Danh thắng & Di tích Hà Nội

Viện Pasteur - âm vang chiến công đêm 19/12/1946 (quận Hai Bà Trưng)

Sơn Dương (t/h) 02/10/2023 14:14

Viện Pasteur (Viện Vệ sinh dịch tễ) ở tại số 1 phố Yecxanh, phường Phạm Đình Hổ, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội.

189_pasteur2.jpg
Viện Pasteur

Đúng 20 giờ 3 phút đêm 19/12/1946 cả Hà Nội vùng lên chiến đấu, mở đầu cuộc toàn quốc kháng chiến.

Tại Liên khu II, ngay đêm 19/12/1946, một Trung đội của C14 và Trung đội cảm tử thuộc Tiểu đoàn 212 phối hợp với Tự vệ Lò Đúc được lệnh tiến đánh Viện Parteur, nơi đóng quân của thực dân Pháp. Lúc 21 giờ 45 phút, quân ta nổ súng tấn công. Bọn địch chống trả quyết liệt, chúng đặt một khẩu trung liên tại cổng chính khống chế đường Tăng Bạt Hổ và một đại liên tại góc phải của Viện bắn dọc đường Lê Thánh Tông. Một số tên được bố trí trên gác 2 của Viện nã súng vào quân ta. Ngoài ra, quân Pháp còn chia hai tổ nhỏ mỗi tổ gồm 3 tên gác phía sau Viện đề phòng quân ta vượt tường tấn công.

Bị hoả lực dày đặc của địch cản lại, Trung đội 1 - C14 phải chuyển vào khu nhà, nay thuộc Viện Giải phẫu, trung đội cảm tử phải dạt vào khu vườn hoa Nguyễn Huy Tự - Lê Quý Đôn. Trong lúc ta đang không có cách tiến đánh trước hoả lực dày đặc của địch, một chiến sĩ trong trung đội cảm tử tên là Dần, nguyên là lính thợ trong quân đội Pháp cũ phát hiện thấy một nắp cống có đường ống dẫn thẳng vào bệnh viện. Đồng chí cùng với cán bộ trung đội và dẫn theo hai chiến sĩ nữa mang lựu đạn chui xuống đường cống vào viện. Các chiến sĩ bật nắp cống chui lên tung lựu đạn diệt gọn 3 tên giặc ở vị trí cổng chính rồi tiến lên định tiêu diệt tiếp khẩu đại liên ở góc phải viện. Địch thấy tiếng lựu đạn nổ sau lưng, đã quay đại liên lại xả một băng rồi khiêng súng tháo chạy theo cổng sau về Đồn Thuỷ. Đồng chí Dần trúng đạn hy sinh, Trung đội 1 - C14 thấy hai hoả điểm địch bị dập tắt đã ào lên tấn công vào viện, lính Pháp cố thủ ở tầng 2. Trung đội cảm tử vòng ra sau viện nhanh chóng tiêu diệt 2 tổ địch gác ở đây, Trung đội 1 tấn công chiếm được cầu thang, ném lựu đạn vào các phòng có lính Pháp đang bắn ra. Một số bình ête bị nổ, hơi ête bốc lên nồng nặc khiến địch không sao mở mắt được, quân ta xông lên tiêu diệt toàn bộ quân Pháp, làm chủ hoàn toàn trận địa. Cờ Pháp bị hạ xuống, cờ đỏ sao vàng tung bay trên tầng 2 viện Pasteur.

Kết quả: Trận đánh tại Viện Pasteur quân ta tiêu diệt 11 tên địch, bắt sống 5 tên, phá hỏng 1 trung liên, thu 14 súng tiểu liên và súng trường... Ngoài ra, ta còn thu được một số lớn thuốc men và thực phẩm.

Trận chiến đấu của tiểu đoàn 212 tại Viện Pasteur đêm 19/12/1946 là trận chiến phối hợp tiêu biểu giữa quân đội chính quy và tự vệ thành (tự vệ Lò Đúc), góp phần vào thắng lợi chung của quân dân Hà Nội trong những ngày đầu toàn quốc kháng chiến.

Viện Pasteur là một dinh thự kiên cố ba tầng, có chiều dài trên 100m nằm trên một khuôn viên rộng lớn, mặt tiền chính hướng về phía tây bắc. Phía trước dinh thự là sân, vườn trồng cỏ và hàng rào bê tông ngăn cách giữa khuôn viên Viện với đường Yecxanh và vườn hoa Pasteur. Mặt sau toà nhà nhìn theo hướng đông nam là một khu rộng có nhiều nhà phụ nối liền với khu vực chợ Lê Quý Đôn. Căn cứ vào kiểu dáng, kiến trúc thì rất có thể Viện được xây dựng trong khoảng thời gian từ năm 1911 đến 1915. Hiện nay, Viện vẫn giữ được tương đối nguyên vẹn công trình kiến trúc và cảnh quan xung quanh di tích.

Do có những đóng góp lớn trong việc phục vụ cho các cơ sở phòng dịch của cả nước, Viện đã được Đảng và Chính phủ tặng thưởng rất nhiều Huân chương và danh hiệu cao quý.

Năm 2000, Viện Pasteur đã được Uỷ ban nhân dân Thành phố Hà Nội gắn biển lưu niệm và xếp vào danh mục di tích cách mạng - kháng chiến. Tại khuôn viên di tích, Viện đã dựng tượng đài kỷ niệm để tưởng nhớ công ơn các liệt sĩ Tiểu đoàn 212 và Tự vệ khu Lò Đúc - những người đã anh dũng hy sinh trong đêm 19/12/1946 để bảo vệ Thủ đô./.

Theo Hà Nội Danh thắng và Di tích tập 02

Bài liên quan
(0) Bình luận
  • Bảo tàng Mỹ thuật ở giữa làng quê (huyện Ba Vì)
    Xứ Đoài là một vùng đất tối cổ - vùng địa văn hoá, địa thi hoạ - nơi mà con người có thể trải nghiệm đời mình trong hệ sinh thái tự nhiên của vùng đất, đi qua những truyền thuyết, cổ tích, để từ đó tạo nên tâm tính, giọng nói đặc trưng của con người xứ Đoài. Nắng và gió, núi và sông xứ Đoài đã gợi cảm hứng sáng tác cho một Tản Đà, một Quang Dũng và nhiều thi nhân, hoạ sĩ: từ Tô Ngọc Vân, Nguyễn Gia Trí đến Sĩ Tốt, Nguyễn Tiến Chung, Nguyễn Tư Nghiêm, Nguyễn Sáng... và những thế hệ văn nghệ sĩ sau này, ở họ đều có những sáng tác xuất sắc về xứ Đoài.
  • Bảo tàng Chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày (huyện Phú Xuyên)
    Đi khắp các vùng miền của Tổ quốc, những cựu tù binh Phú Quốc đã sưu tầm kỷ vật, di vật, tranh ảnh có liên quan đến các nhà tù trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược mà đồng đội và các ông đã trải qua. Hơn 20 năm kiếm tìm và góp nhặt, Bảo tàng Chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày, do chính những người cựu tù năm xưa thành lập là những minh chứng chân thực về một thời oanh liệt và hào hùng của dân tộc.
  • Bảo tàng Quê hương phong trào chiếc gậy Trường Sơn (huyệnỨng Hoà)
    Hoà Xá là một làng quê nằm sát bờ tả sông Đáy, thuộc vùng ven chiêm trũng Khu Cháy. Nơi đây sớm có phong trào cách mạng ngay từ những năm 1930, là hậu phương trung thành của cuộc kháng chiến chống Pháp. Trong công cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Hòa Xá được xem là quê hương của phong trào động viên thanh niên lên đường “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước” và câu chuyện huyền thoại “chiếc gậy Trường Sơn”.
  • Khu Cháy, Bảo tàng Khu Cháy - một địa chỉ đỏ về truyền thống đấu tranh cách mạng ở Ứng Hoà, Phú Xuyên
    “Khu Cháy” là thuật ngữ để nói về một khu du kích trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp gồm 22 xã ở phía nam huyện Ứng Hoà và tây huyện Phú Xuyên, Hà Nội.
  • Bảo tàng Tổng cục II (quận Hoàng Mai)
    Toạ lạc tại số 322 đường Lê Trọng Tấn, quận Hoàng Mai, Hà Nội trên khuôn viên rộng 3.500m2, gồm 2 tầng nhà và phần trưng bày ngoài trời, Bảo tàng Tổng cục II hiện lưu giữ 5.830 hiện vật, trong đó có nhiều hiện vật quý hiếm gắn liền với cuộc đời hoạt động của nhiều chiến sĩ tình báo xuất sắc của Quân đội nhân dân Việt Nam. Với chức năng phục vụ công tác nghiên cứu, tham quan học tập, giáo dục truyền thống, Bảo tàng Tổng cục II chính thức được Bộ Văn hoá - Thông tin công nhận nằm trong hệ thống các bảo tàng cấp 2 toàn quân.
  • Bảo tàng Binh chủng Thông tin (quận Ba Đình)
    Bảo tàng Binh chủng Thông tin thuộc loại hình bảo tàng lịch sử chuyên ngành quân sự, là thể chế văn hoá, có chức năng bảo quản và trưng bày các sưu tập về lịch sử Binh chủng Thông tin liên lạc nhằm phục vụ nhu cầu nghiên cứu, giáo dục, tham quan và hưởng thụ văn hoá của cán bộ, chiến sĩ trong Binh chủng và nhân dân, bạn bè quốc tế.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng và sự quan tâm sâu sắc tới văn học nghệ thuật
    Ngày 19/7/2024, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã ra đi để lại niềm tiếc thương vô hạn đối với đồng bào cả nước. Trong suốt cuộc đời 80 năm của mình, đồng chí Nguyễn Phú Trọng đã có cống hiến vô cùng ý nghĩa. Ông là nhà lãnh đạo xuất sắc; là nhà giáo, nhà lý luận, nhà văn hóa, và là một nhân cách lớn luôn hết lòng vì Đảng, vì dân... Với văn học nghệ thuật, đồng chí Nguyễn Phú Trọng luôn dành sự quan tâm sâu sắc và đặt nhiều kỳ vọng vào sự phát triển của nền văn học nghệ thuật nước nhà.
  • Tọa đàm "Màu ký ức": Tri ân các nhà báo liệt sĩ
    Sáng 19/7, tại Hà Nội, Liên Chi hội Nhà báo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp với Bảo tàng Báo chí Việt Nam (Hội Nhà báo Việt Nam) tổ chức chương trình Giao lưu, Tọa đàm tri ân các nhà báo liệt sĩ với chủ đề "Màu Ký ức". Chương trình là lời tri ân sâu sắc của thế hệ hôm nay với những nhà báo liệt sĩ - những người đã tận hiến cho sự nghiệp báo chí cách mạng Việt Nam.
  • “Thắp lửa” tình yêu đọc sách trong thế hệ trẻ, xây dựng Thủ đô văn minh - hiện đại
    Chào mừng Kỷ niệm 70 năm Ngày Giải phóng thị xã Sơn Tây (3/8/1954 -3/8/2024) và 70 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 – 10/10/2024), UBND thị xã Sơn Tây vừa tổ chức thành công Cuộc thi Đại sứ Văn hóa đọc thị xã Sơn Tây năm 2024 với chủ đề “Phát huy hào khí Thăng Long – Hà Nội, xây dựng Thủ đô Văn hiến – Văn minh – Hiện đại”.
  • Tây Hồ tập huấn kỹ năng, nghiệp vụ PCCC cho các tiểu thương, hộ kinh doanh
    Trong 2 ngày 18-19/7, Công an quận Tây Hồ đã phối hợp với Ban quản lý (BQL chợ quận tổ chức tập huấn kỹ năng, nghiệp vụ PCCC cho 100% cán bộ, viên chức, người lao động của BQL chợ và tiểu thương, hộ kinh doanh tại các chợ, siêu thị, trung tâm thương mại trên địa bàn.
  • Huyện Ứng Hoà: Chỉnh trang đô thị, xây dựng thị trấn Vân Đình khang trang, sạch đẹp
    Với mục tiêu xây dựng thị trấn Vân Đình khang trang, sạch đẹp và đường thông hè thoáng, huyện Ứng Hoà đang tập trung chỉ đạo thực hiện chỉnh trang, cải tạo cảnh quan khu vực trung tâm huyện. Đồng thời, đẩy nhanh tiến độ các dự án xây dựng kết cấu hạ tầng, đảm bảo chất lượng, đáp ứng các tiêu chí đề ra.
Đừng bỏ lỡ
Viện Pasteur - âm vang chiến công đêm 19/12/1946 (quận Hai Bà Trưng)
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO