Kỳ lạ lễ hội phồn thực và trai giả gái “độc nhất” ở Việt Nam

DTO| 25/02/2018 09:53

Hằng năm vào những ngày đầu xuân năm mới, rất nhiều lễ hội độc đáo như: lễ hội Linh tinh tình phộc (Phú Thọ), lễ cướp chiếu cầu quý tử ở Vĩnh Phúc hay hội làng Triều Khúc nổi tiếng với điệu múa “con đĩ đánh bồng”… lại thu hút hàng nghìn du khách đến tham dự, cầu may mắn…

Lễ hội “phồn thực” độc nhất Việt Nam

Lễ Linh tinh tình phộc được tổ chức tại miếu Trò làng Trám (còn có tên là miếu Đụ Đị), xã Tứ Xã, huyện Lâm Thao, tỉnh Phú Thọ.

Nghi lễ tái hiện cảnh giao hợp của đàn ông và đàn bà và được xem là biểu hiện của tín ngưỡng phồn tực của cư dân nông nghiệp xưa, với mong muốn vạn vật sinh sôi nảy nở. Miếu Trò nơi diễn ra nghi lễ đóng cửa quanh năm, chỉ mở cửa đúng vào đêm 11, rạng sáng ngày 12 tháng Giêng. Trong miếu thờ linh vật dân gian gọi là Nõ - Nường, biểu tượng của “người nam” và “người nữ”.

Đúng 0 giờ đêm 11, rạng sáng ngày 12, cụ chủ lễ sẽ lấy ra cặp sinh thực khí bằng gỗ được cất rất cẩn thận trong chiếc hòm đỏ phía trên bàn thờ trong miếu. Tiếp đó, cụ chủ lễ đưa “linh vật” cho một cặp nam nữ, người nam cầm “cái của nam” còn người nữ cầm “cái của nữ”. Đèn tắt phụt, đồng thời vang lên khẩu lệnh của cụ chủ lễ “linh tinh tình phộc”. Sau khẩu lệnh, đôi nam nữ “phộc” sinh thực khí bằng gỗ vào nhau 3 lần.
Kỳ lạ lễ hội phồn thực và trai giả gái “độc nhất” ở Việt Nam
Khẩu lệnh “Linh tinh tình… Phộc” lặp lại 3 lần, sau mỗi lần, trong bóng tối, người nam dùng Nõ đâm “phộc” vào Nường. Theo quan niệm của người dân, nếu cả ba lần Nõ đâm trúng Nường thì năm đó thời tiết thuận hòa, mùa màng bội thu… Ảnh: Mạnh Thắng
Kỳ lạ lễ hội phồn thực và trai giả gái “độc nhất” ở Việt Nam
Lễ hội thu hút hàng nghìn người đến tham dự. Ảnh: Mạnh Thắng

Trong bóng tối, dân làng nín thở chờ đợi. Họ tin rằng nếu đôi trai gái đâm trúng cả 3 lần thì năm đó, âm dương hòa hợp, mùa màng tươi tốt, cây cối xanh tươi...

Lễ mật xong, cụ chủ lễ hô to “tháo khoán”, lúc này, các đôi trai gái trong làng được “tự do yêu đương”, thỏa sức làm “chuyện trai gái” nếu muốn. Nếu 9 tháng 10 ngày sau sinh con, đứa con ấy được coi là “trời ban”, cả làng sẽ cùng nhau nuôi dưỡng.

Kỳ lạ lễ hội “đánh nhau, cầu may” ở Thanh Hóa

Đến hẹn lại lên, hằng năm, cứ đến ngày mùng 6 tháng Giêng, hàng nghìn người lại đổ về chợ Chuộng, xã Đông Hoàng, huyện Đông Sơn, Thanh Hóa để dự lễ hội “đánh nhau, cầu may”. Vì thế, phiên chợ đặc biệt này còn được gọi là: chợ ẩu đả, chợ choảng nhau, chợ ân oán, giải xui…

Nét độc đáo của phiên chợ là không phân biệt già trẻ, gái trai, càng nhiều người đến tham gia càng vui. Những người đến chợ sẽ được hòa vào không khí rượt đuổi nhau, đánh ném nhau bằng cà chua để xua đi cái xui xẻo của năm cũ và mong đón một cái năm mới bình an, thuận lợi.

Người dân quan niệm năm nào càng “choảng nhau” to, người nào nhận được nhiều cà chua thì năm đó sẽ gặp nhiều may mắn, làm ăn thuận buồm, xuôi gió.
Kỳ lạ lễ hội phồn thực và trai giả gái “độc nhất” ở Việt Nam
Độc đáo ở phiên chợ chuộng là ném nhau để cầu bình an, may mắn. Ảnh: Nguyễn Thùy

Vài năm trước, chợ Chuộng đã để lại nhiều hình ảnh xấu xí cho người dân và du khách bởi tình trạng “đánh nhau” cầu may đã trở thành đánh nhau thật. Bởi sự thù hằn của thanh niên làng với nhau đều chờ đến phiên chợ Chuộng để “giải quyết” khiến nhiều người sứt đầu mẻ trán.

Khoảng vài năm trở lại đây, chợ Chuộng đã dần lấy lại được hình ảnh khi chính quyền địa phương đã siết chặt công tác chuẩn bị nên cảnh tượng “đánh nhau” thật đã không còn.

Độc đáo lễ hội con trai lả lơi giả gái trong lễ hội “con đĩ đánh bồng”

Lễ hội nàng Triều Khúc (xã Tân Triều, huyện Thanh Trì, Hà Nội) thường được tổ chức vào ngày mùng 9 tháng Giêng hằng năm. Lễ hội được dân làng tổ chức để tưởng nhớ Bố Cái Đại Vương Phùng Hưng - vị vua được người dân Triều Khúc tôn xưng là thánh hay Thành Hoàng làng.
Kỳ lạ lễ hội phồn thực và trai giả gái “độc nhất” ở Việt Nam
Dù đều là nam song để múa điệu "đĩ đánh bồng" họ đều được hóa trang giả nữ với son phấn, váy áo mớ ba mớ bảy... đội khăn xếp bên trong khăn mỏ quạ. Ảnh: Hữu Nghị

Một trong những phần đặc sắc nhất được người dân mong chờ trong lễ hội là màn múa “Con đĩ đánh bồng” được biểu diễn bởi trai làng Triều Khúc. Đây là điệu múa “độc nhất vô nhị” của hội làng Triều Khúc, gần như không ở đâu có được. Sở dĩ điệu múa phải sử dụng các chàng trai giả gái là vì đình làng là khu vực linh thiêng, trước đây phụ nữ không được phép đặt chân vào.
Kỳ lạ lễ hội phồn thực và trai giả gái “độc nhất” ở Việt Nam
Điệu múa trai giả gái không phải hiếm gặp song các động tác múa thể hiện sự lả lơi đã giúp điệu múa này ngày càng trở nên nổi tiếng. Ảnh: Hữu Nghị

Cũng vì thế mà những chàng được chọn để múa Bồng đều là trai làng và phải là những chàng trai trẻ, khôi ngô, có nhân phẩm tốt. Đặc biệt, các chàng trai được lựa chọn để thực hiện múa Bồng đều phải trải qua quá trình tuyển chọn và huấn luyện kỹ càng, đều phải là các thanh niên trẻ, độ tuổi trên dưới 20, khi thực hiện điệu múa động tác phải uyển chuyển, nét mặt tươi cười không khác gì phụ nữ.

Lễ hội “cướp chiếu” cầu quý tử ở Vĩnh Phúc

Lễ hội độc đáo này có tên là “Đúc Bụt” được tổ chức vào ngày mùng 8 tháng Giêng hằng năm tại thôn Phù Liễu, xã Đồng Tĩnh (Tam Dương, Vĩnh Phúc).
Kỳ lạ lễ hội phồn thực và trai giả gái “độc nhất” ở Việt Nam

Lễ hội diễn ra theo truyền tích Đức bà Ngọc Kinh công chúa chiêu tập nghĩa sĩ dưới ngọn cờ cứu nước của Hai Bà Trưng. Trong đó, phần hấp dẫn nhất của lễ hội là nghi thức cướp chiếu cói, bởi theo tâm linh ai giành được manh chiếu sẽ mang lại may mắn cả năm, các gia đình nào chưa có con cái sẽ sinh được quý tử.

Theo đó, sẽ có 3 “bụt” được chọn để làm lễ là những thanh niên chưa vợ, ngoan ngoãn, xuất thân trong gia đình văn hóa. Mở đầu, 3 bụt sẽ được làm lễ trong đền Đức Bà, sau đó tắm ở giếng nước thiêng đầu thôn và trát bùn toàn thân. Cuối cùng, 3 chiếc chiếu cói sẽ được chụp lên đầu mỗi bụt, trên đỉnh là bó mạ non xanh mướt. Khi bụt vào cổng đình làm lễ xong, hàng nghìn người dân vào giằng co, cướp chiếu.

Cảnh tranh cướp diễn ra quyết liệt. Ai cũng muốn lấy được một vài cọng chiếu với hy vọng sẽ có được tài lộc, con cái. Hằng năm, lễ hội độc đáo này thu hút hàng nghìn người dân địa phương và du khách các tỉnh lân cận đến tham dự.

Hội thề không tham nhũng ở Hải Phòng

Đây là lễ hội Minh Thề, được tổ chức vào ngày 14 tháng Giêng âm lịch hằng năm tại miếu làng Hòa Liễu, xã Thuận Thiên, huyện Kiến Thụy, TP Hải Phòng. Lễ hội Minh Thề thể hiện sự quyết tâm của con người về một đạo lý, nhân cách sống trong sạch, tử tế, không tham của công.
Kỳ lạ lễ hội phồn thực và trai giả gái “độc nhất” ở Việt Nam
Rượu thiêng được dâng lên cho các bô lão trong làng uống thề không tham nhũng. Ảnh: Thu Hằng

Trong lễ hội, một người sẽ được chọn để đọc Hịch văn Minh Thề như: “Chúng tôi gồm những người làm việc công của làng, họp trước đền theo tục lệ uống máu ăn thề, xin thề các điều sau: Nếu lấy của công làm việc công thì được các thần linh ủng hộ. Nhược bằng, có lòng tham, lấy của công làm của tư, nguyện cầu các chư vị thần linh đả tử! Y như lời thề…”.

Sau mỗi đoạn của Hịch văn Minh Thề, các vị trong đoàn bồi lễ giơ tay biểu lộ quyết tâm cùng nhau: “Y như lời thề”. Sau nghi lễ cắt tiết gà hòa rượu ăn thề, các bô lão cùng dâng rượu thề lên quan khách, nhân dân đến tham dự. Lễ hội này bị gián đoạn trong những năm chiến tranh và được phục dựng lại cách đây hơn 13 năm, với mong muốn giữ gìn một nét đẹp văn hóa và kỷ cương làng xã. Tuy nhiên, dù thu hút đông du khách nhưng rất hiếm quan chức đến đọc lời thề ở lễ hội.
(0) Bình luận
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • 3 ấn phẩm giúp người trẻ hiểu đúng và làm chủ AI
    Chào mừng Ngày Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo Việt Nam 18/5, Nhà xuất bản Kim Đồng ra mắt bạn đọc 3 ấn phẩm về trí tuệ nhân tạo, khoa học và tâm lí học hiện đại, gồm: “Lược sử trí khôn - Từ giun biển đến ChatGPT”, “Sống thư thái trong thời đại AI” và “Trí tuệ nhân tạo dưới lăng kính tâm lí học”.
  • [Podcast] Truyện ngắn: Bóng làng nơi đáy ao (Kỳ 2)
    Ở làng Chiện này, cách đây năm mươi cái tết, người đàn ông nào vào tuổi ngũ tuần, thì được làng tặng con cá chép ao Sen. Ao Sen là ao chung của cả làng, có ý nghĩa quan trọng với cả cộng đồng. Ông Nền giờ đã ngoài sáu mươi, sau khi rời quân ngũ về đã làm liền hai khóa chủ tịch xã. Còn hơn nửa năm nữa, ông chỉ mong kết thúc nhiệm kì để được nghỉ ngơi.
  • Triển lãm 80 năm Ngày Bác Hồ ra Lời kêu gọi Toàn quốc kháng chiến
    Trong khuôn khổ Lễ hội Làng Sen năm 2026, Triển lãm chuyên đề “80 năm Bác Hồ ra Lời kêu gọi Toàn quốc kháng chiến” (19/12/1946 - 19/12/2026) sẽ diễn ra từ ngày 19/5 đến 23/5/2026 tại Bảo tàng Nghệ An - Xô Viết Nghệ Tĩnh. Lễ khai mạc được tổ chức lúc 8h ngày 19/5/2026.
  • Xây dựng văn hóa phòng cháy, chữa cháy từ cơ sở
    Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội vừa ban hành Chương trình hành động số 13-CTr/TU ngày 14/5/2026 thực hiện Chỉ thị số 02-CT/TW của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ trong tình hình mới. Chương trình hành động thể hiện quyết tâm của Thành phố trong việc nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, phát huy sức mạnh của cả hệ thống chính trị và toàn dân nhằm chủ động phòng ngừa, hạn chế thấp nhất các vụ cháy, nổ, tai nạn, sự cố trên địa bàn Thủ đô.
  • Tiếng hát dân ca Người cao tuổi Hà Nội 2026: Tôn vinh giá trị văn hóa truyền thống
    Sáng 17/5, tại phường Tây Hồ, Hội Người cao tuổi (NCT) TP Hà Nội phối hợp tổ chức khai mạc Liên hoan Tiếng hát dân ca Người cao tuổi Hà Nội năm 2026 – khu vực I. Chương trình diễn ra trong không khí sôi nổi, đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc, thu hút đông đảo hội viên, nghệ nhân, diễn viên quần chúng người cao tuổi và các đội văn nghệ đến từ nhiều địa phương trên địa bàn Thủ đô.
Đừng bỏ lỡ
  • Hà Nội thành lập Ban Chỉ đạo về phát triển văn hóa Thủ đô
    Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội vừa ban hành Quyết định số 1857-QĐ/TU ngày 13/5/2026 về việc thành lập Ban Chỉ đạo về phát triển văn hóa Thủ đô Hà Nội. Việc thành lập Ban Chỉ đạo nhằm tăng cường công tác lãnh đạo, chỉ đạo, điều phối triển khai các chủ trương, nhiệm vụ, giải pháp phát triển văn hóa Thủ đô trong giai đoạn mới.
  • Hát Môn lan tỏa tinh thần học và làm theo Bác từ những điều giản dị
    Hướng tới kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026), cuộc thi “Tôi kể về tôi trong học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” lần thứ nhất, năm 2025-2026 do Đảng bộ xã Hát Môn tổ chức đã trở thành hoạt động chính trị, tư tưởng có ý nghĩa thiết thực và sâu sắc. Không chỉ tạo sức lan tỏa trong cán bộ, đảng viên và nhân dân, cuộc thi còn góp phần đưa việc học và làm theo Bác đi vào chiều sâu bằng những việc làm cụ thể, gần gũi trong đời sống hằng ngày.
  • Những bản tình ca vang lên giữa không gian văn hóa hồ Gươm
    Vào mỗi cuối tuần, khu vực hồ Hoàn Kiếm luôn đón lượng lớn người dân và du khách đến tham quan, dạo phố. Giữa nhịp chuyển động ấy, những chương trình nghệ thuật ngoài trời đang dần “bồi đắp” thêm diện mạo cho không gian công cộng của Thủ đô, nơi công chúng không chỉ tham gia các hoạt động vui chơi, giải trí mà còn có cơ hội tiếp cận nghệ thuật theo cách gần gũi hơn.
  • Chính phủ phê duyệt chuyển giao Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam cho Hà Nội quản lý
    Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 126/NQ-CP ngày 11/5/2026 về việc chuyển giao quyền quản lý Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam cho Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội. Quyết định được xây dựng dựa trên cơ sở các văn bản pháp lý hiện hành và đề nghị của các bộ ngành liên quan.
  • "Xoan mở hội": Thanh âm đất tổ tại Bảo tàng Hà Nội
    Vào ngày 23/5 tới đây, tại Bảo tàng Hà Nội, sự kiện "Xoan mở hội" sẽ mang đến không gian trải nghiệm độc đáo cho người yêu văn hóa, đặc biệt là giới trẻ, với chủ đề khám phá nghệ thuật hát Xoan Phú Thọ.
  • Trải nghiệm boardgame "Phú Hộ Làng Nghề": Khám phá những giá trị đặc sắc của các làng nghề truyền thống Bắc Bộ
    Bảo tàng Hà Nội, phối hợp cùng dự án Cổ Nghệ Tân Giao, sẽ mang đến một trải nghiệm văn hóa độc đáo với boardgame "Phú Hộ Làng Nghề" vào Chủ nhật, ngày 17/5/2026, từ 9 giờ sáng đến 5 giờ chiều.
  • Chiếu phim chuyên đề “Trường Sơn - Những năm tháng không quên”
    Nhân kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh và 67 năm Ngày mở đường Hồ Chí Minh - Ngày truyền thống Bộ đội Trường Sơn (19/5/1959 - 19/5/2026), Viện phim Việt Nam sẽ tổ chức đợt chiếu phim chuyên đề “Trường Sơn - Những năm tháng không quên” nhằm giới thiệu với khán giả nhiều tác phẩm điện ảnh đặc sắc.
  • Ngắm nhìn một Hồ Tây trầm mặc trong ánh hoàng hôn
    Với không gian thoáng đãng, hồ Tây là một địa điểm được nhiều người tìm đến để tận hưởng những phút giây bình yên và chiêm ngưỡng vẻ đẹp mê đắm của thiên nhiên khi hoàng hôn buông xuống.
  • "Duyên kiếp Bạch Trà" trở lại với khán giả Thủ đô
    "Duyên kiếp Bạch Trà" hứa hẹn mang đến cho khán giả một không gian nghệ thuật giàu cảm xúc, kết hợp giữa chiều sâu lịch sử, vẻ đẹp sân khấu truyền thống và ngôn ngữ cải lương đầy da diết. Vở diễn diễn ra vào 20h ngày 30/5/2026 tại Rạp Chuông Vàng, số 72 Hàng Bạc, Hoàn Kiếm, Hà Nội.
  • Cuộc thi Tài năng Diễn viên Cải lương toàn quốc 2026: Nơi hội tụ những nhịp phách di sản
    Nhân dịp kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890-19/5/2026) Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch giao Cục Nghệ thuật biểu diễn chủ trì, phối hợp với Sở Văn hóa và Thể thao thành phố Hồ Chí Minh, Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam và các đơn vị có liên quan tổ chức Cuộc thi Tài năng Diễn viên Cải lương toàn quốc năm 2026.
Kỳ lạ lễ hội phồn thực và trai giả gái “độc nhất” ở Việt Nam
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO