Chùa Do Lộ (quận Hà Đông)

Chùa Do Lộ có tên chữ là Pháp Bảo tự, toạ lạc ngay sát đình làng thuộc phường Yên Nghĩa, quận Hà Đông. Chùa quay hướng tây nam, thờ Phật theo phái Thiền tông, dòng tu này phát triển mạnh ở nước ta vào thế kỷ XVII. Tương truyền, ngôi chùa được xây dựng từ lâu đời, song do chiến tranh và thời gian đã làm tàn phai một số hạng mục nên nhân dân đã tôn tạo lại hiện trạng kiến trúc như ngày nay.

Hạng mục đầu tiên là Tam quan, đây chỉ là một cổng xây theo lối cổ, trên bờ nóc đắp lưỡng long chầu nguyệt, góc mái có cá chép tượng trưng cho nguồn nước. Kiến trúc chính của chùa bao gồm Tiền đường và Thượng điện tạo thành kiểu chữ “đinh”. Tiền đường 5 gian xây tường hồi bít đốc, tường đốc được mở về phía trước để nối với 2 trụ lồng đèn. Đỉnh trụ đắp tứ phượng chầu kiểu lá lật. Bên trong các bộ vì được làm thống nhất theo kiểu “vì kèo trụ trốn”, nghệ thuật trang trí không nhiều, chủ yếu là bào trơn đóng bén. Toà Thượng điện là 5 gian nhà chạy dọc, kết cấu theo kiểu tường hồi bít đốc. Các bộ vì có kết cấu đơn giản theo kiểu “giá chiêng chồng rường con nhị”. Toà này có ban thờ Đức Ông bên trái và Thánh Tăng bên phải cùng tượng Khuyến thiện, Trừng ác. Tại Thượng điện bài trí hệ thống tượng Phật, trên cùng là bộ Tam thế thường trụ Diệu pháp thân gồm 3 pho có kích thước tương tự nhau; lớp tiếp theo là Di Đà Tam tôn, rồi pho Tuyết Sơn, Ngọc Hoàng, Nam Tào, Bắc Đẩu và cuối cùng là toà Cửu long. Đặc biệt, tại toà Thượng điện còn có pho Di Đà phát quang trong tư thế đứng, cầm pháp bảo của nhà Phật, mắt đăm chiêu nhìn về phía trước như đang cứu độ khẩn cấp chúng sinh. Hai bên Thượng điện còn đặt bộ tượng Thập điện Diêm vương. Hai góc trong là ban thờ Quan Âm nam hải và Quan Âm Tống tử. Nhìn chung, hệ thống tượng tại chùa Do Lộ mang đậm nét dân gian, ngoài các công trình chính còn có nhà tổ, nhà mẫu và nhiều di vật quý khác.

Chùa đã được Bộ Văn hoá và Thông tin xếp hạng di tích kiến trúc nghệ thuật năm 1986./.

Theo Hà Nội Danh thắng và Di tích tập 02