Hà Nội xa là nhớ

Quang Hùng | 24/01/2023 14:48

" ... Dù có đi bốn phương trời/ Lòng vẫn nhớ về Hà Nội/ Hà Nội của ta. Thủ đô yêu dấu/ Một thời đạn bom, một thời hoà bình..."

unnamed.jpg
Ảnh tác giả chụp bên cạnh ao cá Bác Hồ

Lời bài hát trữ tình, nồng nàn, da diết của nhạc sỹ Hoàng Hiệp đã đánh thức vào miền ký ức, đưa tôi về với Thăng Long Hà Nội - mảnh đất của những con người giàu lòng nhân ái, bao dung, thanh lịch.

Tôi không phải là người dễ dãi trong cách đánh giá, tôi luôn tự dặn mình về sự chừng mực trong cảm xúc và nhìn nhận. Nhưng Hà Nội đã thực sự chinh phục trái tim tôi. Hà Nội trong tôi lúc gần thì gắn bó thân thương, khi xa thì nhớ quay quắt đến nao lòng.

Tôi không phải sinh ra và lớn lên tại Hà Nội, nhưng "cái duyên" đã đưa tôi may mắn có hơn 10 năm sống, công tác tại Hà Nội. Quãng thời gian chừng đó không nhiều nhưng cũng đủ để tôi cảm nhận về Hà Nội với tình cảm sâu nặng. Giờ đây ở tuổi xế chiều, sống nơi mảnh đất Sài thành phương Nam xa xôi nhưng trong tôi luôn đau đáu nhớ về Hà Nội, những kỷ niệm về Hà Nội với tôi không bao giờ phai.

Nhớ đến Hà Nội là nhớ đến nét đẹp thanh lịch của con người mảnh đất nơi đây. Khi còn nhỏ ngồi trên ghế nhà trường tôi đã đọc, đã nghe kể về Hà Nội, phần nào hiểu được sự hào hoa, phong nhã của người Hà Nội. "Chẳng thơm cũng thể hoa nhài/ Dẫu không thanh lịch cũng người Tràng An". Câu ca dao đã in đậm trong trái tim tôi từ thuở ấy. Khi chưa đặt chân đến Hà Nội, ngay từ nhỏ tôi đã đọc những câu thơ của Trần Đăng Khoa: "Hà Nội có tàu điện/ đi về cứ leng keng/ người xuống và người lên/ trông người nào cũng đẹp". Thật lòng ngày ấy đọc những câu thơ trên tôi thích lắm, ước một lần ghé thăm Hà Nội. Cảm ơn nhà thơ đã cho tôi tiếp cận sớm về nét đẹp thanh lịch của người Hà Nội. Từ "đẹp" ở đây bao hàm với thanh lịch, là con người trong sáng, lịch sự, không nhỏ nhen tầm thường. Thật vậy, khi hoà mình, được sống và làm việc trên mảnh đất Thủ đô, nét đẹp thanh lịch của con người nơi đây đã thực sự chinh phục sự khó tính của tôi. Với Hà Nội, đi đâu ta cũng luôn bắt gặp hình ảnh đẹp về người Hà thành hào hoa, phong nhã, lịch lãm. Từ bác đạp xích lô, chị bán vé số dạo, em bé đánh giày... tất cả đều thân thiện, cởi mở, chân tình và mến khách. Chính những nghĩa cử này, những tính cách này đã níu chân biết bao lữ khách, khi đến Hà Nội rồi không muốn rời xa.

Hà Nội, Thủ đô của sáng tạo, thành phố vì hoà bình. Có chứng kiến được thăng trầm của lịch sử mới thấu hiểu sâu sắc về tính cách con người Hà Nội. Người Hà Nội luôn vẹn nghĩa, trọn tình, có trước, có sau. Trong hoà bình thì cần cù, sáng tạo lao động sản xuất, khi chiến tranh thì kiên cường bất khuất, không chịu khuất phục cúi đầu. Chính phẩm giá tốt đẹp này đã làm nên một chiến thắng Điện Biên Phủ trên không, lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu.

Hà Nội có những kỳ lạ đáng kinh ngạc mà ta không thể giải thích được. Đôi khi chỉ cách một con đường hoặc dăm ba bước chân thôi đã là sự đối lập hoàn toàn giữa thế giới hiện đại và phù phiếm với những nét cổ xưa và tĩnh lặng. Thật hạnh phúc cho những ai được sinh ra, lớn lên và thực thụ là công dân Hà Nội. Nhưng nét thanh lịch của Hà Nội hôm nay đã phôi phai phần nào. Xã hội phát triển, nền kinh tế phát triển theo cơ chế kinh tế thị trường, ngoài những mặt tích cực, còn để lại những hệ luỵ về môi trường, về văn hoá ứng xử. Khi dòng người ngoại tỉnh về thành phố mưu sinh cũng đã làm thay đổi ít nhiều về nếp sống văn hoá của Hà Nội. Tình trạng bạo lực khi tham gia giao thông xuất hiện ngày một tăng, thực sự là hồi chuông cảnh tỉnh và báo động về cách hành xử giữa người với người ngay chính trong lòng Thủ đô hơn ngàn năm văn hiến. Nếu đi trên các trục lộ giao thông ta không khó để bắt gặp trường hợp nam thanh, nữ tú đầu trần đi xe máy ngang nhiên vượt đèn đỏ; Trên một số tuyến phố người dân có nơi, có lúc vẫn vô tư xả nước thải ra đường.

Dẫu có hành vi này, ý thức kia đã và đang diễn ra trên mảnh đất Thủ đô, làm giảm đi ít nhiều ánh hào quang về một Hà Nội tươi đẹp, tôi vẫn khẳng định rằng Hà Nội trong mắt tôi và triệu triệu người trên mảnh đất hình chữ S này luôn đẹp rạng ngời, nét đẹp của người Tràng An thanh lịch. Hầu như tất cả người dân Thủ đô đều có ý thức và giữ gìn "nếp xưa". Họ vẫn sống chân thành, lịch lãm, chăm chỉ làm việc để xây dựng gia đình, xã hội... Nhờ họ mà nếp sống người Hà Nội có nét đẹp riêng, để đến hôm nay và cả mai sau, khi nhắc tới Hà Nội, mọi người trên cả đất nước này đều ngưỡng mộ kính trọng. Tất cả đều hiểu rằng, con người, mảnh đất nơi đây đều hội tụ đầy đủ khí thiêng sông núi như chùm sao Bắc đẩu soi sáng cho khắp non sông. Tôi và triệu triệu người luôn tự hào về Hà Nội. Tôi tin rằng, hơn ai hết những người con của Thủ đô đang sinh sống và lớn lên trên mảnh đất kinh kỳ này sẽ tiếp tục làm rạng danh nét văn hoá đặc trưng của mình, nâng cao, phát triển đúng đắn nhằm đưa một Hà Nội hào hoa ra năm châu, bốn biển, theo chủ trương hoà nhập mà không hoà tan.

Hà Nội hôm nay đã vươn mình mạnh mẽ đi lên, nhịp sống đô thị khởi sắc, hạ tầng cơ sở và mạng lưới giao thông cả nội đô và vành đai phát triển chóng mặt. Tôi mong rằng Hà Nội sẽ tiếp tục cất cánh bay cao, bay xa hơn nữa, đời sống của người dân lao động được cải thiện đáng kể, cảnh quang đô thị sạch đẹp hơn, nét đẹp thanh lịch trong con người Thủ đô được giữ gìn và phát huy tốt. Không còn những ứng xử vô văn hoá, trái với thuần phong mỹ tục của Thủ đô, của đất nước Việt Nam xinh đẹp này .

Khi đi xa, tâm trạng ai cũng nhớ, cũng có những kỷ niệm vui buồn nơi mình đã sống và công tác. Hà Nội với tôi cũng không ngoại lệ. Tôi sinh ra ở Nghệ An, lớn lên định cư ở Sài Gòn và có một thời gian không ngắn công tác ở Hà Nội. Tôi yêu cả hai nơi và quê hương của mình. Tôi không muốn so sánh nhưng tôi thấy giữa Sài Gòn và Hà Nội như hai thái cực: Một ồn ào - một sâu lắng; Một dữ dội - một êm đềm. Hơn mười năm sinh sống công tác tại Hà Nội, tôi đã yêu vẻ đẹp cổ kính của phố cổ, yêu nồng nàn mùi hoa sữa, nhiều khi cũng yêu nét duyên thầm, dịu dàng của con gái Hà thành. Xa Hà Nội nhưng tôi không thể quên được nhịp sống khoan thai nhẹ nhàng nơi đây. Với Hà Nội là như vậy, luôn trầm lắng, không tất bật ồn ào, nhưng vẫn hiệu quả với công việc mọi lúc mọi nơi. Xa Hà Nội tôi nhớ da diết và yêu Hà Nội trong cái tiết trời bốn mùa thi vị: Tôi thích đi giữa lòng thành phố ấm áp trong mưa rây lất phất của mùa xuân; Đắm mình trong nắng oi nồng cùa mùa hạ thưởng thức hương sen thanh tao bên chùa Một Cột; Thú vị nào hơn khi dạo bộ và thả hồn trên phố đầy lá vàng xạc xào rơi cùng với ngạt ngào hương hoa sữa trong cái nắng vàng nhẹ của mùa thu...

Ròng rã hơn hai năm dịch Covid - 19 hoành hành, cùng với hai năm điều kiện sức khoẻ và gia đình nên đành lỡ hẹn về thăm lại Hà Nội. Dự định tương lai không xa, tôi sẽ trở về với thành phố nên thơ vào một dịp mùa đông tới, đắm mình trong hoàng hôn, khám phá vẻ đẹp đầy màu sắc thi vị của Hồ Tây. Ngồi nhâm nhi ly cà phê trên phố Đinh Tiên Hoàng ngắm hoa hoạ mi đẹp, trắng tinh khôi tung tăng xuống phố. Lang thang khám phá vẻ đẹp chợ hoa đêm, vườn hoa bãi đá sông Hồng với nhiều màu sắc sặc sỡ. Dành một chút thời gian ngược lên thành phố Sơn Tây, ghé làng cổ Đường Lâm, thăm lại các ông bà, cô chú… cách đây 40 năm đã đùm bọc cưu mang tôi trong những đợt dã ngoại, thời học viên sỹ quan biên phòng. Đến đây không thể không ghé vào đền thờ, thắp nén nhang thiêng cho hai vị vua có công lao với dân với nước: Phùng Hưng và Ngô Quyền...

Xa Hà Nội đã gần 5 năm. Thèm lắm tô bún chả, nhớ bát phở Thìn béo ngậy, nưng nức những sáng mùa đông lạnh gió.

Khi xa Hà Nội, nếu ai đó hỏi hình ảnh đáng nhớ nhất? với tôi là hình ảnh cây sấu già sần sì đổ bóng một bên mái phố cổ trong ánh đèn vàng vọt của đêm đông. Khung cảnh đó vừa có chút trầm mặc, chút suy tư và cả một chút lặng lẽ bất chấp mọi biến cố quy luật của thời gian. Với tôi đôi khi đi cả một hành trình đầy gian truân và thử thách, cuối cùng cũng chỉ mong mình giữ được trong tâm hồn một trạng thái ấy, một tâm thức ấy. Không thể nào quên những buổi hoà trong "dòng người thương nhớ" vào lăng viếng Bác, kính cẩn nghiêng mình với vị cha già kính yêu của dân tộc, đây cũng là dịp để được báo công với Bác. Đồng thời tự mình nguyện hứa suốt đời học tập rèn luyện theo tấm gương đạo đức của Người. Nhớ lắm những buổi thả mình đi bộ quanh Hồ Gươm trong khói sương chiều lãng đãng, hoà trong tiếng chuông thả giọt của đền Ngọc Sơn. Còn nhớ vẹn nguyên những hôm đi bộ dọc các tuyến phố dưới những tán cây mát dịu, toả mùi hương, ngắm dòng người tấp nập trên đường phố... Tôi nghĩ dù ít, dù nhiều tôi đã nợ ân tình với Hà Nội.

Tôi đến cuộc thi “Hà Nội và tôi” với tâm thế để viết về Hà Nội cho thoả nỗi nhớ về đất và người mà tôi mến, tôi yêu. Đây cũng là dịp muốn trải lòng mình để tri ân, biết ơn Hà Nội. Bởi trong tôi giờ đây Hà Nội - xa là nhớ.

Tác phẩm tham dự cuộc thi viết "Hà Nội và tôi" của tác giả Quang Hùng. Thông tin về cuộc thi xem tại đây.

Bài liên quan
  • Ân tình hai chiếc bánh ngọt và hai tô phở đầu đời
    Người Việt Nam và tất cả bạn bè trên thế giới đều không thể không biết đến Hà Nội, Thủ đô của nước Việt Nam. Riêng với tôi, Hà Nội đã in sâu trong ký ức gắn liền với một kỷ niệm qua bao tháng ngày không phai. Đó là kỷ niệm ân tình với người Hà Nội
(0) Bình luận
  • Hà Nội đi qua ký ức đời tôi
    Tôi sinh ra ở mảnh đất Quảng Trị nặng tình hai đầu đất nước trong thời khói lửa chiến tranh. Nhà tôi ở phía nam sông Bến Hải, giới tuyến phân chia hai miền Nam – Bắc lúc bấy giờ.
  • Hà Nội - Ngọt ngào hương vị vượt thời gian
    Kem - một thức đồ ăn có xuất xứ Tây phương thật quen thuộc với tất cả mọi người. Nhưng kem Tràng Tiền là một hiện tượng ẩm thực nơi đất thành đô. Từ một món ăn xuất xứ phương Tây, kem Tràng Tiền mang trong mình hương vị xứ sở, chuyển mình trở thành đặc sản Hà Nội, hấp dẫn, lôi cuốn cả những thực khách khó tính nhất. Đi qua bao năm tháng, kem Tràng Tiền khiến cho bất cứ ai dù sinh ra trên mảnh đất Thủ đô hay chỉ ghé chân tới nơi đây đều nhớ đến!
  • Ký ức không phai về Hà Nội
    Tôi tới Hà Nội lần đầu cách đây hơn 20 năm, khi còn học tiểu học. Tôi nhớ cảm giác háo hức vào đêm trước ngày xuất phát, nằm mãi không thể ngủ. Vì lẽ đó, trên chuyến xe đi Hà Nội, tôi nằm thiếp đi lúc nào không biết.
  • Kỷ niệm một chuyến tham quan
    Ngày xưa, ngôi trường cấp 2 nơi tôi theo học vẫn giành phần thưởng đặc biệt cho các học sinh khá, giỏi khi kết thúc năm học. Đó là những chuyến tham quan du lịch khám phá những vùng đất mới để học sinh hiểu biết thêm về quê hương đất nước như đi tham quan Vườn Quốc gia Cúc Phương (Ninh Bình), nhà máy thủy điện Hòa Bình (Hòa Bình),... Những chuyến đi ấy thật quý giá bởi những năm tháng đó còn nhiều khó khăn, chưa có điều kiện như bây giờ!
  • Hương cốm
    Mỗi khi đến độ thu sang, những cơn gió heo may về, mùi hương cốm lại thoang thoảng khắp ngang cùng ngõ hẻm quê tôi. Từ khi còn thơ bé đã biết mùi thơm của nếp non, của hương cốm mới hòa lẫn với lá sen. Được thưởng thức những hạt cốm non, mỏng dính như lá me trong lòng bàn tay là lũ trẻ con chúng tôi đã sung sướng đến tận cùng. Mùi hương ấy đã theo tôi lớn lên cùng với dòng thời gian chẳng xoay vần.
  • Phố cổ: Hoài niệm và tình yêu
    Cho đến bây giờ, khi tôi bồi hồi nhớ về kỉ niệm phố cổ, tất cả hình ảnh của quá khứ từ mấy chục năm qua lại lung linh trở về sống động như một cuốn phim, tưởng đâu chỉ vừa mới hôm qua. Đất nước trải dài 4000 năm, Hà Nội của tôi từ xa xưa hình thành và lớn dậy trong nền văn minh sông Hồng, cũng xấp xỉ tuổi ấy, còn nếu chỉ tính từ khi được vua Lý Thái Tổ chính thức định đô, thì cũng trên 1000 năm, đã trở thành nơi tụ hội và lan tỏa cho cả nền văn hiến lẫy lừng với thời gian.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Bộ Chính trị: Văn hóa là nguồn lực, động lực quan trọng nhất để phát triển Thủ đô
    “Quy hoạch Thủ đô Hà Nội thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050” (Quy hoạch Thủ đô) được Thành phố Hà Nội triển khai bài bản, công phu, cùng nhiều điểm mới có tính đột phá mạnh mẽ. Trong đó nhấn mạnh Văn hóa và Di sản là 1 trong 5 trụ cột phát triển Thủ đô. Nội dung này cũng đã được Bộ Chính trị thống nhất trong Kết luận số 80 - KL/TƯ về Quy hoạch Thủ đô thời kỳ 2021 -2030, tầm nhìn đến năm 2050 và Đồ án Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065.
  • Đảm bảo mục tiêu, nguyên tắc để xây dựng Thủ đô “Văn hiến – Văn minh – Hiện đại”
    Dự kiến tại Kỳ họp thứ 7 - Quốc hội Khóa XV, “Quy hoạch Thủ đô Hà Nội thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050” và “Đồ án Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065” sẽ được Chính phủ trình Quốc hội để xin ý kiến và thảo luận. Đây là sự kiện quan trọng đối với Hà Nội trong tiến trình xây dựng Thủ đô “Văn hiến – Văn minh – Hiện đại”.
  • Kết luận của Bộ Chính trị về Quy hoạch Thủ đô Hà Nội
    Ngày 24-5, Bộ Chính trị đã ban hành Kết luận số 80-KL/TƯ của Bộ Chính trị về Quy hoạch Thủ đô Hà Nội thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 và Đồ án Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065.
  • Sôi động đêm nhạc hội Thanh niên công nhân năm 2024
    Diễn ra từ ngày 24 - 26/5/2024, Ngày hội “Thanh niên công nhân – Lan tỏa năng lượng tích cực” năm 2024 diễn ra với nhiều hoạt động ý nghĩa, thiết thực dành cho các bạn thanh niên công nhân tại khu công nghiệp VSIP, huyện Thủy Nguyên, TP Hải Phòng.
  • Việt Nam đứng thứ 3 trong top những điểm đến châu Á thu hút khách châu Âu
    Theo Agoda, ba điểm đến tại Việt Nam được du khách châu Âu tìm kiếm nhiều nhất là Thành phố Hồ Chí Minh, Hội An (tỉnh Quảng Nam) và Nha Trang (tỉnh Khánh Hòa).
Đừng bỏ lỡ
Hà Nội xa là nhớ
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO