Bàn giải pháp nâng cao chất lượng sáng tác trong triển lãm Mỹ thuật Thủ đô

Phát biểu đề dẫn hội thảo, nhà điêu khắc Nguyễn Xuân Thủy – Chủ tịch Hội Mỹ thuật Hà Nội cho biết, Triển lãm Mỹ thuật Thủ đô đã trải qua hơn 50 năm đồng hành cùng giới mỹ thuật Thủ đô. Đây là triển lãm thường niên được tổ chức vào dịp kỷ niệm Ngày giải phóng Thủ đô 10/10 hàng năm cũng là cuộc gặp gỡ giao lưu nghề nghiệp đầy ý nghĩa của giới mỹ thuật Thủ đô. 

Từ chỗ chỉ có hơn 100 tác phẩm của các chuyên ngành trong các Triển lãm Mỹ thuật Thủ đô trước đây thì đến nay quy mô triển lãm đã được mở rộng với khoảng 200 đến 250 tác phẩm trong mỗi kỳ triển lãm. Đề tài, thể loại cũng rất đa dạng, phong phú, chất lượng tác phẩm cũng ngày càng được nâng lên. Mỗi cuộc triển lãm, Hội đều mong muốn giới thiệu với đông đảo công chúng những tác phẩm tiêu biểu, tâm huyết của các nghệ sĩ tạo hình, thể hiện những nét tiêu biểu của gương mặt Mỹ thuật Thủ đô trong thời kỳ mới.

Đáng chú ý, cùng với việc trưng bày tác phẩm, các giải thưởng mỹ thuật được trao tại triển lãm, các vựng tập “Mỹ thuật Thủ đô” được in đều đặn sau các kỳ triển lãm là hoạt động rất ý nghĩa.

Theo họa sĩ, nhà báo Khánh Châm, việc duy trì tổ chức triển lãm là một cố gắng đáng ghi nhận của Ban Chấp hành, Ban Tổ chức và sự đóng góp nhiệt tình của các họa sĩ, nhà điêu khắc Thủ đô. 

Để có cuộc triển lãm thường niên này, hằng năm Hội Mỹ thuật Hà Nội đã duy trì đều đặn các trại sáng tác cho các nhóm (hội họa, điêu khắc) gồm từ 15-20 họa sĩ; tổ chức những chuyến đi thực tế cho các hội viên tại nhiều vùng miền trên cả nước.

“Mỗi chuyến đi thực tế góp vào cho hành trang nhiều tư liệu để sáng tác. Từ đấy cho ra nhiều tác phẩm có chất lượng cả về nghệ thuật và nội dung, để những cuộc Triển lãm Mỹ thuật Thủ đô ngày càng đẹp hơn, góp phần nâng cao thẩm mỹ cho công chúng thưởng thức….”, họa sĩ Đỗ Ngọc Oanh cho hay.

Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu đáng ghi nhận thì Triển lãm Mỹ thuật Thủ đô vẫn còn có nhiều những “khoảng trống” cần phải lấp đầy. Theo họa sĩ Khánh Châm, qua các kỳ triển lãm, Mỹ thuật Thủ đô vẫn chưa có sự đột phá thực sự. Các triển lãm thường niên vẫn na ná giống nhau về cả đề tài và phong cách thể hiện. Các họa sĩ thường vẽ nhiều về cái họ thấy, ít vẽ về cái họ nghĩ!

Họa sĩ Nguyễn Văn Chiến trăn trở: "Trong triển lãm Mỹ thuật Thủ đô vẫn còn tranh thiếu chiều sâu, thiếu sinh động hoặc vẫn còn lối diễn theo "hình ảnh" hơn là "tư duy hình tượng" dẫn đến kém hiệu quả tạo hình. Do vậy việc nâng cao chất lượng sáng tác là hết sức cần thiết".

Tại buổi tọa đàm, nhiều ý kiến, tham luận đã đề cập tới các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng của triển lãm Mỹ thuật Thủ đô. Họa sĩ Nguyễn Hữu Hạnh nhấn mạnh tới việc đổi mới nâng cao hiệu quả các trại sáng tác; tổ chức tốt các cuộc thi sáng tác mỹ thuật; đẩy mạnh hoạt động công bố, quảng bá tác phẩm nghệ thuật; tăng cường hội thảo, sinh hoạt chuyên môn, kết nạp hội viên trẻ…

Theo nhà LLPB mỹ thuật Đặng Thanh Vân, cần tổ chức thêm một số triển lãm chuyên đề để lựa chọn thêm những tác phẩm tốt để giới thiệu trong Triển lãm Mỹ thuật Thủ đô; mở thêm các cuộc thi phác thảo theo một chủ đề nhất định, thành lập hội đồng nghệ thuật chọn ra những phác thảo tốt có giá trị nghệ thuật cao, có nội dung tốt để đầu tư; tăng giá trị giải thưởng triển lãm Mỹ thuật Thủ đô hằng năm; chú ý đầu tư cho ngành lý luận phê bình nghệ thuật…

Mong muốn của những người sáng tác cũng như công chúng thưởng thức nghệ thuật không bao giờ dừng lại mà luôn đòi hỏi cao hơn phải không ngừng đổi mới, tìm tòi những ý tưởng mới lạ độc đáo để mỗi lần triển lãm có dịp công bố trước công chúng thành tựu của mình. Cũng vì lẽ đó, nhà điêu khắc Nguyễn Xuân Thủy khẳng định: “Nâng cao chất lượng sáng tác trong triển lãm Mỹ thuật Thủ đô  vừa là thách thức cũng vừa là động lực xuyên suốt trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo của lãnh đạo Hội Mỹ thuật Hà Nội cũng như tinh thần trách nhiệm và nghĩa vụ của mỗi nghệ sĩ hội viên Hội Mỹ thuật Hà Nội”.

Chủ tịch Hội Mỹ thuật Hà Nội mong rằng sau cuộc tọa đàm này, các hội viên của Hội sẽ tiếp tục tham gia tích cực vào công cuộc đổi mới, nâng cao chất lượng sáng tác góp phần đưa nền mỹ thuật Thủ đô ngày càng lớn mạnh xứng đáng với Thủ đô nghìn năm Văn hiến, Thành phố Vì hòa bình.

Phát biểu tại buổi tọa đàm NSND Trần Quốc Chiêm – Chủ tịch Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hà Nội hoan nghênh sáng kiến của Ban Chấp hành Hội Mỹ thuật Hà Nội trong việc tổ chức tọa đàm với chủ đề “Nâng cao chất lượng sáng tác trong Triển lãm Mỹ thuật Thủ đô”. 

Chủ tịch Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hà Nội cho rằng đây là cuộc tọa đàm cần thiết để nâng cao chất lượng sáng tác các tác phẩm tạo hình của Thủ đô trong tình hình mới; đồng thời bày tỏ mong muốn thời gian tới Hội Mỹ thuật Hà Nội tiếp tục đổi mới, tăng cường các hoạt động nhằm phát huy tiềm năng, thế mạnh, góp phần khích lệ hội viên không ngừng tìm tòi, sáng tạo để có tác phẩm chất lượng góp phần tạo nên thành công của Triển lãm Mỹ thuật Thủ đô.