Văn hóa – Di sản

Khi bảo tàng kể câu chuyện về lịch sử, văn hóa:Bài 2: "Địa chỉ đỏ" giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ

Nguyễn Hải 01/06/2023 18:37

Gần 50 năm đã trôi qua kể từ ngày đất nước thống nhất, chiến tranh đã lùi xa và những tàn tích hữu hình cũng mờ dần theo năm tháng, nhưng với những người đã từng là một phần của cuộc chiến, những ký ức mà chiến tranh để lại vẫn còn như nguyên vẹn. Trong đó, có những trăn trở, những ám ảnh mà họ sẽ mang theo đến hết cuộc đời.

z4517642774362_81cc9c628392e816813891658a0cedc5.jpg
Lá cờ đỏ sao vàng mà Bảo tàng Chiến sĩ Cách mạng bị địch bắt tù đày của các cựu tù binh Phú Quốc mới nhận được từ một cựu chiến Binh Mỹ gửi về qua đường bưu điện.

Chúng tôi trở lại Bảo tàng Chiến sĩ Cách mạng bị địch bắt tù đày của các cựu tù binh Phú Quốc trong kháng chiến chống Mỹ ở thôn Nam Quất, xã Nam Triều (huyện Phú Xuyên, TP Hà Nội) khi biết tin nơi đây vừa tiếp nhận một kỷ vật đặc biệt từ một cựu binh Mỹ từng tham chiến ở Việt Nam.

Tiếp chúng tôi, giọng run run, cựu chiến binh Lâm Văn Bảng, Giám đốc Bảo tàng Chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày (cũng là cựu tù binh bị địch bắt tù đày tại nhà tù Phú Quốc) cho biết, Bảo tàng vừa tiếp nhận kỷ vật đặc biệt thiêng liêng từ một cựu chiến binh Mỹ được gửi qua đường bưu điện, đó là một lá cờ đỏ sao vàng thấm đẫm máu của bộ đội ta ở mặt trận Chu Lai (Quảng Nam). Cùng được gửi với lá quốc kỳ còn có một đôi dép cao su mà người lính Mỹ ngày ấy nhặt được đã mang theo về nước.

z4517624143481_d4c28da47702b93e2a9bd876a130a049.jpg
Chiếc hộp đựng lá quốc kỳ mà người cựu chiến binh Mỹ tự tay đóng gói gửi về Việt Nam cũng được các cựu tù binh Phú Quốc lưu giữ.

Tận mắt nhìn lá cờ đỏ sao vàng của hơn 50 năm về trước đang được đặt trang trọng trong tủ kính ở phòng trưng bày, nhìn những vết máu đã khô hằn trên đó, chúng tôi như thấy cả một thời đạn bom tàn phá quê hương, thấy những bước chân dồn dập của đoàn quân chiến thắng đánh đuổi kẻ thù, thấy những bóng người ngã xuống và thấy trên quốc kỳ một phần xương máu của cha ông.

Bảo tàng Chiến sĩ Cách mạng bị địch bắt tù đày do các cựu tù binh Chiến tranh Phú Quốc thành lập, đi vào hoạt động chính thức từ tháng 11/2006 với ban đầu chỉ hơn 2.000 hiện vật, kỷ vật, hình ảnh của các chiến sĩ. Cựu chiến binh Nguyễn Đình Quốc, xưa kia là chiến sĩ trên những con tàu không số đã làm nên một huyền thoại Đường Hồ Chí Minh trên biển, người hiện đang ngày ngày tham gia giới thiệu ở Bảo tàng cho biết: Sau 17 năm, với nỗ lực sưu tầm của các thành viên và sự hiến tặng từ cựu chiến binh, thân nhân gia đình liệt sĩ số hiện vật, kỷ vật, hình ảnh đã lên đến hơn 5.000, nhưng lá cờ tổ quốc này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Ngoài là kỷ vật chiến tranh lá cờ còn tượng trưng cho chính nghĩa, tinh thần dân tộc quyết chiến, quyết thắng, cho ý chí sắt đá kiên quyết một lòng thống nhất giang sơn khiến cho ngay cả kẻ thù trên chiến trường cũng phải khiếp sợ. Họ mang lá quốc kỳ của chúng ta đi, họ cất giữ suốt hơn nửa thế kỷ qua và giờ họ gửi về trao trả- cựu binh Nguyễn Đình Quốc nói.

z4517624395752_d9fb7435c62615b1a72480966b71172f.jpg
Đôi dép cao su của bộ đội ta trên chiến trường trong chiến tranh chống Mỹ được chính các cựu chiến binh Mỹ cất giữ và nay gửi về trao trả.

Thời gian đã hơn nửa cuộc đời, nhưng không chỉ người Việt Nam vẫn còn khắc khoải với những nỗi đau chiến tranh để lại mà ở phía bên kia chiến tuyến thủa nào, những cựu quân nhân Mỹ cũng chưa bao giờ cảm thấy bình yên bởi cuộc chiến phi nghĩa mà họ đã mang đến Việt Nam.

Gần 30 năm sau kể từ thời điểm đánh dấu quan hệ bình thường hóa giữa hai nước (7/1995) và 10 năm quan hệ đối tác toàn diện Việt - Mỹ (7/2013), đã có rất nhiều cựu chiến binh Mỹ trở lại Việt Nam. Họ trở lại với một phần của sự tò mò về những con người của một đất nước tưởng như nhỏ bé lại có thể làm nên những điều kỳ diệu trong cuộc đối đầu với họ. Họ trở lại bởi sự ân hận, thậm chí ám ảnh về những gì đã từng gây ra trên đất nước này và họ trở lại với những kỷ vật của người bộ đội Việt Nam mà họ đã lấy, đã mang theo về bên kia bán cầu từ hơn nửa thế kỷ qua. Những cựu chiến binh từng tham gia vào cuộc chiến ấy, cả ở hai phía, giờ nhiều người đã không còn nữa, người may mắn hơn cũng đang đi đến những năm tháng cuối của cuộc đời, họ đang cố gắng làm nốt những gì còn trăn trở, còn cảm thấy mình mang nợ để được chút đi gánh nặng trong lòng.

Chiến tranh đã lùi xa, đất nước đã thống nhất và dần cường thịnh nhưng những hy sinh mà các anh hùng liệt sĩ đã dâng hiến cho tổ quốc vẫn mãi không bị mờ đi. Máu của các anh đã nhuộm thắm thêm lá cờ tổ quốc; tên tuổi của các anh, xương thịt của các anh đã hòa với đất mẹ Việt Nam để trở thành bất tử.

 Phát huy tinh thần của "Bộ đội cụ Hồ", những người cựu bình Phú Quốc xưa đã để lại cho thế hệ trẻ hôm nay không chỉ là những kỷ vật lịch sử mà đó còn là tinh thần yêu nước, là truyền thống “Uống nước nhớ nguồn” bao đời nay của dân tộc; từ đó góp phần giáo dục truyền thống cách mạng, nhất là cho thế hệ trẻ, đoàn viên, thanh niên - những chủ nhân tương lai của đất nước./.

Bài liên quan
  • Kỷ vật trong chiến tranh của bà Nguyễn Thị Bình
    Tại Triển lãm "Khát vọng hòa bình" do Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam phối hợp với Cục Gìn giữ hòa bình Việt Nam và Ban Di sản Ký ức tổ chức hướng đến kỷ niệm 50 năm Ngày ký kết Hiệp định Paris về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam, nhiều kỷ vật của bà Nguyễn Thị Bình đại diện đoàn đàm phán Mặt trận Dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam ở Paris được trưng bày.
(0) Bình luận
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • [Podcast] Truyện ngắn: Hơn cả tình yêu
    Hè năm thứ nhất, đang là sinh viên Đại học Xây dựng, theo lời rủ rê của hai cô bạn thân, Hằng đi Sầm Sơn cùng với họ. Vào đến Sầm Sơn, lúc thuê khách sạn, Hằng mới vỡ lẽ, hai cô bạn kia đã có đôi, họ âm thầm sắp đặt sẵn kế hoạch từ trước. Họ gán ghép Hằng với Bắc, một bạn nam cùng lớp vào ở chung phòng. Đêm ấy, Hằng lang thang trên bờ biển, vừa giận bạn, vừa định bụng sẽ không về khách sạn ngủ...
  • Tuần phim kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ
    Từ ngày 21-28/7, Cục Điện ảnh (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) sẽ chủ trì tổ chức Tuần phim kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026) trên phạm vi toàn quốc. Danh sách các phim được chiếu gồm: "Đừng đốt", "Mùi cỏ cháy", "Những người viết huyền thoại", "Đường xuyên rừng", "Truyền thuyết về Quán Tiên" và "Bình minh đỏ".
  • Hệ giá trị quốc gia và con người Việt Nam nhìn từ tiến trình lịch sử, các văn kiện của Đảng
    TS Vũ Dương Thúy Ngà (nguyên Vụ trưởng Vụ Thư viện, Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch) cho biết, trong kỷ nguyên mới, việc xây dựng, bảo tồn, phát huy hệ giá trị quốc gia và con người Việt Nam có ý nghĩa quan trọng, tạo nên sức mạnh tinh thần, bồi dưỡng lòng tự tôn dân tộc cho người Việt, hình thành phẩm cách quốc gia và nâng cao vị thế của nước ta trên trường quốc tế.
  • Chuông chiều Thiên Niên và dấu tích vị khai khoa đất Thăng Long Bùi Quốc Khái
    Chiều muộn, khi bước qua cổng tam quan của chùa Thiên Niên (số 308, đường Lạc Long Quân, thành phố Hà Nội), tôi chợt nghe tiếng chuông chùa ngân dài giữa không gian ven hồ lộng gió. Âm thanh ấy không quá lớn, nhưng đủ khiến lòng người chùng xuống. Giữa nhịp sống gấp gáp của Hà Nội hôm nay, có những khoảnh khắc như vậy khiến ta cảm giác mình vừa đi ngược dòng thời gian để trở về với một miền ký ức rất sâu của đất Thăng Long xưa.
  • Đưa thông tin sai sự thật Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm lên mạng xã hội sẽ bị xử lý nghiêm
    “Thành phố Hà Nội nếu phát hiện, xác minh việc phát tán thông tin sai sự thật Quy hoạch Tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm trên mạng xã hội thì cá nhân, tổ chức sẽ bị xử phạt theo quy định pháp luật” – bà Nguyễn Thị Mai Hương, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội nhấn mạnh tại cuộc họp báo thông tin tình hình kinh tế, xã hội 6 tháng đầu năm 2026; nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026 do UBND Thành phố Hà Nội tổ chức chiều 10/7.
Đừng bỏ lỡ
  • Xây dựng Làng Văn hóa các dân tộc Việt Nam thành tổ hợp du lịch đẳng cấp quốc tế
    Sau khi chính thức được chuyển giao về UBND thành phố Hà Nội quản lý vào tháng 6/2026, Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam đang đứng trước bước ngoặt lớn. Từ một điểm đến phụ thuộc vào ngân sách, nơi đây được định hướng trở thành tổ hợp văn hóa, du lịch và giải trí mang tầm vóc quốc tế, đóng vai trò hạt nhân trong cực tăng trưởng phía Tây của Thủ đô. Chiều ngày 10/7, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng đã chủ trì buổi làm việc để định hình dòng chảy phát triển mới cho quần thể di sản này.
  • Ra mắt không gian nghệ thuật quy tụ 3 loại hình di sản xẩm, ca trù và múa rối nước
    Không gian văn hóa CADAO Collective chính thức ra mắt tại số 66 Tô Ngọc Vân (phường Tây Hồ, Hà Nội) với chương trình nghệ thuật đặc biệt quy tụ 3 loại hình di sản tiêu biểu của Thăng Long - Hà Nội gồm xẩm, ca trù và múa rối nước.
  • Triển lãm “Di sản vàng son - Tinh hoa hội tụ”
    Hơn 100 hiện vật/bộ hiện vật độc đáo được chế tác dưới thời Nguyễn được đưa ra triển lãm, giới thiệu đến công chúng từ ngày 10/7 - 9/10 tại điện Long An (03 Lê Trực, phường Phú Xuân, TP Huế).
  • Festival Mỹ thuật trẻ lần thứ VIII: Tôn vinh sức sáng tạo của thế hệ nghệ sĩ trẻ
    Sáng 10/7, tại Trung tâm Nghệ thuật Đương đại Vincom (VCCA) đã diễn ra Lễ khai mạc Festival Mỹ thuật trẻ lần thứ VIII - năm 2026. Sự kiện góp phần tôn vinh sức sáng tạo của thế hệ nghệ sĩ trẻ, đồng thời phản ánh những xu hướng mới của mỹ thuật đương đại Việt Nam.
  • Bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống các dân tộc thiểu số
    Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 269/2026/NĐ-CP ngày 1/7/2026 quy định một số cơ chế, chính sách bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống các dân tộc thiểu số. Nghị định nhằm cụ thể hóa Nghị quyết của Quốc hội về phát triển văn hóa Việt Nam, Nghị định quy định một số cơ chế, chính sách bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống các dân tộc thiểu số đã mở ra một hành lang pháp lý toàn diện.
  • Festival Thu Hà Nội năm 2026 :“Thu Hà Nội – Hành trình cảm xúc”
    Festival Thu Hà Nội năm 2026 với chủ đề “Thu Hà Nội – Hành trình cảm xúc” được tổ chức để tôn vinh và lan tỏa những giá trị độc đáo của di sản văn hóa, danh thắng, làng nghề và tinh hoa ẩm thực ngàn năm văn hiến của Thủ đô. Sự kiện là đòn bẩy hiệu quả giúp kích cầu du lịch, thu hút du khách, kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng mức chi tiêu, từ đó thúc đẩy ngành du lịch tăng trưởng mạnh mẽ...
  • [Podcast] Tản văn: Bài thánh ca đó còn nhớ không em?
    Đêm đã phủ lên thế gian thứ bóng tối bất tận vô minh. Màu sắc, thanh âm, hình hài của vạn vật vẫn cựa quậy sinh sôi trong những đôi mắt tâm hồn. Chỉ có tâm hồn mới làm cho biết bao thứ ẩn dật trong bóng tối vô minh kia tồn tại và thao thức. Cũng như đêm đang đẩy xuống đời ta thứ thanh âm của Chúa. Những hồi chuông xứ đạo vẫn bay lên trên bầu trời ngan ngát hương hoa. Ở nơi đó em còn nhớ không em, dẫu chỉ là một thánh ca buồn?
  • Triển lãm và trình diễn “Tri thức may, mặc áo dài Huế”, tôn vinh Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia
    Triển lãm và trình diễn “Tri thức may, mặc áo dài Huế” giới thiệu đến công chúng những giá trị đặc sắc của áo dài Huế gắn liền với lịch sử, văn hóa và đời sống của người dân Cố đô, đồng thời góp phần quảng bá hình ảnh Huế - Kinh đô Áo dài Việt Nam.
  • Triển khai đồng bộ các hệ giá trị văn hóa và chuẩn mực con người Việt Nam trong kỷ nguyên mới
    Nhằm kịp thời thể chế hóa và tổ chức thực hiện hiệu quả các Nghị quyết của Đảng, Quốc hội và Chính phủ về phát triển văn hóa Việt Nam, thay mặt Chính phủ, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà đã ký Quyết định số 1189/QĐ-TTg ngày 2/7/2026. Quyết định này đi kèm kế hoạch hành động nhằm triển khai đồng bộ, toàn diện bốn hệ giá trị cốt lõi: hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam trên phạm vi cả nước, tạo hành lang pháp lý vững chắc bảo vệ toàn vẹn chủ quyền văn hóa của dân tộc.
  • Phát động Cuộc thi ảnh "Nghệ thuật Xiếc Việt Nam" lần thứ 2
    Cuộc thi ảnh "Nghệ thuật toàn quốc về Nghệ thuật Xiếc Việt Nam" năm 2026 được tổ chức nhằm tôn vinh vẻ đẹp và những giá trị đặc sắc của nghệ thuật xiếc Việt Nam; tạo sân chơi sáng tạo cho các nhiếp ảnh gia chuyên và không chuyên, đồng thời góp phần quảng bá hình ảnh nghệ thuật xiếc đến đông đảo công chúng trong nước và quốc tế.
Bài 2: "Địa chỉ đỏ" giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO