Hà Nội, mùa loa kèn trở gió

Tôi trở về Hà Nội sau nhiều năm vào phương Nam lập nghiệp, phải sống giữa những mùa nắng dài và những cơn mưa đến vội đi nhanh, mải mê với đời sống tất bật không có lấy một khoảng lặng cho ký ức neo đậu. Những năm tháng ấy, tôi vẫn tưởng mình đã quen với nhịp sống mới, đã học được cách bước qua nhớ thương như người ta bước qua một ngã tư đông đèn đỏ. Thế mà hôm nay, sau hội thảo dài và tất bật, khi đi tản bộ bên đường, ngắm những chiếc xe chầm chậm lăn qua con phố cũ, tôi tình cờ nhìn thấy một gánh hàng rong chở đầy loa kèn trắng muốt đi trong làn nắng mỏng. Bất giác, lòng tôi bỗng se sắt lại như vừa chạm vào một sợi tơ kí ức rất cũ trong lòng.

Hoa loa kèn Hà Nội không rực rỡ như cúc họa mi đầu đông, không nồng nàn như hoa sữa mùa thu, càng không phô trương như những mùa phượng đỏ. Nhưng mỗi khi nó xuất hiện đều mang đến một sắc điệu nên thơ rất riêng, đặc trưng cho tháng tư ở thủ đô. Bố tôi, một người Hà Nội gốc, thường bảo rằng hoa loa kèn chọn cho mình một cách hiện diện rất riêng: lặng lẽ, tao nhã mà vẫn đầy kiêu hãnh trong sắc trắng tinh khôi. Hoa loa kèn theo bước chân các cô, các bác gánh hàng rong được bày bán hoa được bó thành từng ôm lớn, thân xanh mướt, dài và thẳng với những nụ hoa chúm chím như đầu ngón tay ngà ngọc, nép vào nhau trong lớp giấy báo cũ. Chỉ đến khi nở, loa kèn mới thực sự phô bày hết vẻ đẹp đầy thanh tao, nhã nhặn đến mức người ta không nỡ chạm tay quá mạnh.

Chắc đó là lí do mùa hè chỉ vừa đến, nhưng nhiều người đã bắt đầu mong chờ những gánh hàng hoa loa kèn được bày bán khắp nơi – một khung cảnh vừa thơ mộng vừa đậm chất Hà Nội. Khi những ngày nắng ấm của mùa hè ghé thăm thủ đô, khắp các ngõ lớn nhỏ ở đô thị cổ kính này bắt đầu xuất hiện những gánh hàng hoa thuần khiết. Từ sớm tinh mơ, các cô, các bác bán hàng đã mang những bó hoa loa kèn vừa hái ra chợ, tạo nên một “chợ hoa” đầy hương thơm dịu nhẹ và màu sắc tươi mát của mùa hè.

Trên những con phố nhỏ hay các khu chợ truyền thống, từng gánh sen hồng, sen trắng được xếp thành từng bó, đặt trong xô nước mát. Hương sen thoang thoảng trong không khí, hòa cùng nhịp sống chậm rãi của thành phố cổ khiến khung cảnh trở nên rất đỗi bình yên. Chỉ cần dạo bước qua chợ, bạn đã có thể cảm nhận được mùa hè ở thủ đô đang đến gần. Không ồn ào, chẳng phô trương, chỉ là những gánh hoa loa kèn giản dị bên phố, nơi mọi người nhẹ nhàng gói ghém cả mùa hè vào từng bó hoa.

Ở chợ hoa giữa lòng thủ đô hoặc quanh các ngõ nhỏ, chúng ta có thể bắt gặp hình ảnh quen thuộc: chỉ độ vài chục nghìn có ngay một mớ loa kèn xinh đẹp, đôi khi còn được tặng thêm một bó hoa hồng tỉ muội xinh xắn. Một chút ngọt ngào rất riêng, rất đời thường mà hiếm có nơi nào có được. Có một điều thú vị hơn là hoa loa kèn không chỉ để ngắm. Người ta mua về để cắm trong căn nhà nhỏ, để dành chụp hình hay đơn giản là mang theo bên mình như mang theo cả một mùa hè dịu dàng.

Điển hình như tôi, sau một lúc đi loanh quanh, cũng dừng lại bên một gánh hoa nơi góc phố Phan Đình Phùng. Người bán là một bà cụ da nhăn nheo nhưng có đôi mắt hiền và bàn tay đã quen nâng niu những mùa tháng Tư. Dưới ánh nắng óng ánh, những bông loa kèn vừa độ hé nở, cánh hoa trắng mở ra như tiếng chuông ngân bằng lụa, mềm mại nhưng vẫn giữ nguyên một dáng hình thanh thoát. Mỗi cánh hoa cong nhẹ ở đầu, ôm lấy phần nhụy vàng nhạt như giấu trong lòng một đốm nắng nhỏ. Cái đẹp của loa kèn không nằm ở sự đầy đặn, mà ở chính vẻ mảnh mai, tinh khiết, ở cái cách nó bung nở từ tốn như thể sợ làm xao động cả buổi sớm Hà Nội. Hương loa kèn thoảng nhẹ trong gió, len qua từng con hẻm, khiến thời gian như chậm lại. Có lẽ, cái gọi là “lãng mạn Hà Nội” không nằm ở những điều lớn lao. Nó hiện diện trong chính những khoảnh khắc giản đơn như thế – một bó hoa loa kèn nở rộ, một nụ cười hiền hậu và cảm giác bình yên khi đứng giữa mùa hè. Nếu có dịp đến Hà Nội vào mùa này, đừng quên ghé qua chợ hoa. Biết đâu, bạn sẽ mang về không chỉ là vài bông hoa… mà là cả một mùa hè ngọt ngào.

Tôi vẫn nhớ những buổi sáng thời niên thiếu, mẹ thường mua một bó loa kèn từ gánh hàng rong đi qua đầu ngõ. Khi ấy, tôi còn là một cô bé ngây thơ với tóc buộc hai bên, hay lon ton chạy theo tiếng rao khe khẽ của người bán hoa. Giữa ngày hè oi ả, tiếng bánh xe đạp lăn trên mặt đường, tiếng giấy báo sột soạt, tiếng mẹ gọi với ra từ trong sân - tất cả hòa vào nhau thành âm thanh của tháng Tư trong kí ức tuổi thơ. Mẹ tôi thường tỉ mỉ chọn những cành hoa còn khép nụ, bảo rằng như thế hoa sẽ nở dần được lâu. Niềm vui của đứa trẻ nhỏ khi ấy chỉ đơn thuần mỗi sáng thức dậy lại thấy thêm một bông hé cánh, như ngôi nhà mỗi ngày được nhận một niềm vui mới. Có lẽ vì thế mà mỗi lần nhìn loa kèn bừng nở trong gió, tôi luôn thấy thời gian như đang trôi chậm lại. Loài hoa ấy có một cách đánh thức ký ức rất riêng: không quá ngào ngạt chỉ lặng lẽ chạm vào một góc lòng đã ngủ quên. Để rồi từ đó, những buổi sáng tinh mơ bị đánh thức bởi hương hoa, đôi lần vụng dại theo mẹ ra chợ ngắm hoa… cứ lần lượt trở về, nguyên vẹn như chưa từng cũ.

Những năm sống ở phương Nam, tháng Tư vẫn đến, nhưng không mang theo gánh hoa rong và những con phố phủ màu ký ức như Hà Nội. Thành phố nơi tôi sống hiện tại cũng có nhiều loài hoa đẹp bừng nở dưới mùa nắng rực rỡ, nhưng tôi chưa từng tìm thấy cảm giác bồi hồi như khi nhìn một bó loa kèn trắng nép sau yên xe đạp cũ. Có lẽ bởi hoa loa kèn không chỉ là một loài hoa mà còn chứa đựng biết bao kí ức, là chiếc cầu mỏng manh kết nối hiện tại với những ngày xưa cũ.

Sáng nay, đứng giữa Hà Nội sau bao năm xa cách, tôi bỗng thấy mình như người đang đi ngược thời gian. Những gánh hàng rong vẫn chậm rãi qua phố, vẫn những bó hoa trắng được bọc bằng giấy báo, vẫn các bà, các chị đạp xe thong dong giữa dòng người tất bật. Hà Nội dường như đã đổi thay nhiều với những tòa nhà cao hơn, nhiều quán xá mới hơn, biết bao con đường rộng và đông hơn. Nhưng hoa loa kèn thì vẫn thế, vẫn trắng trong và thanh sạch như ký ức của một thành phố không chịu già đi trong lòng người xa xứ./.