Chùa Giao Quang (quận Nam Từ Liêm)

Trải qua những thăng trầm của lịch sử, giống như các ngôi chùa khác trong vùng, chùa Giao Quang được xây dựng khá sớm trong quy hoạch chung về kiến trúc tôn giáo tín ngưỡng cổ truyền làng xã Việt Nam. Hiện nay chùa không còn lưu giữ được nguồn tư liệu nào ghi lại một cách chính xác niên đại khởi dựng, kiến trúc hiện còn mang đậm phong cách cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX. Căn cứ vào hệ thống di vật hiện lưu giữ tại chùa như: Hệ thống bia đá có niên đại thời Nguyễn có thể đoán định ít nhất chùa Giao Quang cũng được khởi dựng vào thời Nguyễn trước năm 1838.

Chùa Giao Quang được xây trên một khu đất cao, rộng, khuôn viên thoáng đãng nằm trong khu vực cư trú của làng. Mặt bằng di tích bao gồm: cổng, chùa chính hình chữ “đinh” gồm Tiền đường và Thượng điện; nhà thờ Tổ xây liền với tường hồi bên phải chùa chính; nhà Mẫu nằm phía bên trái sân trước Tam bảo. Xung quanh là những khu vườn rộng với ao, vườn cây, khu tháp mộ, ngoài ra còn có khu bếp, nhà ngang... Chùa chính có kết cấu hình chuôi vồ gồm Tiền đường và Thượng điện được xây dựng theo hướng đông - nam, phía trước là ao làng.

Tồn tại đến ngày nay, chùa Giao Quang còn bảo lưu được một số di vật tuy không nhiều nhưng đều mang giá trị lịch sử, văn hoá và nghệ thuật cao với nhiều loại hình và chất liệu khác nhau như: Tượng pháp, đồ đồng, đồ đá, đồ gỗ. Ngoài ra còn có các hiện vật khác như lọ hoa, hương án, quả nước, mâm bồng, cây nến, cây đèn...

Chùa Giao Quang là một di tích đã gắn bó mật thiết với đời sống cư dân nơi đây, ngôi chùa mang trong mình nhiều giá trị về lịch sử, văn hoá, nghệ thuật... và đặc biệt còn là một di tích cách mạng đã góp phần vào lịch sử tạo dựng và truyền thống văn hoá từ lâu đời của vùng đất này.

Chùa Giao Quang đã được Uỷ ban nhân dân Thành phố Hà Nội xếp hạng di tích kiến trúc nghệ thuật năm 2007./.

Theo Hà Nội Danh thắng và Di tích tập 02