Chùa Linh Quy (huyện Mê Linh)

Chùa Linh Quy thờ Phật đồng thời thờ Lý Bí, người đã có công đánh đuổi giặc Lương xâm lược bảo vệ đất nước.

Chùa Linh Quy được xây dựng trên một khu đất cao, chùa nhìn theo hướng đông nam, trước chùa là cánh đồng, phía sau chùa là đường liên xã. Chùa được xây dựng vào thời Nguyễn, kiến trúc theo kiểu chữ “đinh”, gồm 5 gian Tiền đường và 3 gian Thượng điện.

Toà Tiền đường xây kiểu tường hồi bít đốc, mái lợp ngói mũi, kiểu mái phẳng. Hầu hết các phần cấu kiện gỗ trên bộ khung toà Tiền đường như xà nách, kẻ ngồi, các con rường đều được trang trí bằng kỹ thuật chạm nổi, để mộc các hình mây cuộn.

Toà Thượng điện kiến trúc theo kiểu chồng bồn, giá chiêng.

Cùng với kiến trúc đồ sộ, chùa Linh Quy còn lưu giữ nhiều bức chạm trổ hết sức tinh tế, đề tài phong phú, sinh động, tập trung chủ yếu trên hai bức cốn ở Thượng điện. Đây là bức cốn hình tam giác, được đục bong hình long, ly, quy, phượng, cá, tôm, cua. Rồng ở thế hút nước, đầu được chạm nổi bật hẳn ra ngoài, bờm tóc giữ tợn, mắt lồi, mình uốn nhiều khúc ẩn khuất trong mây, chân dài có 3 móng sắc bám chặt vào cánh mác, mình rồng co lại như đang lấy sức hút cột nước lên cao, dưới cột nước có hai con cá chép cách điệu, vây dài, mình cong lại cuốn vào cột nước. Phía trong là hình rùa và khóm sen. Rùa ở tư thế đang đi, dáng khoan thai, chân choãi, đầu ngẩng cao.

Phía ngoài là hình ly, bờm tóc rậm rạp, mắt lồi, đầu ngẳng cao, chân trước hơi co, chân sau choãi đang đi vào.

Sau ly là hình con cua được chạm rất rõ nét, mình khối hộp vuông, càng co, chân dài quắp, mắt lồi.

Phía trên hình rồng là hình phượng đang bay, cánh xòe rộng, mỏ khoằm, xung quanh là các hình vân mây hoa lá, dưới là hình sóng nước.

Hệ thống tượng được bài trí uy nghi, nghệ thuật chạm khắc điêu luyện, công phu. Tất cả các pho tượng đều làm bằng gỗ, sơn son thếp vàng lộng lẫy, phảng phất nét chân dung thuần hậu của đạo Phật, không cường điệu mà gần gũi cuộc đời.

Ngoài ra, chùa Linh Quy còn lưu giữ nhiều di vật có giá trị như chuông đồng, bia đá, đồ sứ,... phản ánh rõ nét về lịch sử xây dựng và tinh hoa đặc sắc về trí tuệ, tâm hồn trong đời sống văn hoá của cộng đồng dân cư nơi đây.

Chùa Linh Quy đã được Bộ Văn hoá và Thông tin xếp hạng là di tích kiến trúc nghệ thuật năm 2000./.

Theo Hà Nội Danh thắng và Di tích tập 02