Bảo tồn và phát huy Di sản áo dài truyền thống

Thanh Bình| 04/01/2021 08:38

Nằm trong chuỗi hoạt động nhân Ngày Di sản văn hóa Việt Nam (23/11), hội thảo “Trang phục áo dài truyền thống: Vấn đề bảo tồn và phát triển trong xã hội hiện nay” do Ban Quản lý Phố cổ Hà Nội và CLB Đình làng Việt phối hợp tổ chức đã thu hút được sự quan tâm của đông đảo các nhà quản lý, nhà nghiên cứu và nghệ nhân làng nghề.

Bảo tồn và phát huy Di sản áo dài truyền thống
CLB Đình làng Việt đã có nhiều hoạt động quảng bá, tuyên truyền về áo dài truyền thống.
Áo dài là trang phục truyền thống tiêu biểu, in đậm bản sắc Việt. Theo các tài liệu nghiên cứu, từ 2000 năm trước, áo dài đã xuất hiện trong đời sống người Việt hay xuất hiện trên mặt trống đồng Ngọc Lũ, Hòa Bình, Hoàng Hạ, thạp đồng Đào Thịnh. Sau này áo dài vẫn luôn là trang phục không thể thiếu của người Việt. Theo các nhà nghiên cứu, chiếc áo dài giao lãnh là kiểu áo sơ khai nhất của áo dài Việt Nam. Đến thời vua Gia Long, áo ngũ thân xuất hiện. Trong hành trình phát triển của tà áo dài Việt Nam, một cuộc cách tân quan trọng với áo dài đó là sự xuất hiện của áo dài Lemur do họa sĩ Nguyễn Cát Tường sáng tạo, cải biến từ áo ngũ thân. Tiếp đó là mẫu áo dài Raglan, đến áo dài Lê Phổ cổ cao được xem là mẫu nguyên gốc của thiết kế áo dài Việt hiện nay. Áo dài ngũ thân, tay chẽn, cài khuy cổ đứng (cả nam và nữ) được gọi là áo dài truyền thống còn các loại áo dài được các họa sĩ phát triển sau những năm 1930 đến nay được gọi là áo dài hiện đại…

Nhằm tôn vinh giá trị của áo dài trong đời sống xã hội, khơi dậy niềm tự hào, trách nhiệm giữ gìn, phát huy di sản văn hóa Việt Nam, lan tỏa các giá trị truyền thống của áo dài Việt đến người dân và bạn bè quốc tế… nhiều cuộc hội thảo về áo dài cũng đã được tổ chức. Đặc biệt việc mặc áo dài đã và đang được hưởng ứng rộng rãi trên khắp cả nước, không chỉ trong các dịp lễ, tết, mà còn trong cuộc sống thường ngày. Tiêu biểu có thể kể đến phong trào mặc áo dài truyền thống của CLB Đình làng Việt; phong trào mặc áo dài nơi công sở do Sở Văn hóa và Thể thao Thừa Thiên - Huế phát động hồi tháng 9 vừa qua, hay mới đây nhất là việc nghệ sĩ Kim Xuân lên tiếng ủng hộ nam sinh mặc áo dài chào cờ đầu tuần, TS Hồ Minh Quang mặc áo dài đứng lớp. Đây là những tín hiệu đáng mừng, cho thấy sự quan tâm của mọi người đối với trang phục truyền thống -  áo dài.

Tuy nhiên, cùng với những tín hiệu vui thì còn có không ít những băn khoăn trăn trở trong việc bảo tồn và phát huy trang phục di sản áo dài truyền thống hiện nay. Nhiều ý kiến tại hội thảo đã bày tỏ sự trăn trở khi nhiều người Việt còn chưa hiểu hết về giá trị áo dài truyền thống; giá bán trang phục áo dài còn khá cao khiến người mặc ở tầng lớp bình dân hay các học sinh, sinh viên khó tiếp cận; đội ngũ nghệ nhân cắt may áo dài còn quá ít… Đáng chú ý, những khó khăn, vướng mắc khi đưa áo dài trở thành quốc phục và công nhận là di sản một lần nữa lại được đề cập tới. 

TS. Nguyễn Kim Hương, giảng viên trường Đại học Kiến trúc Hà Nội khi đề cập đến các xu hướng cách tân áo dài hiện nay cũng đã chia sẻ sự trăn trở về những thiết kế áo dài cách tân xa rời bản sắc văn hóa, trong đó minh chứng rõ nhất là sự “lai tạp” trong các thiết kế áo dài của Việt Nam nhưng giống trang phục của Ấn Độ hoặc Trung Quốc, tạo nên sự sai lệch với di sản văn hóa của người Việt. 

Theo nhà văn Hoàng Quốc Hải, áo dài không đơn giản là trang phục mà là văn hóa, bởi thế nếu không bảo tồn tốt thì sẽ mai một, thất thoát các giá trị truyền thống. Trong bối cảnh Việt Nam đang đối mặt với rất nhiều thách thức trong việc giữ gìn và bảo tồn tinh hoa văn hóa truyền thống, chịu tác động mạnh mẽ của toàn cầu hóa thì việc giữ được nét văn hóa truyền thống qua trang phục là vô cùng quan trọng. Làm thế nào để di sản áo dài trở thành quốc phục, điều này rất cần sự quan tâm, vào cuộc của các cơ quan quản lý Nhà nước, và không thể thiếu đó là sự phát triển về nhận thức của từng cá nhân trong cộng đồng trong việc gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống. 

Bà Kim Thư - Chủ tịch HĐQT Công ty CP Phát triển lụa Vạn Phúc chia sẻ, nghề dệt lụa truyền thống dù đã tồn tại hàng ngàn năm nay nhưng cũng đang dần mai một do không thể cạnh tranh với sản xuất công nghiệp. Để các sản phẩm dệt của Việt Nam có mặt trong các trang phục áo dài truyền thống, theo bà Thư và một số các nghệ nhân làng nghề dệt Việt Nam cần  những chính sách cụ thể, thiết thực để hỗ trợ nghệ nhân, giúp họ gắn bó với nghề, truyền nghề cho lớp trẻ kế cận.

Ông Nguyễn Đức Bình, Chủ nhiệm CLB Đình làng Việt, Chủ nhiệm CLB Hỗ trợ phát triển áo dài ngũ thân truyền thống nhấn mạnh: “Để bảo tồn di sản áo dài truyền thống cần phải xác định những yếu tố cơ sở áo dài truyền thống, nhận diện và phân biệt với các loại trang phục khác. Bên cạnh đó cần chú trọng việc đào tạo, truyền dạy nghệ nhân may, dệt, nguyên phụ liệu; giáo dục về di sản áo dài truyền thống cho thế hệ trẻ…”. 
(0) Bình luận
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Lối đi đầy mùi khói cuối năm
    Một cảm xúc lan nhẹ trong lòng tôi. Ôi cái mùi khói đống rấm lâu lắm rồi tôi không còn được thấy. Đã gần bốn chục năm rồi, kể từ khi mẹ tôi theo mấy chị em chúng tôi ra thành phố sống, rồi bệnh già mà khuất núi, tôi không được ăn Tết ở quê.
  • Ngựa trong đời sống Thăng Long - Hà Nội
    Hà Nội có 5 địa danh gắn với chữ Mã là phố Kim Mã, hồ Mã Cảnh, phố Hòa Mã, phố Hàng Mã và đền Bạch Mã. Tuy nhiên, chữ Mã với nghĩa là ngựa thì chỉ có Kim Mã, Mã Cảnh và Bạch Mã. Tuy nhiên Bạch Mã với nghĩa ngựa trắng chỉ là truyền thuyết, còn chữ Mã trong Hàng Mã và Hòa Mã là chữ Nôm chỉ đồ cúng tế, quần áo mặc khi làm lễ.
  • [Podcast] Truyện ngắn: Căn phòng mùa xuân
    Từ xa xôi xuân sải cánh, rồi bước gần và thong dong trở lại. Xếp 4 mùa ấm lạnh đã qua để đón mùa xuân, đón Tết thật bâng khuâng, có khi là nuối tiếc, lại có khi là mong xuân ùa ập vào khuôn cửa...
  • Danh sách 234 nhà thuốc trực bán xuyên Tết Bính Ngọ 2026
    Theo danh sách, có 40 nhà thuốc trong bệnh viện trực thuộc Sở Y tế và 194 nhà thuốc tư nhân trên toàn thành phố trực bán thuốc trong dịp tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026.
  • Khởi động dự án Sáng kiến tìm kiếm người Việt Nam mất tích trong Chiến tranh
    Trong hành trình khắc phục hậu quả chiến tranh và thực hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, một dự án mang ý nghĩa lịch sử và nhân văn sâu sắc mang tên “Sáng kiến Tìm kiếm người Việt Nam mất tích trong Chiến tranh” (Vietnam Wartime Accounting Initiative - VWAI) sẽ chính thức được triển khai từ năm 2026.
Đừng bỏ lỡ
  • “Bản hòa tấu mùa xuân” giữa lòng Thủ đô
    Chiều ngày 15/2, tại Nhà Bát Giác – Vườn hoa Lý Thái Tổ, chương trình “Âm nhạc cuối tuần” đã mang đến cho công chúng Thủ đô một không gian nghệ thuật ngập tràn sắc xuân với buổi biểu diễn nhạc Jazz mang chủ đề “bản hòa tấu mùa xuân”.
  • Trước mùa
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Trước mùa của tác giả Đặng Huy Giang.
  • Nhà hát Kịch Hà Nội mang Xuân đến Sơn Tây và Xã đảo Minh Châu
    Tối 16/02/2026 (đêm Giao thừa Tết Bính Ngọ), Nhà hát Kịch Hà Nội đồng thời tổ chức 02 chương trình nghệ thuật “Chào Xuân Bính Ngọ 2026” phục vụ Nhân dân tại xã Sơn Tây và xã Minh Châu (Ba Vì).
  • Lễ hội du lịch Chùa Hương năm 2026: Miễn phí hoàn toàn trông giữ xe ô tô, nâng cao chất lượng phục vụ du khách
    Lễ hội du lịch Chùa Hương năm 2026 được tổ chức với nhiều điểm mới trong công tác quản lý, phục vụ Nhân dân và du khách, trong đó nổi bật là chính sách miễn phí trông giữ xe các ô tô dịch vụ (biển màu vàng) và xe từ 10 chỗ ngồi trở lên ở các bãi trông giữ xe theo quy định, góp phần giảm chi phí, tạo thuận lợi cho người dân khi tham gia lễ hội.
  • Hương cốm ấy
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Hương cốm ấy của tác giả Châu Anh Tuấn.
  • Linh vật Ngựa ở Cố đô Huế tạo hình biểu trưng giàu giá trị văn hóa
    Các linh vật Ngựa được trang trí tại Hội Xuân Huế 2026 theo lối ngôn ngữ tạo hình mang tính biểu trưng và hình tượng văn hóa cùng họa tiết trang trí trong kiến trúc và trang phục cung đình triều Nguyễn thể hiện rõ khí chất của Huế.
  • Trình diễn nghệ thuật ca trù "Hàn Lạp Nhã Ca"
    Hàn Lạp Nhã Ca là chương trình giới thiệu nghệ thuật ca trù do các nghệ nhân, ca nương, kép đàn Câu lạc bộ Ca trù Long Thành thực hiện, do Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Khoa làm Chủ nhiệm, phối hợp cùng các ca nương khách mời đến từ Câu lạc bộ Ca trù Lỗ Khê.
  • Lan tỏa nét đẹp văn hóa xin chữ đầu năm tại Hội chữ Xuân Bính Ngọ 2026
    Chiều 11/2, tại Không gian Hồ Văn, Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Hội chữ Xuân Bính Ngọ 2026 cùng chuỗi hoạt động văn hóa – nghệ thuật chào mừng Xuân mới chính thức khai mạc.
  • Phát động cuộc thi ảnh, video "Tết hạnh phúc"
    Cuộc thi Ảnh, Video “Tết hạnh phúc” với mong muốn lan tỏa những khoảnh khắc Tết Nguyên đán giàu ý nghĩa phản ánh đời sống văn hóa, tinh thần của người Việt Nam đón Tết trong và ngoài nước ra thế giới, đồng thời để mỗi người Việt Nam nhìn thấy và cảm nhận chính hạnh phúc của mình trong đời sống thường ngày.
  • "Từ đường làng ra đại lộ" - Tập tản văn dung dị mà sâu lắng
    Tri Thức Trẻ Books phối hợp cùng NXB Văn học vừa ra mắt bạn đọc cuốn sách “Từ đường làng ra đại lộ". Đây là tập tản văn đầu tay của tác giả Tèo - một người viết nặng lòng với quê hương và tin vào những giá trị sống giản dị.
Bảo tồn và phát huy Di sản áo dài truyền thống
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO