Đình Hoàng

Đình có niên đại từ lâu đời, là nơi thờ phụng, tưởng niệm vị tướng tài nổi danh của thời nhà Lý là hoàng tử Đông Trịnh Vương con của vua Lý Thái Tổ - người đã có công giúp nhà Lý dẹp tan giặc ở Văn Châu (Lạng Sơn). Khi đoàn quân của Vương tới vùng Cổ Nhuế, dân làng đã đứng hai bên đường xin được tôn ngài làm Thành hoàng để lâu dài thờ phụng.

Đình Hoàng có kết cấu kiến trúc khác biệt so với kiểu kết cấu chữ “đinh” thông thường. Đình Hoàng gồm có Phương đình và Đại bái.

Phương đình là nếp nhà 3 gian, xây kiểu cột trụ vuông bằng xi măng, mái lợp ngói mũi hài, bờ nóc đắp kiểu bờ đinh, dốc mái đắp nổi hình rồng lá, đầu đao uốn cong; kết cấu vì kèo kiểu chồng rường, giá chiêng. Các bức cốn hồi chạm khắc đề tài “mai lão hoá rồng”, “trúc lão hoá rồng”, “rùa chở chữ thợ”; mảng chạm đặc sắc là đề tài “ngũ linh quần hội”, “mai, cúc, trúc, tùng”.

Toà Đại bái xây kiểu tường hồi bít đốc, mái lợp ngói mũi hài. Bờ nóc đắp kiểu bờ đinh, chính giữa bờ nóc đắp nổi hình rồng chầu mặt nguyệt.

Đầu nóc đắp hình rồng cách điệu, thân rồng trải dài theo bờ đinh, bờ dải đắp gờ, giữa bờ dải, đoạn gấp khúc đắp hình nghê. Bốn đao mái tạo dáng cong hình rồng lá. Nội thất gồm 3 gian 2 chái, nhà xây tường bao, vì kiến trúc đơn giản, chủ yếu là bào trơn đóng bén.

Nối liền Đại bái và Hậu cung là dãy Nhà cầu, kết cấu kiểu vỉ ruồi, hai gian bên để trần, nếp nhà chạy song song với Đại bái.

Hậu cung làm kiểu chồng diêm, 2 tầng 8 mái, mái lợp ngói mũi hài, bờ nóc đắp rồng, tám đầu đao là hình rồng cách điệu. Hậu cung trổ bốn cửa, cánh cửa tạo kiểu thượng song hạ bản, phần nền bản cửa trang trí đề tài tứ quý, cột chủ yếu là bào trơn đóng bén. Trong đình còn lưu giữ được nhiều đồ thờ cúng, nổi bật là cỗ kiệu bát cống có niên đại thế kỉ XVIII, XIX, 17 đạo sắc phong, đồ đồng, đồ gỗ, đồ đá.

Hàng năm, lễ hội đình Hoàng được mở vào ngày 10 tháng hai âm lịch với nhiều nghi thức lễ, rước rất phong phú.

Đình Hoàng đã được Bộ Văn hoá và Thông tin xếp hạng di tích kiến trúc nghệ thuật năm 1994.

Theo Hà Nội Danh thắng và Di tích tập 01