Cuộc thi viết Hà Nội & Tôi

Bánh chưng xanh Hà thành

Nguyễn Văn Thế 11:41 21/05/2024

Nằm trong "Bộ Tứ": Bánh chưng xanh, thịt mỡ, dưa hành, câu đối đỏ, ngày xưa khi Tết đến, xuân về, thì người ta mới thấy bánh chưng, nay thì khác, quanh năm, đều thấy bánh, ở chợ, họ bán ở hàng giò, chả.

img_0002.jpg

Nhớ lại nhiều năm trước đây, những năm còn thời "Chế độ bao cấp", khi ngưỡng áp Tết Nguyên Đán, từ khoảng ngày 25, là mọi nhà, đã rục rịch "nghị sự cho việc gói bánh, trước đó khâu chuẩn bị như lá dong, gạo nếp, đậu, thịt... chờ tới "Giờ G".

Để làm ra chiếc bánh cũng phải qua nhiều công đoạn, nào rửa lá cho sạch, lau cho khô, đậu xanh, gạo nếp, càng mới, bánh càng ngon, ví như, gạo nếp thì dùng gạo "Nếp Cái Hoa Vàng", thịt thì chọn loại "Ba Chỉ", hơn 1 lạng, cho 1 chiếc, thường loại nửa nạc, nửa mỡ, thịt được ướp tẩm với nước mắm ngon, hồ tiêu...

img_0001.jpg

Bánh thì được gói bằng tay, hay bằng khuôn, chừng 8 lạng 1 chiếc, có bánh"Thiếu nhi", dành cho trẻ nhỏ. Hôm gói bánh là hôm vui, và vất vả hơn cả, người thì vo gạo, người thì đồ đậu, người thì trẻ lạt giang, loại ra phần cuống của lá... Thợ cứng mới được vào ngồi gói bánh, theo thứ tự, lá dong được xếp, theo hình "dấu cộng", sau đổ gạo, san cho phẳng, rồi tới thịt lợn, nằm ở vị trí giữa, kế đến lớp đậu, lớp gạo, bao phía trên cùng, người ta đong bằng bát, hay ăn cơm, theo ngưỡng tay, rõ đều, không nhiều, không ít, bánh được quây, đứng thành, để "lạt mềm, bụộc chặt", những chiếc bánh "vuông thành, sắc cạnh", ra đời, nom thật thích mắt, chờ luộc, để ý, đáy nồi thường trải một lớp cuống lá, có tác dụng làm cho bánh chống khê, thêm rền, xanh, bánh luộc tầm 10 giờ đồng hồ là chín, "Hà Nội không vội" là thế nhiều nhà luộc bánh vào dịp tối, nên "Thức cùng bánh" chẳng ai buồn ngủ cả, bánh chín thật dễ chịu làm sao, hệt như sự tích từ thời Vua Hùng, truyền lại.

img.jpg

Theo kinh nghiệm, bánh luộc bằng thùng phi, đun củi, thì ngon hơn, luộc bằng xoong, đun than, hay đun điện, người trông bánh thỉnh thoảng chế thêm nước, bánh do đun nóng, nên phần mỡ chảy ra, khiến cho nước luộc có nhiều "hình sao" "ăn theo" hôm luộc bánh, người ta sẵn có bếp than hồng, với sự tham gia của mùn cưa, trấu, nhiệt độ của bếp thêm nóng, các cháu thích thú với món khoai nướng, nhà ai, lại còn có "sáng kiến", đặt chậu nước, lên thùng bánh, rồi cho lá mùi già vào, nên thứ nước Thảo dược cuối năm tắm cho thân thể khi đón năm mới, được thơm tho, bánh khi tới độ chín, được vớt ra, xếp trên tấm phản, chờ nguội, rồi ép, cho săn chắc, loại bánh chưng, đặc thù khi thành phẩm, sau khi được cúng tiên tổ, lúc nguội, mới nên thưởng thức, ăn khi chưa nguội, dễ gây nóng cổ, mà chưa thấy vị ngon của bánh.

Năm tháng có qua đi, nhưng thú gói bánh chưng như thật khó quên với người Hà Nội, nhất là dậy đón Xuân mới./.

Tác phẩm tham dự cuộc thi viết "Hà Nội và tôi" của tác giả Nguyễn Văn Thế. Thông tin về cuộc thi xem tại đây.
Bài liên quan
  • Những đêm thơ trong thành phố
    Ấy là vào một đêm mùa xuân, khi vừa ra Tết, trời vẫn còn se se lạnh nhưng không có nỗi buồn man mác mà trong người cứ rạo rực nhựa yêu. Giữa đất Tràng An một thuở đã từng là nơi kì ngộ của rất nhiều tao nhân, mặc khách, lòng người có phải vì thế cũng mong ngóng những đêm thưởng trà, trìu mến mà đọc cho nhau nghe đôi câu thơ đầy mộng tưởng, phảng phất chút cảnh, chút nhạc, chút hoạ, chút lòng người rì rào quyện vào nhau êm dịu.
(0) Bình luận
  • Lời ru từ hồn thiêng xứ sở
    Một buổi sáng nắng dịu dàng ôm ấp những hàng cây, tôi lang thang từ chùa Trấn Quốc dọc theo bờ Hồ Tây chừng quãng ngắn rồi ghé vào thăm ngôi đền Quán Thánh trầm mặc, nơi lưu giữ cả ngàn năm lịch sử của Thủ đô.
  • Nỗi niềm vào thu
    Vào mùa thu này, Hạ đã bước vào tuổi 39. Ba mươi chín tuổi với một người đàn bà mà chưa có chồng, ta thường gọi là gái ế, gái lỡ thì, là kịch khung của nhỡ nhàng.
  • Cái ngày tôi chia xa Hà Nội
    Tôi dừng xe chống chân đợi trong dòng người hối hả giờ tan tầm. Đường tắc. Tháng sáu, hơn năm giờ chiều, trời vẫn còn nóng hầm hập. Mồ hôi chảy thành dòng và bụi bám dính lấy da người. Mồ hồi ướt đẫm manh áo sơ mi mỏng và hơi nóng từ mặt đường nhựa bốc lên bỏng rát mặt. Khói từ những ống bô xả xám xịt, khét mùi, đậm đặc. Còi xe inh ỏi, ngột ngạt quá, tôi thấy như mình đang khó thở.
  • Một thời gác trọ Thủ đô
    Trời về sáng, mưa lộp độp trên mái tôn. Mưa rộn ràng như tiếng trống khai hội. Khoan thai rồi dồn dập liên hồi như pháo trận. Ngủ thế nào được bây giờ.
  • Giọng nói người Hà Nội
    Giọng nói người Hà Nội nghe như tiếng gió thoảng nhưng lại tròn vành rõ chữ, dịu dàng, mềm mại, thân thiện, chân thật...
  • Dưới chân tượng đài Ngô Quyền
    Trong chuyến công tác tại Trường Sĩ quan Pháo Binh, tranh thủ thứ bảy được nghỉ tôi đi tham quan thị xã Sơn Tây - nơi được coi là trung tâm văn hóa xứ Đoài. Sau một ngày khám phá những địa danh nổi tiếng như làng cổ Đường Lâm, đền Và, chùa Khai Nguyên, kết thúc tại thành cổ Sơn Tây.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • 11 tác phẩm đoạt giải Liên hoan ảnh nghệ thuật khu vực Hà Nội lần thứ XI
    Sáng 12/6, tại Phố sách Hà Nội, Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam phối hợp với Hội Nhiếp ảnh Nghệ thuật Hà Nội tổ chức khai mạc Liên hoan ảnh nghệ thuật khu vực Hà Nội lần thứ XI năm 2024 với chủ đề “Hà Nội miền di sản”.
  • Tìm giải pháp lấp “khoảng trống” cho lý luận phê bình sân khấu
    Lý luận phê bình là một thành tố không thể thiếu trong văn học nghệ thuật nói chung và sân khấu nói riêng. Dù đóng vai trò quan trọng, nhưng lý luận phê bình sân khấu hiện nay vẫn trong cảnh “đìu hiu chợ chiều”. Thực trạng này, một lần nữa lại được “xới xáo” trong hội thảo “Thực trạng và giải pháp của lý luận phê bình sân khấu hôm nay” do Hội Sân khấu Hà Nội tổ chức sáng ngày 11/6.
  • [Infographic] “Lời kêu gọi thi đua ái quốc” của Chủ tịch Hồ Chí Minh
    76 năm đã trôi qua (11/6/1948 – 11/6/2024), “Lời kêu gọi thi đua ái quốc” của Chủ tịch Hồ Chí Minh vẫn giữ nguyên giá trị, luôn thúc giục lòng yêu nước, tinh thần thi đua ái quốc của mỗi người dân Việt Nam dưới sự lãnh đạo của Đảng.
  • Tổng công ty Đường sắt Việt Nam và Vinpearl ký kết hợp tác thúc đẩy phát triển du lịch
    Ngày 6/6/2024, tại Hà Nội, Tổng công ty Đường sắt Việt Nam và Công ty Cổ phần Vinpearl tổ chức ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược nhằm thúc đẩy phát triển các điểm đến du lịch tại Việt Nam. Sự kiện đánh dấu bước ngoặt trong việc xây dựng nên những sản phẩm, hành trình du lịch trải nghiệm đặc sắc với chi phí tối ưu cho khách hàng.
  • “Điểm đến quốc tế mới” nơi đảo Vũ Yên tăng sức hấp dẫn cho du lịch miền Bắc
    Sau sự kiện ra mắt bộ đôi siêu tiện ích cùng đại nhạc hội quốc tế Wonder Island bùng nổ với hơn 100.000 du khách tham dự, hàng loạt sự kiện “bom tấn” sẽ tiếp tục diễn ra tại “điểm đến quốc tế mới” Vinhomes Royal Island (Vũ Yên, Hải Phòng), giúp du lịch miền Bắc có thêm điểm nhấn bứt phá ngay trong năm nay.
Đừng bỏ lỡ
Bánh chưng xanh Hà thành
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO