Chỉ số giá tiêu dùng cuối năm 2009 sẽ là  7%

à”ng Vũ Аình ành, Phó Viện trưởng Viện nghiên cứu khoa học giá cả (Bộ Tà i chính) cho biết, theo kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2009, CPI dự kiến tăng tới 15% trong bối cảnh lạm phát năm 2008 lên tới 19.9% (bình quân năm là  23%) và  dự báo tình hình phát triển kinh tế đặc biệt khó khăn do ảnh hưởng của suy thoái kinh tế thế giới. Tuy nhiên, ngay từ cuối năm 2008, các điửu kiện kinh tế vĩ mô trong và  ngoà i nước cho phép Việt Nam giữ mức lạm phát ở 1 con số trong khi duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế khoảng 5%. 

Thực tế 6 tháng đầu năm 2009 cho thấy CPI chỉ tăng 2.68% so với 12/2008 (bình quân 6 tháng tăng 10.27% so cùng kử³ 2008).

Có 9/10 nhóm hà ng hoá và  dịch vụ tăng giá, chỉ một nhóm giảm giá là  bưu điện. Trong đó chủ yếu giảm giá ở nhóm Bưu chính viễn thông (-4.81%), còn nhóm Phương tiện đi lại vẫn tăng nhẹ 0.09%. Các nhóm hà ng thường tăng giá mạnh trong các năm trước như Hà ng ăn và  dịch vụ ăn uống năm nay tăng chậm hơn. Nhóm tăng giá mạnh nhất là  nhóm Nhà  ở và  vật liệu xây dựng tăng 5,65%, gấp hơn hai lần mức tăng chung 2,68%.

BАS và  vật liệu xây dựng là  những nhóm hà ng tăng giá mạnh nhất trong 6 tháng qua

Nhìn chung, CPI 6 tháng đầu năm 2009 có mức tăng chậm hơn so với các năm trước và  đang có xu hướng tăng dần, bình quân mỗi tháng trong quý I tăng 0,44% và  trong quý II là  0,45%. Аặc biệt, 6 tháng đầu năm nay đã không xảy ra tình trạng sốt giá; hầu hết các mặt hà ng thiết yếu có tốc độ tăng giá chậm. Ngoại trừ các mặt hà ng đường, sữa...

Theo quan sát, diễn biến tốc độ tăng giá hà ng tháng những năm gần đây thì giá cả có xu hướng tăng cao trong 2 tháng đầu năm do ảnh hưởng của tiêu dùng dịp Tết, sau đó giảm trong tháng 3 rồi tăng đửu đặn đến tháng 7 trước khi tăng nhẹ hơn trong những tháng 8-10 và  lại tăng cao trong 2 tháng cuối năm dưới áp lực cả chi tiêu dùng và  đầu tư.

Nếu tính qui luật được củng cố trong những tháng còn lại của năm 2009 thì có thể dự báo CPI cả năm đứng ở mức giữa năm 2005 và  2006, nói cách khác CPI năm 2009 khoảng 7% - đạt mục tiêu lạm phát cả năm vừa được Quốc hội điửu chỉnh.

Những mặt hà ng thiết yếu đang có tốc độ tăng giá chậm, ngoại trừ các mặt hà ng đường, sữa.

Аồng tình với ý kiến trên, ông Vũ Аức Thắng - Vụ phó Vụ Thương mại, dịch vụ và  giá cả (Tổng Cục thống kê) khẳng định: CPI có thể tăng nhẹ trong những tháng tiếp theo nhưng sẽ không có sự biến động lớn. CPI tháng 12/2009 so với cùng thởi điểm năm 2008 tăng ở mức dưới 1 con số (<>

Tuy nhiên, ông ành cho rằng, do Việt Nam tiếp tục phải nhập khẩu với tỷ lệ lớn các nguyên nhiên liệu cơ bản nên áp lực tăng giá trong nước do giá thế giới tăng vẫn rất nặng nử. Аiển hình là  giá xăng dầu. Mặc dù giá dầu bình quân 6 tháng đầu năm chỉ là  54 USD/thùng - bằng một nử­a so với mức bình quân 108 USD/thùng của năm 2008 - song trong quí II/2009, giá dầu thô lên mức xấp xỉ 70USD/thùng - gần gấp đôi so với quí I/2009. Vì thế Việt Nam đã liên tục điửu chỉnh giá xăng dầu theo hướng tăng.

Sau 5 lần tăng giá liên tiếp, đến giữa tháng 7/2009, xăng A92 đã tăng tới 29% so với đầu năm và  tác động trực tiếp đến tăng chi phí sản xuất và  tiêu dùng. Hiện nay, giá dầu thô trên thế giới đã xuống mức 60USD/thùng và  có thể duy trì ở mức thấp hơn do kinh tế toà n cầu chưa thể thoát khửi khủng hoảng và  phục hồi nhanh chóng. Nếu dự báo nà y thà nh hiện thực và  cơ chế điửu hà nh giá xăng dầu trong nước được hoà n thiện theo hướng thị trường tốt hơn nữa thì việc giảm giá bán xăng dầu trong nước có thể diễn ra và  tác động tích cực đến khả năng kiửm chế lạm phát năm 2009 ở mức 1 con số.

Giá xăng dầu nếu được điửu hà nh tốt sẽ có tác động tích cực đến khả năng kiửm chế lạm phát

Bên cạnh giá xăng dầu, giá điện cũng được điửu chỉnh tăng trong nử­a đầu năm 2009 (từ 1/3/2009) với mức trung bình tăng 8,92%, giá bán điện cho sản xuất dự kiến có thể tăng trên dưới 7% và  giá bán điện cho sinh hoạt sẽ tăng trên 9%. Theo đánh giá của Bộ Công thương, tổng số tiửn điện năm 2009 sẽ tăng lên khoảng 6.900 tỷ đồng, bằng 0,44% GDP. Mức tăng nà y sẽ chỉ là m giảm tốc độ GDP khoảng 0,05% - 0,07% và  là m tăng CPI khoảng 0,25% - 0,3%, nghĩa là  không ảnh hưởng nhiửu tới khả năng kiửm chế lạm phát ở mức 1 con số cho cả năm.

Ngoà i ra, việc tăng giá nước, có thể là  tăng cả giá vận tải công cộng, tăng giá thép,... trong nử­a cuối năm 2009 cũng có thể gây áp lực lên CPI những tháng cuối năm nay, song tựu chung lại, áp lực của tăng giá nguyên nhiên liệu đầu và o cho sản xuất và  sinh hoạt năm 2009 là  có nhưng không tác động mạnh tới tăng CPI và  lạm phát nói chung.