơn hai người.

Từ đó về sau Hoàng hậu Dương Thị thường xuyên vào chùa tụng kinh niệm phật để tìm đến sự thanh thản. Bà không quan tâm đến bất kì việc gì khác. 

Ít lâu sau, vua Lê Đại Hành và Hoàng hậu Dương Vân Nga thấy Lý Công Uẩn là một võ tướng làm cấm quân tài đức vẹn toàn nên đã gả Công chúa Lê Thị Phất Ngân cho Lý Công Uẩn. Có lẽ, đấy là điều làm cho Hoàng hậu Dương Vân Nga thỏa mãn hy vọng và bớt được những buồn phiền. 

Đến năm Canh Tý (1000), Công chúa Phất Ngân đã sinh hạ được một nam nhi vào ngày 26 tháng 6 tại Kinh đô Hoa Lư, đặt tên là Phật Mã. 

Cũng năm ấy, Hoàng hậu Dương Vân Nga qua đời, thọ 49 tuổi trong sự tiếc thương vô hạn của nhà Vua Lê Đại Hành, các quan văn võ trong triều, ba quân tướng sĩ và muôn dân trăm họ. 

Bộ tiểu thuyết lịch sử, mỗi tập dày 500 trang. Trang từng trang là số phận con người đất nước thời dựng đắp của các Hoàng đế, để lại cho chúng ta có được ngày hôm nay. Có được một Hà Nội sau 1000 năm…  
(0) Bình luận
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • [Podcast] Truyện ngắn: Phía sau bước chân người lên đường
    Sinh trưởng ở xứ Đoài mây trắng, từng làm việc ở Sở Văn hóa - Thông tin Hà Tây, (nay là Hà Nội), Phan Quế - hội viên Hội Nhà văn Việt Nam, hội viên Hội Nhà văn Hà Nội đến với thơ từ buổi đầu sáng tác và ông cũng được bạn đọc biết đến khá sớm. Tuy nhiều năm qua Phan Quế dành thời gian và tâm sức nhiều cho tiểu thuyết, nhưng thơ đối với ông vẫn là nỗi niềm canh cánh trong lòng.
  • [Podcast] Tản văn: Nơi gió được sinh ra
    Gió không về với nhân gian mà dạo chơi nữa. Trưa, nắng gắt gao nở một nụ cười bí hiểm. Yên gió, hàng cây đứng lặng ngả bóng vào nhau. Lá rơm rớm giọt sầu gục xuống. Phố thấp thoáng những bóng người chạy trốn, bịt kín khuôn mặt. Từng luồng bụi vẫn bay lơ lửng trên không trung, biến hình mờ ảo bám vào nóc nhà, khe cửa, vấn vít hàng quán, vỉa hè, lối người qua lại. Tôi chạy vội về với cánh đồng trong cơn mơ, gió yên lặng ngả xuống vai mình.
  • Nhà biên kịch Phạm Thị Thanh Hà: “Kỷ nguyên số mở ra nhiều cơ hội cho hoạt hình Việt Nam”
    Mùa phim hè 2026 chứng kiến sự áp đảo của các bộ phim hoạt hình ngoại tại phòng vé Việt Nam, trong khi hoạt hình Việt tạm thời vắng bóng sau những tín hiệu khởi sắc của năm 2025. Phải chăng đây là một bước chững lại đáng lo ngại hay chỉ là khoảng lặng cần thiết để chuẩn bị cho một giai đoạn phát triển mới? Phóng viên Tạp chí Người Hà Nội đã có cuộc trao đổi với nhà biên kịch Phạm Thị Thanh Hà - Trường Phòng Kịch bản, Hãng phim hoạt hình Việt Nam về thực trạng, cơ hội cũng như nhưng triển vọng của hoạt hình Việt Nam trong kỷ nguyên số.
  • Uỷ ban MTTQ Việt Nam TP Hà Nội: Phát động đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng dịp 27/7
    Chiều 17/7, Ủy ban MTTQ Việt Nam Thành phố Hà Nội tổ chức Hội nghị triển khai các hoạt động tuyên truyền, kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026), đồng thời phát động đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng với chủ đề "Uống nước nhớ nguồn - Đền ơn đáp nghĩa".
  • Hà Nội trong tôi những ngày tháng 6
    Tôi trở lại “thăm” Hà Nội vào những ngày giữa tháng 6. Cũng hơn một năm rồi tôi mới có dịp ghé thăm “cố nhân” của mình. Tôi coi Hà Nội như người bạn cũ, bạn tri âm tri kỷ. Bởi vậy, đêm trước khi lên xe xuôi về trái tim của dải đất cong cong hình chữ S xinh đẹp lòng tôi có chút bồi hồi cộng thêm sự háo hức. Lần nào cũng vậy cái cảm xúc ấy vẫn vẹn nguyên như thủa ban đầu đôi khi chẳng gọi được thành tên. Chỉ biết rằng sớm mai thôi tôi và “bạn” sẽ gặp lại với bao điều muốn nói,…
Đừng bỏ lỡ
  • Hà Nội hỗ trợ mức cao cho các câu lạc bộ và nhóm thực hành di sản văn hóa phi vật thể
    Theo nghị quyết mới được thông qua, phạm vi và đối tượng áp dụng được điều chỉnh hướng tới các chủ thể di sản văn hóa phi vật thể trên địa bàn thành phố, bao gồm Nghệ nhân nhân dân, Nghệ nhân ưu tú, các câu lạc bộ, nhóm thực hành, nghệ nhân và người thực hành di sản. Đáng chú ý, Hà Nội quyết định giữ nguyên mức hỗ trợ rất cao cho các câu lạc bộ và nhóm thực hành di sản văn hóa phi vật thể.
  • Đánh thức bảo tàng bằng ứng dụng nghệ thuật liên ngành
    Hệ thống bảo tàng đang đứng trước những yêu cầu thay đổi theo hướng đa dạng, linh hoạt và hấp dẫn hơn trong cách tổ chức trưng bày nhằm thu hút du khách. Theo đó, bên cạnh các tư liệu, hiện vật, sự kết hợp giữa công nghệ, nghệ thuật sắp đặt và các yếu tố liên ngành đóng vai trò quan trọng, mang đến cho khách tham quan một hành trình thấu hiểu quá khứ theo nhiều cách khác nhau.
  • Kiêng kỵ thần linh ở thôn Lặt, xã Ba Vì
    Vào thế kỷ XVI, vùng đất dưới chân núi Tản, ven sông Đà còn hoang vu. Một số người Mường Bi, Mường Thàng từ Thanh Hóa tìm đến nơi đây sinh cơ lập nghiệp. Cụ Nguyễn Trung Hành là người đầu tiên đến khai phá vùng đất mới. Ban đầu, người dân chặt tre nứa trong rừng, rồi chẻ lạt và chở bằng thuyền đi bán khắp nơi.
  • Ở phố Khương Trung có mẹ Oanh
    Tôi gặp lại P. trong một quán cà phê nhỏ vào một chiều Hà Nội bảng lảng sương giăng, khi cậu có chuyến công tác từ phương Nam ra. P. là đứa em, cũng là người đã chung lưng đấu cật với tôi suốt sáu năm trời trong một căn gác trọ nằm sâu nơi ngõ ngách Khương Trung. Đã lâu lắm rồi hai đứa mới có dịp ngồi lại, khuấy nhẹ ly cà phê, nhìn dòng người hối hả ngược xuôi qua lớp cửa kính. Giữa những câu chuyện không đầu không cuối về áp lực cơm áo gạo tiền, P. bỗng lặng đi một chút rồi hỏi: “Anh ơi, anh có nhớ mẹ Oanh không?”.
  • CleanHanoi - Dịch vụ vệ sinh công nghiệp
    CleanHanoi triển khai vệ sinh cho căn hộ, biệt thự, văn phòng, cửa hàng, công trình sau xây dựng và nhiều loại hình không gian tại Hà Nội.
  • [Infographic] 12 nhiệm vụ trọng tâm tháo gỡ điểm nghẽn về chuyển đổi số
    Thành phố Hà Nội triển khai chiến dịch 100 ngày nhằm tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn lớn trong chuyển đổi số. Trọng tâm là hình thành hệ thống cơ sở dữ liệu dùng chung, bảo đảm "đúng, đủ, sạch, sống", chia sẻ và tái sử dụng.
  • Hà Nội hỗ trợ tiền ăn bán trú tiểu học với hai mức 40.000 đồng và 28.000 đồng
    Bước vào năm học 2026 - 2027, thành phố Hà Nội áp dụng cơ chế hỗ trợ chi phí ăn bán trú cho học sinh tiểu học với hai hạn mức cụ thể tùy thuộc vào đối tượng thụ hưởng. Nhóm học sinh được ưu tiên theo quy định sẽ nhận mức hỗ trợ trọn gói là 40.000 đồng mỗi ngày, trong khi các em học sinh còn lại được ngân sách đồng hành san sẻ với mức 28.000 đồng mỗi ngày.
  • Phường Tùng Thiện lan tỏa đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, “đền ơn đáp nghĩa”
    Hướng tới kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 – 27/7/2026), Đảng bộ, chính quyền phường Tùng Thiện (TP Hà Nội) tổ chức nhiều hoạt động ý nghĩa, thiết thực nhằm tri ân người có công, thân nhân người có công với cách mạng… Qua đó lan tỏa đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, đền ơn đáp nghĩa tốt đẹp của dân tộc Việt Nam nói chung và người Hà Nội thanh lịch, văn minh nói riêng.
  • Phát động cuộc thi ảnh "Người cao tuổi Tây Hồ chung tay xây dựng phường sáng - xanh - sạch - đẹp"
    Chiều 16/7, Hội Người cao tuổi phường Tây Hồ tổ chức Hội nghị Công bố và trao quyết định thành lập các Chi hội Người cao tuổi tại các Tổ dân phố (TDP), Phát động phong trào đua “Toàn dân chung tay bảo về môi trường – vì thủ đô xanh – sạch –đẹp và Cuộc thi ảnh "Người cao tuổi Tây Hồ chung tay xây dựng phường sáng - xanh - sạch - đẹp".
  • Phường Hồng Hà nâng cao nhận thức pháp luật về đê điều, phòng, chống thiên tai
    Nhằm bảo vệ an toàn hệ thống đê điều, bảo đảm khả năng thoát lũ và phòng ngừa thiên tai, UBND phường Hồng Hà (TP Hà Nội) đề nghị các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp và toàn thể Nhân dân trên địa bàn nâng cao nhận thức pháp luật về đê điều, phòng, chống thiên tai.
Dấu ấn Nguyễn Thiện Luân qua bộ ba tiểu thuyết lịch sử
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO