Văn hóa – Di sản

“Đánh thức” di sản tháp nước Hàng Đậu bằng nghệ thuật sắp đặt nước và ánh sáng

Quỳnh Chi • 18/11/2023 08:25

Tháp nước Hàng Đậu (quận Ba Đình, Thành phố Hà Nội) sau 80 năm “ngủ đông” vừa được “đánh thức” bởi triển lãm “Sắp đặt nước và di sản tháp nước Hàng Đậu”.

trien-lam-sap-dat.jpg
Các đại biểu cắt băng khai mạc triển lãm.

Nằm trong khuôn khổ “Lễ hội thiết kế sáng tạo Hà Nội 2023”, UBND quận Ba Đình phối hợp với Sở Văn hóa – Thể thao Hà Nội tổ chức triển lãm “Sắp đặt nước và di sản tháp nước Hàng Đậu”.

Tại Lễ khai mạc triển lãm ngày 17/11, Giám đốc Sở Văn hóa – Thể thao Hà Nội Đỗ Đình Hồng, nhấn mạnh, triển lãm “Sắp đặt nước và di sản tháp nước Hàng Đậu” nhằm tạo dựng một không gian sáng tạo kết nối dòng chảy di sản, vừa phát huy được giá trị của những di sản văn hóa vật thể và phi vật thể ở hai bờ sông Hồng, vừa thúc đẩy sức sáng tạo, tâm huyết và trách nhiệm của những người làm nghệ thuật.

Đặc biệt, triển lãm tại tháp nước Hàng Đậu đã đánh thức không gian và di sản tháp nước Hàng Đậu sau khoảng 80 năm “ngủ đông”.

do-dinh-hong-2-.jpg
Giám đốc Sở Văn hóa - Thể thao Hà Nội Đỗ Đình Hồng tham quan không gian triển lãm Sắp đặt nước và di sản tháp nước Hàng Đậu.

“Tháp nước Hàng Đậu và vườn hoa Vạn Xuân sẽ là nơi khởi đầu của dòng chảy, tiếp nối với ga Long Biên, cầu Long Biên, ga Gia Lâm, Nhà máy xe lửa Gia Lâm. Hy vọng sau 10 ngày lễ hội, các hoạt động trưng bày, triển lãm gắn liền với bảo tồn, gìn giữ bản sắc, giá trị di sản sẽ tiếp tục được duy trì với sự đồng hành của cộng đồng sáng tạo nghệ thuật”, Giám đốc Sở Văn hóa – Thể thao Hà Nội Đỗ Đình Hồng, chia sẻ.

Cấu tạo bên trong tháp nước Hàng Đậu gồm 12 khoang, có 8 khoang lớn phía ngoài và 4 khoang nhỏ hơn nằm bên trong. Theo đó, nhóm thiết kế gồm kiến trúc sư Cao Thế Anh, họa sĩ Nguyễn Đức Phương và cộng sự đã tạo ra hệ âm thanh và hệ ánh sáng bên trong tháp nước Hàng Đậu một cách khéo léo. Với quan niệm Á Đông, triển lãm lấy cảm hứng từ lục thủy tượng trưng cho 6 nguồn nước trong tự nhiên là nước sông, nước suối, nước trong khe, nước mưa, nước ngầm và nước biển.

trienlamsapdat2.jpg
Hệ âm thanh và hệ ánh sáng bên trong tháp nước Hàng Đậu được sắp đặt sáng tạo, đẹp mắt.

Đến với triển lãm sắp đặt này, công chúng không khỏi ấn tượng bởi sự sắp đặt của ê-kíp thực hiện đã đúng với tinh thần “thiết kế sáng tạo”. Hệ sắp đặt âm thanh của triển lãm tái hiện lại những âm thanh của nước trong tự nhiên, đưa công chúng tới những chiều không gian tiềm thức trong bản thể, đánh thức mối quan hệ của con người đô thị với môi trường tự nhiên.

Trong khi đó, hệ sắp đặt ánh sáng trong tháp nước Hàng Đậu mở rộng thị giác về những vỏ bọc đẹp đẽ, các nguyên liệu đều được tái chế bởi rác thải đô thị, nhấn mạnh tác động của đô thị tới môi trường tự nhiên. Có thể xem các hình thức sắp đặt của triển lãm là một trong những công trình thể nghiệm nhiều loại hình nghệ thuật và sắp đặt trong lòng di sản – tháp nước Hàng Đậu.

2hoasi2.png
Kiến trúc sư Cao Thế Anh (bên trái) và họa sĩ Nguyễn Đức Phương chia sẻ về ý tưởng, cách sắp đặt trong không gian tháp nước Hàng Đậu.

Họa sĩ Nguyễn Đức Phương chia sẻ, không gian này khơi gợi về sự kết nối xã hội đô thị với thế giới tự nhiên thông qua nước, nhấn mạnh tầm quan trọng của nước trong đời sống hiện đại. Về mặt âm thanh, các nghệ sĩ thiết kế mong muốn dùng tiếng giọt nước để đưa khán giả đến những chiều không gian mênh mông ngay giữa tháp nước Hàng Đậu. Ê-kíp đã thử nghiệm rất nhiều tần số, điều chỉnh cao độ của giọt nước để chọn ra tần số xoa dịu cảm xúc theo tâm lý học. Các yếu tố kỹ thuật cũng được chọn lọc kỹ càng để phát tiếng nước tự nhiên nhất, nhằm đưa con người trở về trạng thái nguyên thủy của bản thể.

Về mặt thị giác, nhóm thiết kế sử dụng vật liệu tái chế là ni-lông để gợi ra vấn nạn ô nhiễm nguồn nước; đồng thời, tính toán nhiều phương án để sắp đặt các đĩa màu ni-lông vừa không tổn hại đến kiến trúc và vừa đủ để biến đường đi bên trong tháp nước Hàng Đậu thành điểm nổi bật, hút mắt người nhìn trong không gian tường đá mộc mạc.

nuoc.jpg
Tiếng giọt nước đưa du khách đến những chiều không gian mênh mông ngay giữa lòng di sản.
hang-dau-5.jpg
Hệ sắp đặt ánh sáng trong tháp nước Hàng Đậu mở rộng thị giác trong không gian tường đá mộc mạc.

“Bản thân tháp nước Hàng Đậu khi mà mở cửa ra thì nó cũng là một sự thú vị rồi. Khi thiết kế sắp đặt, chúng tôi gặp khó khăn là làm sao để truyền tải được những đường nét kiến trúc, không khí của tháp nước sao cho mọi người có thể cảm nhận được rõ nhất về di sản này. Qua dự án sắp đặt này, chúng mong muốn mọi người sẽ cảm thấy trân trọng, yêu thương hơn với những di sản văn hóa lịch sử Hà Nội nói chung, tháp nước Hàng Đậu nói riêng”, kiến trúc sư Cao Thế Anh, bày tỏ.

Đến với triển lãm sắp đặt này, bạn Phạm Hoàng Anh (quận Thanh Xuân, Hà Nội) vừa háo hức vừa hồi hộp vì đây là cơ hội hiếm có được khám phá không gian bên trong tháp nước Hàng Đậu. Sau khi thưởng lãm, bạn Phạm Hoàng Anh, chia sẻ: “Tôi rất ấn tượng cách mà các nghệ sĩ biến một không gian tháp cổ trở nên sống động, lung linh với những cách sắp xếp cầu kỳ và rất đẹp, đồng thời góp phần đánh thức và gìn giữ giá trị di sản”.

thap-nuoc.jpg
Tháp nước Hàng Đậu được xây dựng từ năm 1894, nằm tại ngã 6 của các phố Hàng Than, Hàng Lược, Hàng Giấy, Hàng Đậu, Quán Thánh và Phan Đình Phùng.
tham-quan-trien-lam.jpg
Đông đảo người dân và du khách đã đến tới triển lãm Sắp đặt nước và di sản tháp nước Hàng Đậu. Ban tổ chức sắp xếp 20 - 30 người được vào không gian triển lãm nhằm tránh những tác động ngoài ý muốn của du khách tới việc sắp đặt tác phẩm, di sản tháp nước Hàng Đậu.

Triển lãm “Sắp đặt nước và di sản tháp nước Hàng Đậu” diễn ra trong 10 ngày (17 - 26/11/2023), mở cửa miễn phí để người dân và du khách trong nước, quốc tế có cơ hội tham quan, thưởng lãm không gian nghệ thuật đầy tính sáng tạo trong lòng di sản. Như vậy, đây là lần đầu tiên sau 80 năm, tháp nước Hàng Đậu mở cửa và tổ chức một hoạt động nghệ thuật để người dân được hiểu, trân quý hơn về di sản này.

Cùng với triển lãm “Sắp đặt nước và di sản tháp nước Hàng Đậu”, hưởng ứng “Lễ hội thiết kế sáng tạo Hà Nội 2023”, UBND quận Ba Đình tổ chức triển lãm điêu khắc mỹ thuật “Sắt” và triển lãm ảnh “Di sản văn hóa quận Ba Đình” tại vườn hoa Vạn Xuân (phường Quán Thánh) từ ngày 17 - 26/11/2023./.

Bài liên quan
  • Không gian nghệ thuật Tháp nước Hàng Đậu chuẩn bị mở cửa cho khách vào tham quan
    Tháp nước Hàng Đậu (nằm tại ngã 6 giao giữa các con phố: Hàng Than, Hàng Lược, Hàng Giấy, Hàng Đậu, Quán Thánh và Phan Đình Phùng, thuộc quận Hoàn Kiếm, Hà Nội) từ một công trình cũ, không sử dụng đang được cải tạo, sắp đặt thành một không gian nghệ thuật và lần đầu tiên sẽ mở cửa cho khách vào tham quan, trải nghiệm.
(0) Bình luận
  • Quốc Tử Giám - 950 năm dấu ấn lịch sử và giá trị trường tồn của quốc học Việt Nam
    Trong suốt chiều dài lịch sử dựng nước và giữ nước, dân tộc Việt Nam luôn dành sự quan tâm đặc biệt cho việc học tập, xem trọng việc đào tạo và trọng dụng nhân tài để xây dựng quốc gia. Ra đời vào năm 1076 tại kinh đô Thăng Long, Quốc Tử Giám chính là dấu mốc mang tính bước ngoặt của nền giáo dục Đại Việt. Di tích và tư liệu lưu giữ tại quần thể Văn Miếu - Quốc Tử Giám đến nay đã trở thành những biểu tượng tiêu biểu, minh chứng cho bề dày truyền thống văn hiến của đất nước.
  • Triển lãm “Quốc Tử Giám Thăng Long”: Đề cao giá trị đạo học và tình yêu quê hương đất nước
    Sáng nay 10/11, tại không gian văn hóa vườn hoa đền Bà Kiệu bên hồ Hoàn Kiếm (phường Hoàn Kiếm), Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám long trọng tổ chức khai mạc triển lãm “Quốc Tử Giám Thăng Long”. Sự kiện là hoạt động ý nghĩa hướng tới kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076 – 2026).
  • Hà Nội: Công nhận 46 không gian văn hóa sáng tạo và khai trương Không gian văn hóa Lũng Trăng
    Tối 8-11, tại Đồi Ba Thang, thôn Yên Bình 1, xã Yên Xuân, Hà Nội, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội tổ chức Lễ trao quyết định công nhận 46 Không gian văn hóa sáng tạo Hà Nội năm 2026 và khai trương không gian văn hóa Lũng Trăng. Nằm dưới chân núi Viên Nam, giữa không gian thiên nhiên của vùng đất Mường Yên Xuân, Lũng Trăng ra đời mở ra một không gian giao thoa giữa thiên nhiên, nghệ thuật và văn hóa bản địa.
  • Hai di sản tư liệu Việt Nam góp thêm dấu ấn trong kho tàng Ký ức thế giới
    “Văn bia Phố Hiến” (Hưng Yên) và “Ma nhai trên núi Non Nước” (Ninh Bình) vừa được UNESCO ghi danh vào Danh mục Di sản tư liệu khu vực châu Á - Thái Bình Dương, nâng tổng số di sản tư liệu của Việt Nam được UNESCO ghi danh lên 13.
  • Đình Tường Phiêu- từ di sản độc đáo đến câu chuyện phát huy giá trị
    Tại Di tích quốc gia đặc biệt đình Tường Phiêu (xã Phúc Thọ, TP Hà Nội), bài toán phát triển kinh tế di sản gắn với bảo tồn, lan tỏa giá trị văn hóa, lịch sử đang có những chuyển biến tích cực. Chính quyền địa phương đang gắn kết các giá trị độc nhất vô nhị tại đình Tường Phiêu với làng nghề hoa cây cảnh truyền thống, giáo dục di sản ở địa phương để chung sức phát triển du lịch văn hóa Hà Nội.
  • Hà Nội sẵn sàng cho Festival làng nghề toàn cầu lần thứ nhất
    UBND Thành phố Hà Nội vừa có chỉ đạo tổ chức Festival Bảo tồn và Phát triển làng nghề toàn cầu lần thứ nhất, năm 2026, diễn ra từ giữa tháng 11/2026 tại Hoàng thành Thăng Long. Sự kiện quy tụ khoảng 200 đại biểu, nghệ nhân quốc tế với nhiều hoạt động trọng tâm như Lễ Khai mạc, Hội nghị xúc tiến đầu tư, Hội thi sản phẩm thủ công Châu Á – Thái Bình Dương và các tour trải nghiệm làng nghề.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
Đừng bỏ lỡ
  • [Video] Hà Nội mở rộng không gian sáng tạo, thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa
    Tối 13/11, tại Quảng trường phía Đông hồ Hoàn Kiếm, UBND thành phố Hà Nội phối hợp với Hội Kiến trúc sư Việt Nam tổ chức khai mạc Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội năm 2026 với tên gọi “Thăng Long Kẻ Nghệ”, chủ đề "Kinh tế sáng tạo", đồng thời chính thức ra mắt nền tảng số văn hoá - du lịch HanoiGo.
  • [Podcast] Truyện ngắn: Đi thăm cha mẹ (Kỳ 2)
    Nàng cất lời, giọng có chút trách móc. Cũng phải thôi. Từ ngày cưới đến giờ đã nửa năm, vài lần nàng nhắc Khun đi thăm cha mẹ. Người già trong họ cũng bảo: “Mày lấy con gái người ta về lạy tạ tổ tiên nhận làm con nhà này rồi thì cũng phải đi lạy tạ cha mẹ nó chứ”...
  • Sau gần 1.000 năm, quyết sách lập Quốc Tử Giám vẫn vẹn nguyên giá trị
    Qua quá trình nghiên cứu, GS.TS Hoàng Anh Tuấn - Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học - Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội) khẳng định, việc lập Quốc Tử Giám năm 1076, cùng với việc dựng Văn Miếu năm 1070 và mở khoa thi năm 1075, là một quyết sách thể hiện tầm nhìn chiến lược của các vị Vua nhà Lý. Đối chiếu với quyết sách lập Quốc Tử Giám và sự kế thừa qua các triều đại, có thể rút ra những bài học cho các quyết sách của Đảng, Nhà nước về giáo dục và nhân tài trong giai đoạn mới.
  • Đánh thức di sản, mở "đường băng" cho kinh tế sáng tạo Thủ đô
    Ngày 13/11, Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội năm 2026 với tên gọi “Thăng Long Kẻ Nghệ”, chủ đề “Kinh tế sáng tạo”, thông điệp “Kết tài hoa, dệt tài sản” sẽ chính thức khai mạc, mở ra 16 ngày hoạt động sôi nổi trên địa bàn Thủ đô. Vượt ra ngoài khuôn khổ một sự kiện văn hóa, nghệ thuật thường niên, Lễ hội hướng tới kết nối di sản, tri thức nghề, thiết kế và thị trường, từng bước hình thành hệ sinh thái sáng tạo đô thị, đưa nguồn lực văn hóa trở thành động lực phát triển kinh tế của Hà Nội.
  • Ngày truyền thống MTTQ Việt Nam cùng ý nghĩa Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc
    Để phát huy vai trò của cộng đồng dân cư trong xây dựng, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, gắn hoạt động của Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam với đời sống Nhân dân, từ năm 2003, Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc ở khu dân cư được tổ chức nhân dịp kỷ niệm Ngày truyền thống MTTQ Việt Nam (18/11). Ngày hội từng bước trở thành hoạt động chính trị - xã hội có ý nghĩa thiết thực, được tổ chức rộng khắp tại các khu dân cư, góp phần tăng cường sự gắn bó giữa các gia đình, dòng họ, các tầng lớp Nhân dân và củng cố tinh thần đoàn kết trong cộng đồng.
  • Văn Miếu - Quốc Tử Giám trong phát triển công nghiệp văn hóa Hà Nội
    PGS.TS Nguyễn Văn Hiệu - Hiệu trưởng Trường Khoa học Liên ngành và Nghệ thuật (Đại học Quốc gia Hà Nội) đánh giá, giá trị của Văn Miếu - Quốc Tử Giám trước hết nằm ở ý nghĩa lịch sử của một thiết chế giáo dục; hệ thống tư liệu phản ánh lịch sử khoa cử và hình thành tầng lớp trí thức; khả năng giáo dục về truyền thống văn hóa và ở những biểu tượng có vị trí sâu sắc trong đời sống tinh thần của người Việt Nam. Những giá trị ấy tạo nên một nguồn vốn văn hóa đặc biệt.
  • Ý nghĩa chiến lược của việc xác lập Ngày Văn hóa Việt Nam
    Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam và Quốc hội khóa XVI thông qua Nghị quyết số 28/2026/QH16 về phát triển văn hóa Việt Nam, xác lập ngày 24/11 hằng năm là Ngày Văn hóa Việt Nam mang ý nghĩa và dấu ấn đặc biệt, tạo động lực để văn hóa thấm sâu vào đời sống, trở thành sức mạnh nội sinh cho sự phát triển bền vững của đất nước trong kỷ nguyên mới.
  • Món quà âm nhạc đặc biệt dành tặng thầy cô của nhạc sĩ Nguyễn Thành Trung
    Nhân dịp kỷ niệm Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11/2026, nhạc sĩ Nguyễn Thành Trung vừa cho ra mắt hai sáng tác mới mang tên “Lời tri ân” và “Ơn thầy cô mến thương”. Hai tác phẩm khắc họa trọn vẹn hình ảnh người thầy qua lăng kính của sự trải nghiệm trưởng thành và cả thế giới trong sáng của tuổi học trò.
  • [Video] Khẳng định giá trị di sản Quốc Tử Giám trong kiến tạo sức mạnh mềm quốc gia
    Chào mừng kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076–2026), Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026, chiều 11/11, tại sân Bái Đường, Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Thủ đô Hà Nội), Thông tấn xã Việt Nam phối hợp với Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức triển lãm ảnh “Từ di sản đến ngoại giao văn hóa”.
  • Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất: Cơ sở để xây dựng nền văn hóa Việt Nam trong điều kiện mới
    Ban Tuyên giáo Trung ương nhấn mạnh, Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất diễn ra ngày 24/11/1946 có ý nghĩa quan trọng trong việc khẳng định vị trí, vai trò, sứ mệnh của văn hóa trong sự nghiệp cách mạng và tương lai của dân tộc, đặt ra những vấn đề có ý nghĩa nền tảng đối với việc xây dựng nền văn hóa Việt Nam trong điều kiện mới.
“Đánh thức” di sản tháp nước Hàng Đậu bằng nghệ thuật sắp đặt nước và ánh sáng
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO